Κυριακή, 17 Νοεμβρίου 2013

Δ. Γόντικας-Συμπεράσματα απ' την εξέγερση του Πολυτεχνείου

Δ. Γόντικας
Συμπεράσματα απ' την εξέγερση του Πολυτεχνείου
Απόσπασμα από την ομιλία στο Αμφιθέατρου του Πολυτεχνείου, ΑΠΘ

[...]

Συμπεράσματα από αυτό τον αγώνα
Για εμάς όμως, το ΚΚΕ, την ΚΝΕ, για το επαναστατικό κίνημα έχει σημασία πρωταρχική να μελετάμε και να βγάζουμε συμπεράσματα όσο γίνεται πιο βαθιά, πιο ουσιαστικά, να εμπλουτίζουν το οπλοστάσιο του επαναστατικού αγώνα.

Επιτρέψτε μου να σταθώ σε ορισμένα απ' αυτά.


-- Η εξέγερση, ο ξεσηκωμός του λαού και της νεολαίας στο Πολυτεχνείο έγινε κόντρα στο νόμο, ενάντια στο νόμο και ενάντια στη θέληση της συγκεκριμένης μορφής εξουσίας του κεφαλαίου, τη στρατιωτική δικτατορική διακυβέρνηση. Σε αντίθεση και σε σύγκρουση με τη νομιμότητα που το χουντικό καθεστώς θεωρούσε «ιερό και απαραβίαστο».

Μπορεί να μην είχε πάρει ο ξεσηκωμός αυτός παλλαϊκό χαρακτήρα, στην καλύτερη περίπτωση στην Αθήνα στο αποκορύφωμα δεν ήταν πάνω από 150.000 λαού και νεολαίας, εξέφραζε όμως τη θέληση της πλειοψηφίας του λαού. Ηταν γι΄ αυτό ένα γνήσιο λαϊκό ξέσπασμα, εξεγερτικού χαρακτήρα. Δεν ήταν εξέγερση μαϊμού. Εξέφραζε πραγματικές ώριμες ανάγκες.

Οι εργαζόμενοι, ο λαός δε μπορούσε άλλο να ζει κάτω από το καθεστώς της χούντας, η ζωή και τα προβλήματά τους επιδεινώνονταν και ήταν πλέον ζωτική ανάγκη η αποτίναξη του ζυγού της χούντας.

-- Η εξέγερση δεν έγινε βέβαια με κάποιο συγκεκριμένο από πριν σχέδιο.

Βρήκε όμως πλατιά απήχηση και υποστήριξη γιατί ήταν ώριμη ανάγκη. Είχαν ωριμάσει οι συνθήκες. Εγινε δυνατή γιατί υπήρξε σύμπτωση και συνδυασμός σειράς παραγόντων.

Το Πολυτεχνείο, για να κατανοηθεί αυτό που λέμε, δε θα μπορούσε να γίνει ούτε τρία χρόνια πιο μπροστά, ούτε ακόμα και πριν ένα χρόνο.

Ηταν ώριμες οι συνθήκες και η συγκυρία ευνοϊκή.

Ας δούμε κάπως πιο συγκεκριμένα αυτές τις συνθήκες.

Μπορεί στο ξεκίνημα του ξεσηκωμού να μην υπήρχε κάποιο συγκεκριμένο σχέδιο, να είχε πολλά στοιχεία αυθόρμητου ακόμα η ειδική μορφή εκδήλωσής του, π.χ. η κατάληψη. Δεν ήταν όμως ένα τυχαίο γεγονός. Ηταν έκφραση και ωρίμανση των αγωνιστικών διαθέσεων. Οι ρίζες βρίσκονταν πιο βαθιά και ξεκίναγαν από τα μεγάλα συσσωρευμένα κοινωνικά προβλήματα που η χούντα όξυνε. Βρίσκονταν στις ρίζες και τις παραδόσεις του κινήματος στην Ελλάδα, παρά στις αδυναμίες και τα προβλήματά του. Δεν είναι τυχαίο ότι στην Ελλάδα η δικτατορία κράτησε μόνο επτά χρόνια, σε αντίθεση με Πορτογαλία και Ισπανία που κράτησε πάνω από 30 χρόνια.

Ειδικότερα συνέβαλαν:

Η παρακαταθήκη της πάλης του ΔΣΕ ενάντια στη ντόπια και ξένη αντίδραση.

Η ανυποχώρητη, αδούλωτη στάση χιλιάδων μελών και στελεχών του ΚΚΕ που παρέμειναν κλεισμένοι στις φυλακές και εξορίες. Ηταν φάρος που ενέπνεε και καλούσε σε αγώνα και αντίσταση.

Η συσσώρευση πείρας και δυνάμεων από επιμέρους, αποσπασματικές κινητοποιήσεις, σε όλο το προηγούμενο διάστημα διευκόλυναν τη λαϊκή αντίδραση να γίνεται όλο πιο ανοιχτή και ιδιαίτερα μέσα στα πανεπιστήμια.

Η ζύμωση ιδιαίτερα μιας σειράς αιτημάτων, όπως ελεύθερες εκλογές στους φοιτητικούς συλλόγους, σε συνδυασμό με την όξυνση των προβλημάτων, γεννούσαν πιο μαζικές και ανοιχτές μορφές πάλης όπως η κατάληψη της Νομικής.

Τέλη 1972 αρχές 1973 άρχισαν πια να πυκνώνουν και να παίρνουν όλο και πιο ανοιχτό χαρακτήρα οι αντιχουντικές διαθέσεις και εκδηλώσεις.

Μπαίνουν στον αγώνα εργατοϋπάλληλοι, αγρότες, επαγγελματοβιοτέχνες.

Στο διάστημα αυτό ξέσπασε και το κίνημα στο Ναυτικό (Μάης 1973) που εξέφραζε και διεργασίες μέσα στις Ενοπλες Δυνάμεις.

Συνέβαλε στην ανάπτυξη των αγωνιστικών διαθέσεων και των αγώνων η βελτίωση και ανάπτυξη των οργανωμένων δυνάμεων του Κόμματος και ιδιαίτερα της ΚΝΕ.

Στους παραπάνω παράγοντες πρέπει να προσθέσουμε και τις αντιθέσεις που άρχισαν να εμφανίζονται στις γραμμές της χούντας αλλά και ευρύτερα της αστικής τάξης. Οι συνθήκες αυτές ευνόησαν την εξέγερση και αξιοποιήθηκαν από το κίνημα (στάση κεφαλαίου, Καραμανλή, «φιλελευθεροποίηση», Μαρκεζίνης κ.λπ.).

Η εξέλιξη των γεγονότων πριν και ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια του Πολυτεχνείου πήραν αυτή την κατεύθυνση όχι τυχαία. Θα μπορούσαν να είχαν και άλλη κατεύθυνση και πιθανόν όχι θετική ή να είχαν πιο περιορισμένη σημασία και απήχηση.

Πήραν αυτή την κατεύθυνση με τα γνωστά συνθήματα, έγινε υπόθεση του λαού η εξέγερση των φοιτητών γιατί υπήρχε έντονη ιδεολογική και πολιτική διαπάλη στις γραμμές του κινήματος και γενικά και ειδικά του φοιτητικού κινήματος.

Η διαπάλη αφορούσε τα συνθήματα, το πλαίσιο πάλης, τις μορφές πάλης, τις μορφές οργάνωσης.

Για τη στάση του ΚΚΕ
Σε γενικό πολιτικό επίπεδο στην περίοδο αυτή στο επίκεντρο της πολιτικής πάλης ήταν οι προσπάθειες της χούντας και μερίδας της αστικής τάξης να ξεγελάσουν τον κόσμο με την κυβέρνηση Μαρκεζίνη και την υπόσχεση εκλογών.

Το ΚΚΕ αντιπάλεψε πολύ αποφασιστικά και με καθαρές θέσεις αυτό το μασκάρεμα. Αντίθετα, το «ΚΚΕ εσωτερικού», πρόγονος του σημερινού ΣΥΡΙΖΑ, υποστήριζε ένθερμα αυτό το πείραμα. Μπέρδευαν τον κόσμο και τον αποπροσανατόλιζαν. Δεν υπάρχει τίποτα το παράξενο στη θέση αυτή. Είναι το κύριο γνώρισμα των οπορτουνιστών.

Ο συμβιβασμός, η άρνηση της ρήξης και της σύγκρουσης, η επιλογή κάθε φορά του μικρότερου κακού.

Εκφράζουν την ψυχή και το συμφέρον του μικροαστισμού.

Αυτή η διαπάλη είχε τον αντίκτυπό της και μέσα στις γραμμές του φοιτητικού κινήματος, π.χ. αποδοχή ή όχι των ψευτοεκλογών στους φοιτητικούς συλλόγους που οργάνωνε η χούντα.

Στοιχείο διαπάλης ήταν ακόμα και η μετά χούντα εποχή. Ολες οι άλλες πολιτικές δυνάμεις έφταναν το στόχο τους με την αποκατάσταση της αστικής κοινοβουλευτικής δημοκρατίας, δηλαδή, επιστροφή στην προ χούντας κατάσταση.

Το ΚΚΕ μιλούσε βέβαια για ουσιαστικές αλλαγές. Είχε όμως ένα σοβαρό κενό στο σχεδιασμό του. Πολιτικά, δε συνέδεε αυτόν τον αγώνα με την ανατροπή κάθε μορφής καπιταλιστικής εξουσίας. Ηταν μια αδυναμία στη στρατηγική του Κόμματος. Αυτό το κενό διορθώθηκε κατοπινά. Σήμερα το Κόμμα είναι γερά εξοπλισμένο με Πρόγραμμα και γραμμή πάλης.

-- Σημαντικό από την άποψη της πείρας είναι και ένα άλλο ακόμα φαινόμενο. Εχει να κάνει με τη συνύπαρξη και αλληλοεπίδραση του αυθόρμητου και του συνειδητού. Σε τέτοιες καταστάσεις μπαίνουν στον αγώνα μάζες με πολύ διαφορετικό επίπεδο συνείδησης, πείρας, ακόμα και συμφερόντων.

Εχει πολύ μεγάλη σημασία η κατάσταση της πρωτοπορίας, η ετοιμότητα, η ικανότητά της να συσπειρώνει, να προσανατολίζει, να αξιοποιεί δυνατότητες, να δημιουργεί αλλά και να απομονώνει όπου χρειάζεται.

-- Σε μια εξέγερση έχει ιδιαίτερη και ξεχωριστή σημασία το όργανο διεύθυνσης του αγώνα.

Το Πολυτεχνείο ξεκίνησε χωρίς κάποιο συγκεκριμένο σχέδιο. Πέρα από τη γενική διάθεση να γίνει πιο έντονος αγώνας ενάντια στη χούντα, να φύγει η χούντα. Αυτό το κενό φαίνεται σε όλη την εξέλιξη. Γιατί όταν μπαίνεις σε έναν τέτοιο αγώνα πρέπει να έχεις οπωσδήποτε ένα βασικό σχέδιο τι θέλεις, μέχρι πού θέλεις να πας, πώς κ.λπ.

Υπήρχαν βέβαια θέσεις και σχέδια ξεχωριστών πολιτικών δυνάμεων και φοιτητικών παρατάξεων.

Μέσα σε αυτές τις συνθήκες έπαιξε αποφασιστικό ρόλο η Συντονιστική Επιτροπή που δημιουργήθηκε.

