Πέμπτη, 14 Μαΐου 2015

V.I. Lenin-Έκθεση στο ΙΙ Πανρωσικό συνέδριο των λαών της Ανατολής

Β. Ι. ΛΕΝΙΝ

ΕΚΘΕΣΗ ΣΤΟ ΙΙ ΠΑΝΡΩΣΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΩΝ ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΣΕΩΝ ΤΩΝ ΛΑΩΝ ΤΗΣ ΑΝΑΤΟΛΗΣ 
Μεταγραφή: Μη Απολιθωμένος (ακόμα) από τις ακτές της Ανατολικής Βαλτικής
Πηγή: Άπαντα, τομ. 39, ελληνική μετάφραση της «Σύγχρονης Εποχής», Αθήνα, Οκτώβριος 1982, σελ. 318–331.


22 ΤΟΥ ΝΟΕΜΒΡΗ 1919


Σύντροφοι! Είμαι πολύ ευτυχής που μπορώ να χαιρετίσω το συνέδριο των συντρόφων-κομμουνιστών, των εκπροσώπων των μουσουλμανικών οργανώσεων της Ανατολής και να πω λίγα λόγια σχετικά με την κατάσταση, όπως διαμορφώθηκε σήμερα στη Ρωσία και σε όλο τον κόσμο. Το θέμα της έκθεσής μου είναι η τρέχουσα στιγμή, και νομίζω πως σχετικά μ’ αυτό το ζήτημα το πιο ουσιαστικό σήμερα είναι η στάση των λαών της Ανατολής απέναντι στον ιμπεριαλισμό και στο επαναστατικό κίνημα αυτών των λαών. Είναι αυτονόητο πως σήμερα το επαναστατικό αυτό κίνημα των λαών της Ανατολής δεν μπορεί να αναπτυχθεί με επιτυχία, δεν μπορεί να βρει τη λύση του παρά μόνο σε άμεση σύνδεση με την επαναστατική πάλη της Σοβιετικής μας Δημοκρατίας ενάντια στο διεθνή ιμπεριαλισμό. Πολλοί λόγοι ― όπως η καθυστέρηση της Ρωσίας και της απέραντης έκτασής της και το γεγονός ότι αποτελεί ορόσημο ανάμεσα στην Ευρώπη και στην Ασία, τη Δύση και την Ανατολή μας επέβαλαν αν επωμιστούμε όλο το βάρος ―και αυτό το θεωρούμε μεγάλη μας τιμή― και να γίνουμε οι πρωτεργάτες της παγκόσμιας πάλης ενάντια στον ιμπεριαλισμό. Γι’ αυτό όλη η πορεία των επικείμενων στο άμεσο μέλλον γεγονότων προοιωνίζει έναν ακόμη πιο πλατύ και πεισματώδη αγώνα ενάντια στο διεθνή ιμπεριαλισμό που θα συνδεθεί αναπόφευκτα με τη πάλη της Σοβιετικής Δημοκρατίας ενάντια στις δυνάμεις του ενωμένου ιμπεριαλισμού ― της Γερμανίας, της Γαλλίας, της Αγγλίας και της Αμερικής.

Όσο για την πολεμική πλευρά, ξέρετε τι ευνοϊκή εξέλιξη πήραν τώρα τα πράγματα σε όλα τα μέτωπα. Δεν θα σταθώ λεπτομερειακά σ’ αυτό το ζήτημα, θα πω μόνο πως μέσα στα δυο χρόνια ο εμφύλιος πόλεμος που μας επέβαλε με τη βία ο διεθνής ιμπεριαλισμός, προξένησε στη Σοσιαλιστική Ομοσπονδιακή Σοβιετική Δημοκρατία της Ρωσίας αναρίθμητα βάσανα, φόρτωσε τους αγρότες και τους εργάτες με ένα τόσο αβάσταχτο βάρος, που συχνά νόμιζες πως δεν θα μπορέσουν να το σηκώσουν. Ταυτόχρονα όμως ο πόλεμος αυτός με την ωμή βιαιότητά του, με τη φοβερά βάναυση πίεση των λεγόμενων «συμμάχων» μας, που έχουν αποθηριωθεί και μας λήστευαν πριν ακόμη αρχίσει η σοσιαλιστική επανάσταση ― ο πόλεμος αυτός έκανε ένα θαύμα, μετατρέποντας τους κουρασμένους από τον πόλεμο ανθρώπους, που θα έλεγε κανείς πως δεν θα μπορέσουν να αντέξουν έναν ακόμη πόλεμο, σε μαχητές που όχι μόνο άντεξαν δυο χρόνια τον πόλεμο, αλλά και τον τερματίζουν νικηφόρα. Οι νίκες που κερδίζουμε τώρα ενάντια στον Κολτσάκ, τον Γιουντένιτς και τον Ντενίκιν, οι νίκες αυτές σημαίνουν πως μπαίνουμε σε μια νέα εποχή της ιστορίας της πάλης του παγκόσμιου ιμπεριαλισμού ενάντια στις χώρες και τα έθνη που ξεσηκώθηκαν στον αγώνα για την απελευθέρωσή τους. Από την άποψη αυτή ο δικός μας δίχρονος εμφύλιος πόλεμος όχι μόνο επιβεβαίωσε απόλυτα την παρατήρηση που έκανε προ πολλού η ιστορία, πως ο χαρακτήρας του πολέμου και η επιτυχία του εξαρτώνται προπαντός από το εσωτερικό καθεστώς της χώρας που μπαίνει σε πόλεμο, πως ο πόλεμος είναι αντανάκλαση της εσωτερικής πολιτικής που ακολουθεί η δοσμένη χώρα μπροστά από τον πόλεμο. Όλα αυτά έχουν αναπόφευκτα την αντανάκλασή τους στη διεξαγωγή του πολέμου.

Το ζήτημα ποια τάξη διεξήγε τον πόλεμο και συνεχίζει να τον διεξάγει, αποτελεί ένα πολύ σπουδαίο ζήτημα. Μόνο χάρη στο γεγονός ότι ο δικός μας εμφύλιος πόλεμος διεξάγεται από τους απελευθερωμένους εργάτες και αγρότες, και αποτελεί συνέχιση της πολιτικής πάλης για την απελευθέρωση των εργαζομένων από τους καπιταλιστές της χώρας τους και όλου του κόσμου, μόνο γι’ αυτό σε μια τόσο καθυστερημένη και εξαντλημένη από τον τετράχρονο ιμπεριαλιστικό πόλεμο χώρα, σαν τη Ρωσία, βρέθηκαν άνθρωποι με ισχυρή θέληση, ικανοί να συνεχίσουν τον πόλεμο αυτό επί δυο χρόνια, σε συνθήκες πρωτοφανείς και απίστευτα σκληρές.

Η ιστορία του εμφυλίου πολέμου το έδειξε αυτό ιδιαίτερα παραστατικά στην περίπτωση του Κολτσάκ. Ένας αντίπαλος, όπως ο Κολτσάκ, που τον βοηθούσαν όλα τα ισχυρότερα κράτη του κόσμου, που διέθετε σιδηροδρομική γραμμή φρουρούμενη από εκατό χιλιάδες στρατό των ξένων δυνάμεων, με τη συμμετοχή και των καλύτερων στρατευμάτων των διεθνών ιμπεριαλιστών, όπως π. χ. των ιαπωνικών, τα οποία ετοιμάζονταν για τον ιμπεριαλιστικό πόλεμο, αλλά σχεδόν δεν πήραν μέρος σ’ αυτόν και γι’ αυτό δεν υπόφεραν πολύ ―ο Κολτσάκ που στηριζόταν στους πιο εύπορους αγρότες της Σιβηρίας, οι οποίοι δεν γνώρισαν τη δουλοπαροικία και γι’ αυτό, φυσικά, βρίσκονταν μακριά από τον κομμουνισμό περισσότερο από οποιονδήποτε άλλο― θα έλεγε κανείς πως ο Κολτσάκ ήταν μια ακατανίκητη δύναμη, γιατί τα στρατεύματά του ήταν το πρωτοπόρο τμήμα του διεθνούς ιμπεριαλισμού. Και ως τα σήμερα ακόμη στη Σιβηρία δρουν ιαπωνικά, τσεχοσλοβακικά και πολλά άλλα στρατεύματα των ιμπεριαλιστικών εθνών. Ωστόσο το πείραμα της εξουσίας του Κολτσάκ, που κράτησε πάνω από έναν χρόνο στη Σιβηρία με τον τεράστιο πλούτο της, πείραμα που στην αρχή είχε την υποστήριξη των σοσιαλιστικών κομμάτων της ΙΙ Διεθνούς, των μενσεβίκων και των εσέρων, οι οποίοι δημιούργησαν το μέτωπο της Επιτροπής της Συντακτικής Συνέλευσης, και μέσα σ’ αυτές τις συνθήκες φαινόταν, από μικροαστική άποψη και από τη σκοπιά της συνηθισμένης ιστορικής πορείας, στέρεο και ακατανίκητο, στην πραγματικότητα έδειξε πως όσο προχωρούσε ο Κολτσάκ στα βάθη της Ρωσίας, τόσο περισσότερο εξαντλούνταν, και τελικά βλέπουμε την πλήρη νίκη της Σοβιετικής Ρωσίας ενάντια στον Κολτσάκ. Αναμφισβήτητα εδώ έχουμε μια έμπρακτη απόδειξη ότι οι συσπειρωμένες δυνάμεις των εργατών και των αγροτών, που απελευθερώθηκαν από το ζυγό των καπιταλιστών, κάνουν πραγματικά θαύματα. Εδώ έχουμε μια έμπρακτη απόδειξη ότι ο επαναστατικός πόλεμος, όταν πραγματικά τραβάει τις καταπιεζόμενες μάζες των εργαζομένων και προκαλεί το ενδιαφέρον τους, όταν τους καλλιεργεί τη συνείδηση ότι αγωνίζονται ενάντια στους εκμεταλλευτές, ότι ένας τέτιος επαναστατικός πόλεμος διεγείρει την ενεργητικότητα και την ικανότητα να κάνουν θαύματα.

Νομίζω πως αυτό που έκανε ο Κόκκινος Στρατός, η πάλη του και η ιστορία της νίκης του θα έχουν για όλους τους λαούς της Ανατολής γιγάντια, παγκόσμια σημασία. Θα δείξει στους λαούς της Ανατολής πως όσο αδύνατοι και αν είναι οι λαοί αυτοί, όσο ακατανίκητη και αν φαίνεται η δύναμη των ευρωπαίων καταπιεστών, που χρησιμοποιούν στην πάλη όλα τα θαύματα της τεχνικής και της πολεμικής τέχνης, παρόλα αυτά ο επαναστατικός πόλεμος που διεξάγουν οι καταπιεζόμενοι λαοί, αν ο πόλεμος αυτός μπορέσει να αφυπνίσει πραγματικά τα εκατομμύρια των εργαζομένων και των εκμεταλλευομένων, κρύβει μέσα του τέτιες δυνατότητες, τέτια θαύματα, που η απελευθέρωση των λαών της Ανατολής πρακτικά είνα τώρα απόλυτα πραγματοποιήσιμη όχι μόνο από την άποψη των προοπτικών της παγκόσμιας επανάστασης, αλλά και από την άποψη της άμεσης πολεμικής πείρας που έδοσε η Ασία, η Σιβηρία, της πείρας που έδοσε η Σοβιετική Δημοκρατία, η οποία δέχτηκε την πολεμική επιδρομή όλων των ισχυρών χωρών του ιμπεριαλισμού.

Εκτός απ’ αυτό, η πείρα αυτή του εμφυλίου πολέμου στη Ρωσία έδειξε σ’ εμάς και στους κομμουνιστές όλων των χωρών, πως μέσα στη φωτιά του εμφυλίου πολέμου, παράλληλα με την ανάπτυξη του επαναστατικού ενθουσιασμού, δυναμώνει γερά το εσωτερικό της χώρας. Ο πόλεμος είναι δοκιμασία όλων των οικονομικών και οργανωτικών δυνάμεων κάθε έθνους. Σε τελευταία ανάλυση, ύστερα από δυο χρόνων πείρα, όσο αφάνταστα βαριές συνέπειες και αν έχει ο πόλεμος για τους εργάτες και τους αγρότες που δοκιμάζονται από την πείνα και το κρύο, μπορούμε να πούμε με βάση τη δίχρονη πείρα ότι νικούμε και θα νικούμε, γιατί έχουμε μετόπισθεν και μετόπισθεν γερά, ότι οι αγρότες και οι εργάτες, παρά την πείνα και το κρύο, είναι συσπειρωμένοι, έχουν δυναμώσει και στο κάθε βαρύ χτύπημα απαντούν με το δυνάμωμα της συσπείρωσης των δυνάμεων και της οικονομικής ισχύος, και μόνο χάρη σ’ αυτό μπόρεσαν να νικήσουν τον Κολτσάκ, τον Γιουντένιτς και τους συμμάχους τους, τα πιο ισχυρά κράτη του κόσμου. Τα δυο χρόνια που πέρασαν μας δείχνουν, από τη μια μεριά, τη δυνατότητα ανάπτυξης του επαναστατικού πολέμου, και από την άλλη, το δυνάμωμα της Σοβιετικής εξουσίας κάτω από τα βαριά χτυπήματα της ξένης επιδρομής που επιδιώκει τη γρήγορη συντριβή της εστίας της επανάστασης, τη συντριβή της Δημοκρατίας των εργατών και των αγροτών, που τόλμησαν να κηρύξουν τον πόλεμο στο διεθνή ιμπεριαλισμό. Αλλά, αντί να συντρίψουν τους εργάτες και τους αγρότες της Ρωσίας, δεν κατάφεραν παρά να τους ατσαλώσουν.

