Σάββατο, 8 Νοεμβρίου 2014

Οκτώβρης (Ο κανόνας και η εξαίρεση)

Δεν υπάρχει τίποτα το εξαιρετικό όταν ένας άνθρωπος εκφοβίζεται. Αυτός είναι ο κανόνας. Οι άνθρωποι εκφοβίζονται.

Δεν υπάρχει τίποτα το εξαιρετικό όταν ένας άνθρωπος εξαγοράζεται. Αυτός είναι ο κανόνας. Οι άνθρωποι εξαγοράζονται.

Δεν υπάρχει τίποτα το εξαιρετικό όταν ένας άνθρωπος απογοητεύεται κι εγκαταλείπει. Αυτός είναι ο κανόνας. Οι άνθρωποι απογοητεύονται κι εγκαταλείπουν.


Δεν υπάρχει τίποτα το εξαιρετικό όταν ένας άνθρωπος ντρέπεται για αυτό που έγινε, για αυτό και λυσσομανά ενάντια σ' αυτό που ήταν. Αυτός είναι ο κανόνας. Οι άνθρωποι που ντρέπονται για αυτό που έγιναν νιώθουν μίσος για αυτό που ήταν, γιατί όσο το βρίσκουν μπροστά τους στους άλλους, τόσο αναγκάζονται να το συγκρίνουν με αυτό που οι ίδιοι έγιναν.

Το εξαιρετικό είναι ο άνθρωπος όταν δεν εκφοβίζεται, ο άνθρωπος όταν δεν εξαγοράζεται, ο άνθρωπος όταν δεν απογοητεύεται και δεν εγκαταλείπει, ο άνθρωπος όταν δεν ντρέπεται για αυτό που έγινε.

Αυτό είναι το καθημερινό εξαιρετικό, η εξαιρετικότητα της καθημερινής ζωής. Η καθημερινή ζωή είναι η σφαίρα ενός κανόνα σπαρμένου, εδώ κι εκεί, με εξαιρέσεις.

Το καθαρό εξαιρετικό, το εξαιρετικό ως τέτοιο, είναι όταν αυτό το ταπεινό και σποραδικό εξαιρετικό γίνεται ο κανόνας. 

Όταν ο κάθε άνθρωπος μετριέται απέναντι στο εξαιρετικό, όταν η απαίτηση για αυτόν είναι να είναι εξαιρετικός, όταν αυτός γίνεται ο κοινωνικός κανόνας, τότε υπάρχει επανάσταση. Η επανάσταση είναι η αναγόρευση της εξαίρεσης σε κανόνα.

Όταν η εξαίρεση αναγορεύεται σε κανόνα, ο άνθρωπος ζει ανάμεσα στην ευφορία και την αγωνία. Ευφορία για το εφικτό, αγωνία για το αν τον συμπεριλαμβάνει το εφικτό, αν έχει ο ίδιος αυτό που το εφικτό απαιτεί. 

Η επανάσταση δημιουργεί οργανικά την αντίδραση. Η αντίδραση δεν είναι τίποτε άλλο παρά η επιμονή του κανόνα που υπαγορεύει ότι η εξαίρεση μπορεί να είναι μόνο εξαίρεση, ενάντια στον κανόνα της εξαίρεσης, στον κανόνα ότι η εξαίρεση θα είναι εφεξής ο κανόνας. 

Συντηρητικός είναι κάποιος που τρομάζει εξίσου και με την ευφορία και με την αγωνία της επανάστασης. Για τον συντηρητικό υπάρχει μόνο ο υπολογισμός, και ο υπολογισμός είναι μέσο αποκλεισμού της αγωνίας και μαζί μ' αυτή, της ευφορίας.

Αριστεριστής είναι αυτός που στην επανάσταση βλέπει μόνο την ευφορία, ποτέ την αγωνία. Είναι αυτός που θέλει η επανάσταση να είναι μόνο γιορτή. Είναι αυτός που νομίζει πως η επανάσταση μπορεί να είναι μοναχά κατάφαση για τον ίδιο, μοναχά άρνηση για αυτό που υπήρξε πριν. Αλλά η επανάσταση δεν είναι μόνο κατάφαση για τον επαναστάτη. Είναι και άρνηση για αυτόν. Γιατί και ο επαναστάτης υπήρξε πριν. Η αγωνία είναι η ανταπόκριση στην άρνηση που η επανάσταση προβάλλει απέναντι στον ίδιο τον επαναστάτη.

Οπορτουνιστής είναι αυτός που έχοντας, στο κατόπι του αριστεριστή, πλήρως αποσπάσει την ευφορία από την αγωνία, καταλήγει να πουλάει την καρικατούρα της επαναστατικής ευφορίας ως προϊόν απάλυνσης συνειδήσεων σε μια εποχή που δεν γνωρίζει ούτε την ευφορία, ούτε την αγωνία της επανάστασης. Πουλάει τον υφιστάμενο κανόνα για επαναστατική εξαίρεση και έτσι βεβαιώνεται ότι η εξαίρεση δεν πρόκειται ποτέ να γίνει ο κανόνας.

2 σχόλια:

  1. Σαφέστατο, καίριο. gdmn1973

    ΑπάντησηΔιαγραφή

  2. Ενδιαφέρον κείμενο!
    Χωρίς να διαφωνώ με το πνεύμα του περιεχομένου, χρησιμοποίησα μια φράση του κειμένου για να εκθεσω μια παράλληλη προσέγγιση στο θεμα της ντροπής του ανθρώπου που παύει να είναι αυτό που ήταν. http://fromredrock.blogspot.co.uk/2015/01/blog-post_14.html

    ΑπάντησηΔιαγραφή