Σάββατο, 9 Μαρτίου 2013

Η αστική ιδεολογία για τον μονοπωλιακό καπιταλισμό στην Ελλάδα

Η βασική πρόταση της αστικής ιδεολογίας για τον μονοπωλιακό καπιταλισμό στην Ελλάδα είναι ότι αυτός δεν υπάρχει.

Αυτή η ανυπαρξία έρχεται να συμπληρώσει την συμμετρικά προβαλλόμενη ανυπαρξία "εργατικής τάξης" και "βιομηχανίας" στη χώρα.

Η ελληνική αστική ιδεολογία κατασκευάζει έτσι μια χώρα sui generis, χωρίς ανάλογο πουθενά στον κόσμο και στην παγκόσμια ιστορία, ένα "έθνος ανάδελφον", όπου δεν υφίστανται, σε τελική ανάλυση, οι στοιχειώδεις προϋποθέσεις της ταξικής εκμετάλλευσης αφενός και της ταξικής πάλης αφετέρου. Θα μπορούσε να χαρακτηρίσει κανείς αυτό το κατασκεύασμα ως "ουτοπία υπανάπτυξης", με τον φαινομενικά παράδοξο αυτό όρο να αναλύεται ως εξής: η Ελλάδα συνιστά ουτοπική κοινωνία στον βαθμό που συνιστά μια ήδη πάντοτε αταξική κοινωνία, αλλά συνιστά αταξική κοινωνία όχι επειδή ξεπέρασε τις τάξεις αλλά επειδή δεν τις έχει ακόμη ανακαλύψει. Η "υπανάπτυξη", με άλλα λόγια, εκπληρώνει τον ρόλο της επανάστασης από την ανάποδη: ακυρώνει εκ των προτέρων την αναγκαιότητα της επανάστασης εφόσον φροντίζει να μην υφίστανται καν οι ανταγωνισμοί τους οποίους επιζητά να επιλύσει δια της βίας η επανάσταση.

Η αστική ιδεολογία για τον μονοπωλιακό καπιταλισμό είναι συνεκτική ιδεολογία, περιλαμβάνει δηλαδή μία σειρά προτάσεων και θέσεων οι οποίες αλληλοσυμπληρώνονται και αλληλοενισχύονται. 

Η αστική ιδεολογία αναπαράγεται και ενισχύεται κάθε φορά που ένα κοινωνικό υποκείμενο δέχεται έστω μία από αυτές τις προτάσεις ως ορθές: γιατί είναι τέτοια η συνεκτικότητα του συνόλου των προτάσεων που δεχόμενο μία, τις δέχεται όλες.

Συνεπώς, είναι σημαντικό --είναι κρίσιμο-- για την κομμουνιστική ιδεολογία να γνωρίζει, να κοινοποιεί και να αποδομεί με τρόπο τεκμηριωμένο και συγκεκριμένο όλες τις βασικές παραμέτρους της αστικής ιδεολογίας για τη μορφή της οικονομίας και του ταξικού σχηματισμού στη χώρα.

Αυτές είναι οι εξής:

1. Δεν υπάρχει, ούτε υπήρξε ποτέ, "πραγματική" αστική τάξη στη χώρα. Η ελληνική αστική τάξη είναι ένα προσομοίωμα της πραγματικής, μια ανωμαλία της ιστορίας, το αποτέλεσμα της χαλαρής και ανακριβούς χρήσης της γλώσσας. Η ελληνική αστική τάξη είναι ένα λούμπεν συνονθύλευμα από "παράσιτα", "μεγαλοκαρχαρίες","λαμόγια", "τυχοδιώκτες", "τοκογλύφους", "παιδιά του μπαμπά τους" και κακέκτυπων των γκόλντεν μπόιζ που σε οποιαδήποτε άλλη χώρα θα ήταν βαρυποινίτες στις φυλακές. Αλλά σε όλες τις άλλες χώρες, τουλάχιστον στις "αναπτυγμένες", υπάρχει υγιής καπιταλισμός γιατί υπάρχει μια αστική τάξη που η πεμπτουσία της αντανακλάται στα ρεαλιστικά πεζογραφικά αριστουργήματα, τη φιλοσοφία και τις όπερες τη στιγμή που το Πνεύμα της δικής μας αποτυπώνεται στο σκυλάδικο.

2. Δεν υπάρχει, ούτε υπήρξε ποτέ, εργατική τάξη στη χώρα. Δεν υπήρξε τέτοια τάξη γιατί η ελληνική οικονομική ιστορία περνά από την προνεωτερικότητα της αγροτικής οικονομίας στην μετανεωτερικότητα των υπηρεσιών χωρίς "βιομηχανικό" στάδιο. Έτσι, το 1930, για παράδειγμα, ήταν "πολύ νωρίς" για να υπάρχει ελληνική εργατική τάξη, και το 1980 πολύ αργά. Η "ελληνική εργατική τάξη" είναι μια μυθοπλαστική σύμβαση στα τραγούδια του Καζαντζίδη, όχι μια κατηγορία της οικονομικής ιστορίας της χώρας.

3. Δεν  υπάρχει, ούτε και υπήρξε ποτέ, "ανάπτυξη" στην ελληνική οικονομία. Η ανάπτυξη που ζήσαμε ήταν απλώς "φενάκη", "οφθαλμαπάτη", βασισμένη σε δανεικά, λαμογιές και διαφθορά. Η ουσία της Ελλάδας είναι η υπανάπτυξη, η περιφερειακότητα, η ασημαντότητα. Η μοναδική σημασία της Ελλάδας είναι γεωπολιτική και αφορά την λειτουργία της ως προπυργίου προστασίας της Ευρώπης από τις ορδές των Ασιατών.

4. Δεν υπάρχει, ούτε υπήρξε ποτέ, ενεργητική σχέση με τον ιμπεριαλισμό στην ελληνική οικονομία και πολιτική. Η Ελλάδα είναι χώρα αναξιοπαθούντων θυμάτων της εκμετάλλευσης των ξένων, προδομένη κατ' επανάληψη στον ξένο ζυγό, υποτελής, εξαρτημένη όσο καμία άλλη χώρα στην Ευρώπη, υπόδουλη και ξενόδουλη. Είναι ένα θύμα του ιμπεριαλισμού των άλλων χωρών, που την μισούν, την περιφρονούν και την καταδιώκουν, που πάντα την αδικούν και την εκμεταλλεύονται, συνεπικουρούμενες βέβαια από την μοναδική παγκοσμίως έλλειψη πατριωτισμού των ισχυρών της χώρας (που πάντως επουδενί δεν συνιστούν "αστική τάξη", εν μέρει και επειδή στερούνται της "αυτονομίας" που προϋποθέτει ο υγιής αστικός πατριωτισμός). Ειδικότητα αυτής της τελευταίας "κάστας" των αρχόντων είναι να "προδίδουν" τα "όνειρα και τους καημούς" της χώρας, να φτάσει, για παράδειγμα, στο Εσκί Σεχίρ.

5. Δεν υπάρχει, ούτε υπήρξε ποτέ "παραγωγικότητα" στην Ελλάδα. Η Ελλάδα είναι μια χώρα του ήλιου, της θάλασσας και του φραπέ, όπου δεν εργάζεται σχεδόν κανένας ή και που να εργάζεται είναι για ασήμαντους στόχους και με ασήμαντα αποτελέσματα. Η ελληνική οικονομία είναι "ψιλικατζίδικη", βασίζεται στις μικροκατασκευές, στα μερεμέτια, στις μικροεπιδιορθώσεις. Είναι "δημοσιοϋπαλληλική", ώστε να βρίσκουν δουλειά τα μεγάλα κομμάτια του πληθυσμού που είναι άχρηστα σε μια ούτως ή άλλως "μη παραγωγική" οικονομία. Η δανειοδότηση, κατά συνέπεια, δεν έχει την παραμικρή σχέση με την παραγωγικότητα και με τις προσπάθειες αύξησης της, αλλά είναι αποτέλεσμα της έλλειψης παραγωγικότητας. Οι Έλληνες παίρνουν δάνεια επειδή δεν είναι παραγωγικοί και τα σπαταλούν για να περνάνε καλά, χωρίς να οφελούν την ανάπτυξη των παραγωγικών δυνάμεων και την συσσώρευση του κεφαλαίου.

6. Δεν υπάρχει, ούτε υπήρξε ποτέ, "ταξική πάλη" στην Ελλάδα. Αυτή είναι η φυσική συνέπεια όλων των προηγούμενων. Η ελληνική ιστορία δεν έχει καμία σχέση με την πάλη των τάξεων, εφόσον στην χώρα δεν υπάρχουν "τάξεις" και εφόσον δεν υπάρχουν οι στόχοι εκείνοι με τους οποίους συνδέεται η πάλη των τάξεων. Στην Ελλάδα συγκρούονται "οικογένειες", "συμφέροντα", "τζάκια", "φατρίες", "μαγαζιά", "συντεχνίες", "εργατοπατέρες", ποδοσφαιρικές ανώνυμες εταιρείες, οπαδοί, "τοπικισμοί", αλλά ποτέ τάξεις. Για αυτό και η φαινομενικά εύκολη αλλά για κάποιον μυστήριο λόγο ανέφικτη λύση στο κοινωνικό πρόβλημα είναι "η αλλαγή νοοτροπίας", "η καλλιέργεια", η "σωστή παιδεία", η "εμπειρία από το εξωτερικό", η ανάγνωση μεγάλων συγγραφέων, η καλλιέπεια, το αρχαιοελληνικό ήθος, η σωστή αξιοποίηση του παραδείγματος εθνοσωτήρων, εθναρχών και μεγάλων ευεργετών του έθνους, και, στην χειρότερη των περιπτώσεων, η αλλαγή του dna, καθώς αυτό υπάρχει μια περίπτωση να έχει μολυνθεί από τα 400 χρόνια Τουρκοκρατίας. Από την άλλη, βέβαια, οι συγκρούσεις είναι στην ουσία απλώς "καβγαδάκια", καθώς στην Ελλάδα δεν έχουμε στην πραγματικότητα τίποτε να χωρίσουμε, αφού δεν έχουμε και τίποτε που να αξίζει τον κόπο να χωρίσουμε, καθώς δεν παράγουμε τίποτε, δεν έχουμε συγκέντρωση και υπερσυσσώρευση κεφαλαίων, και δεν αναπτύσσουμε κανενός είδους οικονομία άλλη απ' αυτή της ανταλλαγής αυγών με τετράδια ή μαθημάτων αγγλικών με αλουμινοκατασκευές.

7. Το απώτατο όνειρο κάθε προοδευτικού ανθρώπου στην Ελλάδα είναι να πραγματοποιηθεί επιτέλους μια αστική επανάσταση στη χώρα, ώστε να μπορούμε να έχουμε μια "σωστή" αστική τάξη, που με την σειρά της θα μας επιτρέψει να αναπτύξουμε και πραγματικό σοσιαλισμό. Για το πότε θα συγκροτηθεί επιτέλους αυτή η αστική τάξη που χρειαζόμαστε ώστε μετά να μπορέσουμε να την ανατρέψουμε θα μας ενημερώσει η ίδια η αστική ιδεολογία, που βέβαια, αφού δεν υπάρχει ακόμα αστική τάξη, δεν είναι στην πραγματικότητα αστική ιδεολογία, αλλά απλώς οι ανιδιοτελείς στοχασμοί μορφωμένων ανθρώπων που νοιάζονται για το καλό του τόπου. Και επειδή η προοδευτική ιδεολογία συνίσταται ακριβώς στην στήριξη αυτής της προοπτικής της αστικής επανάστασης που θα φέρει το γαλλικό 1789 στην Ελλάδα, το καθήκον της αριστεράς είναι να στηρίξει τα υγιή εκείνα στοιχεία και τις υγιείς και αδιάφθορες εκείνες κοινωνικές δυνάμεις που θα συγκροτήσουν το πρόπλασμα της αστικής τάξης η οποία, αφού αναπτύξει τις αντιφάσεις της, ας πούμε στα επόμενα διακόσια χρόνια, θα φτάσει σε ένα ώριμο στάδιο υπερκέρασης δια της επαναστατικής ανατροπής.

90 σχόλια:

  1. Για τις ΗΠΑ, ο υπεράνω κομμουνιστικής υποψίας Μάικλ Κουρ στο "Ηλίθιοι Λευκοί"

    από ( http://www.scribd.com/doc/82809633/Michael-Moore-%CE%97%CE%BB%CE%AF%CE%B8%CE%B9%CE%BF%CE%B9-%CE%BB%CE%B5%CF%85%CE%BA%CE%BF%CE%AF )

    (..)Και αν δεν με πιστεύετε, τότε επιτρέψτε μου να σας παραθέ-σω ορισμένα ουδέτερα, αντικειμενικά στατιστικά στοιχεία γιανα διαπιστώσετε πόσο καλά την περνάνε όσοι βρίσκονται στην
    κορυφή.

    * Από το 1979 μέχρι σήμερα(2002), το πλουσιότερο 1% της χώραςέχουν δει τις αποδοχές τους ν' αυξάνονται κατά 157%·εσείς που ανήκετε στο εισοδηματικά κατώτερο 20% ου-σιαστικά βγάζετε εκατό δολάρια λιγότερα το χρόνο (απο-πληθωρισμένα) απ' όσα βγάζατε στην αυγή της εποχήςΡέιγκαν.

    * Οι διακόσιες πλουσιότερες εταιρείες του κόσμου έχουνδει τα κέρδη τους να αυξάνονται κατά 362,4% από το1983. Οι συνολικές πωλήσεις τους είναι τώρα μεγαλύτε-ρες από το συνολικό ακαθάριστο εγχώριο προϊόν όλωντων κρατών του κόσμου - εξαιρουμένων δέκα.

    * Μετά τις πρόσφατες συγχωνεύσεις των τεσσάρων μεγαλύ-τερων αμερικανικών πετρελαϊκών εταιρειών, τα κέρδητους έχουν εκτοξευθεί κατά 146% — στη διάρκεια μιας,όπως μας είπαν, «ενεργειακής κρίσης».

    * Για τον τελευταίο χρόνο για τον οποίο υπάρχουν στοιχεία,σαράντα τέσσερις από τις κορυφαίες ογδόντα δύο αμερι-κανικές εταιρείες δεν πλήρωσαν το καθιερωμένο ποσοστότου 35% του φόρου που πρέπει να πληρώνουν οι επιχει-ρήσεις. Στην πραγματικότητα, το 17% των εταιρειών δεν πλήρωσαν ΚΑΘΟΛΟΥ φόρους - και επτά απ' αυτές, συμπεριλαμβανομένης και της General Motors, έπαιξαν μετον φορολογικό κώδικα, μαγειρεύοντας τα έξοδα και τιςφορολογικές πιστώσεις, μέχρι που η κυβέρνηση κατέληξε να τους οφείλει εκατομμύρια δολάρια! -ΣΥΝΕΧΕΙΑ-

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. -ΣΥΝΕΧΕΙΑ- ( http://www.scribd.com/doc/82809633/Michael-Moore-%CE%97%CE%BB%CE%AF%CE%B8%CE%B9%CE%BF%CE%B9-%CE%BB%CE%B5%CF%85%CE%BA%CE%BF%CE%AF#outer_page_81 )

    * Αλλες 1.279 επιχειρήσεις, με περιουσιακά στοιχεία πάνωαπό διακόσια πενήντα εκατομμύρια δολάρια, δεν πλήρω-σαν καθόλου φόρους και δήλωσαν μηδέν εισόδημα για το1995 (τον πιο πρόσφατο χρόνο για τον οποίο υπάρχουνδιαθέσιμα στατιστικά στοιχεία)
    Μας εξαπατούν με τόσους πολλούς τρόπους που αν τους κατέ-γραφα όλους, ίσως να με κατηγορούσαν για υποκίνηση σε στά-ση. Αλλά ποιος ασχολείται; Η Mercedes Benz, η οποία έχει αρ-νηθεί επανειλημμένα να συμμορφωθεί με τους αμερικανικούςκανονισμούς κατανάλωσης και ρύπων, τιμωρήθηκε με πρόστι-μο γι' αυτή την παραβίαση του νόμου, αλλά συνέλαβε ένα μεγα-λοφυές σχέδιο. Για τα έτη 1988 και 1989 η εταιρεία αφαίρεσε από τους φόρους της τα εξήντα πέντε εκατομμύρια δολάρια που είχε πληρώσει σε πρόστιμα ως «κανονικές δαπάνες λόγω...εμπορικών ή επιχειρηματικών δραστηριοτήτων». Αυτό σημαί-νει ότι εγώ κι εσείς πληρώσαμε εξήντα πέντε εκατομμύρια δολά-ρια για να μπορούν ένα μάτσο πλούσιοι να κυκλοφορούν με με-γάλα, πολυτελή αυτοκίνητα και να καταστρέφουν τα πνευμόνια μας. Ευτυχώς η Εφορία κατάλαβε την απάτη και απέρριψε τονισχυρισμό τους.

    Η πετρελαϊκή εταιρεία Halliburton ίδρυσε μια θυγατρικήστα νησιά Κέιμαν στις αρχές της δεκαετίας του '90. Το πρόβλη-μα είναι ότι δεν υπάρχει πετρέλαιο στα νησιά Κέιμαν. Ούτε υπάρχουν διυλιστήρια ή κέντρα διανομής. Τι έκανε, λοιπόν,εκεί η θυγατρική της Halliburton; Η κυβέρνηση ήταν, για προφανείς λόγους, καχύποπτη. Από το 1996 ως το 1998 δεκατέσσερις διαφορετικές φορολογικές αγωγές κατατέθηκαν κατά της Halliburton και των θυγατρικών της. Σε μια περίπτωση η κυβέρνηση υποστήριξε ότι η Halliburton χρησιμοποίησε τις θυγατρικές αυτές για ν' αποφύγει να πληρώσει φόρους τριάνταοκτώ εκατομμυρίων δολαρίων.Και δεν είναι οι μόνες επιχειρήσεις που θέλησαν να εξαπατήσουν την ομοσπονδιακή κυβέρνηση.

    Έξι μεγάλες αμερικανικές ασφαλιστικές έχουν τώρα την έδρα τους στις Βερμούδες, περι-λαμβανομένων και των ασφαλιστικών γιγάντων Chubb,Hartford, Kemper, Liberty Mutual και άλλες.

    Η Accenture,πρώην Andersen Consulting, πρόσφατα «μετακόμισε» στις Βερ-μούδες για να μην πληρώνει φόρους. Πρόκειται, απλά, για μιαμετακίνηση στα χαρτιά — εξακολουθούν να διατηρούν τα γρα-φεία τους σε όλη τη χώρα και όλοι πηγαίνουν το πρωί στη δου-λειά τους και κάνουν ό,τι έκαναν πάντα για την Andersen. Μόνο η «έδρα» της μετακινήθηκε. Δεν θα σ' άρεσε κι εσένα να ξυπνή-σεις αύριο το πρωί και να δηλώσεις ότι «μετακόμισες» στα Φί-τζι, παρόλο που εξακολουθείς να βλέπεις την Τοπέκα έξω απότο παράθυρο σου; Σύμφωνα με εκτιμήσεις του περιοδικού Forbes οι φορολογι-κοί παράδεισοι κοστίζουν στον μέσο Αμερικανό πάνω από δέκα δισεκατομμύρια δολάρια το χρόνο ( και πρέπει εμείς να καλύ-ψουμε τη διαφορά, είτε πληρώνοντας παραπάνω φόρους, είτε απολαμβάνοντας λιγότερες δημόσιες υπηρεσίες ). -ΣΥΝΕΧΕΙΑ-

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Δεύτερη συνέχεια από ( http://www.scribd.com/doc/82809633/Michael-Moore-%CE%97%CE%BB%CE%AF%CE%B8%CE%B9%CE%BF%CE%B9-%CE%BB%CE%B5%CF%85%CE%BA%CE%BF%CE%AF )

    (.. )Αντί όμως να μαζεύει τα χρήματα αυτά που κλέβονται απόεμάς, πώς περνάει τελευταία τον καιρό της η Εφορία; Αποφάσι-σε να κυνηγήσει εσένα.
    Ακριβώς. Ύψωσε τη λευκή σημαία' εγκαταλείπουν τις προσπάθειες τους ν' αναγκάσουν τους πλούσοιους να πληρώσουν τους φόρους τους. Η νέα πολιτική τουςείναι να εστιάσουν τις προσπάθειες τους σ' εκείνους που βγά-ζουν τα λιγότερα. Σύμφωνα με στοιχεία της αρμόδιας υπηρεσίας του Κονγκρέσου (General Accounting Office), οι φορολογικοί έλεγχοι σε όσους βγάζουν λιγότερα από είκοσι πέντεχιλιάδες δολάρια το χρόνο έχουν διπλασιαστεί, ενώ σ' αυτούςπου βγάζουν παραπάνω από εκατό χιλιάδες δολάρια έχουν μει-ωθεί κατά 25%

    Τι σημαίνει αυτό για τα δημόσια έσοδα; Είχε ως αποτέλεσματη μείωση κατά 26% του συνόλου των φόρων που πληρώνουνοι επιχειρήσεις, ενώ οι φόροι που πληρώνεις εσύ, ο μέσος Αμερικανός, αυξήθηκαν κατά 13% τουλάχιστον.

    Στη δεκαετία του'50, τα φορολογικά έσοδα από τις επιχειρήσεις αποτελούσαν το 27% των συνολικών εσόδων της ομοσπονδιακής κυβέρνησης·σήμερα το ποσοστό αυτό έχει πέσει κάτω από το 10%. Καιποιος πλήρωσε τη διαφορά; Εσύ και η δεύτερη δουλειά σου(..)

    (..)Σπουδαία τα λάχανα, όμως! Αυτό συμβαίνει με κάθε νέα, πρωτοποριακή εφεύρεση - αναρίθμητοι επιχειρηματίες μπαίνουν στο παιχνίδι για να κάνουν την τύχη τους, και στοτέλος παραμένουν μόνο λίγοι μέτριοι αλλά αδίστακτοι.
    Είναι αυτό που ονομάζεται Κ-Α-Π-Ι-Τ-Α-Λ-Ι-Σ-Μ-Ο-Σ.
    Το 1919,είκοσι χρόνια μετά την ανακάλυψη του αυτοκινήτου, υπήρχαν εκατόν οχτώ κατασκευαστές αυτοκινήτων στις Ηνωμένες Πολιείες. Δέκα χρόνια αργότερα, ο αριθμός αυτός είχε περιοριστείστις σαράντα τέσσερις μεγάλες αμερικανικές αυτοκινητοβιομη-χανίες. Στο τέλος της δεκαετίας του '50 ο αριθμός είχε πέσειστις οχτώ, και σήμερα διαθέτουμε συνολικά 2,5. Έτσι λειτουρ-γεί το σύστημα μας. Αν δεν σας αρέσει, μπορείτε να μετακομίσε-τε στον... στην... διάβολε, πού μετακομίζει κανείς στις μέρες μας;
    Α, ναι, φυσικά - στις Βερμούδες! (..)Ilief

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. "Δεν υπάρχει, ούτε υπήρξε ποτέ, "πραγματική" αστική τάξη στη χώρα."" "Δεν υπάρχει, ούτε υπήρξε ποτέ, ενεργητική σχέση με τον ιμπεριαλισμό στην ελληνική οικονομία και πολιτική. "

    (..) Είκοσι πέντε ελληνικές πολυεθνικές έχουν επενδύσει το 80% των συνολικών ελληνικών εκροών σε ολόκληρη τη Βαλκανική περιοχή. Μία ενδιαφέρουσα έρευνα του καθηγητή Αριστείδη Μπιτζένη που αφορά τις ελληνικές Επενδύσεις στα Βαλκάνια. (..)
    ( http://leninreloaded.blogspot.gr/2012/12/i-2005.html )
    Ελληνικό κεφάλαιο και ιμπεριαλισμός I: Οι ελληνικές επενδύσεις στα Βαλκάνια, 2005

    (..)Οι τράπεζες ελληνικής ιδιοκτησίας, με ηγέτιδα την UBB της Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδας και την Postbank της EFG Eurobank ελέγχουν το 25% του οικονομικού συστήματος της Βουλγαρίας και έχουν επίσης κυρίαρχη παρουσία στη Ρουμανία, την Μακεδονία, την Αλβανία και τη Σερβία.
    Αυτές και άλλες μεγάλες εταιρείες εκμεταλλεύτηκαν την ραγδαία ανάπτυξη της περιοχής επενδύοντας 3 δισεκατομμύρια ευρώ στη Βουλγαρία από το 1996, και δημιουργώντας πάνω από 80.000 θέσεις εργασίας. Προετοίμασαν έτσι το έδαφος για την τωρινή εισροή μικρότερων επιχειρήσεων.(..)
    ( http://leninreloaded.blogspot.gr/2012/12/blog-post_31.html )
    Ελληνικό κεφάλαιο και ιμπεριαλισμός ΙΙ: Το βαλκανικό καταφύγιο απ' την κρίση

    (..)Οι Έλληνες εφοπλιστές σώζουν την γερμανική ναυτιλία και χιλιάδες Γερμανούς μικροεπενδυτές! Μπορεί στα δημόσια οικονομικά η Ελλάδα να είναι υπερχρεωμένη και εξαρτημένη από τη γερμανική βοήθεια, αλλά στη ναυτιλία η εικόνα είναι ακριβώς αντίστροφη.(..)
    ( http://leninreloaded.blogspot.gr/2012/12/i_31.html )
    Ελληνικό κεφάλαιο και ιμπεριαλισμός IΙΙ: Η γερμανική κατοχή

    (..)Εμπορικό ισοζύγιο χωρών της ΕΕ για το πρώτο εξάμηνο του 2011, σε δισεκατομμύρια δολάρια. Μεγαλύτερη, με διπλάσια σχεδόν διαφορά από τον δεύτερο, αύξηση εμπορικού ισοζυγίου λόγω μείωσης εισαγωγών και αύξησης εξαγωγών για την περίοδο: Ελλάδα.(..)
    ( http://leninreloaded.blogspot.gr/2012/12/iv.html )
    Ελληνικό κεφάλαιο και ιμπεριαλισμός IV-"Δεν παράγουμε τίποτα"

    (..)Το συνολικό ποσό κεφαλαίου που επενδύουν ελληνικές εταιρείες στην Αίγυπτο (περίπου 40 τον αριθμό) υπολογίζεται σε πάνω από 800 εκατομμύρια ευρώ.(..)
    ( http://leninreloaded.blogspot.gr/2012/12/v.html )
    Ελληνικό κεφάλαιο και ιμπεριαλισμός V-Αραβική άνοιξη

    (..) Υπάρχουν 390 ελληνικές εταιρείες στην Τουρκία. Το ποσό άμεσων επενδύσεων των ελληνικών εταιρειών στην Τουρκία αυξήθηκε στα 4.78 δισεκατομμύρια ευρώ. (..)
    ( http://leninreloaded.blogspot.gr/2012/12/vi.html )
    Ελληνικό κεφάλαιο και ιμπεριαλισμός VI-Στο στόμα των γκρίζων λύκων για τη μητέρα πατρίδα

    (..)Τον τελευταίο μήνα, όπως και το προηγούμενο έτος, έχει παρατηρηθεί στο Λονδίνο μεγάλη αύξηση αγοράς ακινήτων από Έλληνες. Στην πραγματικότητα έχουν γίνει οι καλύτεροι πελάτες. Ακολουθούν οι Ιταλοί, οι Ισπανοί και οι Γάλλοι.. (..)
    ( http://leninreloaded.blogspot.gr/2012/12/vii-mayfair.html )
    Ελληνικό κεφάλαιο και ιμπεριαλισμός VII-Στο Mayfair, αδελφές μου, ή έστω στο Βερολίνο!

    (..) Αν και ξεπέρασαν εδώ και αρκετούς μήνες τις 1.000 οι ελληνικές επιχειρήσεις που έχουν αναπτύξει σταθερές εμπορικές σχέσεις με την Κίνα -περισσότερο εισάγοντας και λιγότερο εξάγοντας σε αυτήν κάθε είδους προϊόντα- μόνον περί τις 100 έχουν δραστηριοποιηθεί στην εγχώρια κινεζική αγορά. Τα αποτελέσματά τους είναι ωστόσο εντυπωσιακά. (..)
    ( http://leninreloaded.blogspot.gr/2012/12/viii.html )
    Ελληνικό κεφάλαιο και ιμπεριαλισμός VIII-Ας κάνουμε όλοι τον Κινέζο

    (..) Η ελληνο – ισραηλινή προσέγγιση ξεκίνησε το 2010 και έχει εξελιχθεί σε σταθερή συνεργασία σε τομείς όπως η ενέργεια, η άμυνα, ο τουρισμός και οι επενδύσεις.(..)
    ( http://leninreloaded.blogspot.gr/2012/12/ix.html )
    Ελληνικό κεφάλαιο και ιμπεριαλισμός IX-Λευτεριά στην Παλαιστίνη

    (..) ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΤΟ 28% ΤΩΝ ΞΕΝΩΝ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΣΤΗΝ ΑΛΒΑΝΙΑ (..)
    ( http://leninreloaded.blogspot.gr/2012/12/blog-post_7766.html )
    Ελληνικό κεφάλαιο και ιμπεριαλισμός Χ-Η εποποιία της Αλβανίας.Ilief

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Σεχτάρ ο Τρομερός10 Μαρτίου 2013 - 12:18 π.μ.

      Θα είχε εξαιρετικό ενδιαφέρον μια καταγραφή ελληνικών (και βιομηχανικών!) επιχειρήσεων και σε Βόρεια Ευρώπη, Βόρεια Αμερική, χώρες της πρώην ΕΣΣΔ, Κίνα. Προχτές κάπου πήρε το μάτι μου (η το αυτί μου;) για επιχείρηση του γνωστού Ρωσοπόντιου Σαββίδη στο Ροστόκ της Γερμανίας, λιμάνι της πρώην DDR. Επίσης, προ νατοϊκής "λαϊκής εξέγερσης" στην Λιβύη, υπήρχε άνοιγμα ελλήνων κεφαλαιοκρατών εκεί. Απόκοντα πηγαίναν και φτωχομπινέδες μικροαστοί. Φαντάζομαι ότι τώρα, που αποκαταστάθηκε η τάξη θα ξαναπάνε.

      Διαγραφή
    2. Λιβύη ιεεεφτασεεεεεε

      από
      ( http://www.tovima.gr/finance/article/?aid=417233 )
      Λιβύη: οι ελληνικές επιχειρήσεις στη μετα-Καντάφι εποχή

      (..) Παρά το γεγονός ότι ο Μουαμάρ Καντάφι χρωστά περί τα 700 εκατ. ευρώ σε ελληνικές κατασκευαστικές επιχειρήσεις από έργα υποδομής τις δεκαετίες του 1970 και 1980 η ελληνική παρουσία σήμερα στη δοκιμαζόμενη Λιβύη δεν είναι αμελητέα, κάτι που αποτυπώθηκε στις προσπάθειες εκατοντάδων Ελλήνων να επαναπατριστούν μετά την κοινωνική αναταραχή που ξέσπασε πρόσφατα και έχει πάρει διαστάσεις εμφυλίου πολέμου.
      Το φέσι αυτό είχε τεθεί επί τάπητος και στη συνάντηση του σημερινού πρωθυπουργού κ. Γ. Παπανδρέου το περασμένο Καλοκαίρι στη συνάντησή του με τον λίβυο ηγέτη.

      Σύμφωνα με την ετήσια έκθεση του 2009 του ελληνικού εμπορικού γραφείου στην Τρίπολη, η ελληνική επιχειρηματική παρουσία στην Λιβύη παραδοσιακά εντοπίζεται στον κατασκευαστικό τομέα, στον οποίο δραστηριοποιούνται οι εταιρείες J&P Iωάννου & Παρασκευαϊδης, “ΕΤΕΠ” (που μετονομάστηκε σε Τageco), Αρχιρόδον, ΤERNA, Κουρτίδης, Olympia, Σικελίς, και η εταιρεία Maritech. Υπάρχει επίσης αριθμός μικρού μεγέθους εργοληπτικών εταιρειών που έχουν αναλάβει κυρίως υπεργολαβίες.