Αυτά είναι τα κυριότερα αποτελέσματα, αυτό είναι το κύριο περιεχόμενο της στιγμής που ζούμε. Τραβάμε για αποφασιστικές νίκες ενάντια στον Ντενίκιν, τον τελευταίο εχθρό που έμεινε στα χώματά μας. Νιώθουμε τον εαυτό μας δυνατό και μπορούμε να το επαναλάβουμε χίλιες φορές πως δεν λαθεύουμε, όταν λέμε ότι δυνάμωσε η εσωτερική συγκρότηση της Δημοκρατίας και ότι από τον πόλεμο ενάντια στον Ντενίκιν θα βγούμε πολύ πιο δυνατοί και πιο προετοιμασμένοι για την πραγματοποίηση του καθήκοντος της ανέγερσης του σοσιαλιστικού οικοδομήματος ― ανέγερσης για την οποία στη διάρκεια του εμφυλίου πολέμου μπορούσαμε να διαθέσουμε πού λίγο χρόνο και δυνάμεις και μόνο τώρα, βγαίνοντας σε ελεύθερο δρόμο, θα μπορέσουμε, αναμφισβήτητα, να επιδοθούμε σ’ αυτή ολοκληρωτικά.

Στη Δυτική Ευρώπη βλέπουμε την αποσύνθεση του ιμπεριαλισμού. Ξέρετε πως ένα χρόνο πριν, ακόμη και οι γερμανοί σοσιαλιστές, όπως και η τεράστια πλειοψηφία των σοσιαλιστών που δεν καταλάβαιναν πώς έχουν τα πράγματα, νόμιζαν πως διεξάγεται πάλη ανάμεσα σε δυο ομάδες του παγκόσμιου ιμπεριαλισμού και θεωρούσαν πως η πάλη αυτή γέμισε την ιστορία και ότι δεν υπάρχουν δυνάμεις που θα μπορούσαν να δόσουν κάτι το διαφορετικό· νόμιζαν πως ακόμη και οι σοσιαλιστές δεν έχουν τίποτε άλλο να κάνουν παρά να προσκολληθούν σε μια από τις δυο ομάδες των πανίσχυρων ληστών του κόσμου. Έτσι παρουσιάζονταν τα πράγματα τον Οχτώβρη του 1918. Βλέπουμε όμως πως από τότε η παγκόσμια ιστορία έζησε μέσα σ’ ένα χρόνο πρωτοείδωτα γεγονότα, μεγάλα και σοβαρά, που άνοιξαν τα μάτια πολλών σοσιαλιστών, απ’ αυτούς που τον καιρό του ιμπεριαλιστικού πολέμου ήταν πατριώτες και δικαιολογούσαν τη στάση τους, λέγοντας ότι απέναντί τους είχαν τον εχθρό· δικαιολογούσαν τη συμμαχία με τους άγγλους και τους γάλλους ιμπεριαλιστές, λέγοντας πως αυτοί θα φέρουν δήθεν την απελευθέρωση από το γερμανικό ιμπεριαλισμό. Κοιτάξτε πόσες αυταπάτες διέλυσε ο πόλεμος αυτός! Βλέπουμε πως η αποσύνθεση του γερμανικού ιμπεριαλισμού δεν οδήγησε μόνο στη δημοκρατική επανάσταση, αλλά και στη σοσιαλιστική. Ξέρετε πως σήμερα στη Γερμανία οξύνθηκε ακόμη περισσότερο η πάλη των τάξεων και πλησιάζει όλο και πιο πολύ ο εμφύλιος πόλεμος, η πάλη του γερμανικού προλεταριάτου ενάντια στους γερμανούς ιμπεριαλιστές, που πήραν ρεπουμπλικανικό χρώμα, αλλά έμειναν εκπρόσωποι του ιμπεριαλισμού.

Όλοι ξέρουν πως η κοινωνική επανάσταση ωριμάζει στη Δυτική Ευρώπη όχι μέρα με τη μέρα, αλλά ώρα με την ώρα, πως το ίδιο γίνεται και στην Αμερική, και στην Αγγλία ― στις χώρες αυτών των δήθεν εκπροσώπων της κουλτούρας και του πολιτισμού και νικητών των ούννων, δηλαδή των γερμανών ιμπεριαλιστών· και όταν η υπόθεση έφτασε στην ειρήνη των Βερσαλλιών, τότε είδαν όλοι πως η ειρήνη των Βερσαλλιών είναι εκατό φορές πιο ληστρική από την ειρήνη του Μπρεστ που μας είχαν επιβάλει οι γερμανοί ληστές, και πως η ειρήνη αυτή των Βερσαλλιών είναι το μεγαλύτερο χτύπημα που μπορούσε να καταφερθεί ενάντια στους ίδιους τους καπιταλιστές και τους ιμπεριαλιστές αυτών των κακότυχων νικητριών χωρών. Η ειρήνη των Βερσαλλιών άνοιξε τα μάτια ακριβώς των εθνών-νικητών και απόδειξε πως δεν έχουμε να κάνουμε με εκπροσώπους της κουλτούρας και του πολιτισμού, αλλά στο πρόσωπο της Αγγλίας και της Γαλλίας έχουμε να κάνουμε έστω και με δημοκρατικά κράτη, που διοικούνται όμως από άρπαγες-ιμπεριαλιστές. Η εσωτερική πάλη ανάμεσα σ’ αυτούς τους άρπαγες αναπτύσσεται τόσο γοργά, που μπορούμε να χαιρόμαστε, ξέροντας πως η ειρήνη των Βερσαλλιών δεν είναι παρά μια επιφανειακή νίκη των θριαμβολογούντων ιμπεριαλιστών, ενώ στην πραγματικότητα σημαίνει κατάρευση ολόκληρου του ιμπεριαλιστικού κόσμου και οριστική απομάκρυνση των εργαζόμενων μαζών από τους σοσιαλιστές εκείνους που τον καιρό του πολέμου είχαν συμμαχήσει με τους εκπροσώπους του σάπιου ιμπεριαλισμού και υποστήριζαν μια από τις ομάδες των αντιμαχόμενων ληστών. Άνοιξαν τα μάτια των εργαζομένων, γιατί η ειρήνη των Βερσαλλιών ήταν ληστρική και έδειξε πως στην πραγματικότητα η Γαλλία και η Αγγλία πάλευαν ενάντια στη Γερμανία για να στερεώσουν την εξουσία τους στις αποικίες και να μεγαλώσουν την ιμπεριαλιστική τους ισχύ. Η εσωτερική αυτή πάλη αναπτύσσεται όσο πάει και καλύτερα. Σήμερα έτυχε να δω ένα τηλεγράφημα της 21 του Νοέμβρη από το Λονδίνο, όπου αμερικανοί δημοσιογράφοι ―άνθρωποι που δεν μπορεί να τους υποπτευθεί κανείς για συμπάθεια προς τους επαναστάτες― λένε πως στη Γαλλία παρατηρείται μια πρωτόφαντη έξαψη μίσους κατά των αμερικανών, επειδή οι αμερικανοί αρνούνται να επικυρώσουν τη συνθήκη ειρήνης των Βερσαλλιών.

Η Αγγλία και η Γαλλία νίκησαν, είναι όμως χρεωμένες ως το λαιμό στην Αμερική που αποφάσισε, όσο και αν οι γάλλοι και οι άγγλοι θεωρούν τον εαυτό τους νικητή, να παίρνει η ίδια το καϊμάκι και να εισπράττει τοκογλυφικούς φόρους για τη βοήθεια που έδοσε τον καιρό του πολέμου, και αυτό πάει να το εξασφαλίσει ο αμερικανικός στόλος που τώρα ναυπηγείται και ξεπερνά τον αγγλικό. Το ότι ο αρπακτικός ιμπεριαλισμός των αμερικανών ενεργεί τόσο ωμά, μας το δείχνει το γεγονός ότι οι πράκτορες της Αμερικής ασχολούνται με το σωματεμπόριο, αγοράζουν γυναίκες και κοπέλες, που τις μεταφέρουν στην Αμερική, αναπτύσσοντας την πορνεία. Η ελεύθερη, η πολιτισμένη Αμερική εφοδιάζει τους οίκους ανοχής με ζωντανό εμπόρευμα! Στην Πολωνία και στο Βέλγιο γίνονται συγκρούσεις με τους αμερικανούς πράκτορες. Αυτή είναι μια μικρή εικόνα του τι συμβαίνει σε τεράστιες διαστάσεις σε κάθε μικρή χώρα που πήρε βοήθεια από την Αντάντ. Ας πάρουμε, λογουχάρη, την Πολωνία. Βλέπουμε πως εκεί παρουσιάζονται οι αμερικανοί πράκτορες και κερδοσκόποι για αν αγοράσουν όλα τα πλούτη της Πολωνίας, που καυχιέται πως τώρα είναι ανεξάρτητο κράτος. Την Πολωνία την αγοράζουν οι πράκτορες της Αμερικής. Δεν υπάρχει ούτε μια φάμπρικα, ούτε ένα εργοστάσιο, ούτε ένας κλάδος βιομηχανίας που να μην τον έχουν οι αμερικανοί στην τσέπη τους. Η Αμερική αποθρασύνθηκε τόσο πολύ, που άρχισε να υποδουλώνει τη «μεγάλη ελεύθερη νικήτρια» Γαλλία, που πρώτα ήταν χώρα τοκογλύφων, και τώρα κατάντησε να είναι καταχρεωμένη στην Αμερική, γιατί εξαντλήθηκε οικονομικά και δεν μπορεί να τα βγάλει πέρα ούτε με τα σιτηρά της, ούτε με το κάρβουνό της, δεν μπορεί να αναπτύξει σε μεγάλες διαστάσεις τις υλικές της δυνάμεις, ενώ η Αμερική απαιτεί να της πληρωθεί οπωσδήποτε ολόκληρος ο φόρος υποτελείας. Έτσι, όσο πάει και περισσότερο φανερώνεται η οικονομική χρεοκοπία της Γαλλίας, της Αγγλίας και των άλλων ισχυρών χωρών. Στις εκλογές της Γαλλίας υπερίσχυσαν οι κληρικόφρονες. Ο γαλλικός λαός, που εξαπατήθηκε ότι έπρεπε στο όνομα της ελευθερίας και της δημοκρατίας να διαθέσει όλες τις δυνάμεις του ενάντια στη Γερμανία, έλαβε τώρα για αμοιβή τα ατελείωτα χρέη, το χλευασμό των άρπαγων αμερικανών ιμπεριαλιστών και στη συνέχεια την κληρικόφρονη πλειοψηφία των εκπροσώπων της πιο μαύρης αντίδρασης.

Η κατάσταση σε όλο τον κόσμο έγινε αφάνταστα πιο μπερδεμένη. Η νίκη μας ενάντια στον Κολτσάκ και τον Γιουντένιτς, ενάντια σ’ αυτούς τους υπηρέτες του διεθνούς κεφαλαίου, είναι μεγάλη, αλλά πολύ μεγαλύτερη ακόμη, και ας μη φαίνεται τόσο καθαρά, είναι η νίκη που κερδίζουμε σε διεθνή κλίμακα. Η νίκη αυτή συνίσταται στην εσωτερική αποσύνθεση του ιμπεριαλισμού που δεν μπορεί να στείλει τα στρατεύματά του εναντίον μας. Η Αντάντ το δοκίμασε αυτό, αλλά δεν κέρδισε τίποτε, γιατί τα στρατεύματά της παθαίνουν αποσύνθεση, όταν έρχονται σε επαφή με τα δικά μας στρατεύματα και γνωρίζονται με το δικό μας Σοβιετικό Σύνταγμα της Ρωσίας, μεταφρασμένο στις γλώσσες τους. Παρά την επιροή των ηγετών του σάπιου σοσιαλισμού, το Σύνταγμά μας έχει πάντα τη συμπάθεια των εργαζόμενων μαζών. Τη λέξη «Σοβιέτ» την καταλαβαίνουν τώρα όλοι, και το Σοβιετικό Σύνταγμα που έχει μεταφραστεί σε όλες τις γλώσσες το ξέρει κάθε εργάτης. Ξέρει πως αυτό είναι το Σύνταγμα των εργαζομένων, πως αυτό είναι το πολιτικό καθεστώς των εργαζομένων, που καλούν για τη νίκη ενάντια στο διεθνές κεφάλαιο, ξέρει πως αυτό είναι μια κατάκτηση που την πραγματοποιήσαμε σε βάρος των ιμπεριαλιστών του κόσμου. Η νίκη μας αυτή βρήκε απήχηση σε κάθε ιμπεριαλιστική χώρα, μια και της πήραμε, της κατακτήσαμε τα ίδια τα στρατεύματά της, της στερήσαμε τη δυνατότητα να τα κινητοποιεί ενάντια στη Σοβιετική Ρωσία.

