Σάββατο, 8 Φεβρουαρίου 2014

V.I. Lenin-Πασιφισμός αστικός και πασιφισμός σοσιαλιστικός

V.I. Lenin
Πασιφισμός αστικός και πασιφισμός σοσιαλιστικός
(1917)
Για τον πόλεμο και τη σοσιαλιστική επανάσταση, εκδ. Σύγχρονη Εποχή

Υπάρχουν ενδείξεις ότι μια τέτοια στροφή άρχισε ή αρχίζει. Συγκεκριμένα: Η στροφή από τον ιμπεριαλιστικό πόλεμο προς την ιμπεριαλιστική ειρήνη. 


[...]

Η αλήθεια της σημερινής εποχής, του σημερινού πολέμου, της σημερινής στιγμής, που γίνονται απόπειρες για σύναψη ειρήνης, βρίσκεται στη διανομή της ιμπεριαλιστικής λείας. Εδώ βρίσκεται η ουσία και το να καταλάβουμε αυτήν την αλήθεια, να την πούμε, "να πούμε αυτό που υπάρχει"  -- αυτό είναι το θεμελιακό καθήκον της σοσιαλιστικής πολιτικής σε διάκριση από την αστική, για την οποία το κύριο είναι να κρύψει, να σκεπάσει αυτή την αλήθεια.

Και οι δύο ιμπεριαλιστικοί συνασπισμοί άρπαξαν μια ορισμένη ποσότητα λείας και ακριβώς οι δυο κύριοι και ισχυρότεροι άρπαγες, η Γερμανία και η Αγγλία, άρπαξαν τα περισσότερα. 

[...]

Μέχρι τώρα η λεία της Γερμανίας είναι αναμφίβολα και σε πολύ σημαντικό βαθμό μεγαλύτερη από τη λεία της Αγγλίας. Μέχρι τώρα έχει νικήσει η Γερμανία, που αποδείχτηκε ασύγκριτα ισχυρότερη απ΄' όσο μπορούσε να υποθέσει κανείς πριν τον πόλεμο. Γι' αυτό είναι ευνόητο ότι η Γερμανία θα είχε συμφέρον να κλείσει ειρήνη όσο το δυνατό γρηγορότερα, επειδή ο ανταγωνιστής της θα μπορούσε ακόμη, στην ευνοϊκότερη δυνατή (αν και όχι πολύ πιθανή) γι' αυτόν περίπτωση, να κινητοποιήσει μεγαλύτερες εφεδρείες νεοσυλλέκτων, κτλ.

Αυτή είναι η αντικειμενική κατάσταση. Έτσι παρουσιάζεται η πάλη για τη διανομή της ιμπεριαλιστικής λείας στη συγκεκριμένη στιγμή. Είναι πολύ φυσικό ότι αυτή η στιγμή γέννησε πασιφιστικές τάσεις, δηλώσεις και εκδηλώσεις, κυρίως ανάμεσα στην αστική τάξη και τις κυβερνήσεις του γερμανικού συνασπισμού και μετά των ουδέτερων χωρών. Είναι επίσης φυσικό ότι η αστική τάξη και οι κυβερνήσεις της είναι αναγκασμένες να επιδιώκουν με όλες τους τις δυνάμεις να εξαπατήσουν τους λαούς, απορκύβοντας την αποκρουστική γύμνια του ιμπεριαλιστικού κόσμου, τη διανομή των αρπαγμένων -- με φράσεις πέρα για πέρα ψεύτικες, φράσεις για δημοκρατική ειρήνη, για ελευθερία των μικρών λαών, για ελάττωση των εξοπλισμών, κτλ.

Αν όμως είναι φυσική για την αστική τάξη η τάση να εξαπατήσει τους λαούς τότε πώς εκπληρώνουν το χρέος τους οι σοσιαλιστές; 

[...]

Ποιος αγωνίζεται πραγματικά ενάντια στις προσαρτήσεις κτλ. -- εκείνος που πετάει στον αέρα μεγαλόψυχες φράσεις, που η αντικειμενική τους σημασία ισοδυναμεί απόλυτα με το χριστιανικό αγίασμα με το οποίο ραντίζουν τους εστεμμένους και τους καπιταλιστές ληστές, ή εκείνος που εξηγεί στους εργάτες ότι είναι αδύνατο να σταματήσουν οι προσαρτήσεις και ο οικονομικός στραγγαλισμός χωρίς την ανατροπή της ιμπεριαλιστικής αστικής τάξης και των κυβερνήσεών της;

[...]

