Σάββατο, 23 Νοεμβρίου 2013

Από το "Η πορεία αποκατάστασης του επαναστατικού χαρακτήρα του ΚΚΕ"

Από το "Η πορεία αποκατάστασης του επαναστατικού χαρακτήρα του ΚΚΕ"
Κείμενο του ΠΓ της ΚΕ του ΚΚΕ
ΚΟΜΕΠ, 2013, τευχ. 6

Στο "Δοκίμιο Ιστορίας του ΚΚΕ, τομ. Β', 1949-1968" αναφέρεται ότι η 12η Ολομέλεια αποτελεί σημαντικό σταθμό στην ιστορία του Κόμματος γιατί υπερασπίστηκε τις αρχές του μαρξισμού-λενινισμού, άφησε κομμουνιστικά αντανακλαστικά παρά τις σοβαρές αντιφάσεις που περιείχε η στρατηγική. Το Πρόγραμμα που επεξεργάστηκε το 9ο συνέδριο του ΚΚΕ (Δεκέμβρης 1973) διατηρεί σοβαρά προβλήματα στρατηγικής, εξαιτίας και των αρνητικών επιπτώσεων του 20ού Συνεδρίου του ΚΚΣΕ στην πολιτική γραμμή του Κόμματος και στο διεθνές κομμουνιστικό κίνημα. Τα βασικά προβλήματα εστιάζονται: Στα δύο στάδια της επαναστατικής διαδικασίας, στην αντίληψη ότι μια κυβέρνηση στο έδαφος του καπιταλισμού μ' ένα "μεταβατικό πρόγραμμα" μπορεί να ανοίξει την επαναστατική διαδικασία, να διαπαιδαγωγήσει επαναστατικά την εργατική τάξη. Στην εκτίμηση για το χαρακτήρα της διαπλοκής και της συνεργασίας του εγχώριου και ξένου κεφαλαίου, για το επίπεδο ανάπτυξης του ελληνικού καπιταλισμού και τη θέση του στο διεθνές ιμπεριαλιστικό σύστημα. Αυτά τα προβλήματα θεωρητικού χαρακτήρα, με επιπτώσεις όμως στη χάραξη της στρατηγικής και στη διαμόρφωση του Προγράμματος, έλκουν την καταγωγή τους από την περίοδο πριν τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο, αφορούν το διεθνές κομμουνιστικό κίνημα, αποφάσεις της Γ' Διεθνούς, όπως έχουμε εκτιμήσει στο 18ο Συνέδριο, στο Δοκίμιο, στη Διακήρυξη της ΚΕ για τον αντιφασιστικό αγώνα στον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο κλπ.


[...]

Η λαθεμένη, από την πλευρά του ΚΚΕ, εκτίμηση της ανάπτυξης του ελληνικού καπιταλισμού επηρεάζεται επίσης από τις μεταπολεμικές ενδοαστικές αντιθέσεις, την αντιπαράθεση τμήματος αστικών πολιτικών δυνάμεων στην Ελλάδα με τις ΗΠΑ σε σχέση με το πρόγραμμα εκβιομηχάνισης και της αποτελεσματικότερης αξιοποίησης των αμερικανικών εισροών, για τη σταθεροποίηση του καπιταλισμού στην Ελλάδα και τη στέρεη ενσωμάτωσή της στα ιμπεριαλιστικά συμφέροντα των ΗΠΑ στην ευρύτερη περιοχή.[1]

Το ίδιο επέδρασαν οι αντιρρήσεις που εκφράστηκαν από τμήματα των αστικών δυνάμεων την περίοδο που ξεκίνησε η συζήτηση για την ένταξη της Ελλάδας στην ΕΟΚ, με πυρήνα της αντιπαράθεσης το αν η Ελλάδα ήταν έτοιμη από την άποψη της οικονομικής και πολιτικής ανάπτυξης να πετύχει "ισότιμη" συμμετοχή σε δικαιώματα και υποχρεώσεις ή θα μετατρεπόταν σε "απλή αποικία". Η διαμάχη επεκτάθηκε, ανάλογα με τα επιμέρους καπιταλιστικά συμφέροντα, με αντικείμενο "αν η Ελλάδα θα έδινε βάρος στον αγροτικό χαρακτήρα της οικονομίας -- που πίστευαν ότι είχε πλεονεκτήματα στο πλαίσιο της ΕΟΚ - ή θα είχε πλήγαμτα η πορεία εκβιομηχάνισης που ήταν ασθενής και μη ανταγωνιστική." [2]

Έχει σημασία το ζήτημα της αντανάκλασης των ενδοαστικών αντιθέσεων στο πολιτικό σύστημα και της διείσδυσής τους στις επεξεργασίες του Κόμματος, καθώς και σήμερα υπάρχουν αντιθέσεις συμφερόντων στους κόλπους της αστικής τάξης όσον αφορά λ.χ. το ευρώ ή τη δραχμή, στην περιοριστική ή επεκτατική διαχειριστική συνταγή, στις ενδοϊμπεριαλιστικές αντιθέσεις, στο ποιοι κλάδοι-τομείς της οικονομίας αποτελούν "ατμομηχανή" της παραγωγικής ανάκαμψης. Ο ΣΥΡΙΖΑ λ.χ δε χρησιμοποιεί τις αντιθέσεις αυτές μόνο για λόγους εκλογικής πολιτικής τακτικής, αλλά ως πολιτική γραμμή εναλλακτικής λύσης, με τη μια συνταγή διαχείρισης απέναντι στην άλλη και με ταλαντεύσεις στοιχίζεται περισσότερο ή λιγότερο με τον ένα ιμπεριαλιστικό πόλο σε αντίθεση με τον άλλο.

Στις αναλύσεις-εκτιμήσεις του Κόμματός μας [LR: ενν. στην περίοδο υπό εξέταση], η συγκριτική καθυστέρηση στην ανάπτυξη του ελληνικού καπιταλισμού εμφανίζεται ως ιδιομορφία, αποδίδεται στους ληστρικούς προσανατολισμούς του ξένου κεφαλαίου, στο πλέγμα των διεθνών σχέσεων της χώρας, ιδιαίτερα με τις ΗΠΑ. Παράλληλα παραγνωρίζεται το γεγονός ότι η μεταπολεμική καπιταλσιτική ανάπτυξη στην Ελλάδα στηρίχτηκε κυρίως στην εσωτερική συσσώρευση και λιγότερο στις επενδύσεις ξένων κεφαλαίων. Παραγνωρίζεται η σύμφυτη με την καπιταλιστική ανάπτυξη ανισομετρία και ενδοκλαδική δυσαναλογία αντίστοιχα σε διακρατικό και εθνικό επίπεδο. Υποβαθμίζεται το γενικό ταξικό κριτήριο στην επιλογή ένταξης στην ΕΟΚ, δηλαδή της ενίσχυσης της συνεργασίας με καπιταλιστικά κράτη. Κατηγορείται η αστική τάξη για υποτέλεια, διαχωρίζεται σ' εθνική και ξενόδουλη, σε μονοπωλιακή και μη μονοπωλιακή εθνική αστική τάξη.

Επιδιώκεται η ανάδειξη κυβέρνησης αντιμονοπωλιακών αντιϊμπεριαλιστικών πολιτικών δυνάμεων, η οποία θα μπορούσε να εξασφαλίσει και τη συγκατάθεση ή ανοχή-ουδετερότητα της μη μονοπωλιακής αστικής τάξης. Επιδιώκεται κυβέρνηση που με Λαίκή στήριξη θα προχωρήσει σε αλλαγές θεσμών που αφορούν το αστικό κράτος και το αστικό πολιτικό σύστημα, την καπιταλιστική οικονομία, και μέσω αυτής να ξετυλιχτεί η επαναστατική διαδικασία των δύο σταδίων. Το ζήτημα λοιπόν της εκτίμησης του χαρακτήρα του κράτους είναι βασικό αι δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται μόνο με πολιτικούς όρους, ως κράτος που ταυτίζεται κάθε φορά με το ποιο κόμμα ή ποιος συνασπισμός κομμάτων κυβερνά, ή με ποια μορφή πολιτεύματος.


Σημειώσεις
[1] Αναλυτικότερα για το συγκεκριμένο θέμα γίνεται λόγος στο "Δοκίμιο Ιστορίας του ΚΚΕ, τ. Β', 1949-1968", εκδ. "Σύγχρονη Εποχή", Αθήνα, 2011, σελ. 117-123.
[2] Αναλυτικότερα στο "Δοκίμιο Ιστορίας του ΚΚΕ, τ. Β', 1949-1968", εκδ. "Σύγχρονη Εποχή", Αθήνα, 2011, σελ. 145-150.

13 σχόλια:

  1. Αν αγαπάς τους φίλους σου, ενθάρρυνέ τους να γραφτούν συνδρομητές στην ΚΟΜΕΠ. Όχι για το κόμμα. Για τους ίδιους. Θα μπορούσαν να μάθουν να σκέφτονται.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Η ΚΟΜΕΠ, δείχνει γιατί το ΚΚΕ, γιατί οι Κομμουνιστές, μιλάν για τον ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟ - ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΜΟ !

    Κάθε άρθρο, είναι πραγματικά, ένα επιστημονικό πόνημα.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Έτσι είναι. Γίνεται σπουδαία δουλειά, και νομίζω όχι τυχαία βλέπω ότι αρκετοί πρωτογράφονται συνδρομητές τώρα. Το ίδιο κι εγώ, που από φέτος γράφτηκα συνδρομητής μετά από δυο χρόνια ανάγνωσης των παλιότερων άρθρων.

      Διαγραφή
  3. ενδεχομένως εκτός θέματος, αλλά σαν πολύ δεν έχει αρχίσει να "κόπτεται" τώρα τελευταία ο ΔΟΛ για το ΚΚΕ; Γνωρίζει κάποιος να μου πει σύντομα τι στο διάολο είναι αυτός ο Σταυρόπουλος και από που προέκυψε???
    http://www.tovima.gr/politics/article/?aid=542149
    το συγκεκριμένο άρθρο είναι κλειδωμένο και λογικά θα ξεκλειδώσει αύριο...ψάχνοντας όμως παλαιότερα άρθρα του σταυρόπουλου, έπεσα σ' αυτό
    http://www.tovima.gr/politics/article/?aid=417706
    Alex

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Μια χαρά, έχουμε τους τάχα "Φλωρακικούς" και "true" ΕΑ κτλ και το Βήμα αλλάζει "πάσες" μαζί τους, τυχαία πράγματα απολύτως,ελάτε τώρα...μη βλέπουμε παντού "φαντάσματα"...

      Διαγραφή
    2. Όπως είναι γνωστό, ο τρίτος τόμος του Δοκιμίου Ιστορίας θα αφορά την περίοδο 1968-1991. Το κείμενο στην ΚΟΜΕΠ είναι ουσιαστικά μια πρώτη ματιά σε όσα θα αναπτυχθούν πολύ αναλυτικότερα στο Δοκίμιο, που ο στόχος είναι να ολοκληρωθεί πριν την συμπλήρωση των 100 χρόνων.

      Φυσικά, καμία "αποκαθήλωση" του Φλωράκη δεν υφίσταται. Υφίσταται επεξεργασία κριτική των θέσεων και του προγράμματος του κόμματος συνολικά και όχι ενός ατόμου, λες και τις τύχες του κόμματος τις καθόρισε μόνος του. Προφανώς, ο κος Σταυρόπουλος δεν είδε καμία αναφορά στο 20 Συνέδριο του ΚΚΣΕ ως κρίσιμης σημασίας για τα σφάλματα της περιόδου, ούτε στην γραμμή της Κ.Δ. Φυσικά, αυτά δεν πουλάνε. Πουλάνε οι "αποκαθηλώσεις", οι "καθηλώσεις" και οι διάφορες άλλες μπούρδες. Ας μας πει και για την αποκαθήλωση του Ζαχαριάδη μετά την αποκατάστασή του, γιατί και σε αυτόν υπάρχει κριτική και στον Β' Τόμο και στο συγκεκριμένο τεύχος της ΚΟΜΕΠ.

      Ας είναι, εμείς τη δουλειά μας και οι αστοί τη δική τους.

      Ένα χρήσιμο συμπέρασμα που έβγαλα πάντως εγώ είναι ότι κανείς από όσους κάνουν σούσουρο κάθε τρεις και λίγο δεν έχει θεωρητικά αντεπιχειρήματα. Σκανδαλολογία και σπέκουλα και μέχρι εκεί. Καθένας ό,τι μπορεί και όσο μπορεί.

      Διαγραφή
    3. Κάπου ο Κάππος έγραφε για το λάθος -που οι θεωρητικοί είχαν εντοπίσει από την αρχή - της συμμαχίας με το αγροτικό κόμμα. Συνέχιζε λέγοντας πως μετά την χούντα η συνεργασία με το αγροτικό κόμμα έδειξε πόσο δίκιο είχαν οι κλασικοί. Κατέληγε ίσως σκωπτικά σκεπτόμενος πως δεν ήταν κακό που το ξαναδοκίμασαν. Εδραίωσαν για μία ακόμη φορά την θεωρία.

      Το ΠΓ έχει πει σε προηγούμενα κείμενα και διαρκώς σε κάθε ευκαιρία το επαναφέρει πως λάθη και αστοχίες σε θέσεις και στρατηγικές του παρελθόντος δεν χαρακτηρίζονται έτσι για ετεροχρονισμένες ευθύνες και καταλογισμούς. Χαρακτηρίζονται μόνον για να δώσουν την τωρινή γραμμή και στρατηγική του Κόμματος περισσότερο ξεκάθαρη και ως αποτέλεσμα της εμπειρίας.
      Για παράδειγμα μετά την ΕΔΑ δεν έγινε μάθημα η εμπειρία και ήρθε ο Συνασπισμός που δεν έπρεπε να γίνει βλέποντας σήμερα τα πράματα. Σήμερα ούτε να το σκέπτεσθαι.
      Όχι σε Ενιαίο μέτωπο, όχι σε στάδια, όχι σε ... επιλογές του παρελθόντος που δεν βοήθησαν.

      Κάπου πρόσφατα είδα και έναν δραματικό τόνο σε κείμενο που έλεγε περίπου πως "έρχονται δύσκολες μέρες και δεν πρέπει να βρουν το ΚΚΕ δέσμιο συμβιβασμένο σε συμμαχίες κάθε λογής".

      Σε κάποιες δεκαετίες το Κόμμα αποφασίζει - όπως πολλά από τα ΚΚ σήμερα κάνουν - να δημιουργήσει συμμαχίες και να προσχωρήσει σε λύσεις Μαδούρο ή Τσάβες.
      Γιατί ο πόλεμος δεν ήρθε, γιατί την τελευταία στιγμή οι αστοί φοβήθηκαν, γιατί οι συνθήκες δεν το επέτρεψαν, η γραμμή πρέπει να αλλάξει.
      Θα μπορούσαν τότε να ονομαστούν προδότες οι σημερινοί του ΠΓ; ή απλά πως έκαναν λάθος για την περιχαράκωση του ΚΚΕ και δεν το ωφέλησαν με την τακτική τους;

      Παύλος

      υγ. Θέλω να πω πως δεν βλέπω μία προσπάθεια για εύρεση υπευθύνων για τα λάθη του παρελθόντος αλλά ακόμη χειρότερα πως το συνεχές προτσές μπορεί σε κάποιο χρόνο μέλλοντα να επαναφέρει τα ίδια ερωτήματα που όμως θα πάρουν άλλες απαντήσεις. Σύμφωνα με αυτά που οι σημερινές επιλογές θα μας δώσουν ως εμπειρία θα παρθούν οι μελλοντικές αποφάσεις.

      Διαγραφή
    4. Η προδοσία είναι ένα πολύ συγκεκριμένο πράγμα και πολύ διαφορετικό από το λάθος.

      Αντιγράφω από το ίδιο άρθρο, ΚΟΜΕΠ, σελ. 41 για να μην υπάρχουν περιθώρια για σπέκουλα και αναμπουμπούλα, καθώς γνωρίζω πολύ καλά ότι υπάρχουν πάρα πολλοί που ψάχνουν αφορμή να σπείρουν ζιζάνια και να καλλιεργήσουν φόβους:

      "Όπως έχουμε εκτιμήσει, παρά τα όποια γλιστρήματα που κατά καιρούς είχε το Κόμμα μας με δική του ευθύνη και κάτω από τις επιδράσεις του διεθνούς κομμουνιστικού κινήματος, αφού ήταν αναπόσταστο τμήμα του, δεν εξελίχθηκε σ ένα διαμορφωμένο οπορτουνιστικό κόμμα, δεν έγινε ποτέ ευρωκομμουνιστικό κόμμα, δεν πέρασε σε εχθρικό στρατόπεδο απέναντι στην σοσιαλιστική οικοδόμηση. Αν είχε εξελιχτεί σε οπορτουνιστικό κόμμα, θα είχε κάχει τη δυνατότητα της πάλης για την αποκατάσταση του χαρακτήρα και του προγράμματός του. Αυτό το συνειδητοποιήσαμε και το εκτιμήσαμε την περίοδο του 1989-1991."

      Το παραπάνω είναι στο πρωτότυπο με πλάγια στοιχεία για έμφαση.

      Διαγραφή
  4. Αλεξ
    Δεν καταλαβαινω τον πανικό. Ο.Κ. Ο Σταυρόπουλος παρακολουθει χρόνια το ΚΚΕ (ήταν κάποτε στο κόμμα?) ίσως έχει επαφές με καποιους διαφωνουντες και τώρα καταλαβαινει την πολιτική σημασια του του κειμένου αυτου και το παρουσιάζει κριτικά με πικαντικες σάλτσες όπως κάνουν πάντα οι αστικοφυλάδες. Αυτοι την δουλιάμτους και εμεις την δικια μας. Η ουσία είναι ότι το κειμενο περιέχει όντως καινουριες θέσεις, όχι με την έννοια ότι βάζει κάτι καινουριο στην στρατηγικη και στην πολιτικη του κομματος, αλλά με την έννοια ότι πρώτη φορά αξιολογει με βάση την σημερινη του αντιληψη την περιοδο της μεταπολιτευσης. Καθε σ/φος που είχε αφομοιώσει την σημερινη αντιληψη του ΚΚΕ δεν μπορεί παρά να θεωρει το κείμενο αυτό αυτονόητο (εκτος αν συνηθιζει να πλέει σε θάλλασα αντιφάσεων). Δεν μπορει να εισαι και με την στρατηγικη των σταδιών και με την άρνηση τους και με τον ειρηνικο και με τον επαναστικο δρόμο και ενάντια στην σοσιαλδημοκρατια (δεξια και αριστερη) και υπερ της συνεργασιας σε αυτήν. Αφηστε κατα μέρος τα πρόσωπα, το κείμενο κρίνει την συλλογικα εκφρασμένη πολιτική του ΚΚΕ. (Η κριση για τα πρόσωπα απαιτει ενδελεχη ερευνα όλης της ιστοριας τους.

    βαγγελης

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Σωστά μιλάς, άλλωστε κανείς δε κρύβει πως η υπόθεση "ενιαίου" Συνασπισμού δεν έκανε καλό στο ΚΚΕ, για να το θέσω γενικά και λίγο στρογγυλεμένα, η εμπειρία και οι εξελίξεις μιλάνε αρκετά. Ο Σταυρόπουλος θα γράψει τις πονηράδες του και οι "true" θα γράψουν τις δικές τους, τώρα που έχει πεθάνει τόσα χρόνια κι ο Χαρίλαος (θα τρίζουν τα κόκκαλα του)!!! Τη δουλειά μας κι εμείς και με προσοχή.

      Διαγραφή
  5. Αντωνη ο Αθεμιτα εχει πεσει πολυ τελευταια. Ξεπεσε στην Πανσπουδαστικη Νο 8. Κανε κατι να τον ανεβασεις λιγουλακι... ΑΑ

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Καθόλου πεσμένο δεν τον βλέπω, το αντίθετο. Όπως ο ίδιος αναδεικνύει, το "αντιρατσιστικό" επιβεβαιώνει τον θρίαμβο των επιδιώξεών του και του ρόλου του. Γιατί να είναι "πεσμένος"; Είμαι τόσο ανόητος ώστε να θεωρώ ότι είναι ο "χαμένος" κάποιος που υπηρετεί το κράτος; Και ποιος είναι ο κερδισμένος, δηλαδή, εγώ και αυτοί που σέρνονται στα δικαστήρια κάθε τρεις και λίγο;

      Άλλο πράγμα η αναγκαία αντιπαράθεση για το ξεσκέπασμα του αντιπάλου και άλλο η πολιτική ανοησία. Όταν ξέρεις με τι τα βάζεις, ξέρεις και ότι για να το νικήσεις πρέπει να γυρίσει πρώτα ο κόσμος ανάποδα.

      Διαγραφή