Δοκίμασαν να πολεμήσουν με ξένα στρατεύματα, με τα στρατεύματα της Φιλλανδίας, της Πολωνίας, της Λεττονίας, αλλά και απ’ αυτό δεν βγήκε τίποτε. Πριν από μερικές εβδομάδες ο άγγλος υπουργός Τσώρτσιλ σε λόγο του στη βουλή καυχιόταν ―και αυτό το μετάδοσαν τηλεγραφικά σε όλο τον κόσμο― ότι ενάντια στη Σοβιετική Ρωσία έχει οργανωθεί εκστρατεία δεκατεσσάρων λαών και ότι τον ερχόμενο χρόνο αυτό θα τους δόσει τη νίκη κατά της Ρωσίας. Και πραγματικά, στην εκστρατεία πήραν μέρος πολλοί λαοί ― η Φιλλανδία, η Ουκρανία, η Πολωνία, η Γεωργία, οι τσεχοσλοβάκοι, οι ιάπωνες, οι γάλλοι, οι άγγλοι, οι γερμανοί. Ξέρουμε όμως τι βγήκε απ’ αυτό! Ξέρουμε πως οι εσθονοί εγκατέλειψαν τα στρατεύματα του Γιουντένιτς και τώρα δίνει και παίρνει στις εφημερίδες μια ξέφρενη πολεμική, επειδή οι εσθονοί δεν θέλουν να τον βοηθήσουν, κι’ επειδή ούτε και η Φιλλανδία, όσο και αν το ήθελε η αστική της τάξη, δεν έδοσε βοήθεια στον Γιουντένιτς. Έτσι, και η δεύτερη απόπειρα επίθεσης εναντίον μας κατάρευσε. Το πρώτο στάδιο ήταν η αποστολή στρατευμάτων της ίδιας της Αντάντ, που ήταν εφοδιασμένα με όλους τους κανόνες της πολεμικής τεχνικής, έτσι που νόμιζε κανείς πως αυτά θα νικήσουν τη Σοβιετική Δημοκρατία. Τα στρατεύματα αυτά εγκατέλειψαν ήδη τον Καύκασο, το Αρχάνγκελσκ, την Κριμαία κι’ έμειναν ακόμη στο Μούρμανσκ, όπως οι τσεχοσλοβάκοι στη Σιβηρία, έμειναν όμως σαν νησίδες. Η πρώτη απόπειρα να μας νικήσουν με δικά τους στρατεύματα τέλειωσε με δική μας νίκη. Η δεύτερη απόπειρα ήταν να στρέψουν εναντίον μας τα γειτονικά μας έθνη, που από οικονομική άποψη εξαρτώνται ολοκληρωτικά από την Αντάντ, και να τα εξαναγκάσουν να μας πνίξουν σαν εστία του σοσιαλισμού. Αλλά και αυτή η απόπειρα τέλειωσε με αποτυχία: αποδείχτηκε πως κανένα απ’ αυτά τα μικρά κράτη δεν είναι ικανό για έναν τέτιο πόλεμο. Κάτι περισσότερο ― σε κάθε μικρό κράτος δυνάμωσε το μίσος κατά της Αντάντ. Αν η Φιλλανδία δεν επιχείρησε να καταλάβει την Πετρούπολη, όταν ο Γιουντένιτς είχε καταλάβει ήδη το Κράσνογε Σελό, αυτό έγινε γιατί ταλαντευόταν και έβλεπε πως πλάι στη Σοβιετική Ρωσία μπορεί να ζήσει ανεξάρτητη, ενώ με την Αντάντ δεν μπορεί να ζήσει σε ειρήνη. Αυτό το έζησαν όλοι οι μικροί λαοί. Αυτό το ζουν η Φιλλανδία, η Λιθουανία, η Εσθονία, η Πολωνία, όπου κυριαρχεί άκρατος σωβινισμός, αλλά υπάρχει και το μίσος ενάντια στην Αντάντ που αναπτύσσει εκεί την εκμετάλλευσή της. Και τώρα, χωρίς καμιά υπερβολή, κάνοντας μιαν ακριβή εκτίμηση της πορείας των γεγονότων, μπορούμε να πούμε πως χρεοκόπησε όχι μόνο το πρώτο, αλλά και το δεύτερο στάδιο του διεθνούς πολέμου ενάντια στη Σοβιετική Δημοκρατία. Το μόνο που μας μένει τώρα είναι να νικήσουμε τα στρατεύματα του Ντενίκιν, που έχουν ήδη μισοσυντριβεί.

Έτσι παρουσιάζεται σήμερα στη Ρωσία και διεθνώς η κατάσταση που περιέγραψα σύντομα στην έκθεσή μου. Επιτρέψτε μου, κλείνοντας, να σταθώ στην κατάσταση που δημιουργείται για τις εθνότητες της Ανατολής. Είστε εκπρόσωποι των κομμουνιστικών οργανώσεων και των Κομμουνιστικών κομμάτων διαφόρων λαών της Ανατολής. Πρέπει να πω ότι, αν οι ρώσοι μπολσεβίκοι κατόρθωσαν να ανοίξουν ρήγμα στον παλιό ιμπεριαλισμό, να αναλάβουν το εξαιρετικά δύσκολο, αλλά και εξαιρετικά ευγενικό καθήκον της διάνοιξης νέων δρόμων της επανάστασης, εσείς, οι εκπρόσωποι των εργαζομένων μαζών της Ανατολής, έχετε μπροστά σας ένα ακόμη πιο μεγάλο και ακόμη πιο καινούργιο καθήκον. Γίνεται εντελώς καθαρό πως η σοσιαλιστική επανάσταση που επέρχεται για όλο τον κόσμο, σε καμιά περίπτωση δεν θα συνίσταται μόνο στη νίκη του προλεταριάτου κάθε χώρας ενάντια στη δική του αστική τάξη. Αυτό θα ήταν δυνατό, αν οι επαναστάσεις γίνονταν εύκολα και γρήγορα. Ξέρουμε πως οι ιμπεριαλιστές δεν θα το επιτρέψουν αυτό, ξέρουμε πως όλες οι χώρες είναι οπλισμένες ενάντια στο δικό τους εσωτερικό μπολσεβικισμό και το μόνο που σκέπτονται είναι πώς να νικήσουν τον μπολσεβικισμό στο σπίτι τους. Γι’ αυτό κάθε χώρα εγκυμονεί τον εμφύλιο πόλεμο, με τη συμμετοχή σ’ αυτόν, στο πλευρό της αστικής τάξης, των παλιών σοσιαλιστών-συμφιλιωτιστών. Έτσι, η σοσιαλιστική επανάσταση δεν θα είναι μόνο και κατά πρώτο λόγο πάλη των επαναστατών προλετάριων κάθε χώρας ενάντια στη δική τους αστική τάξη ― όχι, θα είναι πάλη όλων των καταπιεζόμενων από τον ιμπεριαλισμό αποικιών και χωρών, όλων των εξαρτημένων χωρών ενάντια στο διεθνή ιμπεριαλισμό. Στο Πρόγραμμα του Κόμματός μας, που ψηφίστηκε φέτος το Μάρτη, διαπιστώνοντας την προσέγγιση της παγκόσμιας κοινωνικής επανάστασης, λέγαμε πως ο εμφύλιος πόλεμος των εργαζομένων ενάντια στους ιμπεριαλιστές και στους εκμεταλλευτές σε όλες τις προηγμένες χώρες αρχίζει να συνδυάζεται με τον εθνικό πόλεμο ενάντια στο διεθνή ιμπεριαλισμό. Αυτό επιβεβαιώνεται από την πορεία της επανάστασης και θα επιβεβαιώνεται ολοένα και περισσότερο. Το ίδιο θα συμβεί και στην Ανατολή.

Ξέρουμε πως εδώ θα ξεσηκωθούν και θα συμμετάσχουν σαν αυτοτελής δύναμη, σαν δημιουργοί της νέας ζωής, οι λαϊκές μάζες της Ανατολής, γιατί οι εκατοντάδες τα εκατομμύρια αυτού του πληθυσμού συγκαταλέγονται στα εξαρτημένα και χωρίς πλήρη δικαιώματα έθνη, που ως τώρα ήταν το αντικείμενο της διεθνούς πολιτικής του ιμπεριαλισμού, και που για την καπιταλιστική κουλτούρα και τον πολιτισμό υπήρχαν μόνο σαν υλικό για λίπανση. Και όταν μιλάνε για ανάθεση εντολών πάνω στις αποικίες, ξέρουμε θαυμάσια πως πρόκειται για ανάθεση εντολών διαρπαγής, ληστείας, πως αυτό είναι χορήγηση δικαιωμάτων σε ένα μηδαμινό τμήμα του πληθυσμού της γης να εκμεταλλεύεται την πλειοψηφία του πληθυσμού της υδρογείου. Η πλειοψηφία αυτή, που ως τώρα βρισκόταν εντελώς έξω από την ιστορική πρόοδο, γιατί δεν μπορούσε να αντιπροσωπεύει μια αυτοτελή επαναστατική δύναμη, ξέρουμε πως από τις αρχές του 20ού αιώνα έπαψε να παίζει τέτιο παθητικό ρόλο. Ξέρουμε πως μετά το 1905 ακολούθησαν επαναστάσεις στην Τουρκία, στην Περσία, στην Κίνα, πως στην Ινδία αναπτύχθηκε το επαναστατικό κίνημα. Ο ιμπεριαλιστικός πόλεμος συντέλεσε επίσης στην άνοδο του επαναστατικού κινήματος, γιατί χρειάστηκε να τραβηχτούν στην πάλη των ιμπεριαλιστών της Ευρώπης ολόκληρα συντάγματα αποικιακών λαών. Ο ιμπεριαλιστικός πόλεμος αφύπνισε και την Ανατολή, τράβηξε τους λαούς της στη διεθνή πολιτική. Η Αγγλία και η Γαλλία όπλιζαν τους αποικιακούς λαούς και τους βοηθούσαν να γνωρίσουν την πολεμική τεχνική και τις τελειοποιημένες μηχανές. Την επιστήμη αυτή θα τη χρησιμοποιήσουν ενάντια στους κυρίους ιμπεριαλιστές. Ύστερα από την περίοδο της αφύπνισης της Ανατολής στη σύγχρονη επανάσταση έρχεται η περίοδος της συμμετοχής όλων των λαών της Ανατολής στον καθορισμό των πεπρωμένων όλου του κόσμου, για να μην είναι μόνο αντικείμενο πλουτισμού. Οι λαοί της Ανατολής ξυπνούν και αρχίζουν την πρακτική δράση για να αποφασίζει κάθε λαός τις τύχες ολόκληρης της ανθρωπότητας.

Να γιατί νομίζω πως στην ιστορία της ανάπτυξης της παγκόσμιας επανάστασης που, κρίνοντας από την αρχή της, θα κρατήσει πολλά χρόνια και θα απαιτήσει πολλούς κόπους ― εσείς έχετε να παίξετε στην επαναστατική πάλη, στο επαναστατικό κίνημα μεγάλο ρόλο, συνενώνοντας την πάλη σας αυτή με τη δική μας πάλη ενάντια στο διεθνή ιμπεριαλισμό. Η συμμετοχή σας στη διεθνή επανάσταση θα θέσει μπροστά σας ένα πολύπλοκο και δύσκολο πρόβλημα, που η λύση του θα αποτελέσει τη βάση της γενικής επιτυχίας, γιατί εδώ για πρώτη φορά η πλειοψηφία του πληθυσμού μπαίνει σε αυτοτελή κίνηση και θα είναι δραστήριος παράγοντας στην πάλη για την ανατροπή του διεθνούς ιμπεριαλισμού.

Οι περισσότεροι λαοί της Ανατολής βρίσκονται σε χειρότερη κατάσταση απ’ ό,τι η πιο καθυστερημένη χώρα της Ευρώπης ― η Ρωσία, όμως εμείς κατορθώσαμε να ενώσουμε στην πάλη ενάντια στα υπολείμματα της φεουδαρχίας και του καπιταλισμού τους ρώσους εργάτες και αγρότες, και ο αγώνας μας διεξήχθηκε τόσο εύκολα, γιατί ενάντια στο κεφάλαιο και τη φεουδαρχία ενώθηκαν οι αγρότες και οι εργάτες. Εδώ η σύνδεση με τους λαούς της Ανατολής έχει εξαιρετική σημασία, γιατί οι περισσότεροι λαοί της Ανατολής είναι τυπικοί εκπρόσωποι της εργαζόμενης μάζας ― όχι εργάτες που να έχουν περάσει το σχολειό των καπιταλιστικών εργοστασίων, αλλά τυπικοί εκπρόσωποι της εργαζόμενης και εκμεταλλευόμενης μάζας των αγροτών που υποφέρουν από το μεσαιωνικό ζυγό. Η ρωσική επανάσταση έδειξε πως οι προλετάριοι που νίκησαν τον καπιταλισμό, συσπειρωμένοι με τα εκατομμύρια των εργαζομένων της σκόρπιας αγροτικής μάζας, εξεγέρθηκαν νικηφόρα ενάντια το μεσαιωνικό ζυγό. Τώρα η Σοβιετική Δημοκρατία μας έχει να συσπειρώσει γύρω της όλους τους αφυπνιζόμενους λαούς της Ανατολής, για να αγωνιστεί μαζί τους ενάντια στο διεθνή ιμπεριαλισμό.

Εδώ μπαίνει μπροστά σας ένα καθήκον, που άλλοτε δεν έμπαινε μπροστά στους κομμουνιστές όλου του κόσμου: βασιζόμενοι στη γενική κομμουνιστική θεωρία και πράξη, πρέπει εσείς, προσαρμοζόμενοι στις ιδιόμορφες συνθήκες που δεν υπάρχουν στις ευρωπαϊκές χώρες, να κατορθώσετε να εφαρμόσετε αυτή τη θεωρία και πράξη σε συνθήκες, που την κύρια μάζα την αποτελεί η αγροτιά, που στόχος της πάλης πρέπει να καθοριστεί όχι το κεφάλαιο, αλλά τα μεσαιωνικά υπολείμματα. Αυτό είναι ένα δύσκολο και ιδιόμορφο καθήκον, αλλά και εξαιρετικά ευγενικό, γιατί τραβιέται στην πάλη η μάζα εκείνη που δεν πήρε ακόμη μέρος στον αγώνα, και, από την άλλη μεριά, χάρη στην οργάνωση κομμουνιστικών πυρήνων στην Ανατολή, αποκτάτε τη δύναμη να πραγματοποιήσετε την πιο στενή σύνδεση με την ΙΙΙ Διεθνή. Πρέπει να βρείτε τις ιδιότυπες μορφές αυτής της συμμαχίας των πρωτοπόρων προλετάριων όλου του κόσμου με τις εργαζόμενες και εκμεταλλευόμενες μάζες της Ανατολής, που ζουν συχνά σε μεσαιωνικές συνθήκες. Στη χώρα μας έχουμε πραγματοποιήσει σε μικρή κλίμακα αυτό που θα πραγματοποιήσετε εσείς σε μεγάλη κλίμακα, σε μεγάλες χώρες. Και αυτό το δεύτερο καθήκον ελπίζω πως θα το εκπληρώσετε μ’ επιτυχία. Χάρη στις κομμουνιστικές οργανώσεις της Ανατολής, που εσείς είστε εδώ οι εκπρόσωποί τους, έχετε σύνδεση με το πρωτοπόρο επαναστατικό προλεταριάτο. Μπροστά σας μπαίνει το καθήκον της συνέχισης της φροντίδας για τη διεξαγωγή στο εσωτερικό κάθε χώρας της κομμουνιστικής προπαγάνδας σε γλώσσα κατανοητή για το λαό.

Είναι αυτονόητο πως την οριστική νίκη δεν μπορεί παρά να την κερδίσει μόνο το προλεταριάτο όλων των προηγμένων χωρών του κόσμου, κι’ εμείς, οι ρώσοι, αρχίζουμε ένα έργο που θα το κατοχυρώσει το αγγλικό, το γαλλικό ή το γερμανικό προλεταριάτο· βλέπουμε όμως πως εκεί δεν θα νικήσουν χωρίς τη βοήθεια των εργαζόμενων μαζών όλων των καταπιεζόμενων αποικιακών λαών, και κατά κύριο λόγο των λαών της Ανατολής. Πρέπει να το νιώσουμε πως η πρωτοπορία μόνη της δεν μπορεί να πραγματοποιήσει το πέρασμα στον κομμουνισμό. Το καθήκον συνίσταται στο να αφυπνιστεί η επαναστατική δραστηριότητα των μαζών για αυτενέργεια και οργάνωση, ανεξάρτητα από το επίπεδο που αυτές βρίσκονται, να αποδοθεί η γνήσια κομμουνιστική διδασκαλία που προορίζεται για τους κομμουνιστές πιο προηγμένων χωρών, στη γλώσσα του κάθε λαού, να εκπληρωθούν τα πρακτικά καθήκοντα που πρέπει να πραγματοποιηθούν αμέσως, και να συγχωνευθούν στην κοινή πάλη με τους προλετάριους των άλλων χωρών.

Να τα προβλήματα που τη λύση τους δεν θα τη βρείτε σε κανένα κομμουνιστικό βιβλίο, μα θα τη βρείτε στον κοινό αγώνα που άρχισε η Ρωσία. Το καθήκον αυτό θα χρειαστεί να το θέσετε και να το λύσετε με τη δική σας αυτοτελή πείρα. Σ’ αυτό θα σας βοηθήσει, από τη μια μεριά, η στενή συμμαχία με την πρωτοπορία όλων των εργαζομένων των άλλων χωρών, και από την άλλη, η ικανότητά σας να πλησιάζετε τους άλλους λαούς της Ανατολής, που εδώ εκπροσωπείτε. Θα χρειαστεί να βασιστείτε στον αστικό εθνικισμό που ξυπνάει σ’ αυτούς τους λαούς, και δεν μπορεί να μην ξυπνάει, και που έχει την ιστορική δικαίωσή του. Ταυτόχρονα πρέπει να ανοίξετε δρόμο προς τις εργαζόμενες και εκμεταλλευόμενες μάζες της κάθε χώρας και να μιλήσετε σε γλώσσα που να την καταλαβαίνουν, πως η μοναδική ελπίδα απελευθέρωσής τους είναι η νίκη της διεθνούς επανάστασης και πως το διεθνές προλεταριάτο είναι ο μοναδικός σύμμαχος όλων των εργαζομένων και εκμεταλλευομένων εκατοντάδων εκατομμυρίων λαών της Ανατολής.

Να το καθήκον που στέκει μπροστά σας, καθήκον εξαιρετικά μεγάλο, που χάρη στην εποχή της επανάστασης και στην άνοδο του επαναστατικού κινήματος ―αυτό είναι αναμφίβολο― με τις κοινές προσπάθειες των κομμουνιστικών οργανώσεων της Ανατολής θα εκπληρωθεί με επιτυχία και θα στεφθεί με την πλήρη νίκη κατά του διεθνούς ιμπεριαλισμού.

«Ιζβέστιγια της ΚΕ του ΚΚΡ (μπ)», αρ. φύλ. 9, 20 του Δεκέμβρη 1919

Δημοσιεύεται σύμφωνα με το κείμενο της «Ιζβέστιγια της ΚΕ του ΚΚΡ (μπ)»


ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ

[118] Το ΙΙ Πανρωσικό συνέδριο των κομμουνιστικών οργανώσεων των λαών της Ανατολής, που συγκάλεσε το Κεντρικό Γραφείο των κομμουνιστικών οργανώσεων των λαών της Ανατολής της ΚΕ του ΚΚΡ (μπ), έγινε στη Μόσχα από τις 22 του Νοέμβρη ως τις 3 του Δεκέμβρη 1919. Την παραμονή του συνεδρίου ―21 του Νοέμβρη― έγινε με την προεδρεία του Λένιν προκαταρκτική σύσκεψη των μελών της ΚΕ του ΚΚΡ (μπ) με μια ομάδα αντιπροσώπων του συνεδρίου. Στο συνέδριο πήραν μέρος 71 αντιπρόσωποι με θετική ψήφο και 11 με συμβουλευτική. Την πρώτη ημέρα του συνεδρίου ο Λένιν έκανε εισήγηση για την τρέχουσα στιγμή. Η απόφαση που ψηφίστηκε πάνω στην εισήγηση του Λένιν διαβιβάστηκε στο Προεδρείο «για τη συγκεκριμενοποίηση και την επεξεργασία των βασικών θέσεων που πρέπει να μπουν στη βάση της δουλιάς στην Ανατολή». Το συνέδριο άκουσε την έκθεση δράσης του Κεντρικού Γραφείου των κομμουνιστικών οργανώσεων των λαών της Ανατολής, τις θέσεις των τοπικών οργανώσεων, την έκθεση του Κεντρικού μουσουλμανικού στρατιωτικού συμβουλίου, του Κεντρικού μουσουλμανικού Επιτροπάτου του Λαϊκού Επιτροπάτου εθνοτήτων, το ταταρο-μπασκιρικό ζήτημα και τις εκθέσεις των τμημάτων: για το κρατικο-οργανωτικό και το κομματικό ζήτημα, για τη δουλιά ανάμεσα στις γυναίκες της Ανατολής, ανάμεσα στη νεολαία κ.ά. Το συνέδριο καθόρισε τα καθήκοντα στον τομέα της κομματικής και της σοβιετικής δουλιάς στην Ανατολή, εξέλεξε καινούργιο Κεντρικό Γραφείο των κομμουνιστικών οργανώσεων των λαών της Ανατολής της ΚΕ του ΚΚΡ (μπ).

ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ ΟΝΟΜΑΤΩΝ

Γιουντένιτς, Ν. Ν. (1862–1933) ― στρατηγός του τσαρικού στρατού. Στα 1905–1906 ήταν διοικητής των εκκαθαριστικών επιχειρήσεων στην Αρμενία. Το 1917 διοικητής του μετώπου του Καυκάσου. Μετά την Οχτωβριανή σοσιαλιστική επανάσταση μέλος της αντεπαναστατικής «Βορειο-Δυτικής κυβέρνησης», ανώτατος διοικητής της λευκοφρουρίτικης βορειοδυτικής στρατιάς. Είχε μεγάλη υποστήριξη από τους ιμπεριαλιστές της Αντάντ. Το 1919 προσπάθησε δυο φορές να καταλάβει, χωρίς επιτυχία, την Πετρούπολη. Το Νοέμβρη του 1919, συντριμμένος από τον Κόκκινο Στρατό, υποχώρησε στην Εσθονία και μετά έφυγε στην Αγγλία.

Κολτσάκ, Α. Β. (1873–1920) ― ναύαρχος του τσαρικού στόλου, μοναρχικός, στα 1918–1919 ένας από τους κύριους καθοδηγητές της ρωσικής αντεπανάστασης, εγκάθετος της Αντάντ. Μετά την Οχτωβριανή σοσιαλιστική επανάσταση με την υποστήριξη των ιμπεριαλιστών των ΕΠΑ, της Αγγλίας και της Γαλλίας αυτοανακηρύχθηκε ύπατος κυβερνήτης της Ρωσίας και μπήκε επικεφαλής της στρατιωτικής αστικοτσιφλικάδικης δικτατορίας στα Ουράλια, στη Σιβηρία και στην Άπω Ανατολή. Τα χτυπήματα του Κόκκινου Στρατού και η ανάπτυξη του επαναστατικού παρτιζάνικου κινήματος οδήγησαν στην εκμηδένιση των κολτσακικών· ο Κολτσάκ πιάστηκε αιχμάλωτος και στις 7 του Φλεβάρη 1920, με απόφαση της Επαναστατικής επιτροπής του Ιρκούτσκ, τουφεκίστηκε.

Ντενίκιν, Α. Ι. (1872–1947) ― τσαρικός στρατηγός· τον καιρό του εμφυλίου πολέμου ήταν ένας από τους επικεφαλής του λευκοφρουρίτικου κινήματος. Μετά το θάνατο του στρατηγού Κορνίλοφ έγινε Ανώτατος διοικητής των αντισοβιετικών ενόπλων δυνάμεων στο Νότο της Ρωσίας. Ύστερα από τη συντριβή του στρατού του από τα σοβιετικά στρατεύματα κατέφυγε στο εξωτερικό.

2 σχόλια:

  1. Θα συμπληρωθεί το πολύ σπουδαίο αυτό κείμενο όταν ο σφος Μη Απολιθωμένος ολοκληρώσει τη μεταγραφή.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Αντώνη μικρή διόρθωση κάτω από την φωτογραφία.. Μη απολιθωμένος.. Προλεταριος των γραφείων (πρώην Γιώργος από Ηράκλειο Κρήτης)

    ΑπάντησηΔιαγραφή