Για να μην εξωραϊζει κανείς τον ιμπεριαλιστικό πόλεμο, για να μη βοηθάει την αστική τάξη να παρουσιάζει απατηλά τον πόλεμο αυτόν για εθνικό, για πόλεμο απελεύθερωσης των λαών, για να μην καταλήγει στις θέσεις του αστικού ρεφορμισμού θα έπρεπε να μιλάει όχι όπως μιλάνε ο Κάουτσκι και ο Τουράτι αλλά έτσι όπως μίλησε ο Καρλ Λίμπνεχτ, θα έπρεπε να δηλώσει στη δική του αστική τάξη ότι αυτή υποκρίνεται όταν μιλάει για εθνική απελευθέρωση, ότι ο σημερινός πόλεμος είναι αδύνατο να τελειώσει με δημοκρατική ειρήνη αν το προλεταριάτο δε "στρέψει τα όπλα" ενάντια στις κυβερνήσεις του.

Αυτή και μόνο αυτή θα μπορούσε να είναι η στάση ενός πραγματικού μαρξιστή, ενός πραγματικού σοσιαλιστή και όχι αστού ρεφορμιστή. Για τη δημοκρατική ειρήνη εργάζεται πραγματικά όχι όποιος επαναλαμβάνει τους γενικούς ευσεβείς πόθους του πασιφισμού, που δεν λένε τίποτε ούτε υποχρεώνουν σε τίποτε, αλλά όποιος ξεσκεπάζει τον ιμπεριαλιστικό χαρακτήρα και του σημερινού πολέμου και της ιμπεριαλιστικής ειρήνης, που αυτός προετοιμάζει [...]

Οι σοσιαλιστές θα δήλωναν [...] ότι το διάβημα του Ουίλσον είναι φανερή ψευτιά και υποκρισία, γιατί ο Ουίλσον είναι εκπρόσωπος της αστικής τάξης που έχει κερδίσει δισεκατομμύρια από τον πόλεμο, γιατί είναι αρχηγός μιας κυβέρνησης που ανέβασε τους εξοπλισμούς των ΗΠΑ σε εξωφρενικά ύψη με ολοφάνερο σκοπό ένα δεύτερο μεγάλο ιμπεριαλιστικό πόλεμο· ότι η γαλλική αστική κυβέρνηση, δεμένη χειροπόδαρα από το χρηματιστικό κεφάλαιο, που είναι σκλάβα του, και από τα μυστικά ιμπεριαλιστικά, πέρα για πέρα ληστρικά και αντιδραστικά, σύμφωνα με την Αγγλία, τη Ρωσία κτλ., δεν είναι σε θέση ούτε να πει, ούτε να κάνει τίποτε άλλο στο ζήτημα της δημοκρατικής και "δίκαιης" ειρήνης εκτός από μια παρόμοια ψευτιά· ότι ο αγώνας για μια τέτοια ειρήνη δε συνίσταται στην επανάληψη γενικών, κούφιων, αγαθών και μελιστάλακτων πασιφιστικών φράσεων, που δε λένε τίποτε και ούτε υποχρεώνουν σε τίποτε, οι οποίες στην πράξη μόνο εξωραΐζουν την ιμπεριαλιστική βρομιά, αλλά στο να διακηρύξουμε στους λαούς την αλήθεια και συγκεκριμένα να διακηρύξουμε στους λαούς: Για να αποκτήσουμε δημοκρατική και δίκαιη ειρήνη πρέπει να ανατρέψουμε τις αστικές κυβερνήσεις όλων των εμπόλεμων χωρών και να εκμεταλλευτούμε για το σκοπό αυτό το γεγονός ότι εκατομμύρια εργάτες είναι οπλισμένοι, καθώς επίσης και τη γενική αγανάκτηση των μαζών του πληθυσμού εξαιτίας της ακρίβειας της ζωής και των δεινών του ιμπεριαλιστικού πολέμου.

[...]

Γιατί οι αστοί πασιφιστές και οι "σοσιαλιστές" μιμητές ή παπαγάλοι τους πάντα φαντάζονταν και φαντάζονται την ειρήνη ως κάτι το θεμελιακά διαφορετικό, με την έννοια ότι η ιδέα: "Ο πόλεμος είναι η συνέχιση της ειρηνικής πολιτικής, η ειρήνη είναι η συνέχιση της πολεμικής πολιτικής" ποτέ δεν κατανοήθηκε από τους πασιφιστές και των δύο αποχρώσεων. Το ότι ο ιμπεριαλιστικός πόλεμος του 1914-1917 είναι η συνέχιση της ιμπεριαλιστικής πολιτικής του 1898-1914, αν όχι ακόμα πιο παλιότερης περιόδου, αυτό δεν ήθελαν και δε θέλουν να το δουν ούτε οι αστοί, ούτε οι σοσιαλσοβινιστές. Το ότι η ειρήνη σήμερα, αν δεν ανατραπούν επαναστατικά οι αστικές κυβερνήσεις, δεν μπορεί να είναι παρά ιμπεριαλιστική ειρήνη που θα συνεχίζει τον ιμπεριαλιστικό πόλεμο, αυτό δεν το βλέπουν ούτε οι αστοί πασιφιστές, ούτε οι σοσιαλιστές πασιφιστές.

Όπως στην εκτίμηση τούτου του πολέμου κατέφυγαν σε ανόητες, αγοραίες, φιλισταϊκές φράσεις για επίθεση ή άμυνα γενικά, έτσι και στην εκτίμηση της ειρήνης καταφεύγουν σε παρόμοιες φιλισταϊκές κοινοτοπίες, ξεχνώντας τη συγκεκριμένη ιστορική κατάστση, τη συγκεκριμένη πραγματικότητα της πάλης ανάμεσα στις ιμπεριαλιστικές Δυνάμεις. Και οι σοσιαλσοβινιστές, αυτοί οι πράκτορες των κυβερνήσεων και της αστικής τάξης μέσα στα εργατικά κόμματα, ήταν φυσικό να πιαστούν ιδιαίτερα από τη προσέγγιση της ειρήνης, ακόμη και από τις κουβέντες για ειρήνη, για να καλύψουν το ξεσκεπασμένο από τον πόλεμο βάθος του ρεφορμισμού τους, του οπορτουνισμού τους, για να αποκαταστήσουν την υποσκαμμένη τους επιρροή στις μάζες. Γι' αυτό και οι σοσιαλσοβινιστές, όπως είδαμε, και στη Γερμανία και στη Γαλλία κάνουν εντατικές προσπάθειες "να ενωθούν" με την άστατη, χωρίς αρχές, πασιφιστική μερίδα της "αντιπολίτευσης."

[...]

"Οι καταρχήν συμφιλιωτιστές" θα δοκιμάσουν να σερβίρουν την πλαστογράφηση του μαρξισμού με το πνεύμα, λ.χ., ενός τέτοιου συλλογισμού: Οι μεταρρυθμίσεις δεν αποκλείουν την επανάστση, η ιμπεριαλιστική ειρήνη, με ορισμένες "βελτιώσεις" των συνόρων των εθνοτήτων ή του διεθνούς δικαίου ή των εξόδων του προϋπολογισμού για εξοπλισμούς κτλ., είναι δυνατή παράλληλα με το επαναστατικό κίνημα ως "ένα από τα στοιχεία ανάπτυξης" αυτού του κινήματος και τα λοιπά και τα παρόμοια.

Αυτό θα ήταν πλαστογράφηση του μαρξισμού. Φυσικά οι μεταρρυθμίσεις δεν αποκλείουν την επανάσταση. Ωστόσο τώρα δεν πρόκειται γι' αυτό αλλό στο να μην αποκλείσουν οι επαναστάτες τον εαυτό τους υποχωρώντας απέναντι στους ρεφορμιστές, δηλαδή να μην υποκαθιστούν την επαναστατική τους δουλειά με τη ρεφορμιστική. Η Ευρώπη περνάει επαναστατική κατάσταση. Ο πόλεμος και η ακρίβεια την οξύνουν. Το πέρασμα από τον πόλεμο στην ειρήνη δεν παραμερίζει καθόλου αναγκαστικά την επαναστατική κατάσταση, επειδή από πουθενά δε βγαίνει ότι τα εκατομμύρια των εργατών που έχουν τώρα στα χέρια τους ένα θαυμάσιο οπλισμό θα αφήσουν οπωσδήποτε και δίχως άλλο "να τους αφοπλίσει ειρηνικά" η αστική τάξη, αντί να εκπληρώσουν τη συμβουλή του Κ. Λίμπνεχτ, δηλαδή να στρέψουν τα όπλα ενάντια στη δική τους αστική τάξη.

Το ζήτημα δεν τίθεται έτσι όπως το θέτουν οι πασιφιστές, οι ρεφορμιστές: Είτε ρεφορμιστική πολιτική καμπάνια είτε παραίτηση από τις μεταρρυθμίσεις. Αυτό είναι αστική τοποθέτηση του ζητήματος. Στην πραγματικότητα το ζήτημα τίθεται έτσι: Είτε επαναστατικός αγώνας που παράγωγο προϊόν του είναι, σε περίπτωση όχι ολοκληρωτικής επιτυχίας του, οι μεταρρυθμίσεις (αυτό το έχει αποδείξει ολόκληρη η ιστορία των επαναστάσεων σ' όλο τον κόσμο) είτε τίποτε άλλο εκτός από κουβέντες για μεταρρυθμίσεις και υποσχέσεις μεταρρυθμίσεων.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου