Δευτέρα, 24 Δεκεμβρίου 2012

Γερμανία: Από το 1918 στο 1920. H επανάσταση κι η αντεπανάσταση (δεύτερο μέρος)

Μάχη στο Βερολίνο, 24-25 Δεκεμβρίου 1918 

"Τα ματωμένα Χριστούγεννα του Έμπερτ"
Στη μάχη που ακολουθεί μεταξύ των κυβερνητικών δυνάμεων του Έμπερτ και των ναυτών του Κίελου, οι δεύτεροι χάνουν τριάντα άντρες -- πολίτες και στρατιώτες μαζί. Οι Σπαρτακιστές κάνουν λόγο για "ματωμένα Χριστούγεννα του Έμπερτ." 

Οι εξεγερμένοι του Κίελου προσωρινοί νικητές, Χριστούγεννα του 1918, Βερολίνο

Οι ναύτες της Επαναστατικής Φρουράς κρατούν όμως τις θέσεις τους, και οι κυβερνητικές δυνάμεις υποχωρούν από το κέντρο του Βερολίνου, αφήνοντας τον έλεγχο της πόλης στους εξεγερμένους. Όμως αυτοί και πάλι δεν εκμεταλλεύονται την κατάσταση επαναστατικά -- προφανώς, η σύνδεσή τους με τους Σπαρτακιστές που τόσο φοβάται ο Έμπερτ δεν υφίσταται, και ο Λίμπκνεχτ δεν ελέγχει την κατάσταση περισσότερο από ό,τι το SPD. Στις 29 Δεκέμβρη, οι Ανεξάρτητοι Σοσιαλδημοκράτες αποχωρούν, σε ένδειξη διαμαρτυρίας για τη σφαγή ανθρώπων που πρόσκεινταν στο κόμμα τους, από την κυβέρνηση Έμπερτ. Ο Έμπερτ τρίβει τα χέρια του, που είναι πια λυμένα από τις παρεμβάσεις των Ανεξάρτητων.
Η Ρόζα Λούξεμπουργκ

Κόκκινη Ρόζα
Οι Σπαρτακιστές συνειδητοποιούν --πολύ αργά-- την αντεπαναστατική στόχευση των Σοσιαλδημοκρατών και την ανάγκη δημιουργίας Κομμουνιστικού Κόμματος που να ηγηθεί της εξέγερσης στα πρότυπα των Μπολσεβίκων. Στις 31 Δεκεμβρίου, η Ρόζα Λούξεμπουργκ παρουσιάζει το ιδρυτικό πρόγραμμα του ΚΚΓ (KPD). Όμως η Επαναστατική Φρουρά του Βερολίνου παραμένει πιστή στους Ανεξάρτητους Σοσιαλδημοκράτες.

 Διαδήλωση των Ανεξάρτητων Σοσιαλδημοκρατών και των Σπαρτακιστών, Βερολίνο, Ιανουάριος 1919

Η εξέγερση των Σπαρτακιστών
Στις 4 Ιανουαρίου 1919, η κυβέρνηση Έμπερτ απολύει τον αρχηγό της αστυνομίας του Βερολίνου και μέλος των Ανεξάρτητων Σοσιαλδημοκρατών, Εμίλ Άιχορν, επειδή δεν δέχτηκε να βοηθήσει τον στρατό στην επίθεση κατά των Επαναστατικών Φρουρών τα Χριστούγεννα. Οι Ανεξάρτητοι Σοσιαλδημοκράτες, ο Λίμπκνεχτ εκ μέρους του νεοσύστατου ΚΚΓ, και η Επαναστατική Φρουρά, καλούν σε διαδήλωση για την επόμενη, την 5η Ιανουαρίου. Εκατοντάδες χιλιάδες, αρκετοί από αυτούς ένοπλοι, γεμίζουν τους δρόμους του Βερολίνου στις 5 και ξανά στις 9 του μήνα. Αρκετοί καταλαμβάνουν τους σιδηροδρομικούς σταθμούς και την περιοχή όπου εκδίδονταν οι αστικές εφημερίδες, οι οποίες ζητούσαν ανοιχτά την ενίσχυση των Freikorps και την δολοφονία των Σπαρτακιστών.
Σπαρτακιστές στους δρόμους του Βερολίνου, Ιανουάριος 1919

Διορίζεται Προσωρινή Επαναστατική Επιτροπή (Provisorischer Revolutionsausschuss), η οποία όμως δεν έχει ουσιαστικό ρόλο στην χάραξη στρατηγικής για το κίνημα. Οι Λίμπκνεχτ και Λούξεμπουργκ διαφωνούν, καθώς ο πρώτος εγκρίνει την ένοπλη εξέγερση ενώ η δεύτερη, μαζί με την πλειοψηφία του ΚΚΓ, την θεωρεί πρώιμη και καταστροφική. Απ' την δική του πλευρά, ο Έμπερτ στέλνει στρατό στο Βερολίνο. Το SPD μοιράζει φυλλάδια που γράφουν "Η ώρα που πληρώνονται όλα πλησιάζει". Τα τάγματα θανάτου των Freikorps μπαίνουν στην πόλη, υπό την καθοδήγηση του σοσιαλδημοκράτη βουλευτή Νόσκε.

Πόστερ προσέλκυσης νέων μελών στα Freikorps

Το τέλος των Σπαρτακιστών
156 σκοτώνονται συνολικά στο Βερολίνο, πολλοί από αυτούς συλληφθέντες που εκτελούνται από τα Freikorps. Στις 15 Ιανουαρίου συλλαμβάνονται ως ηγέτες της εξέγερσης --που πάντως δεν ελεγχόταν από τους Σπαρτακιστές-- οι Λίμπκνεχτ και Λούξεμπουργκ. Τα Freikorps τους χτυπούν μέχρι να λιποθυμήσουν πριν τους πυροβολήσουν στο κεφάλι. Πετούν το σώμα της Λούξεμπουργκ στο κανάλι Landwehr του Βερολίνου και παραδίδουν το πτώμα του Λίμπκνεχτ σε τοπικό νεκροτομείο. Σε συνέντευξή του στο Σπίγκελ το 1962, ο διοικητής Παμπστ, στα χέρια της μονάδας Freikorps του οποίου βασανίστηκαν και δολοφονήθηκαν οι Λίμπκνεχτ και Λούξεμπουργκ, ισχυρίζεται ότι είχε πάρει ρητή άδεια για τις πράξεις αυτές από τους Έμπερτ και Νόσκε.
Ο Καρλ Λίμπκνεχτ νεκρός

"Σοβιετική Δημοκρατία της Βαυαρίας"
Στις 21 Φεβρουαρίου του 1919, ο Κουρτ Άισνερ, μέλος των Ανεξάρτητων Σοσιαλδημοκρατών και πρωταγωνιστής των γεγονότων του 1918 στην Βαυαρία, δολοφονείται από τον ακροδεξιό Anton Graf. Ο φωτογραφικός φακός συλλαμβάνει κάποιον με το όνομα Αδόλφος Χίτλερ να παρακολουθεί την κηδεία του Άισνερ.
Η κηδεία του Άισνερ

Μετά την κηδεία, ξεσπούν στην πόλη ταραχές, οδηγώντας σε ακυβερνησία για αρκετά μεγάλο διάστημα. Στις 6 Απριλίου, η Βαυαρία ανακηρύσσεται Σοβιετική Δημοκρατία, υπό την ηγεσία των Ανεξάρτητων Σοσιαλιστών και των Αναρχικών. Μέλος της τοπικής κυβέρνησης είναι και ο Φραντς Λιπ, κατ' εξακολούθηση τρόφιμος ψυχιατρείου, ο οποίος, μεταξύ άλλων, κηρύσσει πόλεμο στην Ελβετία επειδή δεν έστειλε τα 60 τραίνα που ο ίδιος ζήτησε, και στέλνει τηλεγράφημα στον Λένιν για να τον πληροφορήσει ότι ο πρώην πρωθυπουργός Χόφμαν έχει διαφύγει στο Μπάμπεργκ και έχει πάρει μαζί του το κλειδί της τουαλέτας του υπουργείου.
Στελέχη της Βαυαρικής Σοβιετικής Δημοκρατίας, Απρίλιος-Μάϊος 1919

Στις 12 Απριλίου, οι κομμουνιστές κάνουν πραξικόπημα και αρχίζουν άμεσες μεταρρυθμίσεις, περιλαμβανομένων απαλλοτριώσεων πολυτελών κατοικιών που δίνονται σε άστεγους, και εργοστασίων, που παραδίδονται σε εργατικό έλεγχο. Με διαταγές Λένιν, αποστέλλονται Ρώσοι στρατιώτες να αναλάβουν την εκτέλεση μελών της τοπικής ελίτ που οι ντόπιοι αρνούνται να εκτελέσουν. Εκτελείται ο Πρίγκηπας Γουστάβος και η Κοντέσα φον Βέσταρπ.
Τα Freikorps καταφθάνουν στο Μόναχο, Μάιος 1919

Στις 3 Μαϊου του 1919, εισβάλλουν στην πόλη η γερμανική Λευκή Φρουρά και τα Freikorps, με συνολική δύναμη 30.000 ανδρών. 1.000 πιστοί υπερασπιστές της Σοβιετικής Δημοκρατίας της Βαυαρίας σκοτώνονται στις μάχες. Άλλοι 700 εκτελούνται. Ανάμεσά τους, ο αρχηγός των κομμουνιστών Λεβίν. Στα διακριτικά των Βαυαρικών Freikorps που καταφθάνουν με την παραδοσιακή ενδυμασία της περιοχής, διακρίνεται ένα σήμα που δεν έχει ακόμα αποκτήσει κοσμοϊστορική σημασία, αλλά που, μαζί με την νεκροκεφαλή που επίσης αρέσκονται να επιδεικνύουν στα διακριτικά τους, αποτελεί τον προάγγελο του μέλλοντος: η σβάστιγκα.
 Freikorps της Βαυαρίας στο Μόναχο, Μάιος 1919

Καταστολή παντού
Παρόμοια είναι η κατάσταση σε άλλες πόλεις την ίδια περίοδο. Τον Φεβρουάριο του 1919, ο Νόσκε διατάζει επίθεση των Freikorps στη Βρέμη, για απείθεια του εκεί Συμβουλίου. 400 νεκροί είναι ο απολογισμός. Σε αντίδραση, ξεσπούν ταραχές στη Ρουρ, τη Σαξωνία, τη Ρηνανία. Καλείται Γενική Απεργία για τις 4 Μαρτίου. Στο Βερολίνο ξεσπούν και πάλι οδομαχίες. Ο Νόσκε επανέρχεται με την Gardekavallerie-Schützendivision, που δολοφόνησε τους Λίμπκνεχτ και Λούξεμπουργκ, πάλι υπό την στρατιωτική ηγεσία του Παμπστ. Στις 16 Μαρτίου, όταν τελειώνουν οι εχθροπραξίες, 1200 Βερολινέζοι είναι νεκροί. Στο Αμβούργο και την Θουριγκία, όπου έχουν επίσης ξεσπάσει αναταραχές, η μέθοδος των σοσιαλδημοκρατών είναι η ίδια. Αποστολή των ταγμάτων λυσσασμένων αντικομμουνιστών των Freikorps και αλύπητη καταστολή.
Βερολινέζοι επαναστάτες εκτελεσμένοι από τα Freikorps, Μάρτιος 1919

Στις 21 Αυγούστου του 1919, ο Φρίντριχ Έμπερτ ανακηρύσσεται επίσημα Πρόεδρος της Δημοκρατίας. Είχε προηγηθεί στις 6 Φεβρουαρίου, και σε μια πόλη με το όνομα Βαϊμάρη που επιλέχθηκε επειδή βρισκόταν σε σχετική ηρεμία από τις ταραχές στο Βερολίνο, η Εθνοσυνέλευση που τον είχε ανακηρύξει προσωρινό Πρόεδρο. Πρωθυπουργός ο Φίλιπ Σάιντεμαν. Η λεγόμενη Δημοκρατία της Βαϊμάρης ήταν το παιδί των υπηρεσιών των Σοσιαλδημοκρατών για την αποφυγή γενίκευσης και ριζοσπαστικοποίησης των εξεγέρσεων του 1918 και της στρατιωτικής καταστολής εναντίον των κομμουνιστών στην οποία προσέφυγαν. Αλλά τα Freikorps, χτισμένα πάνω στο μίσος για τον κομμουνισμό και την εξύμνηση της στρατιωτικής βίας, ήταν δύσκολο να υπηρετήσουν για πολύ την ματωμένη ειρήνη της σοσιαλδημοκρατίας.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου