Παρασκευή, 15 Νοεμβρίου 2013

Ο πλανήτης χάνει το στοίχημα της ανάπτυξης (Financial Times)

- Τι, πάλι κουβά πήγαν με τις προβλέψεις για ανάκαμψη οι αστοί οικονομολόγοι, Φρίντριχ;
- Ναι, εκείνος εκεί τρώει το Νόμπελ του....
-

Ο πλανήτης χάνει το στοίχημα της ανάπτυξης
των Claire Jones (Λονδίνο), Hugh Carnegy (Παρίσι), James Politi (Ουάσιγκτον)
Financial Times/euro2day

Όλες οι ελπίδες ότι στο β' εξάμηνο θα αρχίσει επιτέλους η επιτάχυνση στη διεθνή οικονομία έσβησαν. Τα φρεναρίσματα είναι εμφανή στους δρόμους της Ευρώπης, των ΗΠΑ, της Ιαπωνίας. Οι προβλέψεις ξεκινούν πάλι από το μηδέν...

Τα απογοητευτικά μεγέθη ανάπτυξης για την ευρωζώνη και την Ιαπωνία, που προκλήθηκαν από τους χαμηλούς συντελεστές εξαγωγών, έχουν εξανεμίσει τις ελπίδες ότι θα επιταχυνθεί η παγκόσμια ανάπτυξη στο β΄ εξάμηνο του έτους.


Το ΑΕΠ της ευρωζώνης φρέναρε στο γ΄ τρίμηνο, με διεύρυνση 0,1% μετά το 0,3% του β΄ τριμήνου. Τα μεγέθη ανακοινώθηκαν μία εβδομάδα μετά τη μείωση των επιτοκίων από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, που αντέδρασε στους διογκούμενους φόβους για αποπληθωρισμό.

«Η σχεδόν στασιμότητα της οικονομίας της ευρωζώνης καταδεικνύει πόσο εύθραυστη είναι η ανάκαμψη και πόσο αυξάνονται οι κίνδυνοι καταστροφικής εφόρμησης του αποπληθωρισμού στην περιφέρεια», σχολιάζει ο Jonathan Loynes της Capital Economics.

Η Janet Yellen, που θα αναλάβει τη διοίκηση της Federal Reserve, δήλωσε κατά τη διάρκεια ακρόασης στη Γερουσία ότι η οικονομία και η αγορά εργασίας των ΗΠΑ εξακολουθούν να έχουν εικόνα που είναι πολύ χειρότερη από τις δυνατότητές τους και υπερασπίστηκε θερμά την υπερχαλαρή νομισματική πολιτική.

«Εκτιμώ ότι είναι απολύτως απαραίτητο να κάνουμε ό,τι μπορούμε για να προωθήσουμε μια πολύ δυνατή ανάκαμψη», είπε η κ. Yellen, προσθέτοντας ότι τα πλεονεκτήματα του προγράμματος αγορών ομολόγων 85 δισ. δολ. τον μήνα από τη Fed είναι περισσότερα από τα μειονεκτήματα.

Στην Ιαπωνία, ο ρυθμός ανάπτυξης μειώθηκε σχεδόν στο μισό, καθώς η αδυναμία σε κατανάλωση και εξαγωγές υπερκέρασε τις μεγάλες αυξήσεις στις κρατικές δαπάνες και τις επενδύσεις σε ακίνητα. Η αναιμική ιαπωνική ανάπτυξη, παρά το αδύναμο γεν, επέτεινε τους φόβους για την αποτελεσματικότητα της προσπάθειας του πρωθυπουργού Shinzo Abe να αναπτερώσει την τρίτη μεγαλύτερη οικονομία στον κόσμο.

Το δεύτερο εξάμηνο του έτους, αναμενόταν ευρέως ότι θα είναι μια περίοδος κατά την οποία θα αρχίσει να επιταχύνεται η ανάπτυξη στις μεγάλες προηγμένες οικονομίες. Το ΔΝΤ είχε πει την άνοιξη ότι η δραστηριότητα «σταδιακά θα επιταχυνθεί».

Η είδηση της επιβράδυνσης στην ευρωζώνη αναίρεσε την καλή επίδραση από την ανάκαμψη που είχε εκδηλωθεί στις αρχές του έτους και είχε βγάλει την Ένωση από ύφεση 18 μηνών.

Οι δύο μεγαλύτερες οικονομίες της ευρωζώνης φρέναραν στο β΄ τρίμηνο. Η Γερμανία, η ατμομηχανή της, αναπτύχθηκε 0,3% στο τρίμηνο από 0,7%, ενώ η Γαλλία αιφνιδιαστικά εμφάνισε συρρίκνωση 0,1% μετά την ανάπτυξη 0,5% που είχε πετύχει στο προηγηθέν τρίμηνο.

Οι ευθύνες για τα αδύναμα στατιστικά αποδόθηκαν στα υποτονικά εμπορικά μεγέθη της Γαλλίας και της Γερμανίας -μία ημέρα μετά τις κατηγορίες εναντίον της «ατμομηχανής» από τις Βρυξέλλες ότι το πλεόνασμα στις εξαγωγές της βλάπτει την οικονομία της ένωσης.

Από την περιφέρεια ακούστηκαν καλύτερες ειδήσεις. Η μεγαλύτερη μεταπολεμική ύφεση της Ιταλίας συνεχίστηκε για ένατο συνεχόμενο τρίμηνο, αλλά ο ρυθμός της συρρίκνωσης επιβραδύνθηκε 0,1%. Η ισπανική οικονομία, η 4η μεγαλύτερη της ευρωζώνης, αναπτύχθηκε για πρώτη φορά από τα μέσα του 2011.

Η ελληνική οικονομία συρρικνώθηκε με ετήσιο ρυθμό 3% σε σύγκριση με 3,7% στο προηγηθέν τρίμηνο. Η τουριστική κίνηση βοήθησε στην επιβράδυνση της ύφεσης, που πλέον βρίσκεται στον έκτο χρόνο.

Η επιβράδυνση στην Ιαπωνία ακολουθεί ένα πρώτο εξάμηνο με ώθηση από τα προγράμματα στήριξης, όπου και οι τρεις «μηχανές» ανάπτυξης -κατανάλωση, επενδύσεις και εξαγωγές- επιταχύνθηκαν παράλληλα παράγοντας τριμηνιαία ανάπτυξη 4,3% στο α΄ τρίμηνο και 3,8% στο δεύτερο.

Η τρίτη μεγαλύτερη οικονομία του πλανήτη εξακολουθεί να αναπτύσσεται πάνω από τις δυνατότητές της, τις οποίες οι οικονομολόγοι εκτιμούν μεταξύ 0,5% και 1%. Και πολλοί περιμένουν ανάκαμψη στο τρέχον τρίμηνο και στο Q1 του 2014, καθώς τα νοικοκυριά αυξάνουν δαπάνες και επενδύσεις, πριν από την αύξηση του συντελεστή φόρου κατανάλωσης, που θα εφαρμοστεί από τον Απρίλιο.

Η ανάπτυξη αναμένεται να επιταχυνθεί στις ΗΠΑ, αλλά όχι με τον ρυθμό που ήλπιζαν οι αξιωματούχοι της Federal Reserve παλαιότερα, όταν υπονόησαν για πρώτη φορά ότι θα επιβραδυνθούν οι αγορές ομολόγων από την κεντρική τράπεζα.

Η Βρετανία, ωστόσο, έχει δείξει σημάδια ότι μπορεί να πιάσει την «τροχιά διαφυγής» -όπως τη χαρακτηρίζει η Τράπεζα της Αγγλίας- νωρίτερα απ' όσο αναμένεται, καθώς η βρετανική οικονομία κατέθεσε τη δυνατότερη επέκταση από τα μέσα του 2010 στο γ΄ τρίμηνο. Η Bank of England πρόβλεψε προχθές ότι η βρετανική οικονομία θα αναπτυχθεί κατά 0,9% στο τελευταίο τρίμηνο του έτους.

10 σχόλια:

  1. ΘΕΣΕΙΣ ΤΗΣ ΚΕ ΤΟΥ ΚΚΕ ΓΙΑ ΤΟ 19ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ 11 - 14 Απρίλη 2013
    ΘΕΣΗ 1

    "Η καπιταλιστική κρίση έδωσε συντριπτικό χτύπημα στις αστικές θεωρίες, π.χ. περί αειφόρου ανάπτυξης. Ανέδειξε ολοκάθαρα την όξυνση των αντι­φάσεων και δυσκολιών της αστικής διαχείρισης και γενικότερα τις δυσκο­λίες για το πέρασμα σε νέο κύκλο διευρυμένης αναπαραγωγής του κοινω­νικού κεφαλαίου. Η όποια ανάκαμψη σημειώθηκε ήταν ανισόμετρη, αναιμι­κή, ενώ στην Ευρωζώνη και στην Ιαπωνία τη διαδέχτηκε νέα υποχώρηση. Ο επόμενος κύκλος της κρίσης σε διεθνές επίπεδο θα είναι ακόμα πιο βαθύς."

    πολύ πίσω αυτό το κόμμα τελικά ε;

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Έλα μωρέ τώρα, άσε τον ΗΓΕΤΗ να παίξει τα ρέστα του, τα βλέπει, έχει ρέντα!

      Διαγραφή
  2. Αντωνη, τι αποψη εχεις για την ιδεα της "αποαναπτυξης" (degrowth-décroissance)?

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Δεν ξέρω τι είναι η αποανάπτυξη. Το μόνο που ξέρω είναι η καπιταλιστική ανάπτυξη και η σοσιαλιστική ανάπτυξη. Κάθε μια πριμοδοτεί συγκεκριμένους κλάδους παραγωγής και ανάγκες, περιθωριοποιεί άλλους (και άλλες ανάγκες), και μοιράζεται κάποιους με την άλλη (αλλά με εντελώς διαφορετικούς όρους και σχέσεις παραγωγής).

      Οπότε δεν καταλαβαίνω καν τι θα μπορούσε να είναι η "αποανάπτυξη" και πώς μπορεί να στέκεται έτσι μόνη της, χωρίς αναφορά στον καπιταλιστικό ή τον σοσιαλιστικό τρόπο παραγωγής.

      Διαγραφή
    2. Αναπτυξη = "πιο πολλα πραγματα"
      Αποαναπτυξη="πιο λιγα πραγματα"
      Στο ιδιο σχημα που εβαλες, θα μπορουσε να μιλησει κανεις δυικα για "καπιταλιστικη αποαναπτυξη" και "σοσιαλιστικη αποαναπτυξη", αναλογα δηλαδη με το ποιες αναγκες εξυπηρετουνται κτλ.

      Η κουβεντα για την αποαναπτυξη εχει να κανει συνηθως με την κλιματικη αλλαγη (πχ συγκεντρωση CO2 στην ατμοσφαιρα). Μου το θυμισες με τη λεξη "πλανητης" στον τιτλο.

      Φανταζομαι υπαρχει απο κατω μια βασικη φιλοσοφικη απορριψη του τεχνολογικου θετικισμου, δηλαδη της "αφελους" πιστης οτι η τεχνολογικη προοδος μπορει να λυσει προβληματα οπως η κλιματικη αλλαγη. Στην πιο ακραια μορφη μιλαμε φυσικα για ρομαντικες παπατζες οπως ο αναρχοπριμιτιβισμος, αλλα αυτο δε σημαινει οτι καθαυτο το σχημα αναπτυξη -> κλιματικη αλλαγη ειναι λανθασμενο.

      Διαγραφή
    3. Σημειωτεον οτι οι FT μιλανε για μειωση του *ρυθμου* αναπτυξης, στην δευτερη παραγωγο δηλαδη.

      Διαγραφή
    4. Θεωρώ πως καθώς δεν έχει ως γνώμονα το κέρδος, μια σοσιαλιστική οικονομία η οποία δεν έχει να αντιπαλέψει την ιμπεριαλιστική περικύκλωση και πολεμική απειλή, είναι εξ ορισμού μια οικονομία η οποία μπορεί να αναπτύξει συγκεκριμένους κλάδους του τομέα των υπηρεσιών (παιδεία, υγεία, μαζικές μεταφορές), και αυτού του πολιτισμού --τον τομέα των άυλων αγαθών για κοινή χρήση-- σε πολύ μεγάλο βαθμό. Νομίζω πως η απειλή του πολέμου είναι ένα τεράστιο εμπόδιο τόσο για την αποδοχή της λογικής του σοσιαλισμού ως προοπτικής όσο και για την ορθή προτεραιοποίηση της παραγωγής. Τέτοια ήταν και στον Ψυχρό Πόλεμο, και θεωρώ ότι είναι τέτοια ενσυνείδητα. Ο σοσιαλισμός δεν συμφέρει τα μονοπώλια, δεν συμφέρει την συσσώρευση αμύθητου πλούτου, δεν συμφέρει την συγκέντρωση όλων των μορφών εξουσίας σε ελάχιστα χέρια παγκόσμια.

      Διαγραφή
    5. "Το ΑΕΠ της ευρωζώνης φρέναρε στο γ΄ τρίμηνο, με διεύρυνση 0,1%"

      0.1% διεύρυνση δεν είναι μείωση ρυθμού ανάπτυξης απλώς. Είναι ελάχιστα πάνω από τη στασιμότητα.

      Κάποιες χώρες έχουν μείωση ρυθμού ανάπτυξης τέτοιων που να πλησιάσουν πάρα πολύ τη στασιμότητα (πχ Γερμανία), κάποιες (Γαλλία, Ελλάδα), έχουν συρρίκνωση της οικονομίας (η Ελλάδα εδώ και χρόνια, βέβαια).

      Διαγραφή
  3. Εχεις δικιο για το χαρακτηρα μιας σοσιαλιστικης οικονομιας που δεν ειναι υπο πολιορκια (ακομα και υπο πολιορκια τωρα που το σκεφτομαι, οπως δειχνει η Κουβα με την αστικη γεωργια: http://www.globalresearch.ca/food-sovereignty-sustainable-urban-agriculture-in-cuba/5332167). Μου θυμιζεις και ενα αλλο αρθρο που'χα δει για τα bullshit jobs: http://www.strikemag.org/bullshit-jobs/

    Θενκς

    ΑπάντησηΔιαγραφή