Αυτή συγκροτήθηκε με πρωτοβουλία της ΚΝΕ και της Αντι-ΕΦΕΕ και αποτελούνταν από τους εκπροσώπους των επιτροπών αγώνα από τις διάφορες σχολές (Φιλοσοφική, Νομική, Ιατρική κ.λπ.).

Μέσα στην επιτροπή έγινε διαπάλη για όλα τα καίρια ζητήματα.

Επαιξε τελικά θετικό ρόλο η συγκρότηση και το πλαίσιο, τα συνθήματά της και συνέβαλαν στην πλατιά λαϊκή κινητοποίηση.

Γενικότερα συμπεράσματα
Συνοψίζοντας τη σύντομη αυτή περιγραφή και ανάλυση των γεγονότων του Πολυτεχνείου, θα θέλαμε να υπογραμμίσουμε ιδιαίτερα ορισμένα συμπεράσματα.

Η εξέγερση στο Πολυτεχνείο βρήκε απήχηση και λαϊκή υποστήριξη, εξελίχθηκε σε λαϊκό ξεσηκωμό γιατί ήταν ώριμες οι συνθήκες. Από δω απορρέουν ορισμένα γενικότερα συμπεράσματα.

Οι γνήσιες λαϊκές εξεγέρσεις δεν παραγγέλνονται, δεν εκβιάζονται από τα πάνω, αλλά και δεν ωριμάζουν αν η πρωτοπορία δε δουλεύει σε αυτή την προοπτική και δεν είναι έτοιμη ιδεολογικά, πολιτικά και οργανωτικά να την οδηγήσει στη νίκη με σχέδιο. Από την άποψη του μέλλοντος, είναι πολύ σημαντικό συμπέρασμα.

Το Κόμμα μας γενικεύοντας την πείρα του επαναστατικού κινήματος στην Ελλάδα και διεθνώς, στο πρόσφατο 19ο Συνέδριό του ψήφισε καινούριο Πρόγραμμα. Με αυτό το σχέδιο, αυτό το Πρόγραμμα σχεδιάζουμε το μέλλον και παλεύουμε στην πρώτη γραμμή με ανιδιοτέλεια και αυτοθυσία.

Ξέρουμε τις δυσκολίες. Αλλά δεν υπάρχει μεγαλύτερη ικανοποίηση και δικαίωση να παλεύεις για να ξημερώσουν καλύτερες μέρες σε αυτό τον τόπο για να βγούμε από το σκοτάδι στο φως.

Με αυτό το όραμα, αυτή την προοπτική παλεύουμε σήμερα σε πολύ δύσκολες συνθήκες να οργανωθεί η λαϊκή συμμαχία που θα σαρώσει μνημόνια και αφεντικά.

Η ανατροπή της καπιταλιστικής βαρβαρότητας που ζούμε δε θα έρθει μέσα από τη Βουλή και τις κοινοβουλευτικές διαδικασίες αλλά με την οργανωμένη πάλη του λαού και της νεολαίας.

Σε αυτόν τον αγώνα καλεί το ΚΚΕ και η ΚΝΕ τη νεολαία που στην πλειοψηφία της είναι παιδιά του λαού.

Με τις θέσεις και το Πρόγραμμα του ΚΚΕ καλούμε τη μαθητική και σπουδάζουσα νεολαία να δυναμώσει τον αγώνα της στα πανεπιστήμια, στα σχολεία και να πάρει δραστήρια μέρος στην αντιμονοπωλιακή - αντικαπιταλιστική πάλη. Με το δικό της φορέα το ΜΑΣ.

Οπως τότε η ΚΝΕ και η Αντι-ΕΦΕΕ κέρδισε την εμπιστοσύνη και ξεσήκωσε τους φοιτητές έτσι και τώρα η ΚΝΕ και το ΜΑΣ να γράψουν τις δικές τους σελίδες στους σύγχρονους ταξικούς αγώνες για τη σοσιαλιστική κομμουνιστική κοινωνία.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου