Σάββατο, 21 Ιουνίου 2014

Tyler Cowen-Η έλλειψη μεγάλων πολέμων μπορεί να εμποδίζει την οικονομική ανάπτυξη (πρώτο μέρος)

Tyler Cowen
Η έλλειψη μεγάλων πολέμων μπορεί να εμποδίζει την οικονομική ανάπτυξη
Μτφρ.: Lenin Reloaded

Η συνεχιζόμενη επιβράδυνση της οικονομικής ανάπτυξης στις οικονομίες με ψηλό ΑΕΠ έχει οδηγήσει τους οικονομολόγους σε περίσκεψη. Εξέτασαν την αναιμική ζήτηση, την αυξανόμενη ανισότητα, τον ανταγωνισμό της Κίνας, την υπερβολική ρύθμιση της οικονομίας, τις ανεπαρκείς υποδομές και την εξάντληση νέων τεχνολογικών ιδεών ως πιθανούς υπεύθυνους.

Τώρα όμως η προσοχή στρέφεται σε μια ακόμα εξήγηση για την αργή ανάπτυξη. Αυτή αφορά την επιμονή και αναμονή της ειρήνης.

Ο κόσμος απλά δεν πολεμάει αρκετά τελευταία, τουλάχιστον αν λάβουμε υπόψη τα ιστορικά συγκριτικά μέτρα. Κάποιοι από τους τίτλους των εφημερίδων για το Ιράκ ή για το Νότιο Σουδάν κάνουν τον κόσμο να φαίνεται σαν πολύ αιματοβαμμένο μέρος, αλλά οι απώλειες σήμερα ωχριούν μπροστά στις δεκάδες εκατομμυρίων ανθρώπων που σκοτώθηκαν στους δύο Παγκόσμιους Πολέμους στο πρώτο μισό του εικοστού αιώνα. Ακόμα και ο πόλεμος του Βιετνάμ είχε πολύ περισσότερους θανάτους από οποιονδήποτε πρόσφατο πόλεμο ευκατάστατης χώρας.

Αν και ακούγεται παράδοξο, η μεγαλύτερη ειρηνικότητα του κόσμου είναι πιθανό να καθιστά την επίτευξη μεγαλύτερων ρυθμών οικονομικής ανάπτυξης λιγότερο επείγουσα και λιγότερο πιθανή. Η άποψη αυτή δεν ισχυρίζεται ότι ο πόλεμος βελτιώνει τις οικονομίες, καθώς βεβαίως η ένοπλη αντιπαράθεση φέρνει θάνατο και καταστροφή. Ο ισχυρισμός διαφέρει επίσης από το κεϋνσιανό επιχείρημα ότι η προετοιμασία για πόλεμο αυξάνει τις κρατικές δαπάνες και προσφέρει εργασία. Μάλλον, η ίδια η πιθανότητα του πολέμου συγκεντρώνει την προσοχή των κυβερνήσεων στο να πάρουν ορισμένες βασικές σωστές αποφάσεις — είτε αυτό αφορά επενδύσεις στην επιστήμη ή απλώς την φιλελευθεροποίηση της οικονομίας. Αυτή η συγκέντρωση καταλήγει να βελτιώνει τις μακροπρόθεσμες προοπτικές ενός έθνους.

Ένας ασφαλέστερος κόσμος: Έχει μειωθεί δραστικά ο αριθμός όσων σκοτώνονται στον πόλεμο σε σχέση με τον 20ο αιώνα

Μπορεί να φαίνεται αποκρουστικό το να βρίσκει κανείς μια θετική πλευρά στον πόλεμο απ' αυτή την άποψη, αλλά μια ματιά στην αμερικανική ιστορία δείχνει ότι δεν μπορούμε έτσι απλά να απορρίψουμε την ιδέα. Οι βασικές καινοτομίες όπως η πυρηνική ισχύς, οι υπολογιστές και τα σύγχρονα αεροσκάφη προωθήθηκαν όλες από μια αμερικανική κυβέρνηση που αδημονούσε να νικήσει τις δυνάμεις του Άξονα, ή αργότερα, να κερδίσει τον Ψυχρό Πόλεμο. Το διαδίκτυο σχεδιάστηκε αρχικά για να βοηθήσει αυτή τη χώρα να αντέξει σε πυρηνική σύγκρουση, και η Σίλικον Βάλεϊ ξεκίνησε από συμβόλαια με το στρατό και όχι με τις σημερινές μικρές επιχειρήσεις κοινωνικής δικτύωσης. Η Σοβιετική εκτόξευση του δορυφόρου Σπούτνικ έδωσε κίνητρο στο αμερικανικό ενδιαφέρον για την επιστήμη και την τεχνολογία, βοηθώντας έτσι την οικονομική ανάκαμψη αργότερα.

Ο πόλεμος φέρνει μια αίσθηση του κατεπείγοντος που οι κυβερνήσεις δεν μπορούν να πετύχουν χωρίς αυτόν. Για παράδειγμα, το Μανχάταν Πρότζεκτ χρειάστηκε έξι χρόνια για να φτιάξει μια λειτουργική ατομική βόμβα ενώ ξεκίνησε σχεδόν από το μηδέν, και κατά την κορύφωσή του κατανάλωνε το 0.4% του αμερικανικού ΑΕΠ. Δύσκολα μπορεί να φανταστεί κανείς ένα συγκρίσιμα γρήγορο και αποφασιστικό επίτευγμα σήμερα.

8 σχόλια:

  1. http://www.washingtonpost.com/opinions/in-the-long-run-wars-make-us-safer-and-richer/2014/04/25/a4207660-c965-11e3-a75e-463587891b57_story.html

    jo.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. "Si vis pacem, para bellum", Αν θέλεις ειρήνη, ετοίμασε τον πόλεμο.

    "Paritur pax bello", Η ειρήνη αποκτάται με τον πόλεμο

    "Si pace frui volumus, bellum gerendum est", Αν θέλουμε να χαρούμε την ειρήνη, είναι ανάγκη να κάνουμε πόλεμο (Κικέρωνας)

    Αντι για την ειρήνη των απολογητών της ρωμαικής στρατοκρατικής αριστοκρατίας, για (καπιταλιστική) ανάπτυξη και ευημερία μιλούν σήμερα οι αυλικοί των καπιταλιστικών ΜΜΕ.

    οχ/μαλ


    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Η κρίση ή recession τη δεκαετία του 70 συνάδει και αυτή με την μείωση των αδικοχαμένων, όπως και η στασιμότητα τη δεκαετία του 50. gorf

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. Αν καταλαβα καλα η υπαρξη ανταγωνισμου με μια υπερδυναμη οπως η ΣΕ θα εδεινε επιπροσθετα κινητρα για παραγωγη.Το ποσοστο του κερδους πεφτει, τα μονοπωλια στο πεδιο της οικονομιας και των πρωτων υλων δεν εχουν αντιπαλο και ο ανταγωνισμος βρησκεται μονο μετεξυ των εργαζομενων και των μικροαστων.Γιατι να κανεις επενδυσεις?Πρεπει να βρουμε ενα εχθρο να κεντρισει τις παραγωγικες δυναμεις.Αλλα για φαντασου ενα φαντασμα του κομμουνισμου χωρις υλικα εκφρασμενο φορεα!

    G.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  5. Η σχέση μεταξύ ανάπτυξη και πολέμου που περιγράφει το άρθρο είναι σωστή αν κι όχι για τους λογους που αναλύει ο αστός δημοσιογράφος.
    Ο πόλεμος καταστρέφει κεφάλαιο σε πολύ μεγαλύτερη έκταση και βάθος από ότι η κριση και ύφεση σε ειρηνικές περιόδους. Επίσης εξολοθρεύει εκατομμύρια ανέργους γέρους και λοιπές ευπαθείς ομάδες είτε στο μέτωπο είτε στα μετόπισθεν Τέλος η πολεμική προσπάθεια απαιτεί ανάπτυξη της τεχνολογίας που στη μεταπολεμική περίοδο δημιουργεί πιο παραγωγικό κεφάλαιο. Επίσης οι γυναίκες βγήκαν στην παραγωγή τόσο στη διαρκεια του πολέμου όσο και μετά με αποτελεσμα τη δημιουργια μιας τεράστιας αγοράς οικιακών συσκευών και άλλων προϊόντων Η είσοδος στο νοικοκυριό 2 μισθών σε μεγάλο βαθμό αναπλήρωσε τις απώλειες από την πτώση της αξίας της εργατικής δύναμης. Ο συγκεκριμένος μηχανισμός δούλεψε μετά τον Α’ΠΠ αλλά κυρίως μετά τον Β’ΠΠ και οδήγησε στην περίφημη χρυσή 30ετία (που δεν ήταν χρυσή φυσικά για όλους αλλά αυτό είναι μία άλλη ιστορία).

    Το πρόβλημα είναι αν σήμερα ο ίδιος μηχανισμός μπορεί να οδηγήσει στα ίδια αποτελέσματα χωρίς να μετατρέψει τη γη σε πυρηνικό νεκροταφείο. Επίσης δεν έχουν σχηματιστεί ευκρινώς τα αντίπαλα ιμπεριαλιστικά μπλοκ. Ετσι περιοριζόμαστε στο να βλέπουμε τον αμερικάνικο και μόνο ιμπεριαλισμό να απλώνει τα πλοκάμια του παντού και να αποσπά τη μερίδα του λέοντος από τα λάφυρα.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  6. ΚωΤσα (αλλαζω σε Πετρακας)21 Ιουνίου 2014 - 1:26 μ.μ.

    Συχνά πυκνά επισημαίνεις τον κίνδυνο του πολέμου. Το ίδιο έκανες και με το θέμα "ελλάδα τουρκια: μια ωρολογιακή βόμβα..." που είναι συγκεκριμένο και αφορά τη γειτονιά μας. Δεν μας είναι άγνωστος αυτός ο κίνδυνος καθότι διαθέτουμε το προνόμιο της ενεργούς σχέσης με την ιστορία. Οι δύο μεγάλες καπιταλιστικές κρίσεις οδηγήσαν την ανθρωπότητα σε δύο παγκόσμιους πολέμους. Ο πρώτος χρονικά εκδηλώθηκε (17 χρόνια από την εκδήλωση της κρισης) πιο αργά σε σχέση με τον δευτερο (11 χρόνια αργότερα). Η τελευταια μεγάλη συγχρονισμένη καπιταλιστικη κρίση εκδηλώθηκε το 2009. Εχουν περάσει από τότε 5 χρόνια... Αν επαληθευτεί αυτός ο συυλογισμός τότε η σύκρουση θα επέλθει πιο νωρίς από τα 11 χρόνια. Μου κάνει όμως εντύπωση ότι καμμιά μα καμμιά από τις άλλες πολιτικές δυνάμεις δεν εγκαλεί το Κομμουνιστικό Κόμμα για κινδυνολογία ή οτιδήποτε άλλο όταν επισημαίνει αυτόν τον κίνδυνο. Προφανώς ξέρουνε αλλά αν το πούνε τότε πρέπει να αιτιολογήσουνε το πως. Επιλέγουν να μην το κάνουν.
    Στην διακαναλική ο Κουτσούμπας σε μια αποστροφή του λόγου του είπε ότι "θα υπερασπίσουμε τα σύνορα της χώρας". Σωστό. Παραλληλα επισημάνθηκε και στο 19ο ότι το θέμα της εξουσίας θα λυθεί ταυτόχρονα. Πακέτο δηλαδή.
    Αυτό που με ανησυχεί και με τρομάζει ταυτόχρονα είναι ότι πολλά νέα παιδια γεμάτα ζωη, δύναμη, ζωντανια, φρέσκιες ιδέες, μαζί και ο μονάκριβος γυιός μου είναι σε στρατεύσιμη ηλικία.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  7. Ρωσία- Ουκρανία: Σε κατάσταση ύψιστου συναγερμού οι ένοπλες δυνάμεις της Ρωσίας
    (δες 902.gr)

    ΑπάντησηΔιαγραφή