      Στον τομέα της ενέργειας, τα Ελληνικά Πετρέλαια Α.Ε. (συμμετοχή με ποσοστό 20% σε κοινοπραξία με την αυστραλιανή Woodside Energy και την ισπανική Repsol) πούλησαν την συμμετοχή τους στην Gaz de France έναντι τιμήματος 151 εκατ ευρώ το 2008 ενώ συνεχίζουν να διατηρούν γραφείο με εμπορική πλέον δραστηριότητα

      Τα Διϋλιστήρια Χερσονήσου του Αίμου ΑΕΒΕ (Green Oil S.A.) συμμετέχουν με 66% σε joint venture με την λιβυκή εταιρεία Faris Al Khallej.
      Σε εξέλιξη βρίσκεται επένδυση της εταιρείας ΕΤΕΜ (υπό την επωνυμία “Lamar S.A.”) ύψους 20 εκατ. ευρώ που περιλαμβάνει την κατασκευή μονάδας χύτευσης αλουμινίου και μονάδων παραγωγής προφίλ αλουμινίου και ηλεκτροστατικής βαφής. Η ολοκλήρωση της επένδυσης καθυστερεί λόγω εμπλοκής στο ιδιοκτησιακό καθεστώς.

      Επίσης, δραστηριοποιείται εκεί η Intracom (Intracom Libya Branch), διεκδικώντας έργα στον τομέα των τηλεπικοινωνιών και η εταιρεία SABO στην κατασκευή μονάδων πλακιδίων. Γενικότερα, σειρά ελληνικών επιχειρήσεων ασκεί εμπορική δραστηριότητα κυρίως στους τομείς των δομικών υλικών, τροφίμων και φαρμακευτικών.

      Τέλος, φαίνεται να έχει κολλήσει για τα καλά το έργο των 25 εκατ. ευρώ για την υποβρύχια σύνδεση Λιβύης - Ελλάδας με πόντιση καλωδίου οπτικών ινών στη Μεσόγειο, στο οποίο ενεργό ρόλο έχει η OTEGlobe, θυγατρική του OTE.

      Υπενθυμίζεται ότι το περασμένο Καλοκαρι ο Γ. Παπανδρέου είχε συζητήσει με τον Καντάφι την πιθανή συνεργασία σε τρία σημαντικά projects: τη διαχείριση των υδάτινων πόρων της Λιβύης με την ΕΥΔΑΠ να αναλαμβάνει το ρόλο του συμβούλου, την ανάληψη του management του διεθνούς αεροδρομίου της Tρίπολης από το «Ελ. Βενιζέλος» και παραγγελίες (εμπορικές και αμυντικές) εκ μέρους της Λιβύης στα ναυπηγεία Σκαραμαγκά.(..)Ilief

      Διαγραφή
    3. Μετά εποχή

      3 Σεπτεμβρίου 2012
      ( http://portal.kathimerini.gr/4dcgi/_w_articles_kathbreak_1_03/09/2012_459471 )
      Ελληνικά προϊόντα: Ικανοποιητικές προοπτικές στη Λιβύη
      Σύμφωνα με έκθεση του γραφείου Οικονομικών και Εμπορικών Υποθέσεων της ελληνικής πρεσβείας στην Τρίπολη.

      (..)Από την ανάλυση των στοιχείων προκύπτει ότι κυρίαρχο προϊόν στις εξαγωγές χωρίς πετρελαιοειδή είναι το τσιμέντο (36% στο σύνολο, 60% στο σύνολο χωρίς πετρελαιοειδή το 2010) και ακολουθούν το ηλεκτρολογικό υλικό, τα φαρμακευτικά προϊόντα, μηχανήματα και τα προϊόντα σιδήρου. Η μεγάλη συμμετοχή του τσιμέντου στις εξαγωγές εμπεριέχει τον κίνδυνο, όπως συνέβη και σε άλλες αραβικές χώρες, προοδευτικής μείωσης του ύψους των εξαγωγών καθώς η εγχώρια τσιμεντοβιομηχανία θα αναπτύσσεται.

      Ως προς την εξέλιξη των εξαγωγών των άλλων επί μέρους κατηγοριών, σημειώνεται η σημαντική αύξηση των φαρμακευτικών, των προϊόντων καπνού και του μαρμάρου, ενώ σημαντική πτώση παρουσίασαν οι εξαγωγές παρασκευασμάτων φρούτων και λαχανικών καθώς και προϊόντων σιδήρου.(..)

      (..) Για την προώθηση των προϊόντων είναι αναγκαία η συμμετοχή των εταιρειών στις εμπορικές εκθέσεις στη χώρα. Τα προϊόντα με τις ευνοϊκότερες προοπτικές είναι: οικοδομικά υλικά, φαρμακευτικά προϊόντα, τρόφιμα (ζαχαρώδη προϊόντα κάθε είδους, μπισκότα και σοκολάτες, χυμοί, κονσέρβες, γαλακτοκομικά, τυρί, παιδικές τροφές, ελιές και ελαιόλαδο), καθαριστικά είδη για το σπίτι και καλλυντικά, είδη περιποίησης προσώπου και σώματος.
      (..)Τομείς δυνητικού ενδιαφέροντος

      - Ενέργεια: εξοπλισμός και εφόδια για εξόρυξη και μεταφορά πετρελαίου και φυσικού αερίου.

      - Συνεργασία στην αναβάθμιση ή στη δημιουργία νέων ενεργειακών υποδομών, όπως κατασκευή αγωγών, κατασκευή εργοστασίων υγροποίησης αερίου. Κατασκευή δεξαμενόπλοιων.

      - Ανανεώσιμες πηγές ενέργειας: δημιουργία αιολικών- ηλιακών πάρκων, κατασκευή μονάδων παραγωγής φωτοβολταϊκών.

      - Κατασκευές: ανάληψη έργων, παραγωγή δομικών υλικών.

      - Συστήματα αφαλάτωσης και ανακύκλωσης νερού.

      - Γεωργία: καλλιέργειες, αγροτικά μηχανήματα, εξοπλισμός άρδευσης, λιπάσματα, φυτοφάρμακα, παραγωγή - τυποποίηση ελαιολάδου, ιχθυοκαλλιέργειες.

      - Συστήματα συγκέντρωσης, αποθήκευσης και μεταφοράς νερού.

      - Ανάπτυξη συστημάτων άρδευσης στάγδην, κατασκευή και εξοπλισμός θερμοκηπίων.

      - Χρήση βιοτεχνολογίας για την ανάπτυξη « ξηρών» καλλιεργειών (άνυδρη γεωργία)

      - Ιατρικός εξοπλισμός, φάρμακα, ιατρικά κέντρα.

      - Εκπαίδευση και κατάρτιση.

      - Τουρισμός: (εκσυγχρονισμός -διαχείριση ξενοδοχείων, τουριστικές εγκαταστάσεις)

      - Τρόφιμα: Επεξεργασία και συσκευασία τροφίμων.

      - Τηλεπικοινωνίες (εκσυγχρονισμός, επέκταση δικτύων, τηλεπικοινωνιακό υλικό).

      Ελληνική επιχειρηματική παρουσία στην Λιβύη

      Η ελληνική επιχειρηματική παρουσία στην Λιβύη εντοπίζεται στον κατασκευαστικό τομέα, στον οποίο δραστηριοποιούνται οι εταιρείες “J&P Iωάννου & Παρασκευαϊδης”, “ΕΤΕΠ” (που μετονομάστηκε σε “Τageco”),”Αρχιρόδον”, “TERNA”, “Olympia”, “Σικελίς” και η εταιρεία “Maritech”.

      Υπάρχει επίσης αριθμός μικρού μεγέθους εργοληπτικών εταιρειών που έχουν αναλάβει κυρίως υπεργολαβίες.

      Ειδικότερα, τα “Διυλιστήρια Χερσονήσου του Αίμου” ΑΕΒΕ (Green Oil SA) συμμετέχουν με 66% σε κοινοπραξία (joint venture) με τη λιβυκή εταιρεία “Faris Al Khallej”. Αντίστοιχα, το επενδυτικό έργο της εταιρείας “ΕΤΕΜ” (υπό την επωνυμία “Lamar SA”) ύψους 20 εκατ. ευρώ περιλαμβάνει την κατασκευή μονάδας χύτευσης αλουμινίου και μονάδων παραγωγής προφίλ αλουμινίου και ηλεκτροστατικής βαφής παραμένει σε εκκρεμότητα. Στη λιβυκή αγορά δραστηριοποιείται η εταιρεία SABO στην κατασκευή μονάδων οικοδομικών τούβλων και κεραμιδιών.(..)Ιlief

      Διαγραφή
    4. Λιβύη στην προ εποχή. από
      ( http://www.aformi.gr/2011/03/%CE%BE%CE%AD%CE%BD%CE%B5%CF%82-%CE%B5%CF%80%CE%B5%CE%BD%CE%B4%CF%8D%CF%83%CE%B5%CE%B9%CF%82-%CF%83%CF%84%CE%B7%CE%BD-%CE%BB%CE%B9%CE%B2%CF%8D%CE%B7/ )

      (..)Ο κύριος όγκος των ελληνικών εξαγωγών το 2008 αποτελείται από υδραυλικά τσιμέντα (20,2%). Ακολουθούν οι σωλήνες και κοίλα είδη καθορισμένης μορφής από σίδηρο / χάλυβα (10,1%), οι κατασκευές και μέρη κατασκευών από χυτοσίδηρο / σίδηρο / χάλυβα (9,1%), τα φαρμακευτικά (6,1%), παρασκευασμένα / διατηρημένα φρούτα (5,8%) κ.α. Στη σύνθεση των εξαγωγών της Λιβύης προς την Ελλάδα, κυριαρχούν τα πετρελαιοειδή (ακατέργαστο πετρέλαιο και κατεργασμένα έλαια πετρελαίου), τα οποία αντιπροσωπεύουν το 93,8% του συνόλου (2008).»(..)

      (..) Ο όμιλος J&P με έργα κατασκευής σταθμού επεξεργασίας καυσίμων και φυσικού αερίου με την ονομασία «Faregh Phase 2″ με πρόβλεψη για ημερήσια παραγωγή 200 εκκατομυρίων κυβικών ποδιών φυσικού αερίου
      Project 25 εκκατομυρίων ευρώ για την υποβρύχια σύνδεση Ελλάδας – Λιβύης (με πόντιση καλωδίου οπτικών ινών), την επένδυση είχε αναλάβει η θυγατρική του OTE ΟΤΕGlobe.
      Οι εταιρίες Elitherm SA και Εuroaxes SA με την συμφωνία του με την λιβυκή Αρχή Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας για την εκτέλεση δύο επενδυτικών έργων: μονάδας παραγωγής συστημάτων ηλιακής ενέργειας και μονάδας παραγωγής φωτοβολταϊκών στοιχείων. Η αξία της επένδυσης εκτιμάται σε 100 εκατ. Ευρώ. Οι εν λόγω μονάδες πρόκειται να κατασκευαστούν στα νότια της Τρίπολης, αναμένεται να τεθούν σε λειτουργία περί τα μέσα του 2011 και υπολογίζεται ότι θα απασχολούν περί τους 150 εργαζόμενους. Η ετήσια παραγωγική δυναμικότητα της μονάδας φωτοβολταϊκών στοιχείων θα είναι περίπου 400 χιλ. «panels», που ισοδυναμούν με ισχύ 50 MW.
      Από τους παλιούς εργολάβους της δεκαετίας του ’80, δραστηριότητα εμφανίζει μόνο η «Αρχιρόδον» του Γιάννη Ανδρόπουλου, που όμως πέρασε στα χέρια βελγικής εταιρείας. Η εταιρεία εργάζεται στην επέκταση και τον εκσυγχρονισμό του λιμένα της Τρίπολης, ένα έργο που έχει αναλάβει εδώ και δύο χρόνια. Επίσης, η εταιρεία Olympia έχει αναλάβει λιμενικό έργο δυτικά της Τρίπολης.
      Στη χώρα παραμένει και η ΕΤΕΠ, με το όνομα πλέον «Tageco». Η εταιρεία που συνδέθηκε με το κατασκευαστικό «δίδυμο» Αρφάνη – Χιώνη δεν σταμάτησε ουσιαστικά τη λειτουργία της, αναμένοντας ακόμα την εξόφληση των εκατομμυρίων χρωστούμενων από τα έργα του ’80! Μάλιστα, ήταν η πρώτη ελληνική εταιρεία που είχε στήσει dealing room πετρελαίου, μιας και είχαν κάνει διακανονισμό με τον Καντάφι να λαμβάνουν τα χρωστούμενα σε πετρέλαιο!
      Επίσης δραστηριοποιείται εκεί η Intracom του Σωκράτη Κόκκαλη (Intracom Libya Branch), διεκδικώντας έργα στον τομέα των τηλεπικοινωνιών.
      Από τις σημαντικότερες επενδύσεις που έχουν κάνει τα τελευταία χρόνια ελληνικές εταιρείες στη Λιβύη είναι αυτή της ΕΤΕΜ μέσω της κοινοπραξίας ALAMAR, της οποίας ελέγχει το 90%. Πρόκειται για μονάδα χύτευσης αλουμινίου και για μονάδες παραγωγής προφίλ και ηλεκτροστατικής βαφής. Το ύψος της επένδυσης ανήλθε σε 20 εκατ. ευρώ.
      Στο χώρο του πετρελαίου,υμμετέχουν με 66% σε Joint Venture κοινοπραξία με τη λιβυκή Faris Al Khallej έχουν συστήσει τα Διυλιστήρια Χερσονήσου του Αίμου ΑΕΒΕ, του ομίλου Intemaco.
      Η «Ελληνικά Πετρέλαια Α.Ε.» τον Απρίλιο 2005 εγκαταστάθηκε στη Λιβύη, με θυγατρικό Παράρτημα, συμμετέχοντας, με ποσοστό 20%, σε κοινοπραξία με την αυστραλιανή Woodside Energy(N.A.) Ltd (45%) και την ισπανική REPSOL UPF (35%) για έρευνα, εξόρυξη και εκμετάλλευση κοιτασμάτων υδρογονανθράκων σε 6 περιοχές της Β. και Δ. Λιβύης, εκτάσεως περίπου 20.000 τ. χλμ. Το Σεπτέμβριο 2008 ο όμιλος ΕΛΠΕ μεταβίβασε τα δικαιώματά του στην κοινοπραξία στο γαλλο-βελγικό ενεργειακό όμιλο GDF Suez, έναντι ποσού 151 εκατ. Δολ.
      Η Ασπροφός Α.Ε. η οποία ανήκει στον επιχειρηματικό όμιλο της «Ελληνικά Πετρέλαια Α.Ε.»,
      έχει εγγραφεί στα λιβυκά τεχνικά μητρώα και διεκδικεί έργα στη χώρα.(..) Ιlief

      Διαγραφή
    5. ( http://webcache.googleusercontent.com/search?q=cache:cK9eUOQbVrMJ:www.bankofgreece.gr/BoGDocuments/FDI%2520_WEB1_K_%CE%91%CE%9D%CE%91_%CE%9A%CE%9B%CE%91%CE%94%CE%9F.XLS+&cd=1&hl=el&ct=clnk&gl=gr&client=firefox-a )
      Τράπεζα της Ελλάδας.
      Ελληνικές Άμεσες Επενδύσεις στο εξωτερικό ανά κλάδο οικονομικής δραστηριότητος επιχειρήσεων μη κατοίκων

      ( http://www.euro2day.gr/article/314674/ArticleDetails.aspx)
      Ελληνικά επενδυτικά κεφάλαια ύψους 3,9 δισ. ευρώ αναζήτησαν την... τύχη τους στο εξωτερικό στη διάρκεια του 2007

      ( http://www.tovima.gr/finance/finance-news/article/?aid=334632 )
      Οι επενδύσεις στο εξωτερικό στηρίζουν τις ελληνικές τράπεζες ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ: 30/05/2010


      Και μία σούμα από το ΙΔΙΟ το υπουργείο. Λίγο παλιό του 2006
      από ( http://www.agora.mfa.gr/frontoffice/portal.asp?cpage=RESOURCE&cresrc=213&cnode=105 )
      ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ από / προς γεωγραφική περιοχή / χώρα

      ( http://www.elzoni.gr/html/ent/936/ent.6936.asp )
      ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ «HOW TO DO BUSINESS IN TH USA» ΣΤΟ ΠΡΟΣΚΗΝΙΟ ΟΙ ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΣΤΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ -23/02/2011-
      (..)Επενδύσεις στην αγορά των Ηνωμένων Πολιτειών έχουν ήδη πραγματοποιήσει εταιρείες όπως η ΦΑΓΕ, η Vivartia, η Intralot, σύμφωνα με τον εμπορικό ακόλουθο της πρεσβείας των ΗΠΑ στην Ελλάδα Ντέιβιντ Μακνίλ.Συνολικά, δεκατέσσερις εταιρείες ελληνικών συμφερόντων επένδυσαν με αποτέλεσμα την δημιουργία 2.000 θέσεων εργασίας στις ΗΠΑ, με την βιομηχανία τροφίμων να πρωταγωνιστεί. (..)

      ( http://omogeneia.ana-mpa.gr/specials/africa/part_b/investments.htm )
      Οι Ελληνικές επενδύσεις στην Αφρική σήμερα.

      Kατλα τα άλλα χώρα "υπό οικονομική κατοχή".Ιlief

      Διαγραφή
    6. Να μην πούμε το άλλο. Δεν έχουμε παιδεία, έρευνα, πανεπιστήμια, τίποτα
      Μόνο φοιτητές του φραπέ και της αριστεράς

      ( http://www.mywaypress.gr/workshop-hellenic-organic-printed-electronics-industry-cluster/ )

      Στέργιος Λογοθετίδης : «Οι επενδύσεις στην Ελληνική υψηλή τεχνολογία αποτελούν κινητήρια δύναμη για μεγαλύτερες επενδύσεις από το εξωτερικό»- Η δυναμική της Βιομηχανίας Οργανικών Ηλεκτρονικών και η στρατηγική αξιοποίησή της.

      • Η δυναμική της αγοράς των Οργανικών Ηλεκτρονικών και οι δράσεις εμπορευματοποίησής τους μέσω της καινοτομικής συστάδας ΗΟΡΕ-Ι (Hellenic Organic & Printed Electronics Industry Cluster) με 14 εταιρείες από την Ελλάδα και το εξωτερικό

      • Oι τρεις συναρπαστικές συνεδρίες, οι δημιουργικοί ομιλητές, η Ελληνική Ερευνητική & Τεχνολογική Αριστεία στα Οργανικά Ηλεκτρονικά, το παράδειγμα των Οργανικών Ηλεκτρονικών, αλλά και οι Ευκαιρίες που αυτά δίνουν, για την έξοδο της Ελλάδας από την Οικονομική Κρίση και την Αειφόρο Ανάπτυξη

      • Η μικρή οικονομία της Ελλάδας δεν μπορεί να ανταγωνιστεί μεγάλες οικονομίες όπως για παράδειγμα αυτή της Κίνας κι επομένως θα πρέπει να εστιαστεί σε εξειδικευμένα προϊόντα μικρότερης κλίμακας προκειμένου να έχει το πλεονέκτημα και να μπορεί να διεκδικήσει ένα κομμάτι της παγκόσμιας πίτας

      • Η τεχνογνωσία και το δυναμικό που κατέχει η Ελλάδα θα πρέπει να αξιοποιηθεί και να γίνουν επενδύσεις (έστω και μικρής κλίμακας αρχικά) από Έλληνες αλλά και ξένους επενδυτές προκειμένου να καταλάβουμε ένα μικρό κομμάτι της παγκόσμιας αγοράς των ΟΗ

      Την Παρασκευή 21 Δεκεμβρίου 2012 στο Ξενοδοχείο Divani Caravel πραγματοποιήθηκε ένα ενδιαφέρον και καινοτόμο Workshop με θέμα τη: «Δημιουργία της Βιομηχανίας των Οργανικών Ηλεκτρονικών στην Ελλάδα«.

      Η εκδήλωση υλοποιήθηκε με στόχο την προβολή της Ελληνικής Επιστημονικής και Τεχνολογικής Αριστείας και της Εμπορικής Αξιοποίησης των Οργανικών Ηλεκτρονικών με επίκεντρο την Ελλάδα καθώς και την ανταλλαγή απόψεων και προτάσεων μεταξύ επιστημόνων από ερευνητικούς και κυρίως βιομηχανικούς φορείς, επενδυτών και εκπροσώπων περιφερειακών και εθνικών αρχών από την Ελλάδα και το εξωτερικό, που έχουν ενδιαφέρον για συνεργασία, ενημέρωση και εμπορική αξιοποίηση των οργανικών ηλεκτρονικών.

      Τα θέματα της συνάντησης περιελάμβαναν:

      • Την προβολή της Ελληνικής Ερευνητικής & Τεχνολογικής Αριστείας στα Οργανικά Ηλεκτρονικά

      • Τις Εφαρμογές των Οργανικών Ηλεκτρονικών από την Ενεργεία, τον Φωτισμό και Οθόνες και τα Ηλεκτρονικά, ως την Βιοηλεκτρονική, τα Έξυπνα Υφάσματα και Μόδα και την Έξυπνη Συσκευασία των Τροφίμων

      • Τις Ελληνικές δράσεις που λαμβάνουν χώρα για την Εκμετάλλευση και Εμπορευματοποίηση των Οργανικών Ηλεκτρονικών

      • Την Καινοτομική συστάδα ΗΟΡΕ-Ι (Hellenic Organic & Printed Electronics Industry Cluster) με 14 εταιρείες στην Ελλάδα αλλά και από το εξωτερικό

      • Το Παράδειγμα των Οργανικών Ηλεκτρονικών, αλλά και οι Ευκαιρίες που αυτά δίνουν, για την έξοδο της Ελλάδας από την Οικονομική Κρίση και την Αειφόρο Ανάπτυξη.

      Στη συνάντηση συμμετείχαν περισσότερα από 100 άτομα από ερευνητικούς φορείς, 30 από βιομηχανικούς φορείς, 5 εκπρόσωποι του τραπεζικού κλάδου, 10 εκπρόσωποι περιφερειακών και εθνικών αρχών, δημοσιογράφοι από έντυπα και ηλεκτρονικά ΜΜΕ, ενώ δόθηκαν και 10 παρουσιάσεις.

      Κατά την έναρξη της συνάντησης ο Καθηγητής του Τμήματος Φυσικής του ΑΠΘ και Διευθυντής του εργαστηρίου Νανοτεχνολογίας LTFN του ΑΠΘ κ. Στέργιος Λογοθετίδης καλωσόρισε όλους τους συμμετέχοντες στην εκδήλωση και τους ενημέρωσε σχετικά με τη θεματολογία και το πρόγραμμα του Workshop.(..)Ilief

      Διαγραφή
  5. Επιβάλλεται η ανάγνωση του νέου άρθρου της Αλέκας στην τελευταία ΚΟΜΕΠ και η άμεση αναδημοσίευσή του και εδώ Αντώνη.

    Αναπτύσσει όλο το σκεπτικό που κι εσύ εκθέτεις καθημερινά στο Μπλογκ αυτό.


    Ernest Everhard

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Δυστυχώς δεν έχει ούτε 10 μέρες που βγήκε η ΚΟΜΕΠ.
      (πληροφοριακά έχει μέσα και μερικά αξιολογότατα άρθρα προσυνεδριακού)


      Ernest Everhard

      Διαγραφή
    2. Πώς μπορώ να γραφτώ συνδρομητής και να παίρνω το περιοδικό στο εξωτερικό; Γιατί το περιοδικό αξίζει.

      Διαγραφή
    3. Αντιγράφω από τη 2η σελίδα της Επιθεώρησης:
      Τηλ. 210-3320800.
      Τιμή συνδρομής εξωτερικού 55 ευρώ.
      Σόλωνος 130, ΤΚ 10681
      Δοκίμασε πρώτα τηλεφωνικά.

      Ernest Everhard

      Διαγραφή
    4. Μόλις κυκλοφόρησε η ΚΟΜΕΠ (τ. 2 - 2013) και δεν έχει ανέβει ακόμη. Στο site της ΚΟΜΕΠ τουλάχιστον.

      Κώστας Μ.

      Διαγραφή
  6. Θα βγάλετε άρθρο με συγκεντρωμένα στοιχεία που να απαντάνε σε ένα ένα από τα 7 επιχειρήματα τους?

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Αμέσως πιο πάνω, ο Ilief αράδιασε δέκα άρθρα που ανέβηκαν εδώ με συγκεντρωμένα στοιχεία για τα επιχειρήματα αυτά. Το άρθρο Λαμπρινίδη αναφέρεται επίσης σε ένα από αυτά τα επιχειρήματα. Άρθρα για την ταξική σύνθεση στην Ελλάδα από Ριζοσπάστη και Sarajevo που ανέβηκαν εδώ απαντούν σε αυτά τα επιχειρήματα. Άρθρα για τις συμφωνίες για το φυσικό αέριο. Άρθρα για την Μικρασιατική καταστροφή. Άρθρα αναλύσεων του ΚΚΕ. Άρθρα που δείχνουν πώς διαχέεται η αστική ιδεολογία που επεξεργάστηκαν κάποιοι έξυπνοι διανοούμενοι που λογίζονται ως "κριτικοί" και "αναστοχαστικοί" (Κονδύλης). Άρθρα για την άλλη έξυπνη πατέντα του "πελατειακού κράτους" και της γενεαλογίας της έννοιας στους Τσουκαλά και Μουζέλη.

      Τι άλλο θα θέλατε δηλαδή; Ένα άρθρο 780 σελίδων με τα στοιχεία όλων όσων έχουν ανέβει εδώ για τα θέματα αυτά;

      Διαγραφή
    2. +ΟΛΟ το "Η Βαρειά βιομηχανία στην Ελλάδα", 500 σελίδες του Δ. Μπάτση, εκτελεσμένου με τον Ν. Μπελογιάννη στελέχους του ΚΚΕ. Βλ. ετικέτα "Μπάτσης" εδώ.

      Διαγραφή
    3. Tα πρώτα 3 σχόλια μου στην ανάρτηση
      9 Μαρτίου 2013 - 3:09 μ.μ.
      9 Μαρτίου 2013 - 3:10 μ.μ.
      9 Μαρτίου 2013 - 3:14 μ.μ. από το βιβλίο του Μάικλ Μουρ

      είναι για να δείξουν πως το φαινόμενο διαφθορά διαπλοκή φοροδιαφυγή δεν είναι "ελληνικό σπόρ" Συμβαίνει και στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού.Ο Μουρ δεν είναι κομμουνιστής ούτε αριστερός. Συνήθως το αρσιτερός στις ΗΠΑ σημαίνει κέντρο με λίγη αριστερή ευαισθησία. Ότι δηλαδή θέλει να κάνει ο Τσίπρας στο κόμμα του.

      Για Λαμπρινίδη στο ( http://leninreloaded.blogspot.gr/2013/03/blog-post_7440.html ) Δευτέρα, 4 Μαρτίου 2013
      Γ. Λαμπρινίδης-Αποβιομηχάνιση: ένα καθαρά γλωσσικό ζήτημα

      Αναδημοσιεύω από Αντώνη που έχει συγκεντρωμένα στοιχεία και δεν χρειάζεται να ψάχνει κάποιος σε καμία 10αριά εφημερίδες και σάιτς. Ilief

      Διαγραφή
    4. Αντώνη εγώ απλά το είπα με την έννοια ότι θα ήταν ωραίο να δημιουργηθεί ένα ρεζουμέ από αυτά που είπες με δυο τρία στατιστικά που να απαντάει ένα προς ένα σε αυτά που λέει το άρθρο για να μπορεί να καταλάβει ο καθένας τι παίζεται και να βρει χρήσιμες πληροφορίες ώστε να τις τρίψει στην μούρη του κάθε μικροαστού μπας και ξυπνήσει. Αλίμονο εάν περίμενα να γραφτεί ένα άρθρο 700 σελίδων.

      Διαγραφή


  7. Πραγματικά εξαιρετικό κείμενο, η καλύτερη περιγραφή του συγκεκριμένου θέματος που έχουμε δεί. Όλες οι αναρτήσεις του Lenin Reloaded για το ζήτημα του ιμπεριαλισμού είναι πολύτιμη παρακαταθήκη για την συζήτηση.

    Το περιοδικό Praxis, που θα βγεί στις 5 Απρίλη, θα έχει αφιέρωμα-ενότητα στον ιμπεριαλισμό και εκεί θα υπάρχουν και πολλές πλευρές που έχουν συζητηθεί και διαδικτυακά. Έτσι η παρουσίαση θέσεων και προβληματισμών για τον ιμπεριαλισμό στο περιοδικό οφείλει πάρα πολλά στην συζήτηση που άνοιξε και εδώ, μέσα απο όλες αυτές τις χρήσιμες αναρτήσεις και τους διαλόγους.

    Η όλη θεωρία του "κομπραδόρικου", "μεταπρατικού" κλπ Καπιταλισμού δεν είναι λάθος για την Ελλάδα, είναι, απο Μαρξιστική άποψη, εντελώς λάθος γενικά. Γιατί κάνει έναν αυθαίρετο διαχωρισμό με βάση μόνο το υλικό περιεχόμενο και όχι με βάση την κοινωνική σχέση στην οποία υπάγεται η εργασία. Έτσι η έννοια του "παραγωγικού" (με την έννοια της διχοτόμησης υλικής/άυλης παραγωγής) γίνεται μια "υπεριστορική" έννοια αστικού τύπου που καλύπτει όλους τους τρόπους παραγωγής, ανεξάρτητα απο τον κάθε τρόπο παραγωγής που υπήρχε ιστορικά.

    Όμως ο κάθε τρόπος παραγωγής δεν είχε απλά τομείς υλικής και μη υλικής παραγωγής αλλά συγκεκριμένες, ταξικές κοινωνικές σχεσεις εκμετάλλευσης. Και είχε τα δικά του, κοινωνικά κριτήρια, τι θεωρεί "παραγωγικό" και τι όχι. Στον καπιταλισμό "παραγωγικό" είναι ότι παράγει εμπορεύματα, αδιάφορο αν είναι στη βιομηχανία η όχι. Δεν υπάρχει λοιπόν, ούτε υπήρξε ποτέ "κομπραδόρικος" καπιταλισμός. Πρόκειται για ιδεολογικό κατασκεύασμα χωρίς περιεχόμενο, που φτιάχτηκε απο την εγχώρια αριστερά ακριβώς στην λογική του κειμένου που θέτει η εδώ ανάρτηση.

    Συγκεκριμένα:



    ....."Ο Marx ορίζει τι είναι παραγωγική και τη μη παραγωγική εργασία στον Ιο τόμο του «Κεφαλαίου».

    Από την άποψη της διαδικασίας εργασίας, δηλ. της διαδικασίας παραγωγής αξιών χρήσης, παραγωγική είναι η εργασία, που παράγει αξίες χρήσης, και μη παραγωγική αυτή, που δεν παράγει αξίες χρήσης.


    ....Από την άποψη της διαδικασίας αξιοποίησης, δηλ. της διαδικασίας παραγωγής ανταλλακτικών αξιών εν γένει, τουτέστιν εμπορευμάτων εν γένει (απλών ή καπιταλιστικών εμπορευμάτων), παραγωγική είναι η εργασία, που παράγει, και μη παραγωγική η εργασία, που δεν παράγει εμπορεύματα.

    .....Σύμφωνα με τον ίδιο τον Marx «η κακή συνήθεια, να ορίζει κανείς την παραγωγική και μη παραγωγική εργασία δια του υλικού της περιεχομένου, προέρχεται από τρεις πηγές.

    1. Η χαρακτηριστική για τον καπιταλιστικό τρόπο παραγωγής και πηγάζουσα από την ουσία του φετιχιστική θεώρηση, η οποία βλέπει οικονομικές μορφικές προσδιοριστικότητες, όπως το να είναι κάτι εμπόρευμα, το να είναι κάτι παραγωγική εργασία κ.λπ., ως ιδιότητα προσήκουσα στους υλικούς· φορείς αυτών των μορφικών προσδιοριστικοτήτων ή κατηγοριών αυτούς καθεαυτούς.

    2. Ότι, θεωρώντας την διαδικασία εργασίας ως τέτοια, παραγωγική είναι εκείνη μόνον η εργασία, η οποία καταλήγει σε ένα προϊόν (υλικό προϊόν, μια κι εδώ πρόκειται μόνον για υλικό πλούτο).

    3. Ότι στην πραγματική διαδικασία αναπαραγωγής - θεωρουμένων των πραγματικών της στιγμών υφίσταται ως προς την δημιουργία κ.λπ. του πλούτου μια μεγάλη διαφορά μεταξύ της εργασίας, η οποία παριστάνεται σε αναπαραγωγικά είδη [,] και άλλης [εργασίας], η οποία παριστάνεται σε απλά luxuries [πολυτελή είδη]»


    Αναλυτικά για την έννοια της "παραγωγικής" εργασίας στο Κεφάλαιο του Μάρξ:.


    http://wwwpraxisred.blogspot.gr/2012/05/blog-post_845.html

    http://wwwpraxisred.blogspot.gr/2012/05/i.html




    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Ας μου επιτρέψουν οι σύντροφοι μια μικρή παράθεση από το κείμενο του Βαγγέλη Ζέρβα "Κάτω από ξένες σημαίες", πάνω στην τραγική παρεξήγηση του τι είναι "παραγωγική" εργασία που υποδαυλίζει όλες αυτές τις ψευτοθεωρίες περί "μεταπρατικής", "παρασιτικής" και "κομπραδόρικης" αστικής τάξης:

      "Η ιδεολογία του «παραγωγικού» και «παρασιτικού» καπιταλισμού έχει περισσότερο σχέση με την αστική ιδεολογία παρά με τον Μαρξισμό. Από Μαρξιστική άποψη, παραγωγική είναι η εργασία κάθε εργαζόμενου, ο οποίος είναι υπαγμένος, και μη παραγωγική η εργασία κάθε εργαζόμενου, ο οποίος δεν είναι υπαγμένος στο κεφάλαιο. Μη παραγωγική είναι π.χ. η εργασία της νοικοκυράς, της οικιακής βοηθού, του αυτοαπασχολούμενου γεωργού ή του όποιου άλλου αυτοαπασχολούμενου, του δημοσίου υπαλλήλου, του υπαλλήλου δημοσίου οργανισμού και του υπαλλήλου ιδιωτικού οργανισμού μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα.

      Το είδος της αξίας χρήσης, που παράγει η εκάστοτε συγκεκριμένη χρήσιμη εργασία, δεν παίζει κανέναν ρόλο για τον χαρακτηρισμό της ως παραγωγικής ή μη παραγωγικής εργασίας. Συνεπώς παραγωγική ή, αντιστοίχως, μη παραγωγική εργασία δεν είναι ένα συγκεκριμένο είδος χρήσιμης εργασίας, δηλ. ένα είδος συγκεκριμένης χρήσιμης εργασίας. Ο προσδιορισμός «παραγωγική» ή «μη παραγωγική» δεν αφορά την αξία χρήσης, που παράγει η εργασία, στην οποία προσδίδεται αυτός ο προσδιορισμός, κι επομένως ούτε το συγκεκριμένο είδος αξίας χρήσης, που παράγει αυτή η εργασία και, τέλος, κατά συνέπεια ούτε το συγκεκριμένο είδος εργασίας, τη συγκεκριμένη δηλ. εργασία, η οποία παράγει αυτό το συγκεκριμένο είδος αξίας χρήσης."

      Αυτές οι δύο παράγραφοι διαλύουν τόνους μπουρδολογίας που κυριάρχησε στην δήθεν "μαρξιστική" θεωρία του ιμπεριαλισμού στην χώρα μας.

      Και το κείμενο έχει πολλές ανάλογες παραγράφους...


      Διαγραφή
    2. Σεχτάρ ο Τρομερός10 Μαρτίου 2013 - 2:13 π.μ.

      "Από Μαρξιστική άποψη, παραγωγική είναι η εργασία κάθε εργαζόμενου, ο οποίος είναι υπαγμένος, και μη παραγωγική η εργασία κάθε εργαζόμενου, ο οποίος δεν είναι υπαγμένος στο κεφάλαιο. Μη παραγωγική είναι π.χ. η εργασία της νοικοκυράς, της οικιακής βοηθού, του αυτοαπασχολούμενου γεωργού ή του όποιου άλλου αυτοαπασχολούμενου, του δημοσίου υπαλλήλου, του υπαλλήλου δημοσίου οργανισμού και του υπαλλήλου ιδιωτικού οργανισμού μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα."
      Για να δούμε πρακτικά, που μας οδηγεί η παραπάνω θεώρηση:
      Οι εκατοντάδες χιλιάδες μικροαγρότες και ατομικοί ("ελεύθεροι") επαγγελματίες (="αυτοαπασχολούμενοι", ηλίθιος όρος που παραπέμπει αλλού...), υδραυλικοί, ηλεκτρολόγοι, σιδεράδες, μικροέμποροι, μεταφορείς κλπ., (για να μην πιάσω τις λεγόμενες υπηρεσίες και μπερδευτούμε στα ίδια) εκτελούν μη παραγωγική εργασία;
      Επίσης οι εργάτες της ΔΕΗ (όταν ήταν και όσο παραμένει δημόσιος οργανισμός), οι εργάτες του ΣΕΜΠΟ (φορτωεκφορτωτές στο λιμάνι), οι δημοτικοί υπάλληλοι της ύδρευσης/αποχέτευσης και οι της ΕΥΔΑΠ, οι εργαζόμενοι στα δημόσια τραίνα κλπ. είναι επίσης "μη παραγωγικοί";
      Να θυμίσω και τους εργάτες των εκατοντάδων (χιλιάδων μάλλον) βιομηχανικών (για να περιοριστώ μόνο σε αυτές) επιχειρήσεων του πάλαι ποτέ ΟΑΕ (Οργανισμός Ανασυγκρότησης Επιχειρήσεων, που εθνικοποίησε τις χρεοκοπημένες καπιταλιστικές επιχειρήσεις της δεκαετίας '75-'85);
      Και αυτοί εν μιά νυκτί έγιναν "μη παραγωγικοί";
      Μπορεί κάποιος να βοηθήσει;

      Διαγραφή
    3. "Παραγωγική εργασία λοιπόν είναι – στο σύστημα της καπιταλιστικής παραγωγής – η εργασία η οποία παράγει υπεραξία για τον εργοδότη της." [Μαρξ, Θεωρίες για την Υπεραξία, Μέρος I, σελ. 396.]

      "Ο χαρακτηρισμός της εργασίας ως παραγωγικής εργασίας δεν έχει απολύτως καμία σχέση με το καθορισμένο περιεχόμενο της εργασίας, την ιδιαίτερη χρησιμότητα της." (Μαρξ, Θεωρίες για την Υπεραξία, Μέρος 1, σελ. 401).

      ""Ένας ράφτης ο οποίος έρχεται στο σπίτι του καπιταλιστή για να του επιδιορθώσει το παντελόνι, παράγει μια απλή αξία χρήσης γι' αυτόν, είναι ένας μη παραγωγικός εργάτης." (στο ίδιο, σ. 157).

      “Για παράδειγμα, οι μάγειρες και οι σερβιτόροι σε ένα ξενοδοχείο είναι παραγωγικοί εργάτες, στο μέτρο που η εργασία τους μετατρέπεται σε κεφάλαιο για τους ιδιοκτήτες του ξενοδοχείου. Αυτά τα ίδια άτομα είναι μη παραγωγικοί εργάτες εφόσον εργάζονται ως υπηρέτες, στο μέτρο που η εργασία τους δεν δημιουργεί κεφαλαίο στους εργοδότες, αντίθετα τους δημιουργεί δαπάνες. Στην πραγματικότητα, όμως, αυτά τα ίδια άτομα είναι και για μένα, τον καταναλωτή, μη παραγωγικοί εργάτες του ξενοδοχείου”. [Μαρξ, Θεωρίες για την Υπεραξία, Μέρος I, σελ. 159.]

      "Παραγωγικότητα" είναι μια λέξη που στον Μαρξ σημαίνει απλώς "δυνατότητα παραγωγής κεφαλαίου." Δεν έχει καμία σχέση με αυτό το οποίο αντιλαμβάνεται ο μέσος άνθρωπος ως "παραγωγικό", δηλαδή "χρήσιμο", γιατί η παραγωγικότητα δεν αφορά την παραγωγή αξιών χρήσης.

      Στην χυδαία καθομιλουμένη, "παραγωγικός" θεωρείται όποιος παράγει αξίες χρήσης, νόημα αντίθετο από αυτό που έχει ο όρος στον Μαρξ. Στην χυδαία καθομιλουμένη, ο όρος έχει στην ουσία ηθικιστικό νόημα ("η γραφειοκρατία είναι αντιπαραγωγική"), στον Μαρξ έχει νόημα αυστηρά από την σκοπιά την συμβολή της εργασίας στην παραγωγή υπεραξίας και τη συσσώρευση κεφαλαίου.

      Διαγραφή
    4. Μπορείς να συμβουλευτείς αυτή τη μελέτη: http://www.protoporia.gr/gia-tin-paragogiki-kai-mi-paragogiki-ergasia-p-63496.html

      Διαγραφή
    5. "Και αυτοί εν μιά νυκτί έγιναν "μη παραγωγικοί";"

      Όπως δείχνει ο Μαρξ, τα ίδια άτομα μπορεί να επιτελούν "παραγωγική" εργασία από μία σκοπιά (αυτή αυτού που καρπώνεται την υπεραξία) και "μη παραγωγική εργασία" από μια άλλη (αυτή αυτού που καταναλώνει αξίες χρήσης): "οι μάγειρες και οι σερβιτόροι σε ένα ξενοδοχείο είναι παραγωγικοί εργάτες, στο μέτρο που η εργασία τους μετατρέπεται σε κεφάλαιο για τους ιδιοκτήτες του ξενοδοχείου [...] αυτά τα ίδια άτομα είναι και για μένα, τον καταναλωτή, μη παραγωγικοί εργάτες του ξενοδοχείου."

      Διαγραφή
    6. Συζητούσαμε παλιότερα στο Praxis για ένα είδος εργασίας που ένας αναγνώστης έβλεπε ως τον ορισμό "μη παραγωγικής" εργασίας: την εργασία στη βιομηχανία παραγωγής ναρκωτικών. Όμως αυτή η εργασία, που δεν παράγει καμία αξία χρήσης, είναι παραγωγική υπεραξίας. Παράγει κεφάλαιο. Συνεπώς, το να εργάζεσαι στην χημική επεξεργασία ηρωίνης είναι παραγωγική εργασία. Το να εργάζεσαι ως υπάλληλος του κράτους για να φθοριώσεις την ύδρευση σε ένα χωριό με κρούσματα δυσεντερίας δεν είναι καθόλου παραγωγική εργασία. Δεν παράγει ούτε ανταλλακτική αξία ούτε υπεραξία για κανέναν.

      Ελπίζω αυτό να βοήθησε.

      Διαγραφή
    7. Σεχτάρ ο Τρομερός10 Μαρτίου 2013 - 2:43 μ.μ.

      Ευχαριστώ, διάβασα μετά και τις παραπομπές του praxisred. Κατάλαβα, πως "από την άποψη του καπιταλιστή" κάθε εργασία (πιό σωστα: εργατική δύναμη) που δεν μισθοδοτείται είναι αδιάφορη ως μη παράγουσα υπεραξία. [Η υπεραξία θεωρείται κατά κανόνα πως μετατρέπεται σε κεφάλαιο, δηλαδή επανεπενδύεται σε σταθερό και μεταβλητό κεφάλαιο, σε έναν "ιδανικό καπιταλισμό". Αλλά αυτό δεν είναι σίγουρο, γιατί ένα μέρος της καταστρέφεται στις δαπάνες κατανάλωσης της Α.Τ., ένα άλλο πάει στην συντήρηση του αστικού εποικοδομήματος (φόροι, "τέλη" κλπ) και στις παρασιτικές προσόδους (γαιοπρόσοδος, σπέκουλα αστικής γής, licenses κλπ.) και από το υπόλοιπο, που θα ήταν διαθέσιμο για κεφαλαιακή αξιοποίηση, ένα όχι ασήμαντο μέρος (πόσο;) συσσωρεύεται σε τραπεζικούς λογαριασμούς συνήθως εξωχώριους.]
      Αλλά θαρρώ πως η εργατική τάξη πρέπει να θεωρεί τα πράγματα από τη δική της άποψη, αν πρόκειται να γίνει "τάξη για τον εαυτό της".
      Ο Μαρξ, πολύ σωστά μας λέει "αν θέλεις να καταλάβεις το κεφάλαιο και την κίνησή του, μην κοιτάς την αξία χρήσης της εργατικής δύναμης, κοίτα την αξία (=ανταλλακτική)". Αλλά έχω την αίσθηση πως εδώ προσπαθούμε να καταλάβουμε τι γίνεται στην ελληνική κοινωνία και την ελληνική οικονομία, που από την μιά θεωρούμε, και συμφωνώ, πως βρίσκεται στο ιμπεριαλιστικό της στάδιο, δηλαδή σε εξαιρετικά ανεπτυγμένο καπιταλισμό, και από την άλλη βγάζουμε την ελληνική οικονομία στο εσωτερικό της οιονεί προκαπιταλιστική αφού είναι "εκτός κεφαλαίου", αν καλώς κατάλαβα.
      Βλέποντας λοιπόν ένα τόσο σεβαστό ποσοστό του εθνικού εισοδήματος να προέρχεται από "μη παραγωγική εργασία", αναρωτιέμαι τι ακριβώς κάνει αυτή η εργασία. Κάτι δεν μου κολλάει εδώ και με ανησυχούν και οι πολλές αντιφάσεις, που ανακαλύπτει ο Σταμάτης στον Μάρξ.
      Δυστυχώς πιέζομαι από τον χρόνο, θα ήθελα να διαβάσω τις καμμιά 25-ριά παραπομπές απευθείας από το γερμανικό πρωτότυπο του Κεφαλαίου.
      Και, λόγω και επαγγελματικής ενασχόλησης, γνωρίζω την αξία χρήσης της εργασίας των δημοσίων υπαλλήλων ύδρευσης-αποχέτευσης. Χειρίζονται μια βιομηχανική εγκατάσταση συγκέντρωσης/διανομής νερού και απαγωγής λυμάτων, αξίας περίπου ~1000 € ανά μετρητή παροχής, την επισκευάζουν/συντηρούν και κατά περίπτωση επεκτείνουν, αλλά όπως είπαμε η αξία χρήσης δεν παίζει ρόλο...
      Αλλά έλα, που στην κοινωνία, που θεωρούμε, και ορθώς, ότι επείγει να στήσουμε, σημασία θα έχει μόνο η αξία χρήσης...
      Διαισθάνομαι πως κάπου τάχουν μπλεγμένα οι σύγχρονοι μαρξιστές οικονομολόγοι μας.

      Διαγραφή
    8. "Αλλά έχω την αίσθηση πως εδώ προσπαθούμε να καταλάβουμε τι γίνεται στην ελληνική κοινωνία και την ελληνική οικονομία, που από την μιά θεωρούμε, και συμφωνώ, πως βρίσκεται στο ιμπεριαλιστικό της στάδιο, δηλαδή σε εξαιρετικά ανεπτυγμένο καπιταλισμό, και από την άλλη βγάζουμε την ελληνική οικονομία στο εσωτερικό της οιονεί προκαπιταλιστική αφού είναι "εκτός κεφαλαίου", αν καλώς κατάλαβα."

      Δεν κατάλαβα γιατί είπαμε ότι είναι "εκτός κεφαλαίου." Στο παράδειγμα που έδωσα από Μαρξ, γίνεται σαφές ότι η ίδια ακριβώς εργασία είναι "μη παραγωγική" για τον καταναλωτή της και παραγωγική για τον ιδιοκτήτη των μέσων παραγωγής. Οι ιδιωτικοποιήσεις τι στόχο έχουν παρά να μετατρέψουν σε "παραγωγική" για το κεφάλαιο εργασία σε μια σειρά τομέων "κοινής ωφέλειας" που ως τώρα δεν παρήγαγε αρκετή υπεραξία για αυτό;

      Διαγραφή
    9. Επίσης αναρωτιέμαι το εξής. Όταν μια δημόσια επιχείρηση, είτε 100% δημόσια, είτε κατά, ένα μέρος όπως ισχύει σήμερα για τις ΔΕΚΟ στην Ελλάδα, λειτουργεί με γνώμονα το κέρδος, ως καπιταλιστική επιχείρηση γιατί η εργασία των δημοσίων υπαλλήλων εκεί να χαρακτηρίζεται μη παραγωγική?

      Διαγραφή
    10. "Από Μαρξιστική άποψη, παραγωγική είναι η εργασία κάθε εργαζόμενου, ο οποίος είναι υπαγμένος, και μη παραγωγική η εργασία κάθε εργαζόμενου, ο οποίος δεν είναι υπαγμένος στο κεφάλαιο"

      Δεν έχω αυτή τη στιγμή πρόχειρα να απαραθέσω "αποδεικτικά" αποσπάσματα, αλλά νομίζω ότι αυτό το "από μαρξιστική άποψη" δεν είναι ακριβές.

      Αυτό που λέει ο Μαρξ είναι πως όχι από την "άποψη του μαρξισμού", αλλά από την άποψη του κεφαλαίου παραγωγική είναι κάθε εργασία που αξιοποιεί το επενδυμένο κεφάλαιο, που του προσθέτει υπεραξία. Έτσι λχ η δουλιά του υπηρέτη στο σπίτι του καπιταλιστή δεν είναι για τον καπιταλιστή παραγωγική, η αμοιβή του υπηρέτη δεν είναι γι' αυτόν επένδυση κεφαλαίου αλλά απλό εξοδο.

      Αν τώρα ο ίδιος καπιταλιστής επενδύσει το κεφάλαιό του σε μια εταιρία που πρακτορεύει υπηρέτες, ο μισθός που καταβάλλει σε αυτούς τους υπηρέτες είναι αξιοποιούμενο κεφάλαιο κι η δουλιά των υπηρετών είναι για τον καπιταλιστή παραγωγική: ως μισθωτοί εργάτες πληρώνονται με την τιμή της εργατικής δύναμής τους, αλλά ο καπιταλιστής εισπράττει από τους πελάτες του το αντίτιμο της αξίας που παράγεται σε χρόνο εργασίας ίσο με αυτόν που ξοδεύουν οι μισθωτοί υπηρέτες (άσχετα που αυτοί οι ιδιοι δεν παράγουν καμία πρόσθετη οικονομική αξία στο χρόνο της εργασίας τους).

      Ο Μαρξ επίσης (αυτό είναι το συμπέρασμα που μου έχει μείνει από την ανάγνωσή του - ενδεχομένως ν' αναζητήσω και να βρω αποσπάσματα) κάνει διάκριση ανάμεσα στις έννοιες (μια από αυτές και η παραγωγική εργασία) από την ειδικά καπιταλιστική άποψη και στις ίδιες έννοιες από την οικονομική άποψη γενικά. Από τις δυο αυτές οι απόψεις οι έννοιες δεν συμπίπτουν πάντα. Και σχετικά με την παραγωγική εργασία από την ειδική καπιταλιστική άποψη, είναι αδιάφορο αν η ίδια εργασία είναι παραγωγική από την άποψη της οικονομίας γενικά:

      Η δουλειά του υπηρέτη από την άποψη της οικονομίας γενικά δεν είναι παραγωγική, όμως από την άποψη του καπιταλιστή που επενδύει κεφάλαιο σε μισθωτούς υπηρέτες είναι παραγωγική. Η δουλιά του μαραγκού που δουλεύει σαν ανεξάρτητος εργάτης από την άποψη της οικονομίας γενικά είναι παραγωγική, όχι όμως από την ειδικά καπιταλιστική άποψη, από την άποψη του κεφαλαίου.
      Αυτό που στην πραγματικότητα δεν συμπίπτει, είναι από τη μια η άποψη της οικονομίας γενικά και από την άλλη η ειδικά καπιταλιστική άποψη γύρω από τι σημαίνει "παραγωγικότητα": Από την άποψη της οικονομίας γενικά σημαίνει τη δραστηριότητα που παράγει μια υλική αξία (σχετικά με την έννοια της "υλικότητας" θα ανοίγαμε άλλο κεφάλαιο στη συζήτηση). Από την άποψη ειδικά του κεφαλαίου είναι η δραστηριότητα που αυξάνει το επενδυμένο κεφάλαιο. Και θα έλεγα μάλιστα ότι αυτή η τελευταία άποψη βρίσκει την απόλυτη έκφρασή της στο χρηματιστικό κεφάλαιο.

      Εν πάση περιπτώση νομίζω, το σωστό είναι όχι "από μαρξιστική άποψη", αλλά "από την άποψη του κεφαλαίου". Όπως την αποκάλυψε ο Μαρξ βέβαια: έχει μεγάλη διαφορά όμως η άποψη του κεφαλαίου από τη μαρξιστική άποψη.

      Διαγραφή
    11. Εννοώ απλώς από την σκοπιά των γραπτών του Μαρξ. Το κεφάλαιο το ίδιο δεν λέει ποτέ ρητά ότι "παραγωγική" εννοεί την εργασία η οποία παράγει υπεραξία προς συσσώρευση, αντίθετα, το κεφάλαιο είναι αυτό το οποίο καλλιεργεί την ηθικιστική αντίληψη ότι "παραγωγική" είναι η εργασία που είναι χρήσιμη, που παράγει αξίες χρήσης.

      Κατά συνέπεια, αυτό το οποίο κάνει η μαρξική επεξεργασία της έννοιας της "παραγωγικότητας" είναι ότι αποκαλύπτει την κυνική αλήθεια πίσω απ' το ψευδοηθικό λεξιλόγιο της πολιτικής οικονομίας.

      Οι μαρξικές έννοιες είναι πάντα έννοιες ΚΡΙΤΙΚΕΣ της πολιτικής οικονομίας, όπως το Κεφάλαιο είναι ΚΡΙΤΙΚΗ της πολιτικής οικονομίας και όχι "πολιτική οικονομία". Η έννοια της "παραγωγικής εργασίας" λοιπόν ως εργασίας που έχει ως αποτέλεσμα τη συσσώρευση κεφαλαίου είναι έννοια ΑΠΟΜΥΘΟΠΟΙΗΤΙΚΗ ΚΑΙ ΚΡΙΤΙΚΗ και καθόλου έννοια που αντικατοπτρίζει ΤΗΝ ΙΔΕΟΛΟΓΙΚΗ ΣΚΟΠΙΑ ΤΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ.

      Διαγραφή
    12. "Η έννοια της "παραγωγικής εργασίας" λοιπόν ως εργασίας που έχει ως αποτέλεσμα τη συσσώρευση κεφαλαίου είναι έννοια ΑΠΟΜΥΘΟΠΟΙΗΤΙΚΗ ΚΑΙ ΚΡΙΤΙΚΗκαι καθόλου έννοια που αντικατοπτρίζει ΤΗΝ ΙΔΕΟΛΟΓΙΚΗ ΣΚΟΠΙΑ ΤΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ."

      Απομυθοποιητική και κριτική είναι. Τώρα το αν αντικατοπτρίζει την ιδεολογική σκοπιά του κεφαλαίου είναι συζητήσιμο.
      Το βέβαιο πάντως είναι ότι ο Μαρξ, όταν λέει "από την άποψη του κεφαλαίου", δεν εννοεί την "ιδεολογική" άποψη του κεφαλαίου, αλλά την άποψη της πραγματικής λειτουργίας του.

      Όσο για την ιδεολογική σκοπιά του κεφαλαίου, αυτή κατά τη γνώμη μου σε τελική ανάλυση αντικατοπτρίζει αυτή την πραγματική του λειτουργία, και επιδιώκει από αντικατοπτρισμό της πραγματικής λειτουργίας του να την μετατρέψει και να την επιβάλει σαν κοινωνικά κυρίαρχη ιδεολογία. Πείθοντας λχ τον αυτοαπασχολούμενο μαραγκό ότι η εργασία του είναι "μη παραγωγική" ή πείθοντας το σύνολο της κοινωνίας ότι μη παραγωγική είναι η κρατική ΔΕΗ, ο κρατικός ΟΤΕ, η κρατική ΛΑΡΚΟ, τα κρατικά ναυπηγεία, τα κρατικά ΕΛΠΕ κλπ, ενώ είναι αντιθετα παραγωγική η ιδιωτική ενέργεια, οι ιδιωτικές τηλεπικοινωνίες, κλπ κλπ, έως το ιδιωτικό λότο και το ιδιωτικό καζίνο.


      Διαγραφή


    13. Συναγωνιστή, έχει δίκιο ο Αντώνης. Δεν υπάρχει, για όσα συζητάμε εδώ, "απο τη σκοπιά του κεφαλαίου" και "απο τη σκοπιά του Μάρξ". Υπάρχει απλά ο Μαρξιστικός ορισμός της παραγωγικής και μη παραγωγικής εργασίας στον Καπιταλιστικό τρόπο παραγωγής. Για τον Μάρξ αυτός είναι ο ορισμός ανεξάρτητα αν το λέει ο καπιταλιστής η ο εργάτης.

      Και ακριβώς επειδή αυτό είναι το "παραγωγικό" στον Καπιταλισμό έχουμε την εκμετάλλευση, τη βία, τη φτώχεια κλπ.

      Δηλαδή η Μαρξιστική προσέγγιση αποκαλύπτει σε τι πραγματικά στηρίζεται η "παραγωγικότητα" του καπιταλιστικού συστήματος και δείχνει ότι χρειάζεται συνολικά ένας άλλος τρόπος παραγωγής.

      Όλα αυτά είναι ξεκάθαρα στον πρώτο τόμο του κεφαλαίου, στις θεωρίες για την υπεραξία (έδωσε τμήματα ο Αντώνης λίγο πιο πάνω) και στα "αποτελέσματα των άμεσων διαδικασιών παραγωγής".

      Πιο ξεκάθαρα δεν γίνεται:

      Αντιγράφουμε απο τα "αποτελέσματα των άμεσων διαδικασιών παραγωγής":

      ....."ο εργάτης είναι παραγωγικός, όταν επιτελεί παραγωγική εργασία και η εργασία είναι παραγωγική, όταν δημιουργεί άμεσα υπεραξία, δηλ όταν αξιοποιεί το κεφάλαιο"

      σελ 129.

      Διαγραφή
    14. Όταν ο Μαρξ κάνει τον διαχωρισμό μεταξύ του πώς λειτουργεί η "παραγωγικότητα" από τη σκοπιά της συσσώρευσης και από την πλευρά της κατανάλωσης αξιών χρήσης, το κάνει για να διαχωρίσει την δική του οπτική όχι απλώς από την ιδεολογική διαστρέβλωση σύμφωνα με την οποία το κεφάλαιο επαινεί την "χρήσιμη" εργασία αλλά και από την πραγματική διάσταση, σύμφωνα με την οποία αξία=ανταλλακτική αξία.

      Η ιδεολογική σκοπιά του κεφαλαίου για την παραγωγικότητα έχει ως στόχο την συσκότιση των πραγματικών προτεραιοτήτων, δανείζοντας την αύρα του επαίνου της "χρήσιμης" εργασίας στην εργασία που είναι ΧΡΗΣΙΜΗ ΓΙΑ ΤΟ ΙΔΙΟ ΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ, επειδή παράγει υπεραξία που μπορεί να ιδιοποιηθεί συσσωρευτικά.

      Δεν υπάρχει ιδεολογία που απλώς να αντικατοπτρίζει την πραγματικότητα και να μην παραμορφώνει επίσης, ούτως ή άλλως.

      Εν προκειμένω, το στρατήγημα του κεφαλαίου είναι σατανικό, διότι οι άνθρωποι ταυτίζονται αυθόρμητα με τις αξίες χρήσης, ενώ η ανταλλακτική αξία παραμένει κάτι σκοτεινό και αδιαπέραστο για αυτούς, αφού η εννοιολόγησή της είναι πολύ πιο δύσκολη και απαιτεί γνώση της πολιτικής οικονομίας. Έτσι, ταυτίζονται αυθόρμητα και με όποιον τους λέει ότι η εργασία πρέπει να είναι "παραγωγική", κατανοώντας με τον όρο κάτι εντελώς διαφορετικό, και στην ουσία αντίθετο, από ό,τι εννοεί στην πραγματικότητα το κεφάλαιο.

      Αυτό είναι πολύ κρίσιμο να αναδειχτεί, για αυτό και έχει μεγάλη σημασία η συζήτηση του τι ορίζεται ως "παραγωγική εργασία" στο έργο του Μαρξ.

      Διαγραφή
    15. @Praxis red

      Όταν λέμε: "Από Μαρξιστική άποψη, παραγωγική είναι η εργασία κάθε εργαζόμενου, ο οποίος είναι υπαγμένος, και μη παραγωγική η εργασία κάθε εργαζόμενου, ο οποίος δεν είναι υπαγμένος στο κεφάλαιο", χωρίς άλλα συμφραζόμενα, το μονο που μπορούμε να καταλάβουμε είναι ότι εν πολλοίς "σύμφωνα με τον Μαρξ" παραγωγική είναι η μισθωτή εργασία και μη παραγωγική κάθε άλλη.

      Ο Μαρξ όμως δεν λέει: "από την άποψη μου" παραγωγική είναι αυτή και μη παραγωγική η άλλη. Λέει επί της ουσίας ότι παραγωγική ή μη παραγωγική είναι αυτή ή η άλλη εργασία από την άποψη της λειτουργίας του κεφαλαίου.

      Αυτή είναι όλο και δεν τίθεται κανένα θέμα "ιδεολογικής σκοπιάς" του οποιουδήποτε, ούτε "αν το λέει ο καπιταλιστής ή ο εργάτης". Βλέπεις άλλωστε ότι για να "αντικρουστεί" η παρατήρησή μου χρειάστηκαν διευκρινίσεις του είδους "από τη σκοπιά της συσσώρευσης", "μαρξιστικός ορισμός της παραγωγικής και μη παραγωγικής εργασίας στον Καπιταλιστικό τρόπο παραγωγής",

      Αυτός ο μαρξιστικός ορισμός δεν είναι ορισμός της παραγωγικής εργασίας "από τη μαρξιστική άποψη", αλλά ορισμός της "από την άποψη" της λειτουργίας του κεφαλαίου. Όχι από την "ιδεολογική άποψη" άποψη του κεφαλαίου, αλλά από την άποψη της πραγματικής του κίνησης.

      Δεν νομίζω ότι έχουμε διαφωνία επί της ουσίας του συγκεκριμένου ζητήματος, απλά από μόνο του αυτό το "από τη μαρξιστική άποψη παραγωγική εργασία είναι...", δεν ανταποκρίνεται στην ουσία αυτή.

      Διαγραφή
  8. Φρέσκα κουλούρια!
    Με αφορμή την απορία της Θοδώρας έψαξα σε Μπογιόπουλο

    "Δεν υπάρχει, ούτε και υπήρξε ποτέ, "ανάπτυξη" στην ελληνική οικονομία. Η ανάπτυξη που ζήσαμε ήταν απλώς "φενάκη", "οφθαλμαπάτη", βασισμένη σε δανεικά, λαμογιές και διαφθορά."

    (..)Ούτε ο ιμπεριαλιστικός χαρακτήρας του ΝΑΤΟ μετεβλήθη επειδή πριν λίγα χρόνια αποπέμφθηκε ο Β.Κλας από γενικός γραμματέας του, λόγω εμπλοκής του στο σκάνδαλο με τα ελικόπτερα Agusta, ούτε βεβαίωςτο πλιάτσικο στο Ιράκ έπαψε να είναι πλιάτσικο επειδή επήλθε «κάθαρση» στην πυραμίδα του ΝΑΤΟ.

    Ουδέποτε «συναχώθηκε» ο καπιταλισμός στις ΗΠΑ, όταν τη δεκαετία του 70 βρέθηκε στο στόχαστρο η δυναστεία Ροκφέλερ ή επειδή την δεκαετία του 90 συνέβηκε κάτι ανάλογο με την Microsoft του Μπιλ Γκέιτς, ή επειδή κατέρρευσε η δεμένη με χίλια νήματα διαπλοκής με το Λευκό Οικό εταιρεία Enron, ή επειδή υπήρξαν ακόμα και πολιτικοί σεισμοί στο αμαρικάνικο πολιτικό εποικοδόμημα μεγέθους ενός Γουότερ-γκέιτ ή ενός Ιράν-γκέιτ. Όσο για τις πολυεθνικές, με τα 1,5 δις δολλάρια που «έσπρωξαν» σε Ομπάμα, Χίλαρι Κλίντον και Κέιν στις προεδρικές εκλογές του 2008, ξέρουν καλύτερα ποιοι εκλέγουν τους προέδρους στις ΗΠΑ.

    Ουδέποτε μετεβλήθη ο χαρακτήρας της ΕΕ, όπως προέβλεπαν επί προεδρίας Σαντέρ διάφοροι «φωστήρες», λόγω της αποπομπής ολόκληρης (!) της κομισιόν με την κατηγορία των σκανδάλων. Παρομοίως, οι επίτροποι ποτέ δεν έπαψαν να διορίζονται με βάση την προϋπηρεσία που έχουν σε πολυεθνικές ή να προστρέχουν σε αυτές μετά την «ευδόκιμη» θητεία τους στην Κομισιόν

    Ούτε τα «καθαρά χέρια» των εισαγγελέων εξάγνισαντο σύστημα στην Ιταλία του Μπερλουσκόνι και της Κεντροαριστεράς. Ούτε η αυτοκτονία Μπερεγκοβουά έφερε την «κάθαρση» στη Γαλλία, μία χώρα όπου τον Σιράκ, με την «περιώνυμη» θητεία του στο Δήμο του Παρισιού, τον διαδέχτηκε ο Σαρκοζί, επίσης ελεγχόμενος για δοσοληψίες του δικού του κόμματος με την βαθύπλουτη Μπετανκούρ της L’Oreal. Ούτε βεβαίως η φυλάκιση Βρεττανού βουλευτή το Γενάρη του 2011 με αφορμή τα σκάνδαλα «αξιότιμων» μελών του βρετανικού κοινοβουλίου απέτρεψε τη λιτότητα, μία λιτότητα που όμοιά της δεν έχουν ζήσει οι Βρετανοί πολίτες από την εποχή που ο Τσώρτσιλ τους υποσχέθηκε «δάκρυα και αίμα». Αντιθέτως, έχουμε το φαινόμενο η θητεία ακόμα και σε πρωθυπουργικούς θώκους, όπως των Σρέντερ και Μπλέρ, να αξιοποιείται ως μία πρώτη τάξεως «συστατική» για τις προσλήψεις τους ως συμβούλων, από την Gazprom και από την JP Morgan, αντίστοιχα(..)

    Μπογιόπουλος «ΕΙΝΑΙ Ο ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΣ, ΗΛΙΘΙΕ» (Σελίδες 124-125)

    Για Δανία Calsberg από το ίδιο βιβλίο τις επόμενες μέρες.Ilief

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  9. Σεχταρ

    Πραγματι ολοι αυτοι που αναφερεις ειναι μη παραγωγικοι στον καπιταλισμό εξου και το ενδιαφερον του καπιταλιστη για τις ιδιωτικοποιησεις και τον αφανισμο των αυτοπασχολουμενων (περα απο την αδυναμια των τελευταιων να ανταγωνιστουν το μεγαλο κεφαλαιο)

    Απο την αλλη να παρατηρησω οτι η κομπραδορικη αστικη ταξη εχει μια ιστορικη αναφορα και δεν ειναι απλο εφευρημα. Ειναι το τμημα εκεινο της αστικης ταξης στις αποικιες που δημιουργηθηκε στο πλαι τον αποικιοκρατων και ηταν στενα συνδεδεμενο μαζι τους. Κυριως εμφανιζεται στο εμποριο και τις μεταφορές και ερχεται σε αντιδιαστολή με την αστικη ταξη που αναπτυσεται στις χωρες αυτες ορισμενες φορες εναντια στη θεληση των αποικιοκρατων και ηγηθηκαν του αντι-αποικιοκρατικου αγωνα στη διαρκεια του 20ου αιωνα. Π.χ. Νασερ εναντιον Φαρουκ, Κανταφι εναντιο Ιντρις κλπ.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Σεχτάρ ο Τρομερός11 Μαρτίου 2013 - 11:49 μ.μ.

      Αναυδε, εντάξει, μη παραγωγικοί από την άποψη του κεφαλαίου η της κεφαλαιοκρατικής οικονομίας αφού δεν βρίσκονται σε κεφαλαιοκρατική σχέση κλπ.. Το ερώτημα μου είναι "τι διάβολο ρόλο παίζουν αυτοί" και για την ακρίβεια "τί ρόλο παίζανε για περίπου 60 χρόνια μεταπολεμικά", (μια και τώρα η κρίση θα περιορίσει αυτά τα ερωτήματα μόνο στην ιστορική τους πλευρά....!) Γιατί δεν πιστεύω ότι ένα τόσο εκτεταμένο φαινόμενο, μικροεπαγγελματισμός + διόγκωση του δημόσιου τομέα, που έφτασε στο απόγειό του επί Πασόκ και κράτησε μέχρι τις μέρες μας, ήταν περιθωριακό. Κάποιο ρόλο έπαιζε, δεν ξοφλάμε λέγοντας "μη παραγωγικό", χρειάζεται έναν θετικό προσδιορισμό.
      Κάτι ενδιαφέρον πάει να πεί παρακάτω ο Malandro. Ελπίζω να βρω χρόνο να ερευνήσω τα περί "αναπαραγωγικής εργασίας", γιατί μια πρόχειρη αναζήτηση στο Sachregister (λεξιλογική αναζήτηση) του Κεφαλαίου δεν μου απέδοσε τίποτε.
      Για τους όρους "κομπραδόρικο-μεταπρατικό" είμαι κι εγώ της άποψης ότι στον καιρό, που χρησιμοποιήθηκε για την αστική τάξη στην ελλάδα, δεν ήταν λάθος. Εχω και προσωπική αντίληψη για το φαινόμενο και κάποιες χαρακτηριστικές εκφάνσεις του στον χώρο της βιομηχανίας. Αναπτύχθηκαν κάποιες βιομηχ. επιχειρήσεις (που έχω υπόψιν) απλά σαν επέκταση-συμπλήρωμα εμπορικών δραστηριοτήτων, χάρη στον προστατευτισμό αλλά και τις καθυστερημένες συνθήκες της τότε παγκόσμιας αγοράς, περισσότερο σαν προκάλυμμα για την εκμετάλλευση των κρατικών προμηθειάν στο εσωτερικό, αλλά και για την αξιοποίηση της αντι-αποικιοκρατικής πολιτικής στον αραβικό κόσμο: Οι Αραβες εκείνα τα χρόνια προτιμούσαν ελληνικές και ν/κορεάτικες εταιρίες ως μη αποικιοκρατικές. Για να πουλήσουν οι SIEMENS και Σια, έρχονταν εδώ και προμήθευαν έλληνες με προϊόντα τους, που τα μεταπωλούσαν αυτοί μετά στους Αραβες. Από εκεί και το ιδεολόγημα "Η Ελλάδα διαμετακομιστικός σταθμός κλπ."
      Και το ΠΑΣΟΚ εκμεταλλεύτηκε αυτό το πνεύμα, ότι εξέφραζε τον "σύγχρονο-υγιή καπιταλισμό", τα "νέα τζάκια" κόντρα στα παληά, όταν ανέβηκε στην Κυβέρνηση και έψαχνε το "νέο πρόσωπό του" αποβάλλοντας τα σοσιαλίζοντα βαρίδια του. Ηταν κι αυτό ένα είδος "Αλλαγής", είχε και αντιϊμπεριαλιστικό άρωμα, μύριζε και λίγο Καντάφι, καλό έμοιαζε σαν "σκαλοπάτι" να αποκοιμίζει το πόππολο....
      Ολοι αυτοί ήταν αστικά ασταθή στοιχεία (εκτός από τους πράκτορες), που εκμεταλλεύτηκαν τον υπαρκτό σοσιαλισμό, αξιοποίησαν και τις αδυναμίες του και τελικά μάλλον αρνητικό ρόλο έπαιξαν για το εργατικό κίνημα.

      Διαγραφή
  10. Η εργασία που δεν είναι παραγωγική αποτελεί λογική αντίφαση. Αίρει την ίδια την ουσία της παραγωγής υπό καπιταλιστικούς όρους. Κάθε εργασία που αποφέρει υπεραξία είναι παραγωγική κι έτσι ορίζεται και από τον Μαρξ.
    Ο Μαρξ χρησιμοποιεί την έννοια της παραγωγικής και μη παραγωγικής εργασίας με τη στενή τους έννοια, δηλ. μόνο κατά πόσο ένα συγκεκριμένο προτσές της παραγωγής αποφέρει ένα προϊόν που έχει αξία χρήσης ή όχι και βγαίνει στην αγορά με αυτές του τις ιδιότητες.
    Παραγωγική λοιπόν για τον Μαρξ -ή πιο σωστά για τον καπιταλιστικό τρόπο παραγωγής που αναλύει ο Μαρξ- όπως το ορίζει και ο ίδιος σε σχετικά παραδείγματα είναι η παραγωγή εγκλημάτων από τον εγκληματία και η παραγωγή ηδονών από την πόρνη, όταν αυτές εντάσσονται στο καπιταλιστικό προτσές παραγωγής.

    Θα πρέπει να έχουμε υπ όψιν μας την εκάστοτε αναφορά του Μαρξ όσο αφορά την αφαιρετική διαδικασία που ακολουθεί. Έτσι μπορεί μία εργασία κατά τον Μαρξ να αναφέρεται σαν παραγωγική ή μή παραγωγική αλλά μόνο ορισμένη κάτω από την αφαίρεση που εξετάζει, αν και κατά πόσο παράγει κέρδη για τον συγκεκριμένο καπιταλιστή ή παράγει πρόσθετα έξοδα. Όμως για έναν δεύτερο καπιταλιστή ακριβώς για αυτό που στον πρώτο είναι πρόσθετα έξοδα, στον δεύτερο είναι παραγωγή υπεραξίας. Έτσι ενώ ο Μαρξ λέει ότι η κυκλοφορία δεν παράγει αξία, ωστόσο δέχεται ότι είναι αναγκαίο προτσές για τη συνολική καπιταλιστική παραγωγή δηλ. δαπανάται εργατική δύναμη που παράγει υπεραξία άρα και αξία άρα και κέρδος.

    Ο Μαρξ λοιπόν είναι πολύ σαφής και καθορίζει πως παραγωγική είναι κάθε εργασία υπαγμένη στο κεφάλαιο που το τελικό της προϊόν -υλικό ή άυλο- μετατρέπεται σε εμπόρευμα προς πώληση. Οι κλασσικοί του μαρξισμού αντιλαμβανόμενοι τους κινδύνους που εμπεριέχει η καθ αυτό προσέγγιση του Μαρξ στις αφαιρέσεις που χρησιμοποιεί, έλυσαν τις “αντιφάσεις” του Μαρξ που πολλοί ισχυρίζονταν, με τη διαλεκτική ενότητα όλης της καπιταλιστικής παραγωγής.

    Στην ιστορία όμως του επαναστατικού εργατικού κινήματος, είναι συχνό φαινόμενο η κολοβή αντιμετώπιση μίας μαρξιστικής αφαίρεσης σα να πρόκειται για μαρξιστική αρχή με γενική ισχύ. Το ίδιο συμβαίνει και στην περίπτωση της παραγωγικής και μη παραγωγικής εργασίας και ίσως να είναι η ρίζα της αριστερίστικης παρέκκλισης που ακούει στο όνομα εργατισμός που τόσο έχει ταλανίσει το εργατικό κίνημα, τόσο μεγάλη ζημιά έχει προκαλέσει αλλά και είναι και ιδιαίτερα βολική για μία αυθαίρετη ειδολογική αντιμετώπιση του θέματος στην οποία πολλοί αρέσκονται.

    Σε οποιαδήποτε περίπτωση, αν δεχτούμε πως υπάρχει εργασία υπαγμένη στο κεφάλαιο που είναι μη παραγωγική τότε επιχειρείται εμμέσως πλην σαφώς, η κατάρριψη του νόμου της αξίας, άρα και της υπεραξίας, του ακρογωνιαίου λίθου της μαρξιστικής θεωρίας. Κι αν το δούμε πιο συγκεκριμένα πάνω σε αυτή την αυθαιρεσία στηρίζεται όλη η αστική μυθολογία για το μονοπωλιακό καπιταλισμό και τις επιμέρους προσεγγίσεις του.

    Αν δοθεί έμφαση στη μεμονωμένη φράση μην έχοντας κατά νου το όλο, ο μαρξισμός μετατρέπεται σε καρικατούρα.

    α.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Σεχτάρ ο Τρομερός12 Μαρτίου 2013 - 1:11 π.μ.

      Εχεις παραπομπή για "προϊόν υλικό η άυλο" στον Μαρξ; Με ενδιαφέρει και ανεξάρτητα από τα διαλαμβανόμενα.
      Κατά τα άλλα, στα πρόχειρα θα παρατηρούσα πως στην καθαρή κυκλοφορία δεν παράγεται καινούργια αξία και υπεραξία με κανένα τρόπο. Η εργασία του εργαζόμενου στην κυκλοφορία δίνει στο αφεντικό του την δυνατότητα νά πάρει ένα μέρος της υπεραξίας, που δημιουργήθηκε στην παραγωγή. Η καθαρή κυκλοφορία δεν προσθέτει αξία στα εμπορεύματα. Απλά η κυκλοφορία συνυπάρχει μαζί με την μεταφορά/αποθήκευση, που προσθέτουν αξία στο εμπόρευμα, και από εκεί και η σύγχυση. Να θυμόμαστε πως η αξία του εμπορεύματος είναι η τιμή παραγωγής, που πληρώνει ο τελικός καταναλωτής (ο μόνος, που τελικά ενδιαφέρεται για την αξία χρήσης του), όλα αυτά ενν. για την μη μονοπωλιακή αγορά. Η μονοπωλιακή έχει τους δικούς της ειδικότερους νόμους στα πλαίσια του γενικού νόμου της αξίας (τον εφαρμόζει με ειδικό τρόπο).
      Συνοψίζοντας, τόσο ο κεφαλαιοκράτης της παραγωγής, όσο και ο κεφαλαιοκράτης της κυκλοφορίας αλλά και ο εργαζόμενος της (καθαρής πάντα) κυκλοφορίας αμείβονται από την υπεραξία, τμήμα της αξίας, που δημιούργησε ο εργαζόμενος στην παραγωγή. Μόνο ο εργαζόμενος στην παραγωγή ζεί από την αξία, που ο ίδιος δημιούργησε. Ο εργαζόμενος στην καθαρή κυκλοφορία είναι εκμεταλλευόμενος αφού η δική του αμοιβή, η αξία της εργατικής του δύναμης είναι πολύ μικρότερη από την υπεραξία, που χάρη σε αυτόν νέμεται ο εργοδότης του από αλλού. Η εργασία του εργαζομένου στην κυκλοφορία είναι μη-παραγωγική αλλά αναγκαίο έξοδο για τον συγκεκριμένο κοινωνικοοικονομικό σχηματισμό. Ο εργαζόμενος στην κυκλοφορία δεν είναι εκμεταλλευτής του εργαζόμενου στην παραγωγή, για τον ίδιο λόγο, που δεν είναι και ο μπάτλερ του κεφαλαιοκράτη. Ο εκμεταλλευτής όλων είναι (και) ο κεφαλαιοκράτης της κυκλοφορίας.
      Οταν θα εκλείψουν οι κεφαλαιοκράτες, θα περιττεύουν και τα αναγκαία έξοδά τους και τότε το σοσιαλιστικό κράτος θα βρεί μια άλλη, παραγωγική, δουλειά και για τον εν λόγω εργαζόμενο.
      Εν πάσει περιπτώσει, οι "μη παραγωγικές δουλειές", που συζητάμε εδώ είναι το ακριβώς αντίθετο αυτού, που έθιξες. Εδώ μιλάμε για κοινωνικά χρήσιμες εργασίες, που παράγουν πλούτο, όχι αναγκαία έξοδα για το σύστημα, και που θεωρείται ότι δεν παράγουν υπεραξία, και συζητάμε αν είναι όντως άχρηστες η αδιάφορες για τους κεφαλαιοκράτες και το σύστημά τους.

      Διαγραφή
    2. Νομίζω η σωστή τοποθέτηση είναι, ότι η υπεραξία παράγεται στην παραγωγή και πραγματοποιείται στην κυκλοφορία. Στο τέλος της παραγωγικής διαδικασίας η υπεραξία υπάρχει με τη μορφή εμπορεύματος. Δεν μπορεί όμως η υπεραξία να πραγματοποιηθεί, να μετατραπεί σε πρόσθετο χρηματικό κεφάλαιο, αν το εμπόρευμα δεν πουληθεί κι αυτό γίνεται στη σφαίρα της κυκλοφορίας.

      Σε σχέση με την παραγωγική και μη πραγωγική εργασία, το πρόβλημα έχει νομίζω δυο όψεις:

      Από τη μια, κοινωνικά παραγωγική εργασία που όμως για την ανάπτυξη του κεφαλαίου είναι μη παραγωγική γιατί δεν συντελείται κάτω από τη σχέση κεφαλαίου - μισθωτής εργασίας. Εδώ περιλαμβάνεται σίγουρα η ανεξάρτητη εργασία, όπως την αποκαλεί ο μαρξ, δηλ. η δουλειά του αγρότη στο μικρό κομμάτι της γης του, η δουλειά στη μικρή βιοτεχνία κλπ.
      Στην ίδια όψη περιλαμβάνται και η δουλειά σε μεγάλες παραγωγικές μονάδες του κρατικού τομέα: Το ζήτημα εδώ είναι συνθετότερο, αφού μπαίνει ένα θέμα "διαχείρισης": Πρόκειται για λειτουργία του κρατικού παραγωγικού τομέα σαν συλλογική ιδιοκτησία του κεφαλαίου ή λειτουργία του για την εξυπηρέτηση των κοινωνικών αναγκών; Σε μια προγούμενη περίοδο, τομείς όπως η ενέργεια, μέρος των μεταφορών, οι τηλεπικοινωνίες κλπ ήταν κρατικές καθώς εξυπηρετούσαν την παραγωγική λειτουργία του συνολικού κεφαλαίου. Σήμερα υπάρχει το σαρωτικό κύμα της ιδιωτικοποίησής τους κι αυτό νομίζω είναι στρατηγική συνδεμένη με την κυριαρχία του χρηματιστικού κεφαλαίου... Το παράδειγμα της διαχείρισης της κρατικής πετρελαϊκής βιομηχανίας στη Βενεζουέλα πάλι παραπέμπει σε διαφορετική λειτουργία. Πάντως για το ζήτημα του κρατικού παραγωγικού τομέα δε θα βρούμε στον Μαρξ άμεση απάντηση, καθώς η οικονομική του ανάλυση του καπιταλισμού βασίζεται στη θεωρητική αφαίρεση: κεφάλαιο εργασία σαν αποκλειστική κοινωνικο-οικονομική σχέση. Ενώ στον Ένγκελς η κρατική ιδιοκτησία των μέσων παραγωγής εμφανίζεται σαν αποτέλεσμα της καπιταλιστικής ανάπτυξης, σαν τύπος που κατά κάποιο τρόπο αναδεικνύει την ωριμότητα του περάσματός τους στην άμεση κατοχή της κοινωνίας.

      Η άλλη όψη του ζητήματος έχει να κάνει με την κοινωνικά μη παραγωγική εργασία που όμως είναι παραγωγική για το κεφάλαιο. Δεν βρίσκω "ασφαλέστερο" πρόχειρο παράδειγμα από τη βιομηχανία του τζόγου. Εδώ δεν παράγεται απολύτως τίποτα, η παραμικρή αξία χρήσης, ούτε υλική ούτε άυλη, δεν υπάρχει ουσιαστικά (ως προς το τελικό αποτέλεσμα της διαδικασίας) ούτε κοινωνικά παραγωγική ούτε κοινωνικά αναπαραγωγική εργασία, όμως για το κεφάλαιο που δραστηριοποιείται στον κλάδο πρόκειται για εργασία παραγωγική. Μια επένδυση Α αποδίδει Α+β. Όμως αυτό το β κοινωνικά δεν αποτελεί πρόσθετη παραγμένη αξία, αλλά αφαίρεση αξίας που έχει ήδη παραχθεί σε άλλους κλάδους: αφαίρεση από αυτούς με τη μορφή πρόσθετου κεφαλαίου Α.

      Χαρακτηριστικό το παράδειγμα του χρηματιστηριακού τζόγου πριν περ. 15 χρόνια: Όσο το χρήμα υπήρχε με τη μορφή αποταμίευσης των μικρομεσαίων στρωμάτων, ήταν χρήμα νεκρό. "αντιπαραγωγικό". Όταν μέσω του χρηματιστήριου μετατράπηκε σε ίδιο κεφάλαιο τραπεζών και χρηατιστηριακών εταιριών έγινε "παραγωγικό". Ενδεχομένως μάλιστα (αν και δεν το γνωρίζω με βεβαιότητα) η ίδια αυτή μετατροπή εμφανίστηκε και σαν αύξηση του ΑΕΠ και του κατακεφαλήν εισοδήματος...

      Διαγραφή
    3. Ένα επίσης ζήτημα που χρειάζεται αποσαφήνιση είναι το σχετικό με τη σφαίρα της "κυκλοφορίας" και το τι ακριβώς ειναι αυτή. Την ταυτίζουμε συνήθως με το εμπορικό κεφάλαιο, αλλά νομίζω το πράγμα δεν είναι ακριβώς έτσι.
      Σύμφωνα με το συμπέρασμα στο οποίο έχω φτάσει σταδιακά (δηλαδή μέσα και από λάθη, απορίες που γυρεύουν απάντηση, μερική κατανόηση που απαιτεί ολοκλήρωση, αναπαραγωγή λαθών και αποριών σε ανωτερο επίπεδο κλπ), αυτό που ορίζει την κυκλοφορία είναι η μετατροπή του εμπορεύματος σε χρήμα και του χρήματος σε εμπόρευμα. Δηλαδή στη σφαίρα της κυκλοφορίας ανήκει η σειρά των πράξεων που πραγματώνουν αυτή την μετατροπή, ακόμα κι αν το ίδιο το εμπόρευμα δεν έχει κουνηθεί από τη θέση του, ακόμα κι αν δεν έχει ακόμα καν παραχθεί, ακόμα κι αν οι σχετικές πράξεις γίνονται με ανταλλαγή τηλεφωνημάτων από ένα γραφείο και με διατακτικές μεταβίβασης των εμπορευμάτων και του χρήματος από τη μια μεριά στην άλλη (από τον πωλητή στον αγοραστή και αντίστροφα). Αυτές οι πράξεις δεν προσθέτουν αξία παρά μόνο πραγματώνουν την αξία την παραγόμενη στη σφαίρα της παραγωγής, και οι αμοιβές κλπ κλπ που δαπανόνται στη σειρά αυτών των πράξεων αποτελούν αναγκαία έξοδα για το κεφάλαιο.

      Αυτές οι πράξεις βέβαια ανήκουν στο εμπορικό κφάλαιο.
      Όμως, από εκει και πέρα, στη δραστηριότητα του εμπορικού κεφαλαίου ανήκουν και πράξεις που δεν ανήκουν στη σφαίρα της κυκλοφορίας αλλά στη σφαίρα της παραγωγής. Πράξεις που προσθέτουν αξία στο ήδη παραγμένο εμπόρευμα, το οποίο από την πόρτα του εργοστασίου πρέπει να φτάσει, ας πούμε, στο ράφι του καταστήματος της λιανικής πώλησης όπου μόνο εκεί έχει ολοκληρωθεί η εμπορευματική παραγωγή του σαν αξία χρήσης ικανή να περάσει στην κατανάλωση. Την στιγμή πάλι αυτού του περάσματος το εμπόρευμα περνά ξανά στη σφαίρα της κυκλοφορίας, ακριβώς δηλαδή μπροστά στο ταμείο, όπου το χρήμα του καταναλωτή μετατρέπεται σε μέσο συντήρησης συνήθως (ή ευρύτερα, κατανάλωσης) και το εμπόρευμα σε χρήμα που υλοποιεί την αξία του και μαζί της την υπεραξία που καρπώνεται το εμπορικό κεφάλαιο: τόσο το μέρος της εκείνο που έχει παραχθεί στην καθαυτό βιομηχανική παραγωγή και το ιδιοποιείται ο έμπορος-κεφαλαιοκράτης (σαν μερίδιο της παραγμένης υπεραξίας που το καρπώνεται ο κεφαλαιοκράτης της κυκλοφορίας), όσο κι εκείνο το μέρος της που έχει προστεθεί από την πόρτα του εργοστασίου ως το ράφι του καταστήματος.

      Να προσθέσω επίσης ότι αυτοί είναι πολιτικο-οικονομικοί όροι που δεν ταυτίζονται με την λογιστική τους έκφραση. Λχ μιλάμε για "αναγκαία έξοδα του κεφαλαίου". Όμως πρακτικά ο κεφαλαιοκράτης της κυκλοφορίας μπορεί τα έξοδα αυτά να τα υπολογίσει σαν ένα δαπανημένο κεφάλαιο και να προσθέσει σ' αυτό ένα μέσο (ή μεγαλύτερο ή μικροτερο) ποσοστό κέρδους. Κατά κάποιο τρόπο κι αυτή η απόκλιση ανάμεσα στη λογιστική μορφή και το οικονομικό της περιεχόμενο αποκαθίσταται κι εξισώνεται στο τέλος των οικονομικών κύκλων, εντασσόμενη στις κεφαλαιακές αξίες που πρέπει να καταστραφούν, να κουρευτούν κλπ.

      Διαγραφή
  11. Να κάνω μια διευκρίνηση που νομίζω θα ξεδιαλύνει λίγο τη συζήτηση περί παραγωγικής και μη εργασίας. Ξεχνάτε κάτι σημαντικό που λέει ο Σταμάτης και είναι ότι η εργασία διακρίνεται όχι μόνο σε παραγωγική και μη αλλά και σε αναπαραγωγική και μη:

    ''Τις έννοιες παραγωγική και μη παραγωγική εργασία συζητά in extenso o Marx στα Αποτελέσματα της άμεσης διαδικασίας παραγωγής και τις διακρίνει από τις έννοιες της αναπαραγωγικής και της μη αναπαραγωγικής εργασίας αντιστοίχως. Η αναπαραγωγική και μη αναπαραγωγική εργασία ορίζονται εκεί η μεν πρώτη ως εργασία, που παράγει αξίες χρήσης αναγκαίες, η δε δεύτερη ως εργασία, που παράγει αξίες χρήσης μη αναγκαίες για την υλική αναπαραγωγή του οικονομικού συστήματος". Οι δυο αυτοί προσδιορισμοί αφορούν λοιπόν, σε αντίθεση προς τους προσδιορισμούς παραγωγική και μη παραγωγική εργασία, όχι τις κοινωνικές συνθήκες, υπό τις οποίες καταβάλλεται η εργασία, αλλά το συγκεκριμένο είδος της χρήσιμης εργασίας, όπως αυτό εξαντικειμενικεύεται στο συγκεκριμένο είδος αξίας χρήσης που παράγει.''http://wwwpraxisred.blogspot.gr/2012/05/blog-post_845.html

    Δηλαδή παραγωγική είναι η εργασία που παράγει αξίες χρήσης που είναι και εμπορέυματα (με υπεραξία) και η οποία όμως ταυτόχρονα είναι αναπαραγωγική ή μη. Η εργασία της νοικοκυράς ή του δημοσίου υπαλλήλου δεν είναι παραγωγική (δλδ δεν παράγει αξίες χρήσης που είναι και εμπορέυματα) αλλά είναι αναπαραγωγική γιατί παράγει αξίες χρήσης αναγκαίες ''για την υλική αναπαραγωγή του οικονομικού συστήματο''.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Σε αυτό το θέμα, η αστική ιδεολογία δεν νομίζω ότι είναι συνεκτική αλλά γεμάτη αντιφάσεις. Π.χ. Για να μας δείξει την Ελλάδα σαν ψωροκώσταινα με ''νωχελικό καπιταλισμό'' που δεν παράγει τίποτα κτλ. μας παρουσιάζει ως παραγωγική την εργασία που φτιάχνει, ας πούμε, αυτοκίνητα ενώ στην πραγματικότητα υπάρχει μια χαρά καπιταλισμός στην Ελλάδα αφού όλο αυτό το κέρδος δεν μπορεί παρά να προέρχεται από παραγωγική εργασία (ό,τι κι αν είναι το εμπόρευμα που παράγει). Από την άλλη, μας λέει για κάποια εργασία (π.χ.δημόσιο) ότι δεν είναι παραγωγική εργασία αφού δεν παράγει κέρδος. Κάτι που είναι βέβαια σωστό, αλλά συγκαλύπτει την αναπαραγωγική ιδιότητα αυτής της εργασίας αφού παράγει αξίες χρήσης αναγκαίες ''για την υλική αναπαραγωγή του οικονομικού συστήματος''.

      Διαγραφή
    2. Σεχτάρ ο Τρομερός11 Μαρτίου 2013 - 11:52 μ.μ.

      Ενδιαφέρουσες απόψεις Malandro. Θα μπορούσες να δόσεις πιο συγκεκριμένη παραπομπή στον Μαρξ;
      (Αναφέρομαι σε αυτό: "...in extenso o Marx στα Αποτελέσματα της άμεσης διαδικασίας παραγωγής ...".

      Διαγραφή
  12. Στην κυκλοφορία των προϊόντων δεν παράγεται νέα αξία στο ήδη παραγμένο προϊόν.
    Στην κυκλοφορία όμως παράγεται ένα άλλο προϊόν. Το προϊόν της αποθήκευσης, της φύλαξης, της εμπορευσιμότητας. Κι αυτά τα προϊόντα δεν παράγονται στη βιομηχανία της παραγωγής αλλά στη βιομηχανία της κυκλοφορίας.

    Όταν ο Μαρξ λέει ότι στην κυκλοφορία δεν υπάρχει νέα αξία, εννοεί καταφανώς το ήδη υπάρχον τελικό προϊόν. Όταν όμως εξετάζει το εμπορικό κεφάλαιο στην αφαίρεση του, το ίδιο μετατρέπεται στην έρευνα του Μαρξ σε παραγωγικό κεφάλαιο. Διότι παράγει τη φύλαξη, την εμπορία, τη μετακίνηση που δεν παράγεται στην καθ αυτό βιομηχανία. Στην παραγωγή ακόμα, αυτό που για το ένα προτσές της παραγωγής είναι το τελικό προϊόν για τον άλλο κλάδο της παραγωγής είναι πρώτη ύλη. Οπότε κι αυτός ο διαχωρισμός μπορεί να εξεταστεί μόνο κατά τη διαδικασία της αφαίρεσης κι όχι να θεωρηθεί σαν μαρξιστική αρχή.

    Στην περίπτωση που υπάρξει άρνηση της θέσης ότι η παραγωγή είναι ένα αδιαίρετο όλο όπως λέει ο Μαρξ και προσπαθήσουμε να την διαιρέσουμε σε παραγωγική και μη παραγωγική, τότε θα πέσουμε σε ευθεία σύγκρουση και με τη θεωρία της αξίας και με τη μαρξιστική θεωρία. Διότι τότε, δεν θα είναι μόνο μη παραγωγικό το κεφάλαιο του εμπορικού κεφαλαίου, αλλά θα μετατραπεί αυτόματα σε μη παραγωγικό και το κεφάλαιο της βιομηχανικής παραγωγής που δεν εργάζεται στην παραγωγή προϊόντων. Δηλαδή, όλοι οι εργαζόμενοι ενός εργοστασίου όπως οι μεταφορείς, οι αποθηκάριοι, οι αχθοφόροι, οι οδηγοί, οι συσκευαστές, οι ταξινομητές, οι καταγραφείς και πολλές ακόμα εργασίες που πληρούν το τσιτάτο του Μαρξ –αναγκαία αλλά μη κερδοφόρα έξοδα για τον καπιταλιστή. Έτσι ο βιομηχανικός εργάτης μετατρέπεται ακόμα και μέσα στη βιομηχανία μία ασήμαντη μειοψηφία.

    Επίσης αν μείνουμε στον παραπάνω λάθος συλλογισμό, και με δεδομένο ότι η οργανική σύνθεση του κεφαλαίου συνεχώς μεταβάλλεται υπέρ του κομματιού που είναι κεφάλαιο και κατά του κομματιού που είναι εργασία, τότε αναγκαστικά πρέπει να αποδεχτούμε την αστική μυθολογία ότι η εργατική τάξη έχει την τάση να εξαφανίζεται όσο την εργασία δεν την εκτελεί ο εργάτης αλλά το μηχάνημα. Εδώ λοιπόν φαίνεται ξεκάθαρα πως ένας λάθος συλλογισμός όταν τον γενικεύσεις στο βάθος του, δικαιώνει την αστική ιδεολογία του μονοπωλιακού καπιταλισμού.

    Ας θυμόμαστε τουλάχιστον τούτο, αν θέλουμε να αποφεύγουμε παρόμοια λάθη που στρώνουν το χαλί σε κάθε αντιδραστική και μικροαστική οπτική των πραγμάτων. Η εργατική τάξη και ο προσδιορισμός της γίνεται με βάση τις κοινωνικές σχέσεις που επικρατούν. Κι όχι με τον ειδολογικό διαχωρισμό της εργασίας. Οι κοινωνικές σχέσεις που επικρατούν δημιούργησαν την εργατική τάξη που καταπιέζεται ταξικά μόνο καθ όσο υπάγεται στο κεφάλαιο, η ανατροπή τους θα την απελευθερώσει. Και η ταξική καταπίεση δεν προσδιορίζεται από το είδος της εργασίας που είναι παράγωγο της επικρατούσας κοινωνικής σχέσης.

    Να σημειωθεί επίσης μιας και ζητήθηκε ότι η διανοητική και η σωματική εργασία κατά τον Μαρξ αποτελεί επίσης μία αφαίρεση κι όχι μία ζωντανή πραγματικότητα σε διάσταση. Αλλά είναι ξεκάθαρα μία ζωντανή διαλεκτική ενότητα. Ο χειρότερος οικοδόμος από την καλύτερη μέλισσα έχει την διαφορά ότι ο οικοδόμος έχει από πριν φτιάξει το τελικό σχέδιο στο κεφάλι του έλεγε ο Μαρξ. Η διανόηση και η συνεπακόλουθη διανοητική πείρα του οικοδόμου, ποτέ δεν τον εμπόδισε να ονομαστεί χειρωνάκτης κι εργάτης. Ωστόσο η ανυπόφορη δουλειά του αυτοαπασχολούμενου ή μικροβιοτέχνη υλοτόμου θα τον κατατάσσει πάντα στα μεσαία στρώματα κατά βάση γιατί η εργασία του δεν υπάγεται στο κεφάλαιο, αλλά έχει διαφορετική κοινωνική σχέση πουν την προσδιορίζει.

    Ο καπιταλισμός είναι κοινωνικές σχέσεις. Η ανατροπή του είναι νέες κοινωνικές σχέσεις, κι όχι ανατροπή της εργασίας που έτσι κι αλλιώς θα κληρονομήσει η ανθρωπότητα από τον καπιταλισμό και από όλη την ανθρώπινη ιστορία της παραγωγής.



    α.



    ΑπάντησηΔιαγραφή
  13. Όταν στο πρώτο σχόλιό μου σε αυτή τη συζήτηση έκανα τη διάκριση «από την άποψη της οικονομίας» και από την «άποψη του κεφαλαίου» (που με τον τρόπο που τη διατύπωσα προξένησε ίσως μια σύγχυση για το αν πρόκειται για ιδεολογική ή αντικειμενική «άποψη» ή και για το αν τίθεται θέμα «άποψης» γενικά) είχα κατανού τις παρακάτω μορφές διάκρισης (πρόκειται κατά τη γνώμη μου για μια ουσιαστικά μόνο διάκριση διατυπωμένη με διαφορετικούς τρόπους), όπως τις βρήκα στον 1ο τόμο του «Κεφαλαίου»:

    «…Όπως παντού, πρέπει κι εδώ να γίνεται διάκριση ανάμεσα στη μεγαλύτερη παραγωγικότητα, που οφείλεται στην ανάπτυξη του κοινωνικού προτσές παραγωγής, και στη μεγαλύτερη παραγωγικότητα, που οφείλεται στην κεφαλαιοκρατική του εκμετάλλευση…» (σελ. 438)

    Η γενική ισχύς της παραπάνω φράσης μπορεί κατά τη γνώμη μου να εκφραστεί με τη θέση: Παντού πρέπει να γίνεται διάκριση ανάμεσα στην ανάπτυξη του κοινωνικού προτσές παραγωγής και στην κεφαλαιοκρατική του εκμετάλλευση. Και, παραπέρα, σαν φράση γενικής ισχύος αυτή, πρέπει να διατρέχει όλη την ανάγνωση της οικονομικής ανάλυσης, των εννοιών που εντάσσονται σε αυτήν και των ορισμών τους.

    «...αν εξετάσουμε το προτσές παραγωγής από την άποψη του προτσές εργασίας, ο εργάτης σχετίζεται με τα μέσα παραγωγής όχι σαν να σχετίζεται με το κεφάλαιο, αλλά σαν να σχετίζεται μα το απλό μέσο και υλικό της σκόπιμης παραγωγικής του δραστηριότητας. (...) Διαφορετικά έχει το ζήτημα αν εξετάσουμε το προτσές παραγωγής από την άποψη του προτσές αξιοποίησης. Τα μέσα παραγωγής μετατρέπονται αμέσως σε μέσα για την απορρόφηση ξένης εργασίας...» (σελ. 324)

    Βλέπουμε λοιπόν ξανά την ίδια διάκριση με άλλη μορφή: Το προτσές παραγωγής από την άποψη του προτσές εργασίας και το προτσές παραγωγής από την άποψη του προτσές αξιοποίησης κεφαλαίου.

    «… σύμφωνα με το περιεχόμενο της η κεφαλαιοκρατική διεύθυνση είναι διφυής, επειδή διφυές είναι το ίδιο το προτσές παραγωγής που έχει να διευθύνει και που από τη μια μεριά είναι κοινωνικό προτσές εργασίας για την παραγωγή ενός προϊόντος και από την άλλη προτσές αξιοποίησης του κεφαλαίου...» (σελ. 347)

    Η ίδια διάκριση εκφρασμένη με το χαρακτηρισμό του προτσές παραγωγής ως διφυούς: από τη μια προτσές εργασίας για την παραγωγή ενός προϊόντος και από την άλλη προτσές αξιοποίησης του κεφαλαίου.

    Αν επιμένω στο ζήτημα αυτής της «διάκρισης», είναι γιατί έχω τη γνώμη πως όταν την ξεχνάμε, τότε ξεχνάμε κάτι το ουσιώδες από τον επαναστατικό πυρήνα του μαρξισμού: Σε αυτή τη διάκριση περιέχεται, και αυτή η διάκριση αποκαλύπτει, την εσωτερική αντίθεση τη συνεχώς παρούσα στον καπιταλιστικό τρόπο παραγωγής και συνεχώς αναπτυσσόμενη μαζί με την ίδια του την ανάπτυξη. Την αντίθεση ανάμεσα στην παραγωγή από την άποψη του προτσές εργασίας και την παραγωγή από την άποψη του προτσές αξιοποίησης. Πρόκειται για την ίδια αντίθεση που εκφράζεται σαν σύγκρουση δικαίου με δίκαιο, σαν σύγκρουση ανάμεσα στο δίκαιο της εργατικής τάξης (δίκαιο της παραγωγής από τη σκοπιά του προτσές εργασίας) και στο δίκαιο της τάξης των κεφαλαιοκρατών (δίκαιο της παραγωγής από την άποψη του προτσές αξιοποίησης): Σύγκρουση ανάμεσα σε δίκαια που δεν περιορίζονται στο ζήτημα της ιδιοποίησης της υπεραξίας αλλά απλώνονται σε όλη την έκταση των οικονομικών και κοινωνικών σχέσεων και μορφών, του περιεχομένου τους και του ορισμού τους, και του ορισμού ειδικά της παραγωγικής εργασίας. Πάνω σε αυτή τη διάκριση, αυτή την αντίθεση και σύγκρουση αναδεικνύεται η «μαρξιστική άποψη», κι όχι πάνω στην περιγραφή του ειδικού αντικειμένου της οικονομικής ανάλυσής του Μαρξ, που είναι οι παραγωγικές σχέσεις από την άποψη του προτσές αξιοποίησης.

    σνχζεται

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  14. σνχεια

    Η ίδια διάκριση εμφανίζεται εισαγωγικά και στο ζήτημα του ορισμού της παραγωγικής εργασίας. Και μια που μπήκε στη συζήτηση και το ζήτημα της υλικής και «άυλης» παραγωγής, υπάρχει εδώ κι ένα παράδειγμα σχετιζόμενο με τη δεύτερη συνοδευόμενο όμως με την επιφύλαξη του ίδιου του Μαρξ για το «δικαίωμα επιλογής ενός παραδείγματος έξω από τη σφαίρα της υλικής παραγωγής:..

    «Το προτσές εργασίας (βλέπε το πέμπτο κεφάλαιο) το εξετάσαμε πρώτα αφηρημένα, ανεξάρτητα από τις ιστορικές του μορφές, σαν προτσές ανάμεσα στον άνθρωπο και τη φύση. Εκεί είπαμε: «Αν όλο το προτσές εργασίας το εξετάσουμε από την άποψη του αποτελέσματός του, τότε και τα δύο, το μέσο εργασίας και το αντικείμενο εργασίας εμφανίζονται σαν μέσα παραγωγής και η εργασία σαν παραγωγική εργασία». Και στην υποσημείωση 7 συμπληρώσαμε: «Ο ορισμός αυτός: παραγωγική εργασία που απορρέει από την άποψη του απλού προτσές παραγωγής, είναι τελείως ανεπαρκής για το κεφαλαιοκρατικό προτσές παραγωγής». (…)

    ...Μαζί με το συνεργατικό χαρακτήρα του ίδιου του προτσές εργασίας ευρύνεται κατανάγκην η έννοια της παραγωγικής εργασίας και του φορέα της, του παραγωγικού εργάτη. (…) Ο πιο πάνω αρχικός ορισμός της παραγωγικής εργασίας από τη φύση της ίδιας της υλικής παραγωγής μένει πάντα αληθινός για το συνολικό εργάτη, όταν το εξετάζουμε σαν σύνολο. Δεν ισχύει όμως πια για το καθένα από τα μέλη του, παρμένα χωριστά.

    Από την άλλη μεριά όμως στενεύει η έννοια της παραγωγικής εργασίας. Η κεφαλαιοκρατική παραγωγή δεν είναι μόνο παραγωγή εμπορευμάτων, είναι στην ουσία παραγωγή υπεραξίας. Ο εργάτης δεν παράγει για τον εαυτό του, αλλά για το κεφάλαιο. Γιαυτό δεν είναι πια αρκετό ότι γενικά παράγει. Πρέπει να παράγει υπεραξία. Παραγωγικός είναι μονάχα ο εργάτης, που παράγει υπεραξία για τον κεφαλαιοκράτη ή που εξυπηρετεί την αυτοαξιοποίηση του κεφαλαίου. Αν έχουμε το δικαίωμα να διαλέξουμε ένα παράδειγμα έξω από τη σφαίρα της υλικής παραγωγής, τότε ένας δάσκαλος είναι παραγωγικός εργάτης, όταν, όχι μόνο επεξεργάζεται παιδικά κεφάλια, μα τσακίζεται κι ο ίδιος στη δουλιά για να πλουτίζει ο επιχειρηματίας. Το ότι ο τελευταίος έχει τοποθετήσει τα κεφάλαιά του σ’ ένα εργοστάσιο εκπαίδευσης αντί σ’ ένα εργοστάσιο λουκάνικων δεν αλλάζει τίποτα στη σχέση. Η έννοια λοιπόν του παραγωγικού εργάτη καθόλου δεν περικλείνει μία σχέση ανάμεσα στη δράση και το ωφέλιμο αποτέλεσμα, ανάμεσα στον εργάτη και το προϊόν εργασίας, αλλά περικλείνει και μια σχέση παραγωγής ειδικά κοινωνική, που έχει γεννηθεί ιστορικά και βάζει στον εργάτη τη σφραγίδα του άμεσου μέσου αξιοποίησης του κεφαλαίου. Έτσι δεν είναι ευτύχημα, αλλά ατύχημα, να είναι κανείς παραγωγικός εργάτης…» (σελ. 524-525)

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  15. Αν και το thread ίσως έχει πια «παλιώσει», προσθέτω μερικές φράσεις από το «Κεφάλαιο» (3ος τόμος) σχετικές με τη σφαίρα της κυκλοφορίας (και ταυτόχρονα σε άμεση σχέση με το «μη παραγωγικό» κεφάλαιο και τη «μη παραγωγική» (από την άποψη της δημιουργίας αξίας) εργασία:
    «…Εδώ λοιπόν φαίνεται πράγματι χειροπιαστά, ότι οι επιχειρήσεις του εμπόρου δεν είναι τίποτα άλλο, από τις επιχειρήσεις που πρέπει γενικά να γίνουν για να μετατρέψουν σε χρήμα το εμπορευματικό κεφάλαιο του παραγωγού, από τις επιχειρήσεις που κάνουν δυνατές τις λειτουργίες του εμπορευματικού κεφαλαίου στο προτσές της κυκλοφορίας και της αναπαραγωγής. Αν στη θέση ενός ανεξάρτητου εμπόρου θα απασχολιόταν αποκλειστικά με την πούληση αυτή, και εκτός από αυτή, με τις προμήθειες, ένας απλός υπάλληλος του παραγωγού, ούτε για μια στιγμή δεν θα συγκαλυπτόταν αυτή η συνάρτηση.
    Επομένως, το εμπορευματεμπορικό κεφάλαιο δεν είναι τίποτα άλλο από το εμπορευματικό κεφάλαιο του παραγωγού, που οφείλει να διατρέξει το προτσές της μετατροπής του σε χρήμα και να εκπληρώσει τη λειτουργία του σαν εμπορευματικό κεφάλαιο στην αγορά, μόνο που αυτή η λειτουργία αντί να αποτελεί πάρεργη επιχείρηση του παραγωγού, εμφανίζεται τώρα σαν αποκλειστική επιχείρηση μιας ειδικής κατηγορίας καπιταλιστών, των εμπορευματεμπόρων, και ξεχωρίζει σαν επιχείρηση ιδιαίτερης τοποθέτησης κεφαλαίου…» (σελ. 342)

    «…Πρόκειται για μια ιδιαίτερη μορφή του κοινωνικού καταμερισμού της εργασίας…» (σελ. 344)

    «…Το εμπορευματεμπορικό κεφάλαιο – απαλλαγμένο από όλες τις ετερογενείς λειτουργίες που μπορεί να συνδέονται με αυτό, όπως η διαφύλαξη, η αποστολή, η μεταφορά, η ταξινόμηση, το λιάνισμα των εμπορευμάτων, και περιορισμένο στην πραγματική του λειτουργία, στο να αγοράζει για να πουλάει – δεν δημιουργεί ούτε αξία, ούτε υπεραξία, αλλά μεσολαβεί μόνο για την πραγματοποίησή τους και ταυτόχρονα για την πραγματική ανταλλαγή των εμπορευμάτων, για το πέρασμά τους από το ένα χέρι στο άλλο, για την κοινωνική ανταλλαγή της ύλης. (…) Μια και το ίδιο το εμπορικό κεφάλαιο δεν παράγει υπεραξία είναι φανερό ότι η υπεραξία που του αναλογεί με τη μορφή του μέσου κέρδους, αποτελεί ένα μέρος της υπεραξίας που έχει παραχθεί από το συνολικό παραγωγικό κεφάλαιο…» (σελ. 357)

    «…Όπως το βιομηχανικό κεφάλαιο πραγματοποιεί μόνο κέρδος, το οποίο βρίσκεται ήδη με τη μορφή της υπεραξίας στην αξία του εμπορεύματος, έτσι και το εμπορικό κεφάλαιο πραγματοποιεί κέρδος μόνο γιατί στην τιμή του εμπορεύματος που έχει πραγματοποιηθεί από το βιομηχανικό κεφάλαιο δεν έχει πραγματοποιηθεί ακόμα όλη η υπεραξία ή όλο το κέρδος. Έτσι η τιμή που πουλάει ο έμπορος βρίσκεται πάνω από την τιμή που αγόρασε, όχι γιατί η τιμή που πουλάει βρίσκεται πάνω, αλλά γιατί η τιμή που αγοράζει βρίσκεται κάτω από τη συνολική αξία.
    Το εμπορικό κεφάλαιο συμμετέχει έτσι στην εξίσωση της υπεραξίας σε μέσο κέρδος, μόλο που δεν συμμετέχει στην παραγωγή αυτής της υπεραξίας…» (σελ. 363)

    snxztai

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  16. snxeia

    «Οποιουδήποτε είδους κι αν είναι αυτά τα έξοδα κυκλοφορίας, αν προκύπτουν από την καθαρά εμπορική επιχείρηση σαν τέτοια, αν δηλαδή ανήκουν στα ειδικά έξοδα κυκλοφορίας του εμπόρου, ή αν αντιπροσωπεύουν έξοδα που προέρχονται από κατοπινά προτσές παραγωγής και που προστίθενται μέσα στα πλαίσια του προτσές κυκλοφορίας, όπως η αποστολή, η μεταφορά, η διαφύλαξη κλπ, προϋποθέτουν πάντα από μέρους του εμπόρου, εκτός από το χρηματικό κεφάλαιο που προκατέβαλε για την αγορά των εμπορευμάτων, και ένα πρόσθετο κεφάλαιο που έχει προκαταβληθεί για τη αγορά και πληρωμή αυτών των μέσων κυκλοφορίας. (…) [Αυτό το στοιχείο του κόστους μπαίνει ολόκληρο σαν πρόσθετο στοιχείο στην τιμή πώλησης των εμπορευμάτων]. Μπαίνει όμως στην τιμή σαν στοιχείο που αποτελεί μια ονομαστική αξία, ακόμα και αν δεν δημιουργεί πρόσθετη αξία του εμπορεύματος, όπως λ.χ. τα καθαρά εμπορικά έξοδα κυκλοφορίας. Όλο αυτό το πρόσθετο κεφάλαιο, όμως, (…) μπαίνει στο σχηματισμό του γενικού ποσοστού κέρδους.
    Τα καθαρά εμπορικά έξοδα κυκλοφορίας (αν αποκλειστούν δηλαδή τα έξοδα για την αποστολή, τη μεταφορά, τη διαφύλαξη κλπ) ανάγονται στα έξοδα τα απαραίτητα για να πραγματοποιηθεί η αξία του εμπορεύματος, για να μετατραπεί είτε από εμπόρευμα σε χρήμα είτε από χρήμα σε εμπόρευμα, για να μεσολαβηθεί η ανταλλαγή μεταξύ τους. Εδώ παραβλέπουμε ολότελα τα ενδεχόμενα προτσές παραγωγής, που συνεχίζονται κατά τη διάρκεια της πράξης της κυκλοφορίας, και από τα οποία η εμπορική επιχείρηση μπορεί να υπάρχει πέρα για πέρα ξεχωριστά. Όπως πράγματι γίνεται λ.χ. με τον πραγματικό κλάδο μεταφορών και με τον κλάδο αποστολής εμπορευμάτων, που μπορεί να είναι και εντελώς διαφορετικοί από το εμπόριο κλάδοι της οικονομίας (…). Όλα αυτά γίνονται στο καθαυτό χονδρικό εμπόριο, όπου το εμπορικό κεφάλαιο εμφανίζεται με την καθαρότερη μορφή και όπου μπλέκεται όσο το δυνατό λιγότερο με άλλες λειτουργίες. Ο επιχειρηματίας φορτηγών αμαξιών, ο διευθυντής των σιδηροδρόμων, ο εφοπλιστής δεν είναι «έμποροι». Τα έξοδα που εξετάζουμε εδώ είναι τα έξοδα της αγοροπωλησίας. (…) Τα έξοδα αυτά αποτελούνται από έξοδα λογαριασμών, τήρησης λογιστικών βιβλίων, έξοδα αγοράς, αλληλογραφίας κλπ. Το απαιτούμενο για αυτά σταθερό κεφάλαιο αποτελείται από γραφεία, χαρτί, γραμματόσημα κλπ. Τα άλλα έξοδα αποτελούνται από μεταβλητό κεφάλαιο, που προκαταβάλλεται για τη χρησιμοποίηση μισθωτών εργαζομένων στο εμπόριο. (…)
    Όλα αυτά τα έξοδα δεν γίνονται κατά την παραγωγή της αξίας χρήσης των εμπορευμάτων, αλλά κατά την πραγματοποίηση της αξίας τους. Είναι καθαρά έξοδα κυκλοφορίας. Δεν μπαίνουν στο άμεσο προτσές παραγωγής, αλλά στο προτσές της κυκλοφορίας και επομένως στο συνολικό προτσές της αναπαραγωγής…» (σελ. 365-366)

    «…Μόνο χάρη στη λειτουργία του να πραγματοποιεί τις αξίες, το εμπορικό κεφάλαιο λειτουργεί στο προτσές της αναπαραγωγής σαν κεφάλαιο και γιαυτό, σαν λειτουργούν κεφάλαιο αποσπά ένα μερίδιο από την υπεραξία, που παρήγαγε το συνολικό κεφάλαιο. Η μάζα του κέρδους του εξαρτιέται για τον ξεχωριστό έμπορο από τη μάζα του κεφαλαίου, που μπορεί να χρησιμοποιήσει στο προτσές αυτό, και μπορεί να χρησιμοποιήσει τόσο περισσότερο από αυτό στην αγορά και στην πούληση, όσο μεγαλύτερη είναι η απλήρωτη εργασία των υπαλλήλων του. Την ίδια τη λειτουργία του, χάρη στην οποία το χρήμα του είναι κεφάλαιο, ο έμπορος κεφαλαιοκράτης την κάνει στο μεγαλύτερό της μέρος με τους υπαλλήλους του. Παρ’ όλο που η απλήρωτη εργασία αυτών των υπαλλήλων δεν δημιουργεί υπεραξία, δημιουργεί όμως γι’ αυτόν τη δυνατότητα να ιδιοποιείται υπεραξία, πράγμα που, σύμφωνα με το αποτέλεσμα, είναι εντελώς το ίδιο για το κεφάλαιο αυτό. Αποτελεί λοιπόν για το κεφάλαιο αυτό πηγή κέρδους. Διαφορετικά, η εμπορική επιχείρηση δεν θα μπορούσε ποτέ να ασκηθεί σε μεγάλη κλίμακα, να ασκηθεί με κεφαλαιοκρατικό τρόπο.
    Όπως η απλήρωτη εργασία του εργάτη δημιουργεί άμεσα υπεραξία για το παραγωγικό κεφάλαιο, η απλήρωτη εργασία των μισθωτών του εμπορίου προμηθεύει στο εμπορικό κεφάλαιο ένα μέρος ατής της υπεραξίας…» (σελ. 372)

    snxeia

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  17. snxeia

    Και, τέλος, μια ιστορική αναφορά:

    «…Όχι μόνο το εμπόριο, αλλά και το εμπορικό κεφάλαιο είναι αρχαιότερα από τον κεφαλαιοκρατικό τρόπο παραγωγής, πράγματι είναι ο ιστορικά αρχαιότερος ελεύθερος τρόπος ύπαρξης του κεφαλαίου…» (σελ. 411)

    «… (…) Το εμπορικό κεφάλαιο εμφανίζεται σαν η πρώτη στην ιστορία μορφή του κεφαλαίου, πολύν καιρό προτού το κεφάλαιο υποτάξει την ίδια την παραγωγή. Η ύπαρξή του και η ανάπτυξή του ως ένα ορισμένο επίπεδο αποτελούν οι ίδιες ιστορική προϋπόθεση για την ανάπτυξη του κεφαλαιοκρατικού τρόπου παραγωγής. (…) Ωστόσο, όπως θα δούμε αμέσως παρακάτω, η ανάπτυξή του αυτή καθαυτή δεν επαρκεί για να κάνει δυνατή και να εξηγήσει το πέρασμα από τον ένα τρόπο παραγωγής στον άλλο…» (σελ. 414)

    ΑπάντησηΔιαγραφή

  18. Πράγματι, τα αποσπάσματα του τρίτου τόμου εδώ αντιφάσκουν σε σχέση και με τον πρώτο και με τα "αποτελέσματα της άμεσης διαδικασίας παραγωγής". Καθώς δεν μπορούμε να φτιάξουμε μια "σούπα" θα πρέπει να προσπαθήσουμε να τοποθετηθούμε με συγκεκριμένο τρόπο (και το ένα και το άλλο δεν γίνεται):

    α) Ο τρίτος τόμος αποτελεί ουσιαστικά συλλογή σημειώσεων (ούτε καν κειμένου), που δεν εκδόθηκαν όσο ζούσε ο Μάρξ, σε αντίθεση με τον πρώτο τόμο. Γράφτηκαν πρίν την έκδοση του και όχι μετά-άρα δεν μπορούμε να μιλήσουμε για αναθεώρηση. Γράφτηκαν επίσης πρίν -και όχι μετά-απο τα "αποτελέσματα της άμεσης διαδικασίας παραγωγής". Άρα όταν προκύπτει ζήτημα αντιφάσεων μεταξύ του πρώτου τόμου και του τρίτου η των "αποτελεσμάτων" και του τρίτου, για την Μαρξιστική θέση, επιλέγουμε αναγκαστικά την θέση του πρώτου τόμου. Γιατί είναι και η πιο πρόσφατη και αυτή που δημοσιέυτηκε. Αυτά για την θέση του Μάρξ.

    β) Πέρα όμως απο την ιστορία των κειμένων, θα πρέπει να εξετάσουμε και τις θέσεις αυτές απο μόνες τους και συγκριτικά με τις υπόλοιπες του Μάρξ που γράψαμε εδώ.

    Παράδειγμα:

    "Το εμπορευματεμπορικό κεφάλαιο – απαλλαγμένο από όλες τις ετερογενείς λειτουργίες που μπορεί να συνδέονται με αυτό, όπως η διαφύλαξη, η αποστολή, η μεταφορά, η ταξινόμηση, το λιάνισμα των εμπορευμάτων, και περιορισμένο στην πραγματική του λειτουργία, στο να αγοράζει για να πουλάει – δεν δημιουργεί ούτε αξία, ούτε υπεραξία, αλλά μεσολαβεί μόνο για την πραγματοποίησή τους και ταυτόχρονα για την πραγματική ανταλλαγή των εμπορευμάτων, για το πέρασμά τους από το ένα χέρι στο άλλο, για την κοινωνική ανταλλαγή της ύλης. (…) Μια και το ίδιο το εμπορικό κεφάλαιο δεν παράγει υπεραξία είναι φανερό ότι η υπεραξία που του αναλογεί με τη μορφή του μέσου κέρδους, αποτελεί ένα μέρος της υπεραξίας που έχει παραχθεί από το συνολικό παραγωγικό κεφάλαιο"


    Δηλαδή ο έμπορος παίρνει υπεραξία που δεν παρήγαγαν οι εργάτες του. Πώς γίνεται αυτό;

    Ο Μάρξ στον πρώτο τόμο εξετάζει τον νόμο της αξίας σαν ανταλλαγή ισοδύναμων, αλλιώς ο νόμος δεν έχει εφαρμογή.

    ΑπάντησηΔιαγραφή



  19. Γράφει ο Σταμάτης για αυτά τα αποσπάσματα:


    "Υπό την προϋπόθεση ότι τα εμπορεύματα ανταλλάσσονται στις αξίες τους δυο δυνατότητες υπάρχουν: Ή πουλάει το εμπόρευμα σε μια αξία μεγαλύτερη απ' αυτήν που αυτό έχει (και η οποία εδώ, που οι μισθωτοί εργάτες του εμπόρου δεν παράγουν κατά τον Marx νέα αξία και υπεραξία, είναι ίση με την αξία. την οποία πλήρωσε ο έμπορος στον βιομήχανο) ή ο βιομήχανος πούλησε στον έμπορο το εμπόρευμα κάτω από την αξία του και αυτός το πουλάει τώρα στην αξία του. Και στις δύο περιπτώσεις θα είχαμε όμως μια ανταλλαγή, η οποία δεν θα ήταν ανταλλαγή ισοδυνάμων.


    Απ' αυτήν την αντίφαση προκύπτουν όλες οι άλλες: Ότι μια συγκεκριμένη χρήσιμη παράγουσα εμπορεύματα εργασία δεν δημιουργεί αξία. Ότι μια συγκεκριμένη χρήσιμη μισθωτή και υπαγμένη στο κεφάλαιο εργασία δεν δημιουργεί υπεραξία, ότι υπάρχει ένα είδος κεφαλαίου, το βιομηχανικό, το οποίο είναι παραγωγικό, παράγει δηλ. υπεραξία ή, αντιστοίχως, κέρδος, και ένα άλλο είδος κεφαλαίου, το εμπορευματικό, το οποίο δεν είναι παραγωγικό, δεν παράγει δηλ. υπεραξία ή, αντιστοίχως, κέρδος - καίτοι η υπεραξία ή, αντιστοίχως, το κέρδος είναι «καρπός» κάθε μέσου παραγωγής που χρησιμοποιεί ξένη εργασιακή δύναμη, δηλ. του κεφαλαίου γενικά, και παράγει εμπορεύματα ανεξάρτητα από το είδος της αξίας χρήσης, στην οποία συνίστανται αυτά τα εμπορεύματα, καίτοι δηλ. η υπεραξία ή, αντιστοίχως, το κέρδος είναι «καρπός» του κεφαλαίου εν γένει. Ότι ένας τομέας (ο βιομηχανικός) παίρνει λιγότερα απ' ό,τι παρήγαγε, κι ένας άλλος (ο τομέας του εμπορίου) παίρνει κάτι που δεν παρήγαγε καθόλου, καίτοι έχουμε εμπορευματική παραγωγή και έτσι ό,τι παράγει ένας τομέας αυτό και παίρνει και ό,τι παίρνει αυτό και παράγει".

    Τελικά όμως ο Marx κλείνει το 17ο Κεφάλαιο του ΙΙΙου τόμου του Κεφαλαίου, λέγοντας παρόλα αυτά το ορθό: «Στο βιομηχανικό κεφάλαιο το κόστος κυκλοφορίας εμφανίζεται ως, και είναι για αυτό το κεφάλαιο, κόστος χωρίς ουσιώδη λόγο [Unkosten]. Στον έμπορο εμφανίζεται το κόστος κυκλοφορίας ως πηγή του κέρδους του, το οποίο - υπό την προϋπόθεση ενός γενικού ποσοστού κέρδους - είναι ανάλογο του μεγέθους αυτού του κόστους. Ως εκ τούτου η δαπάνη που έχει να κάνει το εμπορευτικό κεφάλαιο για αυτό το κόστος είναι για αυτό το κεφάλαιο παραγωγική τοποθέτηση. Επομένως και η εμπορική εργασία [η εργασία των εμπορικών υπαλλήλων], την οποία αγοράζει, είναι για αυτό το κεφάλαιο άμεσα παραγωγική»


    ΑπάντησηΔιαγραφή


  20. Άρα αυτό το σχήμα δεν μπορεί να συνδεθεί με την εργασιακή θεωρία της αξίας. Δεν ενσωματώνει την Μαρξιστική θεωρία για τον κοινωνικό χαρακτήρα της παραγωγής (που δεν είναι το δίπολο υλικός/άυλος) που περιέγραψαν και οι άλλοι σχολιαστές. Ο ίδιος ο Μάρξ ακόμα και στο ίδιο το κέιμενο του ΙΙΙ τόμου το αμφισβητεί.

    Επειδή λοιπόν α) Ο Μάρξ στα τελευταία και δημοσιευμένα κείμενα παίρνει σαφή και ξεκάθαρη θέση και επειδή β)ανεξάρτητα απο την ιστορία των κειμένων η θέση αυτή του τρίτου τόμου δεν στέκει, θα πρέπει να απορριφθεί.

    Αλλιώς θα πρέπει να αποδείξουμε με πιο τρόπο λειτουργεί ο νόμος της αξίας χωρίς παραγωγή υπεραξίας απο τον εργαζόμενο στο εμπόριο. Το επιχείρημα της "μεταφοράς" υπεραξίας απο άλλού δεν στέκει. Γιατί η "μεταφορά" είναι παραγωγική εργασία, ενταγμένη στο κεφάλαιο και για αυτό παράγει και η ίδια υπεραξία και δεν την μεταφέρει απο αλλού. Γιατί η "κυκλοφορία" δεν στέκει αυτόνομη απο την "παραγωγή", αλλά είναι και η ίδια υλική διαδικασία παραγωγής που συνδέεται με τους άλλους τομείς.

    Ακόμα π.χ αν και δεν υπήρχε καθόλου εμπόριο σε κάποιο προιόν, π.χ στα βιβλία, θα έπρεπε να πάμε να τα αγοράσουμε απο το τυπογραφείο, το οποίο θα τα "κυκλοφορούσε".

    Οι εργαζόμενοι στο εμπόριο είναι λοιπόν παραγωγικοί εργαζόμενοι και η εργασία τους παραγωγική εργασία. Για αυτό και ανήκουν στην εργατική τάξη χωρίς καμία προυπόθεση (πιο παραγωγικοί κλπ κλπ).

    Δεν ισχύει για σένα συναγωνιστή -και το ξεκαθαρίζουμε εδώ σε όλους τους τόνους-αλλά το επιχείρημα ότι η "υλική" παραγωγή παράγει υπέραξία και άρα εκεί βρίσκονται οι "παραγωγικοί" εργάτες χρησιμοποιήθηκε και απο όλα τα αστικά ρεύματα της μετά-βιομηχανικής κοινωνίας για να αποδείξουν λόγω της "αποβιομηχάνισης" ότι πέθανε η εργταική τάξη αφού οι υπηρεσίες το εμπόριο κλπ ήταν κάτι άλλο. Και φυσικά το ίδιο επιχείρημα εμφανίζεται στους Negri-Zizek (τα είχαμε συζητήσει και παλιότερα) για να καταλήξουν σε αντίστοιχα συμπεράσματα:

    Είχαμε γράψει για τους Negri-Zizek:

    "Η παραπάνω θεωρία για στην εργασία, όπως δείξαμε, παρά τις αναφορές της στον Μαρξ, συγκροτείται από ένα θεμελιώδες λάθος: να κριθεί η εργασία (και άρα και ο εργαζόμενος) αποκλειστικά με βάση το συγκεκριμένο αντικείμενο της (υλική/άυλη) και όχι σαν κοινωνική σχέση στην οποία ενσωματώνονται οι παραγωγικές δυνάμεις για να λειτουργήσουν προς όφελος του κεφαλαίου, θέση που όπως είδαμε παραπάνω υποστηρίζει ο Μαρξ και γενικότερα η Μαρξιστική κριτική. Η αντίληψη αυτή, πάνω στην οποία στηρίζεται η θεωρία των Negri-Hardt που ο Zizek αναπαράγει σε όλες τις βασικές τις πλευρές, είναι τυπική για όλες τις αστικές θεωρίες της «μετά-βιομηχανικής κοινωνίας".




    http://wwwpraxisred.blogspot.gr/p/slavoj-zizek.html

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  21. Σεχτάρ ο Τρομερός15 Μαρτίου 2013 - 3:21 π.μ.

    Praxisred και Agis, νομίζω πως πολλοί σύγχρονοι μαρξιστές πέφτουν σε παγίδες.
    Κατ' αρχήν η έννοια "Αποβιομηχάνιση", όπως εμφανίστηκε στην Ελλάδα από τον αστό καθηγητή Δρακάτο του Π. Πατρών το '81 (αν καλά θυμάμαι) δεν έχει καμία σχέση με την παραμύθα της "de-Industrialisierung", "Tertiarisierung", κλπ. που διέδοσε η αστική διανόηση στη Δύση εκμεταλλευόμενη την υποχώρηση της μαρξιστικής σκέψης. Εδώ μιλάμε για την καταρχήν αλλαγή της δομής του βιομηχανικού ιστού, με την χαρακτηριστική ποσοστιαία υποχώρηση του Τομέα Α, μέχρι σχεδόν μηδενισμού. Δεν θα επαναλάβω ό,τι υποστήριξα στο σχετικό πόστ του Λαμπρινίδη, κυρίως λόγω χρόνου.
    Δεύτερον ο εγκλωβισμός στις παραδοσιακές-φαινομενολογικές-αστικές κατηγορίες Πρωτογενής, Δευτερογενής, Τριτογενής Παραγωγή είναι η βάση για την άνευ όρων παράδοση στα παραπάνω αστικά ιδεολογήματα. Παραγωγή υπάρχει παντού. Η εκβιομηχάνιση των πάντων είναι γενικός νόμος της κοινωνικής θάλεγα εξέλιξης μετά την βιομηχανική επανάσταση. Δε θα ασχολούμαστε με τις χοντροκεφαλιές του κάθε Ζιζεκ, η Χαγιεκ η δεν ξερω-γω-τι.
    Τρίτον, τι σημαίνει "άυλο προϊόν";
    Διώξαμε την μεταφυσική από την πόρτα, θα την ξαναβάλουμε από το παράθυρο;
    Είναι τόσο δύσκολο σε κάποιον, που υπερασπίζεται τον όρο, να δόσει μερικά παραδείγματα, για να μην μιλάμε με σκιές και για σκιές;
    Τέταρτον, η καθαρή κυκλοφορία δεν είναι παραγωγή, αλλιώς θα μιλάγαμε για "παραγωγή της κυκλοφορίας" η "κυκλοφοριακή παραγωγή" η κάτι τέτοιο. Η καθαρή κυκλοφορία είναι ό,τι έχει σχέση με την ανταλλαγή Χ-Ε και τανάπαλιν Ε-Χ. Ο ισχυρισμός ότι στην σχέση αυτή μπορεί να παράγεται αξία οδηγεί στο οικονομικό αεικίνητο. Θα διορθώσουμε και εδώ τον Μαρξ;
    Πέμπτον, στον τομέα της οικονομίας, που φαινομενολογικά και τσουβαλιαστά ονομάζεται εμπόριο, για ευνόητους λόγους συνυπάρχουν και παραγωγικές δραστηριότητες δίπλα στην καθαρή κυκλοφορία (Χ-Ε, Ε-Χ) που πραγματοποιεί το εμπόριο. Αλλωστε σιγά-σιγά αυτές οι λειτουργίες ξεχωρίζουν πια. Οι μεταφορικές εταιρίες δεν είναι εμπορικές, έχουν συγκεκριμένο αντικείμενο, και σε γενικές γραμμές προσθέτουν αξία στο εμπόρευμα (εφόσον χρησιμοποιούνται σωστά, αλλιώς δημιουργούν ζημιά, όπως και κάθε άλλη παραγωγική μονάδα βέβαια). Επίσης, οι επιχειρήσεις αποθήκευσης (logistics) έχουν το δικό τους αντικείμενο, προσθέτουν αξία επίσης στο εμπόρευμα, και είναι επίσης διακριτές από την κυκλοφορία Χ-Ε. Δεν είναι και αυτές εμπορικές επιχειρήσεις. Το να είναι μια επιχείρηση μεικτή δεν είναι περίεργο. Αλλωστε είναι παραπολλές και οι βιομηχανικές επιχειρήσεις, που ασκούν παράλληλα και εμπόριο. Μία τέτοια χαρακτηριστική ήταν παληά και ο Σαρακάκης (Λεωφορεία), που μάλιστα από το εμπόριο του σασσί, που το έκανε εισαγωγή έβγαζε την μεγάλη μάζα του κέρδους του. Η παραγωγική λειτουργία που είναι το χτίσιμο του αμαξώματος πάνω στο σασσί ήταν "ίσα βάρκα-ίσα νερά", και την διατηρούσε απλά για να μπορεί να εμφανίζεται σαν "εγχώρια βιομηχανία" και να επωφελείται....
    Εκτον, είπε κανείς ότι το εμπόρευμα παράγεται σε ένα μόνο εργοστάσιο, που μάλιστα το προικίζει και με την τελική του τιμή; Τότε τι είναι οι υπεργολάβοι, τι οι φασονατζήδες, τι οι παραγωγοί των λεγόμενων ημιέτοιμων";
    Η τελική τιμή, και άρα η αξία του προϊόντος, πραγματοποιείται στο ταμείο του Σουπερμάρκετ (πάντα για τα μη μονοπωλιακά προϊόντα, που, ειρήσθω εν παρόδω, όλο και λιγοστεύουν....). Από αυτή την τιμή πληρώνεται όλη η προηγούμενη αλυσσίδα, μαζί και τα κοινωνικά παράσιτα της "καθαρής κυκλοφορίας", και οι κεφαλαιοκράτες, που υπεισέρχονται σε όλο αυτό το προτσές.
    (σνχεια)

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  22. Σεχτάρ ο Τρομερός15 Μαρτίου 2013 - 3:22 π.μ.

    Εβδομον, τα εμπορεύματα στην μη μονοπωλιακή καπιταλιστική αγορά δεν ανταλλάσσονται ακριβώς σύμφωνα με τις αξίες τους τις οποίες δεν γνωρίζει κανένας (ούτε και οι μαρξιστές, γιατί δεν είναι εύκολο να προσδιοριστούν με επιστημονική ακρίβεια, σχετικές απόπειρες έχουν γίνει...). Ανταλλάσσονται στις τιμές παραγωγής, δηλαδή άθροισμα εξόδων παραγωγής και κέρδους. Αυτό δε σημαίνει πως ανατρέπεται ο νόμος της αξίας. Απλά η τιμή παραγωγής είναι παραλλαγμένη μορφή της αξίας. Το κάθε φορά κέρδος (που δεν ταυτίζεται με την υπεραξία) είναι η "ανταμοιβή", το μερίδιο του κεφαλαίου που επενδύεται στην συγκεκριμένη καθε φορά κίνηση του εμπορεύματος. Την αξία του εμπορεύματος, και μέσα εκεί και την συνολική υπεραξία, που θα μοιραστούν οι κεφαλαιοκράτες και οι μη παραγωγικοί συνεργάτες τους θα πρέπει να την αναζητήσουμε στην τελική τιμή παραγωγής στο ράφι, όπως προείπαμε. Ετσι και ο νόμος της αξίας ισχύει, και το κεφάλαιο διατηρεί τα κέρδη του, και εμείς δε χρειάζεται να αποδομήσουμε τον μαρξισμό για χάρη μιας κακής κατανόησης της καπιταλιστικής αγοράς και πως δουλεύει.
    (συνέχεια)
    Ογδοον, είμαι περίεργος για την προέλευση της μετάφρασης "unkosten" = "κόστος χωρίς ουσιώδη λόγο". Οταν λέγαμε στην Γερμανία "unkosten Preis" συνήθως αναφερόμασταν σε ταξίδια-εκδρομές και εννούσαμε απλά "τιμή χωρίς γεύμα", σκέτα έξοδα, και όχι "τιμή με κόστος χωρίς ουσιώδη λόγο"(!!). Οταν διάβαζα, προ αμνημονεύτων χρόνων το Κεφάλαιο ερμήνευσα αυτόν τον όρο απλά σαν "έξοδα" και εμβαθύνοντας στο έτυμο του Kost (=τροφή) σαν "αναγκαία, δηλ. μη παραγωγικά έξοδα". Κάποια έξοδα μπορεί να είναι ουσιώδη (για τους κεφαλαιοκράτες) χωρίς να είναι παραγωγικά.
    Οσο περισσότερο διαβάζω τον Μαρξ, τόσο λιγώτερα λάθη του βρίσκω...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Unkosten

      @ Σεχτάρ ο Τρομερός

      Φίλε Σεχτάρ, καλημέρα! Ακολουθούν τα λήμματα Kosten και Unkosten από το Ιστορικό Λεξικό της Γερμανικής Hermann Paul, Deutsches Wörterbuch, 10. Auflage, Max Nimeyer Verlag: Tübingen 2002, σελίδες 562 και 1062 στο πρωτότυπο, αφού ξέρεις όπως φαίνεται γερμανικά (φίλε Αντώνη και λοιποί/ές μη γερμανομαθείς αναγνώστες/ριες συγνώμη, αλλά δεν προλαβαίνω εν όψει ταξιδιού να μεταφράσω στα ελληνικά).

      kosten […] – Dazu ein Subst. mhd. koste F. (mlat. costa) ›was füs eine Sache bezahlt, aufgewendet wird‹, jetzt in diesem Sinn nur noch im Pl. Kosten üblich, im 16./17. Jh. Noch der Sg.: die Kost soll vom Hause des Königs gegeben werden Lu.; daneben der Kost, Koste, Kosten. Häufig auf K., auch übertr. auf K. seiner Gesundheit; auf jmds. K. lachen. Vgl. Unkosten. Der Sg. Kost hat sich in einer veränderten Bedeutung erhalten, so daß er als ein von Kosten ganz verschiedenes Wort aufgefaßt wird. Er hat zunächst die spezielle Bed. ›Aufwand für Nahrung‹ angenommen, weiterhin ›Versorgung für Nahrung‹, daher bei einem in K. sein; einen in K. nehmen; dazu Kostgänger (1505; W/H); K. und Logis usw. endlich heißt die Nahrung selbst K.: gute, schlecht K., Vork., Zuk. usw. Dabei hat wohl eine Anlehnung an kosten urspr. ›prüfend wahrnehmen‹, schon mhd. Beschränkt auf ›prüfen durch den Geschmack‹ […].

      Unkosten Pl. ›(unvorhergesehene) Auslagen‹, Seitenstück zu Kosten (↑ 2 kosten), zuerst mnd. (1393; Schirmer, Kaufm.), bis ins 17. Jh. Auch Sg.-Formen.

      Χαιρετισμούς σ’ όλους σας,

      Μη απολιθωμένος (ακόμα!) από τις ακτές της Ανατολικής Βαλτικής

      Διαγραφή
    2. Διόρθωση

      Αuch Sg.-Formen = auch Sg.-Formen

      Μη απολιθωμένος κ.λπ.

      Διαγραφή
    3. Διόρθωση δεύτερη

      füs = für

      Pardon!

      Μη απολιθωμένος κ.λπ.

      Διαγραφή
    4. @Σεχτάρ

      "Κατ' αρχήν η έννοια "Αποβιομηχάνιση", όπως εμφανίστηκε στην Ελλάδα ...... κυρίως λόγω χρόνου".

      Η λέξη "αποβιομηχάνιση" νομίζω προκαλεί σύγχυση γιατί χρησιμοποιείται με δυο τρόπους:
      Από τη μια κάθε λογικός άνθρωπος (όπως τουλάχιστον καταλαβαίνω τη λογική), όταν δει ότι μια μάζα βιομηχανιών ξηλώνεται και μεταναστεύει σε βαλκάνια και κίνα, θα πει:δηλαδή υπάρχει αποβιομηχάνιση της χώρας (πολλή ή λίγη αποβιομηχάνιση, δεν έχει σημασία εδώ ή ποσότητα). Το ίδιο θα πει και γι' αυτό που λες, για τη συρρίκνωση της βιομηχανίας μέσων παραγωγής ή της "βαριάς" βιομηχανίας.

      Από την αλλη, απ' ό,τι καταλαβα/ίνω από τη συζήτηση, η "αποβιομηχάνιση" αποτελεί και κάποιο είδος θεωρίας, ότι δήθεν η σύγχρονη οικονομία δεν είναι "βιομηχανική", ότι η παραγωγή είναι "άυλη" ή οτιδήποτε τέτοιο, ότι είναι παραγωγή ψηφίων και πληροφοριών βασισμένη στο μυστικιστικό θαύμα της δυάδας 0-1, ότι η κοινωνία είναι "μεταβιομηχανική" κλπ.

      Στην πρώτη περίπτωση, η αποβιομηχάνιση μιας χώρας λχ της Ελλάδας, είναι σύμπτωμα του εξαρτημένου της μονοπωλιακού καπιταλισμού που σαπίζει (το "εξαρτημένου" μπορείς να το αντιπαρέλθεις, παρόλο που είναι κι αυτό αίτιο των συμπτωμάτων), και ταυτοχρονα η αποβιομηχάνιση εδώ σημαίνει βιομηχάνιση πχ της κίνας και των άλλων βαλκανικών χωρών.
      Στη δεύτερη περίπτωση πρόκειται για θεωρητικά σχήματα που καλώς ή κακώς (κακώς θα έλεγα) δεν μπορώ να τα παρακολουθήσω, μου προκαλούν αδιαφορία κι έτσι χάνω την ευκαιρία να τα "γνωρίσω". Κι έτσι ενώ πχ έχω στο νού μου την "αποβιομηχάνιση" της χώρας με την πρώτη έννοια, ξαφνικά βλέπω μια ανάλυση εναντίον της "θεωρίας αποβιομηχάνισης" και μέχρι να καταλάβω περί τίνος πρόκειται μεσολαβεί μια μικρή σύγχυση.

      "Δεύτερον ο εγκλωβισμός στις παραδοσιακές-φαινομενολογικές-αστικές κατηγορίες Πρωτογενής, Δευτερογενής, Τριτογενής Παραγωγή είναι η βάση για την άνευ όρων παράδοση στα παραπάνω αστικά ιδεολογήματα."

      Αυτό δεν το καταλαβαίνω. Φυσικά ο εγκλωβισμός είναι πρόβλημα, αλλά οι κατηγορίες αυτές κι αυτό που εκφράζουν είναι όχι απλώς χρήσιμο εργαλείο αλλά εκ των ουκ άνευ θα έλεγα για την κατανοήση της πραγματικής κατάστασης μιας οικονομίας. Ίσως βέβαια ανάλογα με τη χρησιμοποίηση που τους γίνεται, αλλά χωρίς αυτές τις κατηγορίες δε νομίζω ότι μπορεί να γίνει οποιαδήπιοτε γενίκευση μιας εθνικής (ή διεθνούς) οικονομικής κατάστασης:
      Στον "πρωτογενή τομέα" (γεωργία παραγωγής τροφίμων ή βιομηχανικών πρώτων υλών, ορυχεία) βασίζεται κάθε παραγωγή, δεν μπορεί να υπάρχει οποιαδήποτε άλλη παραγωγή χωρίς την προϋπόθεση του "πρωτογενούς τομέα", είναι "εξίσου' σημαντικός όσο και η "υποδιαίρεση Ι". Ο "δευτερογενής τομέας", η καθαυτό βιομηχανία, δεν είναι παρά κατεργασία προϊόντος του πρωτογενούς. Ο "τριτογενής" πάλι, οι "υπηρεσίες", σε τελική ανάλυση δεν μπορεί να υπάρχει χωρίς τους δυο άλλους "τομείς" και σε τελική ανάλυση από οικονομική άποψη υπάρχει και λειτουργεί γι' αυτούς. Σε τελική ανάλυση πάλι, πέρα από τον μεταξύ τους "συμψηφισμό" οι "υπηρεσίες δεν μπορούν να πληρωθούν με υπηρεσίες, μπορούν να "πληρωθούν" μόνο με προϊόν της γης ή με καθαυτό βιομηχανικό προϊόν.

      Σχετικά με την "άυλη" παραγωγή, είναι ενδιαφέρον το ότι κι ο Μαρξ (βλ παραπάνω παραθέματα) χρησιμοποιώντας το παράδειγμα του δάσκαλου λέει "αν έχουμε το δικαίωμα να διαλέξουμε ένα παράδειγμα έξω από τη σφαίρα της υλικής παραγωγής". Αλλά νομίζω όλο αυτό (η "μη-υλική" παραγωγή) θα ήταν ένα ξεχωριστό θέμα από μόνο του.

      Διαγραφή
  23. Αναγκαστικά θα είναι μακροσκελής η απάντηση:

    Αυτό που λέει ο Μαρξ «κυκλοφορία» δεν έχει να κάνει με την «κυκλοφορία» του εμπορεύματος στον χώρο, από τόπο σε τόπο. Αυτό είναι η μεταφορά και η αποστολή του εμπορεύματος. Αυτό που ο Μαρξ λέει «κυκλοφορία» είναι το πέρασμα του εμπορεύματος από το ένα χέρι στο άλλο, από τη μια ιδιοκτησία στην άλλη, από το ένα κεφάλαιο στο άλλο, ή από ένα κεφάλαιο (ενδεχομένως και απευθείας από το βιομηχανικό κεφάλαιο) στον καταναλωτή του εμπορεύματος.

    Και μάλιστα είναι σαφές στα αποσπάσματα που παρέθεσα, ότι τις πράξεις της μεταφοράς, της αποστολής, της αποθήκευσης, της ταξινόμησης, του λιανίσματος κλπ του εμπορεύματος ο Μαρξ τις ορίζει σαν πράξεις παραγωγικές, πράξεις που προσθέτουν στο εμπόρευμα αξία, «πράξεις που συνδέονται με το εμπορικό κεφάλαιο σαν ετερογενείς [προς αυτό] λειτουργίες», πράξεις «κατοπινών προτσές παραγωγής», «προτσές παραγωγής που συνεχίζονται κατά τη διάρκεια της πράξης της κυκλοφορίας». Συνεχίζονται κατά τη διάρκεια της πράξης της κυκλοφορίας, συνδέονται με αυτήν, αλλά δεν είναι αυτά που συνιστούν την πράξη της κυκλοφορίας καθαυτή, δηλαδή την καθαυτή πράξη μετατροπής του εμπορεύματος σε χρήμα, η οποία αυτή πράξη όσοι έμποροι κι αν μεσολαβούνε ολοκληρώνεται όταν το εμπόρευμα φτάσει στον καταναλωτή: Πρόκειται ΜΟΝΟ για την πράξη Ε-Χ (ή αντίστροφα την πράξη Χ-Ε).

    Όταν λοιπόν λέμε ότι οι πράξεις της κυκλοφορίας δεν δημιουργούν αξία, το λέμε «παραβλέποντας ολότελα τα ενδεχόμενα προτσές παραγωγής, που συνεχίζονται κατά τη διάρκεια της πράξης της κυκλοφορίας, και από τα οποία η εμπορική επιχείρηση μπορεί να υπάρχει πέρα για πέρα ξεχωριστά. Όπως πράγματι γίνεται λ.χ. με τον πραγματικό κλάδο μεταφορών και με τον κλάδο αποστολής εμπορευμάτων, που μπορεί να είναι και εντελώς διαφορετικοί από το εμπόριο κλάδοι της οικονομίας», το λέμε εξετάζοντας το εμπορικό κεφάλαιο «απαλλαγμένο από όλες τις ετερογενείς λειτουργίες που μπορεί να συνδέονται με αυτό, όπως η διαφύλαξη, η αποστολή, η μεταφορά, η ταξινόμηση, το λιάνισμα των εμπορευμάτων». Το λέμε εξετάζοντάς το «περιορισμένο στην πραγματική του λειτουργία, στο να αγοράζει για να πουλάει», εξετάζοντας «καθαρά [την] εμπορική επιχείρηση σαν τέτοια», εξετάζοντας σαν έξοδά της μόνο «τα έξοδα της αγοροπωλησίας».

    Πιο παραστατικά, ας υποθέσουμε το έτοιμο εμπόρευμα αποθηκευμένο ακόμα στο εργοστάσιο. Ο έμπορος αυτοπροσώπως τηλεφωνάει στον εργοστασιάρχη και του ζητά να το αγοράσει. Συμφωνούν, συναντιόνται στο γραφείο του ενός από τους δυο, υπογράφουν το συμφωνητικό της μεταβίβασης, κι ο έμπορος δίνει στον εργοστασιάρχη μια επιταγή. Η συγκεκριμένη πράξη κυκλοφορίας έχει συντελεστεί. Όμως το εμπόρευμα παραμένει ακόμα ασάλευτο στην αποθήκη του εργοστασίου. Δεν έχει προστεθεί σε αυτό ούτε ψήγμα αξίας. (Αντίθετα αν την άλλη μέρα πάνε φορτηγά του εμπόρου και το μεταφέρουν στο λιμάνι για να φορτωθεί κλπ, τότε αρχίζει να δημιουργείται και να προστίθεται σε αυτό πρόσθετη αξία. Όμως η πράξη της μεταφοράς δεν είναι η πράξη της κυκλοφορίας, είναι πρόσθετη παραγωγική διαδικασία. Μέχρι να γίνει αυτή η μεταφορά άλλωστε, το εμπόρευμα θα μπορούσε να έχει αλλάξει χέρια και δυο και τρεις φορές ακόμα, με δυο και τρεις αντίστοιχα μεταπωλήσεις, που θα αποτελούσαν αυτές καθαυτές δυο και τρεις νέες πράξεις κυκλοφορίας, ενώ το ίδιο το εμπόρευμα στη διάρκειά τους απλώς θα σκονιζόταν).

    σνχζται

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  24. σνχεια

    Αν τώρα υποθέσουμε ότι ο έμπορος, αντί να κάνει ο ίδιος την αγοραπωλησία, έχει 100 μισθωτούς υπαλλήλους που κάνουν την ίδια ακριβώς δουλειά με αυτόν. Επικοινωνούν και συναντιόνται με εργοστασιάρχες, υπογράφουν συμφωνητικά και δίνουν επιταγές, το ότι αυτές τις συγκεκριμένες πράξεις τις κάνουν μισθωτοί υπάλληλοι κι όχι ο ίδιος ο έμπορος, δεν αλλάζει τίποτα ως προς τα εμπορεύματα που μένουν άθικτα (όπως και η αξία τους) στις αποθήκες των εργοστασίων μέχρι κάποιος να πάει να τα πάρει από εκεί.

    Και τώρα τι γίνεται με την υπεραξία;

    Η αξία και μαζί της η υπεραξία παράγεται όλη στη σφαίρα της παραγωγής (και στα πρόσθετα παραγωγικά προτσές, που θεωρούμε ότι ανήκουν γενικά σε αυτήν τη σφαίρα, άσχετα αν συνδέονται με λειτουργίες που αναλαμβάνει το εμπορικό κεφάλαιο για να πραγματώσει την αποστολή του). Και αυτή η υπεραξία, η παραγμένη στη σφαίρα παραγωγής, κατανέμεται στο βιομηχανικό, στο εμπορικό και στο τοκοφόρο κεφάλαιο, δηλαδή στον εργοστασιάρχη, τον έμπορο και τον τραπεζίτη.

    Τώρα αν μετά την αγοραπωλησία ο έμπορος ήθελε να πληρωθεί για τη δουλειά του, για τον χρόνο εργασίας που ξόδεψε για την αγοραπωλησία, και λέγαμε ότι ήθελε να πληρωθεί όχι με χρήμα, αλλά με παραγμένο προϊόν ισοδύναμο σε αξία με το προϊόν που παράγεται σε αυτόν τον χρόνο εργασίας, το μόνο που θα μπορούσε να κάνει θα ήταν να πάει στην αποθήκη του εργοστασίου κι από το μέρος που έχει ξεχωρίσει ήδη ο εργοστασιάρχης ως υπερπροϊόν (και που ο έμπορος το έχει αγοράσει μαζί με όλο το εμπόρευμα) να πάρει λίγο από αυτό και να το βάλει σε μια τσάντα. Και το ίδιο θα συνέβαινε αν στη θέση του εμπόρου ήταν ένας υπάλληλος του ή κάθε υπάλληλός του. Με άλλα λόγια δεν θα μπορούσαν να «πληρωθούν» για τον χρόνο αυτής της εργασίας τους ούτε με το μέρος του εμπορεύματος που αντιστοιχεί στην αναπλήρωση του σταθερού κεφαλαίου του εργοστασιάρχη ούτε με το μέρος του που αντιστοιχεί στην αναπλήρωση του μεταβλητού κεφαλαίου του, ούτε με κάποιο πρόσθετο μέρος του οφειλόμενο στην πράξη της αγοραπωλησίας αφού τέτοιο δεν έχει παραχθεί, παρά μόνο με μέρος του εμπορεύματος που ανήκει στην ποσότητα του ήδη παραγμένου υπερπροϊόντος.

    Ας υποθέσουμε στη συνέχεια ότι ο έμπορός μας δεν ασχολείται με πρόσθετα παραγωγικά προτσές μεταφοράς κλπ, γιατί έχει ήδη έναν πελάτη (άλλον εργοστασιάρχη) που μπορεί να του πουλήσει αμέσως όλο το εμπόρευμα (γρανάζια για το εργοστάσιό του, όπου πρόκειται να καταναλωθούν παραγωγικά), ενόσω αυτό βρίσκεται ακόμα στην αποθήκη του εργοστασίου. Ας υποθέσουμε μάλιστα ότι αυτόν τον πελάτη τον βρήκε ο έμπορος χάρη στην εργασία των 100 μισθωτών υπαλλήλων του, οι οποίοι διεκπεραίωσαν όλη την έρευνα αγοράς, αλληλογραφία, τηλεφωνήματα, υπογραφές, πληρωμές κλπ.

    σνχζεται

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  25. σνχεια

    Ο έμπορος έχει ξοδέψει 100 δραχμές για να αγοράσει το εμπόρευμα που μεταπωλεί και άλλες 100 δραχμές για μισθούς των υπαλλήλων του. Σύνολο 200 δραχμές κι αυτές οι 200 δραχμές είναι το εμπορικό του κόστος, το σύνολο δηλαδή του κεφαλαίου που έχει ξοδέψει για τον συγκεκριμένο κύκλο εργασιών. Όπως άλλωστε κι ο εργοστασιάρχης, έτσι κι ο έμπορος δεν πρόκειται να μετρήσει την αξία του εμπορεύματος με βάση τον συνολικό χρόνο εργασίας που έχει ενσωματωθεί σε αυτό. Ξέρει ότι στην αγορά το εμπόρευμα αυτό πουλιέται 300 δραχμές και τόσο το πουλάει κι αυτός στον πελάτη του (τόσο θα μπορούσε να το πουλήσει και ο εργοστασιάρχης Α απευθείας στον εργοστασιάρχη Β, αλλά στους εμπόρους πουλά σε «τιμές χοντρικής» γιατί έτσι πραγματοποιεί πιο γρήγορα την αξία του εμπορεύματός του έστω και σε μια λίγο χαμηλότερη τιμή), και έτσι με 200 δραχμές κόστος ο έμπορος έχει ένα κέρδος 100 δραχμών, δηλαδή ένα ποσοστό κέρδους 50%, το οποίο μπορεί να είναι πάνω ή κάτω από το μέσο ποσοστό κέρδους.

    Είδαμε όμως πως το κέρδος αυτό των 100 δραχμών δεν καθρεφτίζει οποιαδήποτε νέα αξία παραγμένη είτε από τη δουλειά του εμπόρου είτε από τη δουλειά των υπαλλήλων του. Το ότι όμως ούτε ο έμπορος ούτε οι υπάλληλοι θα πάνε στ’ αλήθεια να αφαιρέσουν γρανάζια 100 δραχμών από το υπερπροϊόν του συνόλου των γραναζιών, δεν αλλάζει το γεγονός ότι η οι 100 δρχ. μισθοί των υπαλλήλων και οι 100 δρχ. κέρδος του εμπόρου αντιπροσωπεύουν μέρος ίσης αξίας αυτού του υπερπροϊόντος, αυτής της υπεραξίας (βλ. σημείωση στο τέλος), ότι εφόσον ανταλλαχθούν με οποιοδήποτε άλλο εμπόρευμα, αυτό το εμπόρευμα των 200 δραχμών θα είναι μέρος του κοινωνικού υπερπροϊόντος, και ότι η συνολική υπεραξία την οποία καρπώνεται το συνολικό εμπορικό κεφάλαιο είναι μέρος της συνολικής κοινωνικά παραγμένης υπεραξίας.

    Από την άλλη, όταν ο έμπορος έχει πληρώσει τους 100 μισθωτούς υπαλλήλους του με 100 δραχμές, δηλαδή με 1 δραχμή τον ένα, αυτό σημαίνει ότι τους έχει πληρώσει στην τιμή πώλησης της εργατικής τους δύναμης, όπως συμβαίνει με κάθε μισθωτό. Αν υποθέσουμε ότι 50% είναι πράγματι το μέσο ποσοστό κέρδους, το ποσοστό κέρδους δηλαδή που για ένα βιομηχανικό κεφάλαιο μέσης σύνθεσης συμπίπτει με το ποσοστό της υπεραξίας που παράγεται από αυτό το κεφάλαιο, τότε το κέρδος του καπιταλιστή αναλύεται ως εξής:
    50 πρόσθετες δραχμές είναι το κέρδος που εισπράττει από τις 100 δραχμές κόστος που αντιστοιχεί στο εμπόρευμα. Κι άλλες 50 πρόσθετες δραχμές εισπράττει από τις 100 δραχμές κόστος που αντιστοιχεί στους μισθούς. Θα έφτανε να έχει πληρώσει τον κάθε υπάλληλό του με 1,5 δραχμή (που θα αντιστοιχούσε στο σύνολο της αξίας που παράγει χρόνος εργασίας ίσος με το χρόνο εργασίας κάθε υπαλλήλου του) για να ανέβει το κόστος του στις 250 δραχμές, να πέσει το κέρδος του από τις 100 δραχμές στις 50, και το ποσοστό του κέρδους του να πέσει από το 50% στο 50:250=20%.

    Ο κάθε υπάλληλός του παρέχει μια ποσότητα εργασίας, που ως αφηρημένη εργασία είναι ισοδύναμη με την αξία που μπορεί να παραγάγει και που παράγει κάθε ίση ποσότητα αφηρημένης εργασίας. Έτσι ο υπάλληλος αυτός σαν εργάτης απαραίτητος στον υφιστάμενο κοινωνικό καταμερισμό της εργασίας, θα έπρεπε να ανταλλάσει το χρόνο της εργασίας που παρέχει, με αξία ισοδύναμη αυτού του χρόνου εργασίας = 1,5 δραχμές. Αντί γι’ αυτό, όπως κάθε μισθωτός εργάτης, πληρώνεται στην τιμή της εργατικής του δύναμης = 1 δραχμή, και την υπόλοιπη 0,5 δραχμή από κάθε του υπάλληλο (=50 δραχμές σύνολο) καθώς και το κοινωνικό προϊόν που της αντιστοιχεί, την καρπώνεται ο έμπορος όχι γιατί είναι γενικά έμπορος αλλά γιατί είναι κεφαλαιοκράτης έμπορος.

    σνχζται

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  26. σνχεια

    Ουσιαστικά όλος ο τρίτος τόμος του κεφαλαίου (ή το μεγαλύτερο μέρος του) είναι αφιερωμένο στην ανάλυση της διαδικασίας διαμόρφωσης του κόστους, του κέρδους, των τιμών, της διαμόρφωσης των αγοραίων τιμών και του μέσου κέρδους στη βάση του συναγωνισμού ανάμεσα στα διαφορά κεφάλαια. Διαδικασία μάλιστα κατά την οποία, τα κεφάλαια υψηλής σύνθεσης (ψηλότερης παραγωγικότητας της εργασίας) αποσπούν κέρδος ψηλότερο από την υπεραξία που παράγεται πραγματικά από αυτά, τα κεφάλαια χαμηλής σύνθεσης (χαμηλότερης παραγωγικότητας της εργασίας) αποσπούν αντίστροφα κέρδος χαμηλότερο από την υπεραξία που έχει σ’ αυτά παραχθεί, και όπου τελικά όμως το συνολικό κέρδος του κοινωνικού κεφαλαίου είναι εξισωμένο με την συνολική κοινωνικά παραγμένη υπεραξία, όπως κέρδος και υπεραξία εξισώνονται επίσης στα κεφάλαια μέσης σύνθεσης και μέσης παραγωγικότητας της εργασίας, κι όλα αυτά πάνω στον γενικό παρονομαστή της τάσης μείωσης του μέσου ποσοστού κέρδους καθώς συνολικά η σύνθεση του κεφαλαίου γίνεται σταδιακά ψηλότερη και μειώνεται το μεταβλητό κεφάλαιο στη σχέση του προς το σταθερό.

    ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Τα πάντα με κάθε επιφύλαξη για ενδεχόμενες δικές μου συγχύσεις, λάθη στην ορολογία, ορθογραφία κλπ.
    Πάντως, το ότι αν το εξετάσει κανείς θα δει ότι τα νούμερα 100 + 100 + 100 δε βγαίνουν, το ότι δηλαδή για να μπορούν το εμπορικό κέρδος και οι μισθοί να αποτελούν αφαίρεση από μέρος του συγκεκριμένου εμπορεύματος (από το μέρος του που ανήκει στο υπερπροϊόν) πρέπει οπωσδήποτε η τιμή του να είναι πολύ πάνω από 200 δραχμές, αυτό δεν αλλάζει το νόημα της όλης υπόθεσης, απλώς οι «100» δραχμές με διευκόλυναν στο γράψιμο.

    ΥΓ Δεν νομίζω ότι πάνω σε αυτά μπορεί να στηριχθεί η οποιαδήποτε θεωρία «αποβιομηχάνισης», «μεταβιομηχανικής κοινωνίας», ή οποιαδήποτε θεώρηση της εργασίας «όχι σαν κοινωνική σχέση στην οποία ενσωματώνονται οι παραγωγικές δυνάμεις για να λειτουργήσουν προς όφελος του κεφαλαίου» κλπ. Μάλλον το αντίθετο: Πάνω σε όλα αυτά δεν βρίσκουν τέτοιες θεωρήσεις στήριξη, παρά μόνο στη βάση ενός κρίσιμου βαθμού διαστρέβλωσής τους.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις


    1. Σε ότι αφορά την θέση του Μάρξ, η βιβλιογραφία και τα κείμενα είναι εδώ στο διάλογο, όποτε υπάρχει πρόσβαση για την συζήτηση. Δεν έχουμε να προσθέσουμε κάτι γιατί δεν πιστέυουμε ότι υπάρχει κάποια αντίφαση. Είναι πολύ καθαρή η οπτική του Μάρξ για την παραγωγική εργασία και τον ορισμό της. Φυσικά, στις σημειώσεις του πρίν την διατυπώσει (τρίτος τόμος κλπ) και οι οποίες δημοσιεύτηκαν μετά το θάνατο του, είναι λογικό να αποτυπώνεται η αναζήτηση και οι αντιφάσεις της επιστημονικής του έρευνας.

      Δυστυχώς, η κύριαρχη άποψη για την παραγωγική εργασία στους Μαρξιστές, δεν είναι η άποψη που διατύπωσε όταν ολοκλήρωσε την έρευνα και δημοσίευσε τον πρώτο τόμο αλλά διάφορες εκδοχές που απομονώνουν τις σημειώσεις του και βγάζουν λαθεμένα συμπεράσματα. Τα ίδια έχουν γίνει και με άλλα κείμενα, όπως με τα grundrisse.

      Υπάρχουν δύο δρόμοι εδώ:

      α) Η άποψη ότι η παραγωγική και μη παραγωγική εργασία πρέπει να κριθεί σαν ιστορική κατηγορία (ενταγμένη στον συγκεκριμένο τρόπο παραγωγής που έχει τα δικά του κριτήρια τι είναι παραγωγικό και τι όχι), σαν κοινωνική-ταξική σχέση εκμετάλλευσης, ανεξάρτητα απο την συγκεκριμένη μορφή που παίρνει κάθε φορά, ανεξάρτητα απο βιμομηχανία/εμπόριο κλπ. Αυτή είναι η άποψη του Μάρξ, όπως δείξαμε και παραπάνω. Και πράγματι είναι σίγουρο ότι όσο περισσότερο θα τον διαβάζουμε τόσο λιγότερα λάθη θα βρίσκουμε σε αυτόν και περισσότερα σε εμάς.

      β) Η άποψη ότι η παραγωγική εργασία πρέπει να κριθεί με βάση το συγκεκριμένο περιεχόμενο που πάιρνει κάθε φορά και το οποίο είναι δείκτης του "παραγωγικού" χαρακτήρα της. Η βιομηχανία είναι παραγωγική, το εμπόριο δεν είναι, οι εργάτες στη βιομηχανία παράγουν υπεραξία, οι εργαζόμενοι εκτός βιομηχανίας δεν παράγουν κλπ. Αυτή η άποψη δεν αποτελεί "διόρθωση" του Μάρξ αλλά λανθασμένη ερμηνεία. Και είναι λανθασμένη γιατί δεν μπορεί να καταλήξει σε λογικά συμπεράσματα. Είναι πολύ χαρακτηριστικά ακόμα και τα απόσπασματα των σημειώσεων του Μάρξ που παραθέτει ο AGIS, όπου και εκεί διατυπώνονται πολλές επιφυλάξεις και προυποθέσεις και εξαιρούνται όλες οι διαδικασίες μεταφοράς κλπ που ισχύουν στον πραγματικό κόσμο.

      Η διαδικασία της κυκλοφορίας είναι, στην πραγματικότητα, υλική διαδικασία παραγωγής γιατί χρησιμοποιεί εργασιακή δύναμη και μέσα παραγωγής και παράγει αγαθά/υπηρεσίες. Φυσικά, αν την δούμε όχι απο την πλευρά της εκμετάλλευσης εργασιακής δύναμης και της υπαγωγής της στο κεφάλαιο αλλά απο την πλευρά της διάκρισης υπηρεσίες/βιομηχανία, καταλήγουμε σε άλλα συμπεράσματα.

      Διαγραφή


    2. Αυτό που συνήθως δεν γίνεται κατανοητό είναι ότι το οποιοδήποτε εμπόρευμα που φτάνει στα ράφια δεν είναι το ίδιο εμπόρευμα που παράχθηκε στην "παραγωγή". Δεν είναι το ίδιο απο κοινωνική άποψη,όσο και αν είναι το ίδιο απο "φυσική" άποψη (και αυτό δημιουργεί την ψευδάισθηση της ομοίοτητας και για το γενικότερο χαρακτήρα της εργασίας που χρησιμοποιήθηκε για την παραγωγή του). Και δεν είναι το ίδιο γιατί μέχρι να φτάσει στο ράφι, έχουν δημιουργηθεί νέες αξίες. Νέες αξίες που δημιούργησε ακριβώς η διαδικασία της "κυκλοφορίας" και οι οποίες προστίθενται στις υπόλοιπες. Αλλιώς αξία δεν μπορεί να παραχθεί.
      Με άλλα λόγια είναι λάθος η άποψη ότι οι τομείς πλήν της βιομηχανίας απλά "μεταφέρουν" τις αξίες της.

      Ακόμα και στο παράδειγμα του AGIS, που είναι πολύ προσεκτικό και προσπαθεί να βάλει μια σειρά προυποθέσεις, πάλι υπάρχουν οι 100 υπάλληλοι των 100 μισθωτών υπαλλήλων "οι οποίοι διεκπεραίωσαν όλη την έρευνα αγοράς, αλληλογραφία, τηλεφωνήματα, υπογραφές, πληρωμές κλπ".

      Και το ερώτημα είναι ξανά: γιατί αυτοί δεν παρήγαγαν υπεραξία;. Το επιχείρημα ότι τους "μοιράστηκε" η δεδομένη υπεραξία που είχε βγεί απο πρίν δεν στέκει. Γιατί αν έστεκε θα καταργούσε τον νόμο της αξίας που ο Μάρξ τον διατυπώσε με θεμελιώδη προυπόθεση όχι μια συγκεκριμένη μορφή εργασίας, στη βιομηχανία η όχι, αλλά με βάση την αγοραπωλησία εργασιακής δύναμης. Και αυτό το έχει αποδείξει απο τις πρώτες σελίδες του πρώτου τόμου του Κεφαλαίου. Δεν είναι δυνατόν δηλαδή να αγοράζει κάποιος καπιταλιστής (σε οποιονδήποτε κλάδο) εργασιακή δύναμη και να μην παράγεται υπεραξία.

      Το παράδειγμα του AGIS που διατυπώνεται με βάση τα παραπάνω αποσπάσματα του τρίτου τόμου έχει, κατά την ταπεινή μας γνώμη, ένα σημείο που το καθιστά ανεφάρμοστο: Το γεγονός ότι στο υπόδειγμα του Μάρξ στο οποίο βασίζεται έχει ουσιαστικά καταργηθεί, για τις ανάγκες της αφαίρεσης, η σφαίρα της κυκολοφορίας.

      "Εδώ παραβλέπουμε ολότελα τα ενδεχόμενα προτσές παραγωγής, που συνεχίζονται κατά τη διάρκεια της πράξης της κυκλοφορίας, και από τα οποία η εμπορική επιχείρηση μπορεί να υπάρχει πέρα για πέρα ξεχωριστά. Όπως πράγματι γίνεται λ.χ. με τον πραγματικό κλάδο μεταφορών και με τον κλάδο αποστολής εμπορευμάτων, που μπορεί να είναι και εντελώς διαφορετικοί από το εμπόριο κλάδοι της οικονομίας."

      Αν όμως δεν υπάρχουν αυτά τα "ενδεχόμενα προτσές παραγωγής" τότε δεν μπορεί να τεθεί καν το θέμα της παραγωγικής και μη παραγωγικής εργασίας στις υπηρεσίες και τις μεταφορές.

      Για αυτό υπάρχει και το αδιέξοδο όταν πάμε να χρησιμοποιήσουμε αφαιρέσεις του τύπου Ε-Χ (η αντίστροφα) στον πραγματικό κόσμο. Γιατί φυσικά αν τελικά το χρήμα δεν μετατραπεί (Ε-Χ-Ε) σε εμπορεύματα (Ε) τότε δεν είχει κανένα λόγο ύπαρξης. Αν όμως γίνει (Ε) τότε έχουμε έναν ολόκληρο τομέα (τομείς) που θα παράγουν αξίες μέσα απο την αγορά εμπορευμάτων και την κατανάλωση. Οπότε πάλι δεν ισχύει το παράδειγμα.

      Αν όλα αυτά δεν αρκούν, ίσως θα βοηθούσε να θυμίσουμε ότι όχι μόνο "θεωρητικά" αλλά ούτε μαθηματικά δεν στέκει αυτό το μοντέλο της μεταφοράς υπεραξίας στις υπηρεσίες. Το έχει αποδείξει ο Σταμάτης με βάση ένα μοντέλο απλής αναπαραγωγής με τέσσερεις τομείς (μέσα παραγωγής, μισθιακά εμπορεύματα, καταναλωτικά αγαθά για τους καπιταλιστές, εμπόριο).

      Η απόδειξη είναι τέσσερεις σελίδες και βρίσκεται στο "Γιώργος Σταμάτης/ Κείμενα οικονομικής θεωρίας και πολιτικής-τόμος 1ος", εκδόσεις Κριτική σελ 175-179".


      Ελπίζουμε σύντομα να μπορέσουμε να παρουσιάσουμε και το μαθηματικό παράδειγμα αναλυτικά στο Praxis ώστε να έχει καλυφθεί και αυτή η πλευρά, πέρα απο την αποσαφήνιση των θέσεων του Μάρξ.





      Διαγραφή
    3. Εν πάση περιπτώσει αν δεν συμφωνήσουμε στο ότι η κυκλοφορία του εμπορεύματος είναι η ειδική πράξη της μετατροπής του σε χρήμα κι όχι η μετατόπισή του στον χώρο, από τόπο σε τόπο ή οι συναφείς πράξεις, δεν μπορούμε να έχουμε κοινή βάση στον τρόπο που εξετάζουμε το θέμα.
      Στην περίπτωση μιας επιχείρησης που η ίδια παράγει και διανέμει το εμπόρευμά της σε δικά της καταστήματα λιανικής οπουδήποτε πάνω στη γη, η μοναδική πράξη κυκλοφορίας που λαβαίνει χώρα, είναι αυτή όπου ο καταναλωτής αποκτά το λιανικό εμπόρευμα πληρώνοντας το αντίτιμο.

      Παραπέρα, σε σχέση με την αφαίρεση υπεραξίας, αυτό που μάλλον συγκαλύπτει την ουσία του ζητήματος είναι η χρηματική μορφή της αξίας και της υπεραξίας.
      Αν δοκιμάσει κανείς να "εφαρμόσει" τις σχέσεις με όρους υπερπροϊόντος, τα πράγματα είναι διαφορετικά...

      Το ξαναβάζω με αυτή τη μορφή (τη μορφή του υπερπροϊόντος) σαν ερώτημα:
      Στο εργοστάσιο έχει παραχθεί το εμπόρευμα Ε κατανεμημένο σε 1/3 της μάζας του που αναπληρώνει το σταθερό κεφάλαιο, 1/3 που αναπληρώνει το μεταβλητό, και 1/3 που είναι το υπερπροϊόν. Όσο το εμπόρευμα βρίσκεται έτοιμο στην αποθήκη του εργοστασίου, ο εργοστασιάρχης το πουλά στον έμπορο και ο έμπορος το ξαναπουλά στον δεύτερο εργοστασιάρχη.
      Μπορεί η κοινωνικά χρήσιμη εργασία του εμπόρου και των υπαλλήλων του, χάρη στην οποία έγιναν αυτές οι δυο πράξεις κυκλοφορίας, να εκφραστεί σε κάποιο μέρος του προϊόντος; Κι αν ναι, σε ποιό;

      Θα μπορούσε να δοθεί η απάντηση, ότι ο έμπορος κι οι υπάλληλοί του προσθέτουν αξία στο εμπόρευμα που ναι μεν δεν φαίνεται στην υλική μορφή του, φαίνεται όμως στο χρήμα που προστίθεται στην τιμή του σαν αμοιβή της εμπορικής εργασίας και ταυτόχρονα σαν πρόσθετο κόστος του δεύτερου έμπορου.

      Αυτή η εμπορική αμοιβή όμως εφόσον επιμένουμε ότι πρέπει να εκφραστεί με μέρος του εμπορεύματος Ε που παραμένει υπομονετικά στην αποθήκη, εξακολουθεί να μην μπορεί να εκφραστεί ούτε με το 1/3 που εκφράζει το σταθερό ούτε με το 1/3 που εκφράζει το μεταβλητό κεφάλαιο, καθώς δεν μπορεί να μεταβάλει τις αναλογίες ανάμεσα στα μέρη του κεφαλαίου και στην υπεραξία που εκφράζονται στη μάζα του εμπορεύματος:
      Στο 1/3 της ποσότητας του εμπορεύματος που αναπληρώνει το σταθερό κεφάλαιο, υπάρχει αντικειμενικοποιημένη εργασία ίση με αυτήν η οποία παρήγαγε το σταθερό κεφάλαιο το καταναλωμένο για την παραγωγή του Ε. Στο άλλο του ένα τρίτο συμβαίνει το ίδιο σε σχέση με την εργασία την αναγκαία για την παραγωγή του μεταβλητού κεφαλαίου. Τέλος το υπόλοιπο 1/3, το υπερπροϊόν, αντικειμενικοποιεί την απλήρωτη εργασία των εργατών του εργοστασίου.

      Δεν αμφισβητώ το ότι ο έμπορος και οι υπάλληλοί του θα πληρωθούν με ένα ισοδύναμο για την ποσότητα της εργασίας που παρέχουν (με την πληρωμή κατανεμημένη μεταξύ τους στη βάση της σχέσης κεφαλαίου - μισθωτής εργασίας). Όμως υπάρχει συστατικό μέρος του εμπορεύματος στο οποίο να αντικειμενικοποιείται η εργασία τους αυτή; Όταν ο δεύτερος εργοστασιάρχης πάει να το παραλάβει, έχει μεταβληθεί ως εκείνη τη στιγμή το οτιδήποτε στην αναλογία ανάμεσα στα συστατικά μέρη του Ε; Ή μήπως ένα τμήμα της απλήρωτης εργασίας των εργατών (υλοποιημένη στο υπερπροϊόν), αντί να την ιδιοποιηθεί ο εργοστασιάρχης, έχει απλώς δαπανηθεί σαν "εμπορική αμοιβή" (μισθό εργασίας των συγκεκριμένων καθαυτό εμποροϋπαλλήλων, αναπλήρωση σταθερού κεφαλαίου και κέρδος του κεφαλαιοκράτη εμπόρου);

      Όχι μόνο μετά την πρώτη πράξη κυκλοφορίας, αλλά και μετά και τη δεύτερη (μεταπώληση στον δεύτερο εργοστασιάρχη), όταν αυτός πάει να παραλάβει το εμπόρευμα, θα είναι το 1/3 της μάζας αυτού του εμπορεύματος κάτι άλλο από αντικειμενικοποιημένη εργασία ίση με αυτήν που αναπληρώνει το σταθερό κεφάλαιο, το άλλο 1/3 ομοίως για το μεταβλητό, και το τρίτο 1/3 αντικειμενικοποιημένη υπερεργασία; Κι αν στην αρχική τιμή προσθέσουμε και την εμπορική αμοιβή, υπάρχει στην εμπορευματική μάζα άλλος «χώρος» γι’ αυτήν πέρα από το μέρος της που είναι προϊόν της υπερεργασίας των εργατών, δηλαδή στο υπερπροϊόν;

      Διαγραφή
    4. Κι ακόμα κάτι:

      Ας πάρουμε τώρα για παράδειγμα ένα πιο συγκεκριμένο και πιο ολοκληρωμένο παραγωγικό προτσές: το προτσές στάρι – αλεύρι - ψωμί:
      Ας δεχτούμε σαν υπόθεση εργασίας ότι οι μοναδικές εργασιακές σφαίρες είναι αυτές της παραγωγής και της κυκλοφορίας, ότι το μοναδικό τελικό υλικό κοινωνικό προϊόν είναι το ψωμί, και ότι είμαστε σε μια εμπορευματική κοινωνία όπου η ανταλλαγή εμπορευμάτων είναι ανταλλαγή κοινωνικής εργασίας σε ίσες ποσότητες.

      Στον δοσμένο τρόπο παραγωγής και καταμερισμό της εργασίας, τον οφειλόμενο όχι στις ανάγκες της παραγωγικής διαδικασίας αλλά στις ανάγκες που επιβάλλουν οι παραγωγικές σχέσεις, (που στο παράδειγμά μας σημαίνει ότι άλλο η γεωργική επιχείρηση, άλλο η επιχείρηση του μύλου και άλλο η επιχείρηση του φούρνου), ανάμεσα στα τρία αυτά στάδια της παραγωγής του ψωμιού απαιτείται δυο φορές η μεσολάβηση της κυκλοφορίας δηλ. η εμπορική μεσολάβηση. Έτσι λοιπόν:

      Αφενός στη σφαίρα της παραγωγής οι γεωργοί, οι εργάτες του μύλου και του φούρνου, πρέπει να παραγάγουν συνολικό προϊόν, που αναπληρώνει το σταθερό και μεταβλητό κεφάλαιο και επίσης υπερπροϊόν, που θα ανταλλαχθεί με τη δουλειά των αδερφών τους εμποροϋπαλλήλων.
      Αφετέρου οι εμποροϋπάλληλοι πρέπει να παράσχουν μια ποσότητα εργασίας για την αναπλήρωση χαρτιού και μελανιού κλπ -ψωμόχαρτου και ψωμομέλανου ας πούμε, για να διευκολυνθούμε δεχόμαστε ότι πρώτη ύλη και των δυο είναι το ψωμί, και ότι παράγονται στο φούρνο- ποσότητα εργασίας που δεν παράγει η ίδια το ψωμόχαρτο κλπ αλλά που με εμπορευματικούς όρους πρέπει να είναι ίσης ποσότητας με την αναγκαία για την παραγωγή του. Και πρέπει επίσης να παρασχουν μια εργασία ίση με την αναγκαία για την αναπλήρωση του μεταβλητού κεφαλαίου, πρέπει δηλαδή να υποβληθούν στη ζωτική δαπάνη της αναγκαία τους εργασία.

      Όμως τόσο το ψωμόχαρτο όσο και το ψωμί που θα φάνε αποτελούν αναγκαστικά το προϊόν της υπερεργασίας των άμεσων παραγωγών του προτσές «ψωμί».
      Το να παράσχουν οι εμποροϋπάλληλοι και εργασία πέρα από την αναγκαία τους, και το να έχουν την αξίωση ανταλλαγής της με υλικό προϊόν (εδώ: ψωμί), θα ήταν σαν αυτοί πρώτοι να απαιτούνε την ύπαρξη ενός καπιταλιστή που πια θα συγκεντρώνει το ψωμί το εμπορευματικά ισοδύναμο της υπερεργασίας τους σαν κεφάλαιο (είτε να απαιτούν να το συσσωρεύουν εμποροσοσιαλιστικά οι ίδιοι λίγο–λίγο σαν αποταμίευση), τη στιγμή που η υπερεργασία στο προτσές ψωμιού ακόμα δεν έχει εκπληρώσει καμία προϋπόθεση ύπαρξης καπιταλιστή καθώς απλά αναπληρώνει τους όρους εργασίας των κοινωνικά αναγκαίων εμποροϋπαλλήλων.

      Αντίστροφα για τους εργάτες του προτσές σιτάρι - αλεύρι - ψωμί, το να αναπληρώσουν τους υλικούς όρους εργασίας των εμποροϋπαλλήλων (όπως στα όρια της γι’ αυτούς αναγκαίας εργασίας αναπληρώνουν και τους δικούς τους), αποτελεί μεν, άμεσα, υπερεργασία, πλην όμως εργασία κοινωνικά αναγκαία εφόσον κοινωνικά αναγκαία είναι και η εργασία των εμποροϋπαλλήλων και η μεταξύ τους ανταλλαγή εργασίας παραμένει ισοδύναμη.

      Η διαφορά βρίσκεται μάλλον στο ότι χάρη στην ενδεχόμενη υπερεργασία των εμποροϋπαλλήλων μπορεί να συσσωρευτεί πρόσθετο ψωμί ανταλλασσόμενο με αυτήν (αυξάνοντας έτσι την υπερεργασία των παραγωγών του ψωμιού), ενώ αντίθετα οι παραγωγοί του ψωμιού είναι αδύνατον να συσσωρεύσουν προϊόν της υπερεργασίας των εμποροϋπάλληλων. Όπου επομένως, κατά κάποιο τρόπο διαισθητικά μιλώντας, η βάση του ζητήματος βρίσκεται ελάχιστα πιο πίσω από τις «καθαρά» οικονομικές σχέσεις, στους φυσικούς νόμους της ζωής (ψωμί, και γενικότερα: ύλη) και ανταλλαγής της δεύτερης...

      Διαγραφή
    5. Να διακινδυνεύσω και ένα πιο οριστικό συμπέρασμα:

      Ο λόγος ύπαρξης της σφαίρας της κυκλοφορίας (αντίθετα από τις μεταφορές λ.χ.) οφείλεται όχι στις ανάγκες της παραγωγικής διαδικασίας, αλλά στις ανάγκες τις οποίες επιβάλλουν πάνω σ’ αυτήν οι παραγωγικές σχέσεις. Στη βάση των κεφαλαιοκρατικών παραγωγικών σχέσεων η μεταβίβαση της ιδιοκτησίας του εμπορεύματος είναι αναγκαία για να κινηθεί η παραγωγική διαδικασία, όσο επίσης αναγκαία για να κινηθεί, είναι και η ίδια η ιδιοποίηση της απλήρωτης εργασίας από τον καπιταλιστή. Όσο όμως παράγει αξία η ιδιοποίηση της υπεραξίας, άλλο τόσο παράγει και η μεταβίβαση της ιδιοκτησίας των αξιών. Ο έμπορος μπορεί να έχει 100 υπαλλήλους που στη βάση του δοσμένου τρόπου παραγωγής και του ειδικά καπιταλιστικού καταμερισμού της εργασίας κάνουν την κοινωνικά αναγκαία και ως τέτοια χρήσιμη εργασία της μεταβίβασης του τίτλου ιδιοκτησίας των εμπορευμάτων και της ανταλλαγής ανάμεσα στο εμπόρευμα και στο χρήμα, της μετατροπής του εμπορευματικού κεφαλαίου σε χρηματικό. Η εργασία τους αυτή είναι όμως τόσο παραγωγική όσο και των ενδεχόμενων 100 υπαλλήλων του εργοστασιάρχη που κάνουν την εξίσου αναγκαία για το δοσμένο τρόπο παραγωγής εργασία εποπτείας, υπολογισμού , κλπ κλπ, που σχετίζεται αποκλειστικά με ό,τι είναι απαραίτητο για την ιδιοποίηση από αυτόν της υπεραξίας.

      Διαγραφή
  27. η τιμή του προϊόντος αν συσχετιστεί άμεσα με την αξία του τότε σίγουρα έχουμε ανατρέψει το μαρξισμό.

    Μονάχα η συνολική τιμή όλων των προϊόντων - ο μέσος όρος δηλαδή - σχετίζεται με τη μέση αξία τους. Η αξία των προϊόντων είναι ένα πολύπλοκο κοινωνικό μοντέλο σχέσεων και κοινωνικών αναγκών, για αυτό δεν υπάρχει και καθ αυτό αξία στα προϊόντα.

    Η τιμή του συνολικού προϊόντος τέλος (και σε καμία περίπτωση του μεμονωμένου προϊόντος) έχει για άξονα την αξία του και πωλείται σύμφωνα με αυτήν.

    Επίσης, αν βλέπουμε τη διαδικασία Χ-Ε χωρίς να τη συνυπολογίζουμε με τη δεύτερη, την διαδικασία Ε-Χ', δηλαδή το συνολικό προτσές παραγωγής Χ-Ε-Χ' τότε δεν μιλάμε για την καπιταλιστική παραγωγή, αλλά για μία αφαίρεση της.

    Αν από την αφαίρεση ενός προτσές της παραγωγής δεν τη συνδέσουμε σε τελική ανάλυση με το συνολικό προτσές της παραγωγής, και μάλιστα το συνολικό προτσές παραγωγής των συνολικών παραγωγικών δυνάμεων -κι όχι του κάθε κλάδου- τότε δεν μπορούμε να κάνουμε ούτε ένα βήμα στην επιστημονική έρευνα.

    α.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  28. Σεχτάρ ο Τρομερός18 Μαρτίου 2013 - 3:44 π.μ.

    Μη απολιθωμένε (ακόμα!), έγραψα χθές (;) μιάν ευχαριστήρια απάντηση στην ευγενική παραπομπή σου, αλλά μάλλον χάθηκε. Δεν παραπονούμαι στον οικοδεσπότη γιατί δεν έχω κάνει την δουλειά του και δεν γνωρίζω τις δυσκολίες του φόρτου της, άλλωστε υπόχρεοι του είμαστε έτσι και αλλιώς.
    Επίσης, στο προηγούμενο σχόλιό μου, να διαβαστούν τα κακογραμμένα "Aufbewahrung" και "Warenbesitzer" στην σωστή γραφή τους.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Οι συντομογραφίες ολογράφως

      @ Σεχτάρ ο Τρομερός

      Φίλε Σεχτάρ, να ’σαι πάντα καλά! Ακολουθούν —με αρκετή καθυστέρηση λόγω ταξιδιού— ολογράφως οι συντομογραφίες των λημμάτων Kosten και Unkosten από το Ιστορικό Λεξικό της Γερμανικής Hermann Paul, Deutsches Wörterbuch, 10. Auflage, Max Nimeyer Verlag: Tübingen 2002.

      Subst. = Substantiv, mhd. = mittelhochdeutsch, F. = Femininum, Pl. = Plural, Jh. = Jahrhundert, Sg. = Singular, Lu. = Luther, übertr. = übertragen, jmds. = jemandes, Bed. = Bedeutung, W/H = Friedrich Karl Ludwig Weigand: Deutsches Wörterbuch. 5. Auflage […] vollständig neu bearbeitet von Karl von Bahder, Herman Hirt, Karl Kant. Herausgegeben von Herman Hirt. 2 Bände. Gießen 1909 und 1910, Neudruck Berlin, New York 1968, usw. = und so weiter, urspr. = ursprünglich, mnd. = mittelniederdeutsch, Schirmer, Kaufm. = Alfred Schirmer: Wörterbuch der deutschen Kaufmannssprache. Auf geschichtlichen Grundlagen mit einer systematischen Einleitung. Straßburg 1911, Neudruck Berlin, New York 1991

      Και πάλι συγνώμη που δεν μεταφράζω τα λήμματα, αλλά δεν προλαβαίνω, γιατί θα λείψω για πέντε εβδομάδες εκτός έδρας.

      Χαιρετισμούς,

      Μη απολιθωμένος (ακόμα!) από τις ακτές της Ανατολικής Βαλτικής

      Διαγραφή
    2. Κι ένα τελευταίο που μου διέφυγε

      @ Σεχτάρ ο Τρομερός

      mla. = mittellateinisch

      Και πάλι χαιρετισμούς,

      Μη απολιθωμένος (ακόμα!) από τις ακτές της Ανατολικής Βαλτικής

      Διαγραφή
  29. Σεχτάρ ο Τρομερός18 Μαρτίου 2013 - 3:46 π.μ.

    Φίλοι Praxisred, Agis αλλά και α., αναρωτηθείτε απλά πράγματα:
    Θα ήταν δυνατόν να υπάρξει ένας κόσμος μόνο με εμπόρους, άειντε, όχι καθαρούς εμπόρους, αλλά αυτούς, που συνήθως ξέραμε, που κάνουν και μεταφορά-συντήρηση-διανομή; Οχι, γιατί δε θα είχαν τι να εμπορευτούν.
    Αν τους έδινε κάτι ο θεός για να εμπορευτούν, θα μπορούσε αυτό να αναπαραχθεί με την καθαρή κυκλοφορία; Ούτε.
    Μεγαλώνει το συνολικό κοινωνικό προϊόν, όσο πολλαπλασιάζονται οι ενδοεμπορικές συναλλαγές; Μάλλον μειώνεται, γιατί έξοδα σίγουρα γίνονται για τις συναλλαγές αυτές.
    Η παραγωγή αξίας και υπεραξίας στην καθαρή κυκλοφορία είναι ο ορισμός του οικονομικού αεικινήτου.
    Κάθε απασχόληση (=επένδυση) κεφαλαίου δεν παράγει αυτόματα αξία και υπεραξία, αυτό, νομίζω, είναι εκχυδαϊσμός όχι μόνο της μαρξιστικής, αλλά ακόμη και της αστικής πολιτικής οικονομίας. Σε κάθε κοινωνικό σύστημα υπάρχουν παραγωγικές οικονομικές δραστηριότητες, υπάρχουν αναγκαία αλλά μη παραγωγικά έξοδα, και υπάρχουν και ζημιές. Είναι πολύ απλό να σκεφτούμε πως σε κάθε κοινωνία μπορούν να υπάρχουν και παράσιτα. Το επιχείρημα των μαρξιστών είναι πως στον καπιταλισμό τα παράσιτα έχουν θεσμικό ρόλο και "αναγνώριση", που στην φάση της παρακμής του συστήματος επιβάλλονται δια της βίας.
    Παραγωγική δραστηριότητα είναι κάθε οικονομική δραστηριότητα που προσθέτει στον κοινωνικό πλούτο, αυτό αφορά και την καπιταλιστική κοινωνία. Ας θυμηθούμε: "Das Reichtum der Gesellschaften, in welchen kapitalistische Produktionsweise herrscht, erscheint als eine "ungeheure Warensammlung",...", έτσι αρχίζει το "Κεφάλαιο".
    Μπορεί οι καπιταλιστές του εμπορίου να θεωρούν τις εμπορικές επενδύσεις τους "παραγωγικές", αφού κερδίζουν, αλλά η τάξη των κεφαλαιοκρατών σαν σύνολο δεν γίνεται πλουσιώτερη γι αυτό, ούτε και η κοινωνία, που οι ανάγκες της είναι οι αξίες χρήσης και όχι οι σχέσεις παραγωγής. Απλά η τελευταία περιμένει από την βάση, τις σχέσεις π. να οργανώσουν την παραγωγή των αξιών χρήσης.
    Και οι αξίες χρήσης δεν ισοπεδώνονται στον βωμό της αξίας για την κοινωνία, που θέλει να συνεχίσει να υπάρχει και να εξελίσσεται. Εχουν μια ποιοτική και μια ηθική πλευρά, κυρίαρχες για τους μαρξιστές, και αυτή είναι η ανθρωπιστική υπεροχή του μαρξισμού. Κάτι σχετικό νομίζω είχε ανεβάσει προ ημερών ο οικοδεσπότης αυτού του μπλογκ. Αξία χρήσης για την κοινωνία δεν είναι μονοσήμαντα ό,τι διεγείρει την εκμεταλλευτική βουλιμία του κεφαλαίου για επένδυση, δεν είναι επίσης μονοσήμαντα ακόμη και ό,τι απλά αναπαράγει την εργατική δύναμη. Αν αφαιρεθούν αυτά τα γενικώτερα ποιοτικά/ηθικά κριτήρια, είναι σίγουρο ότι η οικονομική εξέλιξη θα οδηγηθεί στην αυτοκαταστροφή της, ακριβώς όπως μια πυρηνική έκρηξη. Τι αξία θα έχουν τότε οι θεωρίες, που την πρόβλεψαν αλλά δεν μπόρεσαν να την προλάβουν; Η ποιοτική και ηθική θεώρηση των αξιών χρήσης λοιπόν δεν είναι καθόλου "ηθικολογικό" ζήτημα, αλλά βαθύτατα οικονομικό και υλιστικό. Οι συνθήκες του Καπιταλισμού-που-σαπίζει επιβάλλουν εδώ κάποιον εμπλουτισμό/εμβάθυνση της θεωρίας μας, αλλά μάλλον ξανοίγομαι σε βαθειά και αχαρτογράφητα νερά....

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  30. Σεχτάρ ο Τρομερός18 Μαρτίου 2013 - 3:47 π.μ.

    (Συνέχεια σχολίου)
    Ειδικά για το ζήτημα της κυκλοφορίας, θα πρότεινα σε όλους να ξαναφρεσκάρουν στη μνήμη τους από το πρώτο βιβλίο (τόμο) του Κεφαλαίου το Δεύτερο Τμήμα, την "Μετατροπή του Χρήματος σε Κεφάλαιο" και ιδιαίτερα την παράγραφο: 2. Οι αντιφάσεις της γενικής διατύπωσης ("Wiedersprueche der allgemeinen Formel"). Εδώ θα βρούν και τον ορισμό της κυκλοφορίας ("Summe aller Wechselbeziehungen der Warenbesietzer" = Σύνολο των σχέσεων ανταλλαγής μεταξύ των κατόχων εμπορευμάτων) και πολλά άλλα.
    Επίσης, από το δεύτερο βιβλίο (που είναι όλο αφιερωμένο στην "Διαδικασία κυκλοφορίας του κεφαλαίου"), άμεση σχέση με τα συζητηθέντα εδώ έχει το έκτο κεφάλαιο, "Τα έξοδα κυκλοφορίας" (Die Zirkulationskosten") με τις τρείς κύριες παραγράφους του:
    Ι. Καθαρά έξοδα κυκλοφορίας (Reine Zirkulationskosten)
    II. Εξοδα αποθήκευσης (Aufbewahrungwkosten)
    III. Εξοδα μεταφοράς (Transportkosten)

    Στα παραπάνω δεν έχω τίποτε να προσθέσω, να διορθώσω η να "ερμηνεύσω".

    Επίσης, Αγη, ακόμη και στο καπιταλιστικό βιομηχανικό εργοστάσιο δεν κάνουν όλοι παραγωγικές δουλειές..., είναι ο παραπλανητικός ρόλος των φαινομενολογικών πατροπαραδότων ταξινομήσεων, άμα τους αποδόσεις ουσιαστική αξία. Μια σχετική δημοσίευση "Για την θέση του τεχνικού επιστήμονα στην ελληνική βιομηχανία" υπάρχει στην ΚΟΜΕΠ 2/'82, σελ. 72, είχε ξεσηκώσει "ρίγη", δε θα πω από ποιά πλευρά, για να μη σε επηρεάσω, αν την έχεις πρόχειρη και την δείς.
    Κλείνω την συνεισφορά μου στο θέμα αυτό γιατί, εκτός από την πίεση του χρόνου, βλέπω άλλα μάβρα σύννεφα να πυκνώνουν στον ορίζοντα, που κάνουν τέτοιες συζητήσεις μάλλον πολυτέλεια.
    Καλή δύναμη σε όλους και στον οικοδεσπότη, που μας ανέχτηκε.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  31. Κριτήριο της ατομικής ταξικής θέσης και του κοινωνικού ταξικού διαχωρισμού δεν είναι ο παραγωγικός ή μη παραγωγικός χαρακτήρας της σφαίρας κυκλοφορίας ή οποιασδήποτε πλευράς του κοινωνικού καταμερισμού της εργασίας. Ούτε ο, από κοινωνική άποψη, παραγωγικός ή μη παραγωγικός χαρακτήρας της εργασίας εντός της οποιασδήποτε σφαίρας του καταμερισμού εργασίας.
    Κριτήριο είναι η ιδιοκτησία των μέσων παραγωγής: η ιδιοποίηση και συγκέντρωσή τους για την απομύζηση και τη συσσώρευση απλήρωτης εργασίας/υπεραξίας από τη μια - η αποστέρησή τους κι ο εξαναγκασμός στην πώληση της εργατικής δύναμης για τη συντήρησή της (και την αναπαραγωγή της στις μέρες της "ευμάρειας"!!!), από την άλλη.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  32. Συζητούσαμε παλιότερα στο Praxis για ένα είδος εργασίας που ένας αναγνώστης έβλεπε ως τον ορισμό "μη παραγωγικής" εργασίας: την εργασία στη βιομηχανία παραγωγής ναρκωτικών. Όμως αυτή η εργασία, που δεν παράγει καμία αξία χρήσης

    Δεν καταλαβαινω.Γιατι τα ναρκωτικα να μην αποτελουν αξια χρησης?Τα ναρκωτικα ειναι εμπορευμα και για να ειναι κατι εμπορευμα προυποτιθεται οτι ειναι αξια χρησης ετσι δεν ειναι?

    προκοπης/ξεφτερης

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Ένας από τους ακριβότερους καφέδες στον κόσμο παράγεται από σπόρους καφέ που συλλέγονται από τα κόπρανα ενός θηλαστικού που λέγεται civet. Έλα μεγάλε δούλεψε, τώρα το παράδειγμα, μπορείς: για μια πράσινη οικονομία τής ανταλλαγής με πραγματικές αξίες χρήσης.

      ΥΓ Είπα να σου εμπλουτίσω το τριπ, τι άρωμα έχει τώρα ο μπάφος;

      Διαγραφή


  33. Συναγωνιστές, έστω και καθυστερημένα, να κλείσουμε και την δική μας παρουσία μόνο με την εξής επισήμανση: το θέμα εδώ δεν είναι η διαφωνία για τους ορισμούς η την ερμηνεία των κειμένων του Μάρξ αλλά πολύ ευρύτερο. Είναι αναπόσπαστο μέρος της συζήτησης για τον ιμπεριαλισμό και έχει μεγάλη σχέση με όλα αυτά που γίνονται αυτές τις μέρες και στην Κύπρο.

    Γιατί όλη η συζήτηση περί "χρηματοπιστωτικού τομέα" και του τρόπου με τον οποίο αντιμετωπίζεται απο τα αστικά ρεύματα, που ξαφνικά ανακαλύπτουν-αλά κάρτ-τον μη παραγωγικό της χαρακτήρα και καλούν σε "εξορθολογισμό" είναι ακριβώς η ψεύτικη διάκριση "καθαρού" και "παρασιτικού" καπιταλισμού, που αποκρύπτει ότι ο χρηματοπιστωτικός τομέας είναι αναπόσπαστο τμήμα της καπιταλιστικής παραγωγής η οποία χωρίς αυτόν δεν μπορεί να υπάρξει ούτε να αναπτυχθεί.

    Όλη αυτή η συζήτηση κρύβεται γύρω απο την απάτη της "δυσαναλογίας" του τραπεζικού κεφαλαίου με το "ρευστό" χρήμα, την βιομηχανική παραγωγή κλπ. Και είναι απάτη γιατί στον καπιταλιστικό τρόπο παραγωγής, που είναι ένα άναρχο σύστημα-ζούγκλα των καπιταλιστών, αυτή η "δυσαναλογία" των τραπεζών δεν είναι τίποτα άλλο παρά η ανώτατη μορφή όλης της "δυσαναλογίας" της εκμετάλλευσης που ξεκινάει απο την ρίζα του συστήματος. Της "δυσαναλογίας" ανάμεσα στην υπεραξία που καρπώνεται ο καπιταλιστής και το τμήμα που αναλογεί στον εργάτη, της "δυσαναλογίας" ανάμεσα στον παραγωγό και την τιμή που φτάνει τελικά στο εμπόριο, την "δυσαναλογία" στην φορολογική πολιτική του αστικού κράτους, στις εργοδοτικές εισφορές κλπ. Οι τράπεζες απλά έχουν τελειοποιήσει αυτήν την δυσαναλογία, μέσω της άμεσης κλοπής των καταθέσων και τις διαχείρησης του ρευστού.

    Το χρηματιστικό κεφάλαιο, η ανώτατη μορφή κεφαλαίου στον ιμπεριαλισμό έχει κεντρικό ρόλο στην διακίνηση και θεσμοποιήση αυτής της διαδικασίας μέσα απο την τραπεζική "πίστη". Είναι λοιπόν εξαιρετικά παραγωγικό και για αυτό απο την αρχή της κρίσης είναι το πρώτο πράγμα που όλοι οι αστοί έτρεξαν να σώσουν. Γιατί ξέρουν ότι χωρίς τράπεζες δεν υπάρχει σήμερα διακίνηση κεφαλαίων, επενδύσεις, αποταμίευση-κατανάλωση, δημοσιονομική πολιτική κλπ .

    Η χρεοκοπία μεγάλου μέρους της αριστεράς συνίσταται ακριβώς στο ότι επειδή έχει όριο τον καπιταλιστικό τρόπο παραγωγής (ανεξάρτητα απο φρασεολογία) αυτοεγκλωβίζεται συνεχώς σε ένα παραλογισμό που διαφωνεί με το κούρεμα των μικροκαταθετών, μετά διαφωνεί με το κούρεμα γενικώς, μετά καταγγέλει τους "τοκογλύφους", μετά παρακαλάει τους Ρώσους "τοκογλύφους", μετά αγωνίζεται για "λύση εντός του ευρώ" κλπ

    Ενώ το πραγματικό πρόβλημα είναι ακριβώς η "διάσωση του τραπεζικού συστήματος" είτε με plan B, είτε με plan A. Γιατί, για τους εργαζόμενους, δεν υπάρχει άλλη λύση απο την άμεση έξοδο απο την Ε.Ε, την κρατικοποιήση όλων των τραπεζών και την δήμευση όλων των περιουσιακών τους στοιχείων για να υπάρξει εκκίνηση σε μια άλλη κατεύθυνση. Αυτό όμως δεν μπορεί να γίνει παρά μόνο απο ένα εργατικό κράτος που θα έχει τελείως διαφορετικά κριτήρια για τις κατευθύνσεις της παραγωγής.

    Μέχρι τότε, ο μόνος δρόμος είναι η υπεράσπιση των εργατικών δικαιωμάτων, ο αγώνας και η αντίσταση απέναντι σε αυτές τις πολιτικές ώστε να ανασυγκροτηθεί σε νέα βάση και το εργατικό και κομμουνιστικό κίνημα. Και βέβαια, η συνεχής αποκάλυψη της απάτης των διάφορων plan A, B και που αυτά οδηγούν.

    ΑπάντησηΔιαγραφή


  34. Τελευταίο: Δεν υπάρχει ανταλλακτική αξία χωρίς αξία χρήσης, δηλαδή δεν υπάρχει εμπόρευμα χωρίς αξία χρήσης. Και αυτό ισχύει για όλα τα εμπορεύματα, ανεξάρτητα απο την υλική τους μορφή, ανεξάρτητα απο το χαρακτήρα της εργασίας που τα δημιούργησε. Ο καθένας μπορεί να θεωρεί χρήσιμο, η πιο χρήσιμο το ένα η το άλλοα εμπόρευμα, για τον εαυτό του η για την κοινωνία. όμως στον καπιταλισμό κάθε εμπόρευμα έχει κάποια "χρησιμότητα" αλλιώς δεν θα υπήρχε. Πολλές φορές όλοι μας χρησιμοποιούμε, λόγω και της γενικότερης συζήτησης, αυτούς τους όρους με αυτό το περιεχόμενο της "υποκειμενικής" χρησιμότητας και όχι της αντικειμενικής λειτουργίας. Και εμείς το έχουμε κάνει στο παρελθόν.

    Η ανταλλακτική εργασία εξάλλου δεν είναι τίποτα άλλο απο την αξία χρήσης που έχει το εμπόρευμα για τον αγοραστή, τον λόγο για τον οποίο το αγοράζει. Υπάρχουν αξίες χρήσης που δεν είναι εμπορεύματα, αν και όσο αναπτύσσεται ο καπιταλισμός λιγοστεύουν (ο αέρας, το νερό κλπ). Το αντίστροφο δεν ισχύει. Δεν υπάρχουν ανταλλακτικές αξίες που δεν είναι αξίες χρήσης. Ούτε θα υπάρξουν ποτέ.

    Ευχαριστούμε και εμείς το Lenin Reloaded για την φιλοξενία και τους συναγωνιστές για το διάλογο. Έτσι και αλλιώς θα συνεχιστεί και σε άλλες αναρτήσεις με όλα τα ζητήματα που ανοίγουν-γύρω απο τον ιμπεριαλισμό και την αντιμπεριαλιστική πάλη και το χαρακτήρα της-. Οι τελευταίες πολύ χρήσιμες αναρτήσεις για τον ιμπεριαλισμού και την "μια χούφτα έθνη" που αναδημοσιεύσαμε και στο ιστολόγιο praxis έχουν και αυτές άμεση σχέση με το ζήτημα, τον χαρακτήρα της καπιταλιστικής ανάπτυξης και σε εθνικό και σε διεθνικό επίπεδο. Και τον ιμπεριαλισμό σε σχέση με αυτήν.



    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Πολλές φορές όλοι μας χρησιμοποιούμε, λόγω και της γενικότερης συζήτησης, αυτούς τους όρους με αυτό το περιεχόμενο της "υποκειμενικής" χρησιμότητας και όχι της αντικειμενικής λειτουργίας. Και εμείς το έχουμε κάνει στο παρελθόν

      αυτο ακριβως το πραμα εννοουσα με την ερωτηση μου, οτι δεν ειναι ακριβης τροπος εκφρασης να πεις οτι δεν αποτελουν τα ναρκωτικα αξια χρησης,οταν απλα μπορεις να πεις οτι ειναι βλαπτικα η οτι καταστρεφουν την κυρια παραγωγικη δυναμη κτλ, οχι οτι εγω τα θεωρω ωφελιμη αξια χρησης.Εντελως ακυρο το σχολιο σου waltendegewalt

      προκοπης/ξεφτερης

      Διαγραφή


  35. Επιπλέον, (τώρα είδαμε το σχόλιο απο απροσεξία) για το κριτήριο του ταξικού διαχωρισμού:


    Η βασική έννοια της Μαρξιστικής αντίληψης για τον ορισμό των κοινωνικών τάξεων, που είναι προυπόθεση και αφετηρία για την Μαρξιστική κριτική.


    Τάξεις ονομάζουμε μεγάλες ομάδες ανθρώπων που ξεχωρίζουν μεταξύ τους

    από τη θέση που κατέχουν μέσα σ’ ένα, ιστορικά καθορισμένο, σύστημα της κοινωνικής παραγωγής,

    από τη σχέση τους (στο μεγαλύτερο μέρος κατοχυρωμένη και διατυπωμένη σε νόμους) προς τα μέσα παραγωγής,

    από το ρόλο τους στην κοινωνική οργάνωση της εργασίας

    και, συνεπώς, από τους τρόπους που ιδιοποιούνται τη μερίδα του κοινωνικού πλούτου που διαθέτουν και από το μέγεθος αυτής της μερίδας.

    Οι τάξεις είναι οι ομάδες εκείνες ανθρώπων, που η μία μπορεί να ιδιοποιείται τη δουλειά της άλλης, χάρη στη διαφορά της θέσης που κατέχει μέσα σ’ ένα καθορισμένο σύστημα της κοινωνικής οικονομίας»

    Β.Ι Λένιν-Η Μεγάλη Πρωτοβουλία, Άπαντα, τόμος 39, σελ 15



    Δεν είναι δηλαδή ακριβές ότι κριτήριο είναι μόνο η ιδιοκτησία των μέσων παραγωγής.


    Αυτά και κλείνουμε εδώ.



    ΑπάντησηΔιαγραφή


  36. Η ανταλλακτική εργασία εξάλλου δεν είναι τίποτα άλλο απο την αξία χρήσης που έχει το εμπόρευμα για τον αγοραστή = Η ανταλλακτική αξία εξάλλου δεν είναι τίποτα άλλο απο την αξία χρήσης που έχει το εμπόρευμα για τον αγοραστή

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  37. Αυτό το σχόλιο αφαιρέθηκε από τον συντάκτη.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  38. Σεχτάρ ο Τρομερός22 Μαρτίου 2013 - 9:20 μ.μ.

    Προκόπη/ξεφτέρη,
    Από την άποψη του καπιταλιστικού τρόπου παραγωγής, κάπου ο Κάρολος διευκρινίζει πως κάθε αγαθό, που ικανοποιεί κοινωνικά αποδεκτές ανάγκες, ανεξάρτητα από ηθική διάσταση, έχει κοινωνική αξία χρήσης και άρα μπορεί να έχει και ανταλλακτική αξία αν χρειάζεται εργασία για να παραχθεί. (Δεν θυμάμαι την ακριβή διατύπωση αλλά μεταφέρω περισσότερο το νόημα, αν καλώς το κατανόησα). Αυτή η θεώρηση ικανοποιεί τις ανάγκες της κατανόησης της πολιτικής οικονομίας του καπιταλισμού, της εκμετάλλευσης της εργ. δύναμης και της κίνησης του κεφαλαίου.
    Προφανώς το "κοινωνική αξία χρήσης" εδώ προσδιορίζει την ιδιότητα του εμπορεύματος να είναι χρήσιμο σε μεγάλο αριθμό ατόμων, τόσων, που να μπορούν να αποτελέσουν αγορά, ώστε και η ανταλλακτική του αξία να διαμορφωθεί κοινωνικά, ανάλογα με τον μέσο κοινωνικά αναγκαίο χρόνο εργασίας κλπ.
    Μέχρι εδώ, καλά.
    Από εδώ και πέρα όμως εγείρονται άλλα σοβαρότατα ερωτήματα.
    Τα ναρκωτικά (και τα όπλα, και άλλα τέτοια) συμβάλλουν στον πλούτο/ευημερία της κοινωνίας; Δηλαδή, αν η ανθρωπότητα διπλασιάσει, φερ' ειπείν, την ετήσια παραγωγή ναρκωτικών, θα αυξήσει κατά το ισόποσο τον παγκόσμιο πλούτο;
    Μάλλον όχι, για οικονομικούς, όχι ηθικούς, λόγους, που θεωρώ περιττό να αναλύσω καν (έξοδα θεραπείας, κέντρα αποτοξίνωσης, καταστροφή εργατικού δυναμικού, κλπ.).
    Μήπως λοιπόν, ένα στοιχείο της κρίσης του Καπιταλισμού-που-σαπίζει είναι ακριβώς ΚΑΙ η διόγκωση της παραγωγής τέτοιων ζημιογόνων εμπορευμάτων; Μήπως η Κρίση, δεν είναι μόνο κρίση υπερσυσσώρευσης κεφαλαίου, που υπό μη κρισιακές συνθήκες θα δημιουργούσε πραγματικό πλούτο (=κοινωνικά χρήσιμα αγαθά), αλλά και διόγκωσης κεφαλαίου, ανεξαρτήτως βαθμού συσσώρευσης, που προκαλεί κοινωνική ζημιά; Γι αυτό και η συζήτηση για τις "παραγωγικές" εργασίες έχει μεγάλη σημασία να επαναπροσδιοριστεί με έμφαση στην ολική κοινωνική χρησιμότητα των αξιών, που παράγουν, και να μην προσδιορίζονται απλά από την αποδοχή της χρήσης τους μέσα στην καπιταλιστική αγορά.
    Υπάρχουν πια πολλές αξίες χρήσης, που μπορεί να είναι χρήσιμες στους επιμέρους κεφαλαιοκράτες αλλά είναι ζημιογόνες για την κοινωνία, όπως, για παράδειγμα, εκτός από ναρκωτικά/όπλα, η διαφήμιση, που εξυπηρετεί όχι την ενημέρωση αλλά τον ανταγωνισμό των κεφαλαιοκρατών, ο υπερκαταναλωτισμός, κ.α. ουκ ολίγα. Ο παρασιτισμός του κεφαλαίου δεν έχει μελετηθεί όσο του χρειάζεται, και μάλλον μας κρύβει εκπλήξεις, που θα προσθέσουν ισχυρά επιχειρήματα για τον ιστορικά παρωχημένο καπιταλισμό.
    Αλλά, όπως είπα και παραπάνω, αυτά είναι βαθειά και αχαρτογράφητα νερά για μένα. Και τρέχει μια πολύ-πολύ ανησυχητική επικαιρότητα...
    Νύξεις σχετικές θα βρείς στην "Πολιτική Οικονομία" της Ακαδημίας Επιστημών της ΕΣΣΔ.
    Ας βρεθεί το παληκάρι, που θα ασχοληθεί, και, που ξέρεις, μπορεί να προσθέσει κανένα κεφάλαιο, αν όχι τον τέταρτο τόμο, στο Κεφάλαιο του Κ.Μάρξ!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  39. @Σεχταρ

    Θα διαφωνησω στο οτι οικονομκα τα ναρκωτικα ειναι ασυμφορα. Και τα ναρκωτικά και η απεξαρτηση οταν γινεται ιδιωτικα παραγει υπεραξια και ευνοει τη διευρυμενη αναπαραγωγη του κεφαλαιου. Η δημιουργια νεων αξιων χρησης σε πρωτο σταδιο βοηθα τη διευρυμενη αναπαραγωγη του κεφαλαιου. Στο τελος ομως αν ο κλαδος που παραγει τη νεα αυτη αξια αποδειχτει λιγοτερο παραγωγικος τοτε συντελει με τη σειρα του στην κριση του συστηματος. Ανάμεσα σε άλλες αιτίες και η παραγωγη σκουπιδιων (waste) εδωσε παραταση ζωης στον καπιταλισμο

    Οι εξοπλισμοι ειναι ενα αλλο θεμα που η αναπτυξη του θελει ολοκληρο κειμενο κι οχι ενα μικρο σχολιακι αλλα η αναπτυξη της Γερμανιας και της Ιαπωνιας μετα τον Β’ππ βοηθηθηκε απο την απουσια αναγκης για εξοπλισμους γιατι η αναπαραγωγη του κεφαλαιου γινοταν με μεγαλυτερη ταχυτητα στις χωρες αυτές.

    Υγ
    Ανακαλυπτουμε ποσο ‘άγραμματοι’ ειμαστε περι τον μαρξισμο την ωρα που δεχομαστε τη μεγαλη επιθεση του κεφαλαιου.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  40. Σεχτάρ ο Τρομερός28 Μαρτίου 2013 - 11:45 π.μ.

    Αναυδε, άργησα να πάρω χαμπάρι την παρατήρησή σου - έχει ήδη "γεράσει" και το ποστ.
    Στα γρήγορα: "Ασύμφορα" για ποιούς; Αλλο το "παραγωγικός" για το κεφάλαιο και το σύστημά του, τον Καπιταλισμό, άλλο το "παραγωγικός" για το προλεταριάτο. Δεν υπάρχει ταυτότητα συμφερόντων. Δεν ήταν πάντα έτσι, υπάρχει ιστορική εξέλιξη.
    Ούτε τα ναρκωτικά, ούτε η απεξάρτηση παράγουν υπεραξία. Ολα αυτά είναι βαποράκια μεταφοράς πρόσθετης υπεραξίας για τους καπιταλιστές, υπεραξίας, που έχει παραχτεί αλλού. Είναι καταστροφή για μια οικογένεια η ύπαρξη ναρκομανούς. Πρέπει να δουλεύουν όλοι οι υπόλοιποι και να δίνουν στον ναρκομανή χρήμα, που πάει και το ακουμπάει στον έμπορο. Ολο το κύκλωμα των ναρκωτικών είναι ένα ακόμη παρασιτικό φορτίο για τον κόσμο της εργασίας. Το ίδιο συμβαίνει και με πολλές άλλες δραστηριότητες.
    Για τους εξοπλισμούς, συ είπας, και αναρωτιέμαι γιατί το θεωρείς "άλλο θέμα".
    Ελπίζω σε μιαν άλλη ευκαιρία να συζητήσουμε το τεράστιο θέμα του παρασιτισμού στον Καπιταλισμό, κρύβει παγόβουνο από κάτω.

    ΑπάντησηΔιαγραφή