Για τη σοσιαλδημοκρατική μετάβαση από τον καπιταλισμό στον καπιταλισμό

Alain Badiou

Η Αριστερά: Προαγωγή τής συνένοχης ανικανότητας στο επίπεδο τής Ιδέας

(Sarkozy pire que prévu. Les autres : prévoir le pire, σελ. 67-83 [pdf])

Μετάφραση, πηγή: Waltendegewalt

Αυτό που αποκαλείται «αριστερά» είναι η σφίγγα τής κοινοβουλευτικής πολιτικής.

Με ποιο τρόπο το ναυάγιο τής κοινοβουλευτικής πολιτικής που εδράζεται στην έννοια τής «αριστεράς» μπόρεσε να επιβιώσει τής μονότονης υποκειμενικής καταστροφής που ανέκαθεν συνόδευε την άνοδό της στην εξουσία; Πώς γίνεται ένα τεράστιο ρεύμα ψηφοφόρων να της χορηγεί κάθε φορά άφεση αμαρτιών για τις αλλεπάλληλες και σοβαρότατες αθετήσεις των υποσχέσεών της, για την προσφορά διακεκριμένων υπηρεσιών και εκδουλεύσεων στην άκρα δεξιά, τον υποτιθέμενο «εχθρό» της, για την άνευ όρων συνθηκολόγησή της άμα τη διαπιστώσει μιας κάπως έντονης απροθυμίας εκ μέρους των αντιδραστικών αστών, για τον συνεχή ενδοτισμό της απέναντι στις υποτιθέμενες «αναπόδραστες αναγκαιότητες» τής φιλελεύθερης οικονομίας, για τη σθεναρή αποδοκιμασία και καταστολή κάθε μαζικής λαϊκής κινητοποίησης, για τις αλλεπάλληλες και συνεχιζόμενες αποκηρύξεις — στο όνομα μάλιστα τής «νεωτερικότητας» — τής ιδεολογίας που υποτίθεται ότι ενστερνίζεται και προωθεί, για την εγγενή της τάση προς κάθε είδους διαφθορά, για την πειθήνια συμμόρφωσή της στον τομέα τής εξωτερικής πολιτικής προς τις υποδείξεις τού κάθε φορά κυρίαρχου ιμπεριαλισμού, για την αναβίωση εκ μέρους της ξεπερασμένων και αντιδραστικών αντιλήψεων, για την ομολογημένη και ολοκληρωτική της αδυναμία μείωσης τής ανεργίας και ανάσχεσης τής αποβιομηχανοποίησης, για τα αναρίθμητα λεκτικά της ατοπήματα που αποπνέουν μεταποικιακό ρατσισμό και παράφορη ισλαμοφοβία, για τη δρομολόγηση τής διπλής μάστιγας τής χρηµατοοικονοµικής απελευθέρωσης και τής αντιπαλότητας τού κράτους τόσο προς τη λαϊκή νεολαία όσο και προς τους αλλοδαπούς εργάτες; 

Τι είναι ένας λαός;

Χάρκοβο, Ουκρανία

Σε άρθρο του με τίτλο "Μύθοι και πραγματικότητες της ελληνικής αριστεράς για την Ουκρανία", το ιστολόγιο Enosy προσφέρει μια θαυμάσια δειγματοληψία της μετά το 1968 "αριστερής σκέψης" για τα "κινήματα", όπως την ανέλυσα στις 10 Μάρτη του 2014. Περιορίζομαι εδώ στο να επαναλάβω τα τέσσερα διακριτικά χαρακτηριστικά αυτής της σκέψης και να καλέσω τον αναγνώστη να διαβάσει υπό το πρίσμα τους το άρθρο του Enosy:

Περί της σχέσης Λούξεμπουργκ-Λένιν και περί κράτους του Ισραήλ (αναδημοσίευση)

Βάλτε κανα google να δουλέψει! Δεν τα έγραφα για πλάκα! Αρχική δημοσίευση 29/4/2012.
LR
---

Επειδή τέθηκε το θέμα σε κάποια σάιτ.

Το καλοκαίρι του 2011, έγινε μια συζήτηση ερευνητών με θέμα την στάση του Λένιν απέναντι στις κριτικές της Ρόζα Λούξεμπουργκ με αφορμή την έκδοση του πρώτου τόμου των Απάντων της Λούξεμπουργκ από την αγγλική Verso. Η συζήτηση προκλήθηκε από ένα σχόλιο που έκανε η Jacqueline Rose στην βιβλιοκριτική που έγραψε για τον τόμο. Η Rose είπε ότι ο Λένιν ήθελε να ασκηθεί λογοκρισία στη μπροσούρα της Λούξεμπουργκ Ρωσική επανάσταση, που ήταν έντονα επικριτική για την πολιτική στρατηγική των Μπολσεβίκων (σ' αυτή τη μπροσούρα βασίζεται και ο Πουλαντζάς για την δική του κριτική στον Λένιν και υπέρ του "δημοκρατικού δρόμου προς τον σοσιαλισμό").

Alain Badiou-Για το κίνημα της Μεϊντάν, 12 Μαρτίου 2014

Alain Badiou

Σεμινάριο 12 Μαρτίου 2014

Μτφρ.: Lenin Reloaded

[...] Η Ουκρανία, υπερασπίστρια της ευρωπαϊκής ελευθερίας, εμφανίζεται ξαφνικά στο προσκήνιο της Ιστορίας. Και αυτό καθίσταται εφικτό επειδή αυτό που συμβαίνει εκεί μπορεί να περιγράφεται με τους όρους μιας στατικής αντίθεσης ανάμεσα στην Ευρώπη, τη μητέρα της ελευθερίας, της δημοκρατίας, του ελεύθερου επιχειρείν, και άλλων τέτοιων μεγαλείων, και σε όλα τα άλλα, περιλαμβανομένης της βαρβαρότητας του Πούτιν και του δεσποτισμού που τη συνοδεύει. [Αυτή η αντίθεση] δεν έχει παρελθόν γιατί δεν γνωρίζουμε από πού έρχονται όλα αυτά: για παράδειγμα, δεν γνωρίζουμε ότι η Ουκρανία είναι συστατικό κομμάτι αυτού που για αιώνες ονομαζόταν Ρωσία. Δεν γνωρίζουμε ότι μόλις πολύ πρόσφατα σχηματίστηκε μια ανεξάρτητη Ουκρανία, μέσα στα πλαίσια μιας πολύ ενδιαφέρουσας ιστορικής διαδικασίας: της διάλυσης της ΕΣΣΔ. 

Πού πήγε ο Αλαίν;

Χτες ήταν προγραμματισμένη, και ανακοινώθηκε ευρέως από τα ΜΜΕ που πρόσκεινται στον ΣΥΡΙΖΑ, μία (από τις τρεις συνολικά) ομιλία του Αλαίν Μπαντιού στην Νομική Σχολή, μετά από πρόσκληση του "Ινστιτούτου Πουλαντζάς" και της Αριστερής Ενότητας Νομικής. Στην Ένωση Οπαδών του ΣΥΡΙΖΑ, μάλιστα, κάποιος μου απευθύνει ερώτημα για το τι έχω να πω για το γεγονός. Για να πω όμως κάτι για το γεγονός, θα πρέπει να ξέρω τι είπε ο Μπαντιού. Έτσι, επισκέφθηκα σήμερα τόσο το Left.gr όσο και το Rednotebook, που πρόβαλαν την επίσκεψη τις προηγούμενες μέρες, για να ενημερωθώ σχετικά. Εις μάτην όμως, γιατί το θέμα της ομιλίας και γενικώς το όνομα "Μπαντιού" έχει εξαφανιστεί από τις κεντρικές ιστοσελίδες και των δύο. Πράγμα παράξενο, με δεδομένο ότι η ομιλία έγινε χθες το βράδι.

Ο Alain Badiou στην Κύπρο

Alain Badiou 

Crise des vérités et vérité de la crise

Crisis of Truths and Truth of Crisis

Κρίση των αληθειών και αλήθεια της κρίσης

27 Νοεμβρίου 2013

5 μμ.

Πανεπιστήμιο Κύπρου

Κτήριο Αναστάσιος Λεβέντης

Αίθουσα Β 108

Συγχαρητήρια, κύριε ανθρωπολόγε

Σε τελική ανάλυση, δεν είναι οι φτωχοί της επαρχίας που αποφάσισαν να περιορίσουν όσο γίνεται τα βασικά δικαιμώματα των εργατών σ' αυτή τη χώρα, όποια κι αν είναι η εθνικότητά τους ή η καταγωγή τους, οι οποίοι ζουν εδώ με τις γυναίκες και τα παιδιά τους. Σοσιαλιστής υπουργός το έκανε, και μετά όλοι αυτοί της δεξιάς που άρπαξαν την ευκαιρία. Δεν είναι ο αμόρφωτος επαρχιώτης που δήλωσε το 1983 πως οι απεργοί της Ρενώ – κυρίως Αλγερινοί ή Μαροκινοί– ήταν “μετανάστες (…) κινητοποιημένοι από θρησκευτικές ή πολιτικές οργανώσεις που βασίζονται σε κριτήρια ασύμβατα με τις γαλλικές κοινωνικές πραγματικότητες."

Σοσιαλιστής πρωθυπουργός ήταν, βέβαια, προς τέρψιν των "εχθρών" του εκ δεξιών. Ποιος από μας είχε την φαεινή ιδέα να πει ότι ο Λε Πεν μιλά για πραγματικά προβλήματα; Μήπως ήταν κανένας αλσατός παρτιζάνος του Εθνικού Μετώπου; Όχι, ήταν ο πρόεδρος Φρανσουά Μιτεράν. Δεν είναι ο καθυστερημένος πληθυσμός της επαρχιακής ενδοχώρας που δημιούργησε τα "κέντρα φιλοξενείας" που φυλακίζουν, χωρίς πραγματικά δικαιώματα, όλους όσους επιπλέον στερούνται της δυνατότητας να αποκτήσουν νόμιμα χαρτιά βάσει μόνο του γεγονότος ότι βρίσκονται εδώ.

Brecht/Badiou-Το κόμμα

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
1910        1920         1930        1940        1950         1960        1970        1980           1990              2000           2010
                  1924 ΚΚΕ                                                                         1974 ΠΑΣΟΚ          1993          2004    2010    2012
                  (1918 ΣΕΚΕ)                                                                         1974 ΝΔ                    Χ.Α.       ΣΥΡΙΖΑ  ΔΗΜΑΡ   ΑΝΕΛ
                 

Ο νεαρός σύντροφος:
Ποιος νομίζεις πως είναι το κόμμα;
Κάθεται σ' ένα μεγάλο σπίτι μπροστά από ένα πάνελ με διακόπτες;
Είναι οι αποφάσεις του άγνωστες, οι σκέψεις του με μυστικότητα καλυμμένες;
Ποιος είναι;

Alain Badiou-Υπερβατολογικός πετενισμός

Πριν από πέντε χρόνια είχα παρατηρήσει ότι η εκλογή τού Σαρκοζί ανταποκρινόταν σε ό,τι ονόμαζα «υπερβατολογικό πετενισμό». Πολλοί αναγνώστες, είτε από απροσεξία είτε λόγω τού ότι είχαν καλούς λόγους να µε παρερµηνεύσουν, πίστεψαν ή έκαναν ότι πίστεψαν ότι συνέκρινα τον Σαρκοζί με τον Πετέν. Εύκολα λοιπόν θα μπορούσε κανείς για παράδειγμα να μου αντιτείνει ότι «είναι παραλογισµός να υπαινίσσεσαι ότι ο Σαρκοζί θα εκτοπίσει τους εβραίους ή ότι θα συμμαχήσει με τον εξωτερικό εχθρό!» Ή, γενικότερα, τι σχέση μπορεί να έχει ο μακαρίτης στρατάρχης τού πολέμου τού 1914-18 με τον λιμοκοντόρο ρουφιάνο που, πριν καλά-καλά κλείσει τα 25 του χρόνια, θρονιάστηκε στο δημαρχείο τού Νεϊγί, τού κόμβου τής διαπλοκής τού πλούτου με την εξουσία;

Alain Badiou-Το υποκείμενο της αλλαγής, σεμινάριο 5 (ΙΙ)

Η δική μου θέση είναι πως η αλλαγή δεν είναι στην πραγματικότητα στην πλευρά της οντολογικής πολλαπλότητας αλλά στην πλευρά της σχέσης ανάμεσα σε κάποια πολλαπλά. Έτσι, η αλλαγή είναι ένας σχεσιακός καθορισμός και όχι ένας καθαρά οντολογικός καθορισμός. Υπάρχουν σχέσεις ανάμεσα σε κάποια επίπεδα μόνο στον συγκεκριμένο κόσμο. Έτσι, η αλλαγή δεν είναι ιδιότητα του είναι ως τέτοιου. Καταλαβαίνετε, η αλλαγή δεν είναι το πεπρωμένο του είναι όπως φαίνεται στον Ηράκλειτο, αλλά μια προϋπόθεση του είναι όταν το είναι τοποποιείται, εγγράφεται, σε έναν συγκεκριμένο κόσμο και υπόκειται σε κάποιες σχέσεις με άλλα πολλαπλά. Η αλλαγή είναι μια συνέπεια της συμπαρουσίας κάποιων πολλαπλών στον ίδιο κόσμο, γιατί αν βρίσκονται στον ίδιο κόσμο έχουν σχέση μεταξύ τους, και το πεδίο των σχέσεων πρέπει να είναι ένα πεδίο αλλαγών. Μπορούμε να πούμε κάτι σαν το εξής: μαζί με τον Ηράκλειτο, ισχυρίζομαι πως το είναι ως είναι δεν είναι Ένα αλλά συνίσταται το ίδιο από πολλαπλότητες. Μπορώ να ισχυριστώ μαζί με τον Ηράκλειτο ότι το είναι είναι το ίδιο κάτι που αποτελείται από την πολλαπλότητα. Ενάντια στον Παρμενίδη, και ενάντια επίσης στον Αριστοτέλη, ισχυρίζομαι ότι δεν υπάρχει το Ένα. Αν το είναι αποτελείται από πολλαπλότητες, τότε δεν μπορούμε να εξαγάγουμε λογικά το Ένα ως τέτοιο. Συνεπώς το Ένα δεν υπάρχει. Δεν υπάρχει ούτε ως μια μεγάλη ολότητα, όπως στον Παρμενίδη, ούτε ως διαχωρισμένο ον [όπως στον Αριστοτέλη].

Alain Badiou-Το υποκείμενο της αλλαγής, σεμινάριο 5

Alain Badiou

Το υποκείμενο της αλλαγής

Σεμινάριο 5

Μτφρ.: Lenin Reloaded

Αύριο θα απαντήσω στα ερωτήματά σας. Σήμερα πρέπει να εξηγήσω την νέα μου λύση σε ό,τι αφορά το ερώτημα της αλλαγής.

Εξέτασα ήδη τις τρεις βασικές θέσεις αναφορικά με το ερώτημα της αλλαγής. Η πρώτη θέση, η οποία αφορούσε το είναι ως είναι --και σύμφωνα με την οποία το είναι ως τέτοιο δεν υπόκειται σε αλλαγή-- ισχυριζόταν ότι οι εμπειρικές ενδείξεις της αλλαγής είναι ψεύδος ή αυταπάτη. Αυτός ήταν ο παρμενίδιος προσανατολισμός. Η δεύτερη θέση ήταν πως το είναι είναι αλλαγή, και έτσι οι εμπειρικές ενδείξεις της αλλαγής είναι οντολογικές εμπειρίες. Για την θέση αυτή, οι εμπειρικές ενδείξεις της αλλαγής είναι απλώς μια πραγματική εμπειρία της αλλαγής. Δεν υπάρχει τίποτε άλλο από την αλλαγή, αλλά η αλλαγή δεν μπορεί να ονομαστεί το Ένα διότι είναι καθαρή πολλαπλότητα. Η αλλαγή είναι μια διαρκής μεταμόρφωση ενός τινός σε κάτι άλλο. Αυτός ήταν ο προσανατολισμός του Ηράκλειτου. Η τρίτη θέση ισχυρίστηκε πως ένα τμήμα του είναι δεν υπόκειται σε αλλαγή και ένα τμήμα του είναι υπόκειται σε αλλαγή. Αυτός ήταν ο προσανατολισμός του Αριστοτέλη.

Alain Badiou-Το υποκείμενο της αλλαγής, σεμινάριο 4 (ΙΙΙ)

Αυτό το σημείο είναι σημαντικό για τους φιλοσόφους διότι έχουμε πολύ συχνά τον πειρασμό να αποδείξουμε ότι κάτι δεν υπάρχει. Για παράδειγμα, αν είσαι άθεος, είναι καλό να έχεις μια απόδειξη ότι ο Θεός δεν υπάρχει. Στην πραγματικότητα, είναι πολύ δύσκολο να βρεις τέτοια απόδειξη. Μοιάζει με τον πειρασμό του Ζήνωνα να αποδείξει ότι δεν υπάρχει κίνηση. Η χρήση της άρνησης είναι πάντα προβληματική όταν η απόδειξη αφορά το ότι κάτι δεν υπάρχει. Γενικά, η απόδειξη είναι κυκλικού χαρακτήρα. Υποθέτεις ότι το πράγμα δεν υπάρχει ώστε να έχεις απόδειξη ότι το πράγμα δεν υπάρχει. Το ερώτημα της αλλαγής βρίσκεται πάντα σε δύσκολη σχέση με το ερώτημα της άρνησης. Αυτό ήταν που ανέδειξε η φαινομενολογική συζήτηση. Η αλλαγή είναι άρνηση.

Δεν μπορούμε να στοχαστούμε την αλλαγή χωρίς να ισχυριστούμε ότι κάτι δεν είναι αυτό που ήταν. Και έτσι έχουμε πάντα μια άρνηση μέσα στην ιδέα της αλλαγής. Για τον λόγοα αυτό η ιδέα του Παρμενίδη ήταν να δεχτεί την αν-υπαρξία της άρνησης. Αλλά βλέπετε τις επιπλοκές; Αν αποδεχτείς την αν-υπαρξία της άρνησης, χρησιμοποιείς άρνηση, με τη μορφή της άρνησης της άρνησης. Πρόκειται για την απαρχή της μεγάλης ιστορίας της άρνησης της άρνησης στην συζήτησή μας περί διαλεκτικής.

Alain Badiou—«Prose pour des Esseintes»

Alain Badiou

«Prose pour des Esseintes»

Μτφρ.: Waltendegewalt

[…]

Στη βάση αυτών θα διαπιστώσουμε ότι δεν περιοριζόμαστε κατ’ ανάγκην στο πεπερασμένο και ότι κάθε στιγμή τής «αληθινής ζωής» αποδεικνύεται να είναι μια μορφή απειροποίησης. Η διαδικασία ενσωμάτωσης σε μια αλήθεια συνίσταται από στιγμές απειροποίησης, από υπαρξιακές διαστολές, στιγμές, όπου κατά κάποιο τρόπο η ύπαρξη υπερβαίνει τον εαυτό της. Ο Αριστοτέλης συνόψισε το τέλος τής ηθικής στη φράση «χρὴ ἀθανατίζειν». Για τους Έλληνες, η ζωή εν αθανασία δεν ταυτιζόταν με τη μετά θάνατον ζωή, αλλά με την ανακάλυψη τής ικανότητας τού διάγειν τον βίον ως θεοί. Εν προκειμένω, ο «αθάνατος» θεός δεν είναι μια ύπαρξη που έχει αποσυρθεί σε μια άφατη υπερβατικότητα, αλλά κάποιος όμοιός μας (κάποιος που μοιράζεται τα πάθη μας) — με τη διαφορά ότι είναι «αθάνατος». Ωστόσο, οι Έλληνες — και είναι αυτός ο λόγος για τον οποίο δεν ήταν μονοθεϊστές — αποστρέφονταν την ιδέα τής καθαυτό ύπαρξης τού άπειρου-είναι, θεωρώντας ότι το πεπερασμένο συνιστά απόλυτο νόμο τού είναι. Καθώς δεν διέθεταν την διαλεκτική έννοια τού απείρου, προσανατολίστηκαν στην αναζήτηση τής αθανασίας ως αρχετυπικής μορφής τής ζωντανής ύπαρξης που έχει προικιστεί με τη δυνατότητα αυθυπέρβασης, τ.έ. στην αναζήτηση τού αρχετύπου των εγγενών δυνατοτήτων υπέρβασης των ορίων της. Το «αθάνατο-είναι» θα πρέπει εδώ να γίνεται αντιληπτό ως μεταφορά μυθολογικού χαρακτήρα. Ας σημειωθεί ότι, εν τη απουσία κατάλληλης έννοιας, οι Έλληνες προσέφευγαν κατά γενικό κανόνα στον μύθο· οι ελληνικοί θεοί πρέπει, επομένως, να θεωρηθούν ως απεικόνιση τού ελλείποντος απείρου. Αυτός ήταν και ο λόγος για τον οποίο η εμφάνιση τού απείρου σήμανε την εξαφάνιση των αθανάτων — με την παράπλευρη απώλεια ότι κανείς πλέον δεν είχε επίγνωση τού νοήματος τής ζωής εν αθανασία. Στο εξής, η αθανασία, ως υπόσχεση τού επέκεινα τής ζωής, θα τελεί υπό την εγγύηση ενός υπερβατικού απείρου. Ως εκ τούτου, η εμφάνιση τής εμμενούς (τής μη θεολογικής) έννοιας τού απείρου θα συνοδευτεί από την επανανάδυση ενός τρόπο τινά παγανιστικού στοιχείου, καθόσον η εν λόγω έννοια συνίσταται στον επαναπροσανατολισμό και επαναδιάταξη τής δυνατότητας τής ίδιας τής ανθρώπινης ζωής προς την κατεύθυνση τής δυνητικής τής απειρότητας. Από αυτή την άποψη, ο ιστορικός προσδιορισμός τής εποχής μας (ως «νεωτερικής») έγκειται ακριβώς στο έργο τού εμμενούς απείρου. Άλλωστε, η εποχή αυτή αρχίζει με την κριτική των μονοθεϊσμών κατά τον 17ο και 18ο αιώνα, με τον εγκαινισμό τού θανάτου τού Θεού, με το λυκόφως του. Ωστόσο, το λυκόφως των θεών είχε ήδη συντελεστεί: η αντικατάστασή τους από τον έναν Θεό προϋπέθετε ακριβώς την επέλευση τού θανάτου τους.

Alain Badiou-Το υποκείμενο της αλλαγής, σεμινάριο 4 (II)

Ο Αριστοτέλης οργάνωσε μια απάντηση στην ερώτηση δια μέσω μιας διάκρισης: υπάρχει ένα μέρος του κόσμου το οποίο δεν υπόκειται σε αλλαγή. Το μέρος του κόσμου το οποίο δεν υπόκειται σε αλλαγή είναι ο Θεός. Παραθέτω τον Αριστοτέλη από τη Μεταφυσική: "υπάρχει κάτι το οποίο κινεί χωρίς να μπορεί να κινηθεί, καθώς είναι αιώνια ουσία και πραγμάτωση." Θα πρέπει να αναγνωρίζετε εδώ το Ένα του Παρμενίδη: κάτι το οποίο είναι αιώνιο, ουσία, πραγμάτωση, και το οποίο δεν κινείται. Έτσι, δεν υπάρχει κίνηση, υπάρχει μόνον ενότητα, καθαρή ουσιακότητα, και καθαρή πραγμάτωση. Κι έτσι, είναι κάτι που δεν βρίσκεται στον χρόνο. Αυτή είναι η αρχή του φιλοσοφικού Θεού. Στο κάτω-κάτω ο Θεός της δημιουργίας είναι ο φιλοσοφικός Θεός, ορισμένος ως μέρος του υπαρκτού είναι, το οποίο είναι με κάποιο τρόπο το παρμενιδικό τμήμα του. Είναι το τμήμα χωρίς πολλαπλότητα, χωρίς αλλαγή, χωρίς εμμενή χρόνο, και τα λοιπά.

Υπάρχει ένα άλλο τμήμα του κόσμου που είναι ηρακλείτιας φύσης. Είναι το τμήμα το οποίο μπορεί να κινηθεί, δεν είναι αιώνιο αλλά φθαρτό, υπόκειται στον θάνατο και στην απόγνωση. Είναι το τμήμα που υπόκειται στη φθορά και το οποίο δεν είναι καθαρή πραγμάτωση, αλλά ένα μείγμα πραγμάτωσης και δυνατότητας. Η αριστοτελική κατασκευή ήταν κυρίαρχη ως θέση για πολλούς αιώνες. Ήταν μια ακριβής σύνθεση των θέσεων του Παρμενίδη και του Ηράκλειτου σε ό,τι αφορά την αλλαγή, μέσα από μια οργάνωση του σύμπαντος σε ένα τμήμα που δεν υπόκειται στην αλλαγή και ένα τμήμα που υπόκειται σ' αυτή. Η σχέση ανάμεσα στις δύο θέσεις είναι η σχέση του αιτιατού.

Alain Badiou-Το υποκείμενο της αλλαγής, σεμινάριο 4 (Ι)

Alain Badiou

Το υποκείμενο της αλλαγής, σεμινάριο 4

Μτφρ.: Lenin Reloaded

[...]

Από την αρχή, η ίδια η φύση της αλλαγής ήταν ένα θεμελιώδες ερώτημα για τη φιλοσοφία. Ίσως και να είναι το πρώτο της ερώτημα. Πράγματι, είναι ένα ερώτημα που φέρνει μαζί του την πρώτη μεγάλη διαφοροποίηση στις φιλοσοφικές στάσεις. Στην ιστορία της φιλοσοφίας, το ζήτημα της αλλαγής χωρίζεται σε τρείς μεγάλες υποερωτήσεις. Υπάρχει το οντολογικό ερώτημα που αφορά την αλλαγή. Είναι το ερώτημα του είναι. Υπάρχει το φαινομενολογικό ερώτημα που αφορά τις εμπειρικές ενδείξεις της αλλαγής. Τέλος, υπάρχει το ζήτημα της σχέσης ανάμεσα στα δύο: της σχέσης ανάμεσα στο οντολογικό ερώτημα της αλλαγής και το φαινομενολογικό ερώτημα της αλλαγής. Για να το ξαναπώ: υπάρχει το ερώτημα της αλλαγής στο επίπεδο του είναι ως τέτοιου και το ερώτημα της αλλαγής στο επίπεδο της εμπειρίας μας. Και τέλος, υπάρχει η σχέση ανάμεσα στα δύο.

Το οντολογικό ερώτημα έχει διατυπωθεί ως το πιο σημαντικό ερώτημα στην αρχή της ελληνικής φιλοσοφίας. Το ερώτημα είναι: είναι το είναι ως τέτοιο, το είναι ως είναι, κάτι που υπόκειται σε αλλαγή; Το οντολογικό ερώτημα αφορά την βασική πραγματικότητα της αλλαγής στο επίπεδο του είναι ως τέτοιου και όχι στο επίπεδο των φαινομένων του απτού κόσμου. Η φιλοσοφία ξεκίνησε με την αρνητική απάντηση εκ μέρους του Παρμενίδη. Είναι πολύ ενδιαφέρον ότι η φιλοσοφία ξεκίνησε μέσα από την καθαρή άρνηση της αλλαγής. Το είναι ως τέτοιο δεν αλλάζει καθόλου. Και η θέση δεν ήταν απλώς ότι το είναι ως τέτοιο δεν αλλάζει, αλλά και ότι το είναι ως τέτοιο είναι πλήρως ενωμένο, και έτσι δεν έχει καμία πολλαπλότητα. Για αυτό και η συνέπεια ήταν ότι το είναι είναι ένα. Είναι η κατάφαση του ενός ως τέτοιου, του καθαρού ενός. Δεν υπάρχει διαίρεση, δεν υπάρχει διαχωρισμός, δεν υπάρχει κίνηση. Το ένα είναι η καθαρή κατάφαση του εαυτού του.

Badiou/Beckett-Για τους συντρόφους μου

Είναι οι τελευταίες λέξεις, αληθινά οι τελευταίες. Ή οι ψίθυροι. Έρχονται οι ψίθυροι, το ξέρω καλά αυτό. Όχι, ούτε καν αυτό. Μιλάς για ψιθύρους, για μακρινές φωνές, για όσο μπορείς να μιλάς. Μιλάς για αυτά πριν και μιλάς για αυτά μετά. Κι άλλα ψέμματα. Θα είναι η σιωπή (αυτή που δεν κρατά) που θα ξοδέψω ακούγοντας, που θα ξοδέψω περιμένοντας (για να σπάσει, για να την σπάσει η φωνή). Ίσως δεν υπάρχει άλλη, δεν ξέρω. Δεν αξίζει τον κόπο, αυτό μόνο ξέρω. (Δεν είναι εγώ, αυτό μόνο ξέρω). Δεν είναι δική μου. Είναι η μόνη που είχα ποτέ; Ψέμματα. Πρέπει να είχα την άλλη, αυτήν που διαρκεί - αλλά δεν διάρκεσε. (Δεν καταλαβαίνω). Δηλαδή, διάρκεσε. Ακόμα διαρκεί. Ακόμα μέσα της είμαι. Άφησα τον εαυτό μου πίσω στα χέρια της. Με περιμένει εκεί. (Όχι, εκεί δεν περιμένεις, εκεί δεν ακούς).

Δεν ξέρω. Ίσως είναι όλα ένα όνειρο. (Θα με εξέπληττε αυτό). Θα ξυπνήσω, στη σιωπή, και δεν θα ξανακοιμηθώ ποτέ. (Θα είναι εγώ;) Ή θα ονειρευτώ (πάλι θα ονειρευτώ), θα ονειρευτώ μια σιωπή, μια ονειροσιωπή γεμάτη ψιθύρους (δεν ξέρω, όλα αυτά είναι λέξεις), και δεν θα ξυπνήσω ποτέ (όλα λέξεις, τίποτε άλλο δεν υπάρχει).

Πρέπει να συνεχίσεις, αυτό μόνο ξέρω.

Fables of Revolution: Badiou, Plato and Cinematic Science Fiction

Antonis Balasopoulos 

 Fables of Revolution: Badiou, Plato and Cinematic Science Fiction

One of the most prominent features of Alain Badiou’s philosophical oeuvre –and incidentally,one, though not the most important, of his differences from Slavoj Zizek, with whom he is rather ritually associated–is its decided penchant for high culture: the poetry of Stephane Mallarmé, is, as is well known, something akin to what Holderlin's was for Heidegger: a source of constant inspiration and philosophical scrutiny, not least in Badiou’s magnum opus, Being and Event. Badiou has devoted a book-length study to Samuel Beckett and another to Richard Wagner; his collection of essays on aesthetics focuses extensively on Mallarmé, while also drawing on Fernando Pessoa and Paul Celan; and his view of the truth-function of art in The Century is almost exclusively limited to the work of the avant-garde.

Indeed, in his introduction to his Saint Paul: The Foundation of Universalism, Badiou views the displacement of “art” by “culture” in the contemporary world––an operation central to the enterprise of so-called “cultural studies”–with decided hostility:

What, in effect, does our contemporary situation consist of? The progressive reduction of the question of truth (and hence, of thought) to a linguistic form, judgment […] ends up in a cultural and historical relativism that today constitutes at once a topic of public opinion, a ‘political’ motivation, and a framework for research in the human sciences. […] All access to the universal […] collapses when confronted with this intersection between culturalist ideology and the ‘victimist’ conception of man. [...] The ‘culture-technology-management-sexuality’ system, which has the immense merit of being homogeneous to the market, and all of whose terms designate a category of commercial presentation, constitutes the nominal occlusion of the ‘art-science-politics-love’ system, which identifies truth procedures typologically. [1]     

In turn, Badiou’s perceived tendency to mix communist politics and “high culture” (reminiscent, though there are dramatic differences between them otherwise, of Adorno), has occasioned a significant degree of skepticism in contemporary cultural studies. Colin Wright, for instance, notes that the appeal of what he understands as Badiou’s “radical democracy” is significantly diminished by the fact that its “starkly axiomatic quality makes it incompatible with any notion of cultural or aesthetic politics”. In Badiou, Wright contends, culture itself seems entirely identified with the quotidian, “a ritualized ‘way of life’ mired in dumb repetitiveness” that is obviously divested of any role in what Badiou views as necessarily exceptional, eventally generated “truth procedures.” [2] 

Alain Badiou-Μια ακραία δεξιά

Μια ακραία Δεξιά—A.Badiou

(Sarkozy pire que prévu. Les autres : prévoir le pire, σελ. 57-65)

[Να αντιπαραβληθεί με το κείμενο τής συνέντευξης τού Γ. Φίσερ (2004).

Και στα δύο κείμενα, η λέξη «συναίνεση» μπορεί να διαβαστεί και ως «συμβιβασμός»]

Πηγή/μετάφραση: Waltendegewalt

Πριν από πέντε χρόνια είχα παρατηρήσει ότι η εκλογή τού Σαρκοζί ανταποκρινόταν σε ό,τι ονόμαζα «υπερβατολογικό πετενισμό». Πολλοί αναγνώστες, είτε από απροσεξία είτε λόγω τού ότι είχαν καλούς λόγους να µε παρερµηνεύσουν, πίστεψαν ή έκαναν ότι πίστεψαν ότι συνέκρινα τον Σαρκοζί με τον Πετέν. Εύκολα λοιπόν θα μπορούσε κανείς για παράδειγμα να μου αντιτείνει ότι «είναι παραλογισµός να υπαινίσσεσαι ότι ο Σαρκοζί θα εκτοπίσει τους εβραίους ή ότι θα συμμαχήσει με τον εξωτερικό εχθρό!» Ή, γενικότερα, τι σχέση μπορεί να έχει ο μακαρίτης στρατάρχης τού πολέμου τού 1914-18 με τον λιμοκοντόρο ρουφιάνο που, πριν καλά-καλά κλείσει τα 25 του χρόνια, θρονιάστηκε στο δημαρχείο τού Νεϊγί, τού κόμβου τής διαπλοκής τού πλούτου με την εξουσία;

Όχι, δεν επρόκειτο για σύγκριση «προσωπικοτήτων». Σκοπός μου ήταν να αναφερθώ σε μια ιστορική μορφή συνείδησης, χαρακτηριστική για την ξεπεσμένη χώρα μας, που έχει την τάση να επανεμφανίζεται με νέο προσωπείο κάθε φορά που το αμυδρό προαίσθημα ενός κινδύνου, μιας κρίσης που πλησιάζει, κάνει τους ανθρώπους δεκτικούς στις υποδείξεις ενός τυχοδιώκτη που τους υπόσχεται την προστασία του και την παλινόρθωση τής παλιάς τάξης πραγμάτων. Όπου βρισκόταν κι όπου στεκόταν, ο Πετέν επαναλάμβανε το ίδιο τροπάρι, ότι η «ήττα» (στην πραγματικότητα μια αξιοθρήνητη, ασυγχώρητη συνθηκολόγηση, για την οποία ο ίδιος ήταν υπεύθυνος) οφειλόταν στα «ελαττώματα» και τις «αδυναμίες» των Γάλλων. Ο Πετέν ήταν όμως εκείνος που υπέγραψε την επονείδιστη συνθήκη ανακωχής, με την υπόσχεση ότι θα τους γλίτωνε από τον κόπο να συνεχίσουν τον πόλεμο, ενώ την ίδια στιγμή, μέσω ενός πραξικοπήματος που έφερε την άκρα δεξιά στην εξουσία, τους φόρτωνε τα βάρη τής «αποκατάστασης τής τάξης» και τής «ανόρθωσης» τής χώρας. Εκμεταλλευόμενος ένα βαθιά ριζωμένο χαρακτηριστικό τής εθνικής ιδιοσυγκρασίας και επαναλαμβάνοντας την ιστορία τού 1815 (εισβολή των συμμάχων και παλινόρθωση τής δυναστείας των Βουρβώνων) και τού 1870 (πρωσική εισβολή και συνθηκολόγηση των «ρεπουμπλικάνων»), ο Πετέν προσέφυγε συνειδητά σε ένα ήδη δοκιμασμένο τέχνασμα. Σε όλες αυτές τις περιπτώσεις, τα συντηρητικά και φοβισμένα στρώματα τού πληθυσμού, κατατρυχόμενα από το φάντασμα τής επανάστασης, προτίμησαν να εμπιστευθούν τη μοίρα τους στον ξένο εισβολέα, στους στρατιωτικούς, στους πράκτορες τής πιο μαύρης αντίδρασης και στους ικανότερους των μηχανορράφων. Χρησιμοποιώντας τον όρο «υπερβατολογικό πετενισμό» θέλησα να περιγράψω αυτό το μείγμα φόβου, νομιμοφροσύνης, απελπισμένης επιθυμίας διάσωσης των κεκτημένων και τυφλής εμπιστοσύνης στο συνασπισμό ευκαιριακών τυχοδιωκτών και ανακυκλωμένων βετεράνων τής άκρας δεξιάς και να επισημάνω ότι ήταν ο παράγοντας που συνέβαλε καθοριστικά στην εκλογική νίκη τού Σαρκοζί.

Η προσφορά της Αριστεράς απέναντι στην αγωνία του λαού

Ανάμεσα στις σειρές των καθισμάτων τού κοσμικού κινηματογράφου κυκλοφορούν ομάδες ανθρώπων, ταξιθέτες και ταξιθέτριες, που σκύβουν πάνω από τους θεατές δείχνοντας το ίδιο ενδιαφέρον τόσο για τους ξάγρυπνους όσο και για κείνους που κοντεύουν να κλατάρουν. Στάζοντας μέλι, λες και είναι οι Άγιοι Ανάργυροι, ρωτάνε ένα γεροντάκι: «Τ’ ακουστικά, κάνουν τα αυτιά σας να πονούν;» «Βάστα γερά αδερφέ!», λένε ενθαρρυντικά σ’ έναν κοτσονάτο ογδοντάρη, χτυπώντας τον στον ώμο. «Μια βολτίτσα να ξεμουδιάσετε;» ρωτάνε τους νεαρούς με διαταραχή ελλειμματικής προσοχής και υπερκινητικότητας που στριφογυρίζουν στη θέση τους. «Καταδικάζουμε τον ρατσισμό απ’ όπου κι αν προέρχεται», αναφωνούν βλέποντας τους μαύρους και τους Άραβες δεμένους χειροπόδαρα με βαριές αλυσίδες στα ξεχαρβαλωμένα τους καθίσματα. Πάντα ευγενικοί και καλοσυνάτοι, αν και λίγο άχρωμοι, γεμάτοι «κατανόηση» για τους πάντες και τα πάντα. Ναι, καμία αντίρρηση, η ζωή εδώ είναι σκληρή. 

[...]

Alain Badiou-Η Αριστερά: Προαγωγή της συνένοχης ανικανότητας

Alain Badiou

Η Αριστερά: Προαγωγή τής συνένοχης ανικανότητας στο επίπεδο τής Ιδέας

(Sarkozy pire que prévu. Les autres : prévoir le pire, σελ. 67-83 [pdf])

Μετάφραση, πηγή: Waltendegewalt

Αυτό που αποκαλείται «αριστερά» είναι η σφίγγα τής κοινοβουλευτικής πολιτικής.

Με ποιο τρόπο το ναυάγιο τής κοινοβουλευτικής πολιτικής που εδράζεται στην έννοια τής «αριστεράς» μπόρεσε να επιβιώσει τής μονότονης υποκειμενικής καταστροφής που ανέκαθεν συνόδευε την άνοδό της στην εξουσία; Πώς γίνεται ένα τεράστιο ρεύμα ψηφοφόρων να της χορηγεί κάθε φορά άφεση αμαρτιών για τις αλλεπάλληλες και σοβαρότατες αθετήσεις των υποσχέσεών της, για την προσφορά διακεκριμένων υπηρεσιών και εκδουλεύσεων στην άκρα δεξιά, τον υποτιθέμενο «εχθρό» της, για την άνευ όρων συνθηκολόγησή της άμα τη διαπιστώσει μιας κάπως έντονης απροθυμίας εκ μέρους των αντιδραστικών αστών, για τον συνεχή ενδοτισμό της απέναντι στις υποτιθέμενες «αναπόδραστες αναγκαιότητες» τής φιλελεύθερης οικονομίας, για τη σθεναρή αποδοκιμασία και καταστολή κάθε μαζικής λαϊκής κινητοποίησης, για τις αλλεπάλληλες και συνεχιζόμενες αποκηρύξεις — στο όνομα μάλιστα τής «νεωτερικότητας» — τής ιδεολογίας που υποτίθεται ότι ενστερνίζεται και προωθεί, για την εγγενή της τάση προς κάθε είδους διαφθορά, για την πειθήνια συμμόρφωσή της στον τομέα τής εξωτερικής πολιτικής προς τις υποδείξεις τού κάθε φορά κυρίαρχου ιμπεριαλισμού, για την αναβίωση εκ μέρους της ξεπερασμένων και αντιδραστικών αντιλήψεων, για την ομολογημένη και ολοκληρωτική της αδυναμία μείωσης τής ανεργίας και ανάσχεσης τής αποβιομηχανοποίησης, για τα αναρίθμητα λεκτικά της ατοπήματα που αποπνέουν μεταποικιακό ρατσισμό και παράφορη ισλαμοφοβία, για τη δρομολόγηση τής διπλής μάστιγας τής χρηµατοοικονοµικής απελευθέρωσης και τής αντιπαλότητας τού κράτους τόσο προς τη λαϊκή νεολαία όσο και προς τους αλλοδαπούς εργάτες; Αν εξαιρέσουμε την κατάργηση τής θανατικής ποινής που παντού στην Ευρώπη υιοθετήθηκε ήδη προ αιώνος από μουχλιασμένους χριστιανοδημοκράτες και μεταμελημένους «σοσιαλιστές», θα μπορούσε κανείς να αναφέρει ένα μόνο προοδευτικό μέτρο που η αριστερά δεσμεύτηκε να υλοποιήσει στο μέλλον, χωρίς να κάνει στροφή 180 μοιρών, τρέμοντας από φόβο και πικρά μετανιωμένη, όταν ήρθε η (σπάνια) στιγμή τής απόφασης; Πώς ανεχόμαστε να βλέπουμε σοσιαλιστικές κυβερνήσεις, σε μια στιγμή αλλοφροσύνης, να εθνικοποιούν τις τράπεζες και να αποφασίζουν τη μαζική νομιμοποίηση των λαθρομεταναστών και, αφού περάσουν κάποια τέρμινα και έρθουν στα συγκαλά τους, να δρομολογούν μια ατέλειωτη σειρά διωκτικών νόμων κατά των αλλοδαπών και να ιδιωτικοποιούν τα πάντα άρον-άρον; Και σαν να μην έφταναν αυτά, θα πρέπει, ανά πενταετία να σκύβουμε, μέσα στο εκλογικό παραβάν, με ευλάβεια το κεφάλι μπροστά σε τέτοιους ανθρώπους;