Παρασκευή, 23 Νοεμβρίου 2012

Ο κομισάριος εξαφανίζεται...αλλά γιατί;

Το 1997 κυκλοφόρησε στα αγγλικά --και μάλιστα με ενθουσιώδη υποδοχή-- το βιβλίο Ο κομισάριος εξαφανίζεται του βετεράνου τροτσκιστή David King. Σύμφωνα με τον υπότιτλό του, το βιβλίο αφορά την "παραποίηση φωτογραφιών και έργων τέχνης στην σταλινική Ρωσία," και συνεπώς συγκαταλέγεται στα πειστήρια για την αποτρόπαια φύση του Στάλιν προσωπικά και του καθεστώτος του ευρύτερα. Το θυμήθηκα λόγω του τίτλου του πολεμικού άρθρου του Ν. Σεβαστάκη για το ΚΚΕ, "Η σταλινική σχολή της πλαστογραφίας", που περιέχει μία από τις γνωστές ρετουσαρισμένες φωτογραφίες. Όπως είναι ευρέως γνωστό, η παραποίηση των φωτογραφιών αφορά την αφαίρεση από αυτές της εικόνας ανθρώπων που είχαν καταδικαστεί για εγκλήματα κατά του κράτους και του καθεστώτος, κυρίως στην περίοδο 1936-38.

Δεν έχω λόγους για να αμφιβάλλω ότι η παραποίηση έλαβε χώρα ή ότι είχε πολιτικά κίνητρα. Το πρώτο μού φαίνεται αναμφισβήτητο και το δεύτερο απόλυτα εύλογο. Το ζήτημα για μένα είναι τι είδους πολιτικά κίνητρα είχε. Το βιβλίο του Κινγκ αντικατοπτρίζει, από όσο ξέρω, την μοναδική ερμηνεία που έχει δοθεί στην παραποίηση διεθνώς, και βέβαια και στην Ελλάδα: ότι δηλαδή οι παραποιημένες φωτογραφίες αποτελούν ντοκουμέντα της προσπάθειας της χειραγώγησης της μνήμης της σοβιετικής κοινωνίας και ταυτόχρονα, "εξάλειψης" στο συμβολικό επίπεδο αυτών τους οποίους το καθεστώς Στάλιν εξάλειψε στην πραγματικότητα. Αντιγράφω (μεταφράζοντας) από το δελτίο τύπου για το βιβλίο του Κινγκ:
Για τον Ιωσήφ Στάλιν, το ρετούς φωτογραφιών ήταν τεχνική ελέγχου της δημόσιας αντίληψης και της μνήμης. Αυτοί που εξαφανίστηκαν στην πραγματικότητα --είτε εξορίστηκαν στις πιο απομακρυσμένες περιοχές της ΕΣΣΔ είτε εξαλείφθηκαν από την μυστική αστυνομία-- εξαφανίστηκαν επίσης από τις φωτογραφίες και ακόμα και από πίνακες ζωγραφικής. Σε πολλές περιπτώσεις τους εξαφάνισαν εντελώς, σε άλλες μαύρισαν τα πρόσωπά τους άτσαλα με μελάνι.
Είναι σαφές το πού τείνει αυτό το είδος σκεπτικού: η εξαφάνιση των μορφών ανθρώπων είναι πειστήριο ενοχικότητας του σταλινικού καθεστώτος απέναντί τους και άρα --και συνεπώς-- ενοχής για την άδικη εξάλειψή τους. Το σταλινικό καθεστώς, για να το πούμε αλλιώς, "συλλαμβάνεται", μέσα από τα πειστήρια των φωτογραφιών, να εξαλείφει τα ίχνη των εγκλημάτων του, όπως κάνουν πολλοί εγκληματίες, και με το ίδιο κίνητρο: δεν θέλει να πιαστεί ως ένοχο για τα εγκλήματα αυτά. 

Νομίζω ότι ακόμα και η πιο στοιχειώδης αντίληψη της ιστορικής πραγματικότητας είναι αρκετή για να θέσει κάποια πολύ βασικά ερωτήματα σε ό,τι αφορά τη λογική της επικρατούσας, και από όσο ξέρω αναμφισβήτητης ως τώρα ερμηνείας των κινήτρων για το ρετουσάρισμα φωτογραφιών (ή έργων τέχνης) από το καθεστώς Στάλιν.

Όλοι γνωρίζουν και παραδέχονται ότι οι λεγόμενες Δίκες της Μόσχας, όπου καταδικάστηκαν πολλά από τα επιφανέστερα "θύματα" φωτογραφικού ρετούς, ήταν δημόσιες. Ήταν τέτοιες επειδή τέτοιες τις επιθυμούσε το καθεστώς. Το καθεστώς το ίδιο, με άλλα λόγια, ήθελε όλος ο λαός της Σοβιετικής Ένωσης να γνωρίζει τα κατηγορητήρια εναντίον των διάσημων δικαζόμενων, να γνωρίζει ότι κρίθηκαν ένοχοι, και να γνωρίζει ότι εκτελέστηκαν.

Ποιο λόγο λοιπόν είχε το ίδιο καθεστώς, που έκανε ό,τι περνούσε από το χέρι του για να δημοσιοποιήσει την δίωξη του Τρότσκι και των υπολοίπων κατηγορουμένων των δικών όπως του Κάμενεφ ή του Ρίκοφ ή του Τουχατσέφκσι, να αποκρύψει την ιστορική τους παρουσία, το γεγονός ότι υπήρξαν; Τι ακριβώς ανέμενε να πετύχει μέσω μιας απόκρυψης που ερχόταν σε αντίφαση με την δική του επιμονή στην δημοσιοποίηση της δίωξής τους; 

Σε ό,τι αφορά την δημοσιότητα των δικών και των καταδικών της Μόσχας, το κίνητρο είναι εύκολο να γίνει κατανοητό: είναι η διαπόμπευση, η δημόσια απαξίωση. Όμως το γνωστό και παραδεδεγμένο κίνητρο, ακόμα και για τον φανατικότερο αντισταλινιστή, του καθεστώτος, έξαφνα αναιρείται από την κυρίαρχη αντίληψη για τα κίνητρα του ρετούς στις φωτογραφίες. Οι ίδιοι άνθρωποι, με άλλα λόγια, ισχυρίζονται πως το καθεστώς Στάλιν έκανε ό,τι ήταν δυνατόν για να αμαυρώσει  και να διαπομπεύσει τους εχθρούς του και ότι προσπάθησε να αποκρύψει την ύπαρξή τους, να υποκριθεί ότι δεν υπήρξαν, ώστε να καλύψει την ενοχή του για κάτι που το ίδιο δημοσιοποίησε: την σύλληψη, καταδίκη και εκτέλεση μιας σειράς από υψηλά ιστάμενα στελέχη του ΚΚΣΕ.

Η λογική αυτή αντίφαση δεν είναι καθόλου ανάγκη να αφορά το καθεστώς· εφόσον ανακύπτει στο πεδίο της ερμηνείας των πράξεών του, αφορά τα επιχειρήματα, τις εικασίες και τα υπονοούμενα των "ερμηνευτών" του. Η ιδέα της επιχείρησης εξάλειψης της μνήμης του λαού για την ύπαρξη συγκεκριμένων, υψηλά ιστάμενων και πασίγνωστων στελεχών που διαπομπέφθηκαν δημόσια ως προδότες είναι τόσο πασιφανώς γελοία που αναρωτιέται κανείς γιατί γίνεται τόσο εύκολα δεκτή από εκατομμύρια σε όλον τον κόσμο χωρίς δισταγμό ή σκεπτικισμό.

Αλήθεια, αν δεν υπήρχε τροτσκισμός στη Δύση, μήπως θα ήμασταν όλοι εν αγνοία των δικών της Μόσχας και των διώξεων της περιόδου 1936-38; Ήταν μυστικές αυτές από τον λαό της ΕΣΣΔ ή το παγκόσμιο κοινό, που διάβαζε τα πρακτικά των δικών στον Τύπο της χώρας του; Θα αγνοούσαμε ότι ο Μπουχάριν ή ο Γιεζόφ εκτελέστηκαν με βαρύτατες κατηγορίες συνομωσίας και προδοσίας; Θα αγνοούσαμε ότι ο τροτσκισμός και όσοι συνδεόταν με αυτόν θεωρούνταν ο υπαριθμόν ένα εχθρός του σοβιετικού κομμουνισμού; Σαφέστατα και όχι. Το υλικό που παρήγαγε για δημόσια χρήση και προβολή η ίδια η σταλινική ΕΣΣΔ ήταν υπεραρκετό για να τα γνωρίζουμε όλα αυτά -- από την δική της σκοπιά, φυσικά, αλλά αυτό δεν αλλάζει κάτι σε ό,τι αφορά το πρόβλημα που θέτουμε εδώ. 

Από ποιον λοιπόν επιχείρησαν να αποκρύψουν την ύπαρξη αυτών των προσώπων οι σοβιετικές αρχές; Ποια μνήμη προσπάθησαν να σβήσουν; Και, παρεμπιπτόντως, γιατί να σβήνουν πρόσωπα ανθρώπων "άτσαλα, με μελάνι";

Το σβήσιμο του προσώπου είναι μια πράξη με μεγάλη προϊστορία. Στα αγγλικά λέγεται, κυριολεκτικά, "defacement" (=εξάλειψη προσώπου). Η ελληνική μετάφραση της λέξης είναι απλά "βεβήλωση." Η βεβήλωση είναι μια πράξη συμβολικής βίας και όχι απόκρυψης. Βεβηλώνεις κάτι το οποίο δεν σέβεσαι και όχι κάτι το οποίο επιθυμείς να κρύψεις. Και φυσικά, βεβηλώνοντας δηλώνεις κάτι που δεν επιθυμείς καθόλου να κρύψεις: την απαξίωσή σου για ένα πρόσωπο ή μία εικόνα, την αποστροφή σου για αυτή.

Είχαν οι σοβιετικοί του σταλινικού καθεστώτος ρητούς και δημόσιους λόγους να απαξιώνουν την εικόνα συγκεκριμένων προσώπων; Φυσικά. Τους είχαν καταδικάσει για εσχάτη προδοσία και συνεργασία με τον εχθρό ή την συμμετοχή σε ομάδες με "τρομοκρατική" στόχευση. Κατά συνέπεια, στις περιπτώσεις κυριολεκτικής "αμαύρωσης" προσώπων, η εξήγηση της συμβολικής βίας κατά επίσημα ατιμασμένων προσώπων, της ρητής δήλωσης απαξίωσης της μνήμης τους από το έθνος, είναι σαφώς λογικότερη και πιο ευλογοφανής από την αντιφατική εικασία περί ενοχικής απόκρυψης στοιχείων.

Τι γίνεται με τις περιπτώσεις όπου έχουμε έντεχνη εξάλειψη της μορφής κάποιου από μια φωτογραφία; Και πάλι, αν πάρουμε το παράδειγμα, πχ, του Τρότσκι, δεν έχει καμία λογική η εικασία περί ενοχικής προσπάθειας απόκρυψης. Ή μάλλον, η ενοχικότητα που υποδηλώνεται από την χάλκευση είναι εντελώς διαφορετικού είδους από αυτήν που έχει επικρατήσει να λαμβάνεται ως δεδομένη

Τι θα σήμαινε για την δημόσια εικόνα του Στάλιν (ή του Λένιν) μια σειρά φωτογραφιών όπου στέκεται δίπλα ή συνομιλεί με άτομα τα οποία το σταλινικό καθεστώς έχει κυρήξει ένοχα εσχάτης προδοσίας; 

Αυτή η ερώτηση, που είναι η πιο φυσική από την σκοπιά του ίδιου του καθεστώτος, δεν έχει τεθεί ποτέ από όσους κραυγάζουν για την παραποίηση φωτογραφιών. Κι όμως, είναι απόλυτα εύλογη. Γιατί είναι απόλυτα προφανές ότι τίποτε θετικό για τον Στάλιν (ή τον Λένιν) δεν θα μπορούσαν να κομίζουν στην κοινή γνώμη οπτικά ντοκουμέντα που δηλώνουν την προσωπική του σχέση με άτομα που το καθεστώς είχε ανακηρύξει μιάσματα.

Συνεπώς, δεν είναι καθόλου αναγκαστικό να δεχτεί κανείς την θεωρία περί ενοχικότητας για την διάπραξη εγκλημάτων, η οποία έρχεται σε ευθεία αντίφαση με την επιθετική δημοσιότητα των δικών της Μόσχας από το ίδιο το καθεστώς. Είναι πολύ λογικότερο να δεχτεί κανείς την ιδέα ότι η "ενοχικότητα" αφορά το ότι ο Στάλιν και οι πιστοί του καθεστώτος είχαν ποτέ σχέσεις με αυτά τα άτομα, τα θεωρούσαν ποτέ "συντρόφους", μιλούσαν μαζί τους ή τους χαμογελούσαν. Αυτή ήταν η άβολη λεπτομέρεια από την πλευρά του καθεστώτος, και ήταν άβολη επειδή μπορούσε να δημιουργήσει υποψίες για το ίδιο το καθεστώς, που σύμφωνα με τις φωτογραφίες --και από τη σκοπιά του ίδιου-- είχε κάνει "κακές παρέες", είχε υπάρξει ευάλλωτο στην διείσδυση προδοτών. Η υπεράσπιση της δημόσιας εικόνας του αρχηγού του κράτους και του καθεστώτος από υποψίες στενών δεσμών με άτομα επισήμως ατιμασμένα, η ενοχικότητα για το ότι υπήρξαν ποτέ σχέσεις με αυτά τα άτομα, και η προσπάθεια να ξεχαστεί αυτό ακριβώς και όχι η ύπαρξη των ατόμων ή η τιμωρία τους -- αυτή φαντάζει μια πολύ πιο έλλογη υπόθεση για τα κίνητρα του ρετούς. Έχουμε άλλωστε πλείστες όσες αποδείξεις ακριβώς για την έλλειψη ενοχής του καθεστώτος απέναντι σε ανθρώπους που πράγματι βλέπει και αντιλαμβάνεται ως προδότες -- ακόμα και σε προσωπικές επικοινωνίες μεταξύ στελεχών που δεν είχαν κανένα στόχο δημοσιοποίησης.

Το γιατί αυτή η προσέγγιση στο ζήτημα της παραποίησης φωτογραφιών (η προσέγγιση που εστιάζει στη συμβολική, αναπαραστατική βία απέναντι στο απαξιωμένο και ατιμασμένο ως μιαρό) από το καθεστώς Στάλιν έχει αποσιωπηθεί εξ αρχής, γιατί κανείς δεν ενοχλήθηκε να θέσει το ζήτημα των κινήτρων στην βάση του τι θα ήταν έλλογο και τι παράλογο εν όψει του τι γνωρίζουμε για τις διώξεις στελεχών του ΚΚΣΕ είναι ένα άλλο ερώτημα. Το ερώτημα αυτό εμπίπτει στην σφαίρα της ιδεολογίας, και συγκεκριμένα, του ιδεολογικού χαρακτήρα του τι εκλαμβάνεται αυτοματικά ως "κοινή λογική" σε κοινωνίες που έχουν προαποφασίσει βάσει των επιθυμιών τους την στάση τους απέναντι σε ζητήματα που προσποιούνται ότι διερευνούν αντικειμενικά και αμερόληπτα.

43 σχόλια:

  1. Έτσι ακριβώς... Η ευρέως διαδεδομένη επιχειρηματολογία επί του θέματος είναι απλά μια προσπάθεια δαιμονοποίησης (είναι τόσο σατανικό το καθεστώς που επεμβαίνει ακόμα και στη μνήμη κτλ...). Το πιο ενδιαφέρον, για μένα, ερώτημα είναι το από πού πηγάζει αυτή η "ενοχικότητα για το ότι υπήρξαν ποτέ σχέσεις με αυτά τα άτομα". Μήπως απλά και μόνο το γεγονός ότι ένα άτομο μπορεί να περάσει από το στάτους του "ήρωα" σε αυτό του "μιάσματος" αποτελεί ένδειξη ή και παραδοχή αδυναμίας του καθεστώτως και γιαυτό ακριβώς πρέπει να αποσιωπηθεί;
    Α.Ν.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Νομίζω πως ναι. Όλη η περίοδος του 1930 διακατέχεται από εσωτερικές ανακατατάξεις και συγκρούσεις και από λογής ανασφάλειες. Όμως, όπως δείχνει πολύ σωστά ο Λοζούρντο, η ιδέα της "προδοσίας" της επανάστασης κατατρέχει τους Μπολσεβίκους από την αρχή, είναι μια διαρκής αγωνία. Μετά τον Εμφύλιο ιδιαίτερα, η αγωνία αυτή έχει την τάση να επιτείνεται με σφοδρότητα όταν ανακύπτουν κρίσεις ή γεγονότα που ερμηνεύονται ως ενδεικτικά κρίσης εμπιστοσύνης και βιωσιμότητας.

      Αναρωτιέται κανείς αν θα μπορούσε να γινόταν αλλιώς. Η "ιμπεριαλιστική περικύκλωση" ήταν αντικειμενική πραγματικότητα, και ο φασισμός είχε κλείσει την εποχή της αρχικής αισιοδοξίας για εξάπλωση της επανάστασης στη Δύση.

      Διαγραφή
  2. -Η μεγαλύτερη τιμωρία στην αρχαία Ρώμη δεν ήταν ο θάνατος. Ήταν η κυριολεκτική εξάλειψη της ύπαρξης του εκτελεσμένου, και αφορούσε στην απαλειφή όλων των δημόσιων (και ιδιωτικών) εγγράφων που αφορούσαν στο πρόσωπο του, καθώς και η απαγόρευση (επί ποινής θανάτου) κάθε αναφοράς στο όνομα του καταδικασμένου από τους ζωντανούς.
    -Σε μία εποχή που το φώτοσοπ ήταν άγνωστο, ήταν πολύ πίο έυκολο να "προσθέσεις" ένα πρόσωπο σε μία φωτογραφία, παρά να το "αφαιρέσεις" από αυτήν. Η συγκεκριμένη εκδοχή δεν φαίνεται να έχει προβληματίσει ποτέ, κανέναν.
    -Η ερμηνία του ρετούς από το άρθρο, είναι παραπάνω από εύλογη.
    Δεν αναφέρθηκα σε αυτήν γιατί δεν μου είχε περάσει από το μυαλό πως κάποιος θα θεωρούσε το κοινό που απευθήνεται τόσο λοβοτομημ΄ρνο ώστε να πιστέψει πως η ΕΣΣΔ ήθελε να ξεχαστούν οι εκτελέσεις τις οποίες η ίδια, είχε τόσο επίμονα δημοσιοποιήσει...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. "Η μεγαλύτερη τιμωρία στην αρχαία Ρώμη δεν ήταν ο θάνατος. Ήταν η κυριολεκτική εξάλειψη της ύπαρξης του εκτελεσμένου, και αφορούσε στην απαλειφή όλων των δημόσιων (και ιδιωτικών) εγγράφων που αφορούσαν στο πρόσωπο του, καθώς και η απαγόρευση (επί ποινής θανάτου) κάθε αναφοράς στο όνομα του καταδικασμένου από τους ζωντανούς."

      Αυτό ακριβώς: είναι συμβολική βία απέναντι στον ατιμασμένο ως προδότη, που κρίνεται ανάξιος να συμπεριλαμβάνεται σε φωτογραφίες με τον ηγέτη, ο οποίος πρέπει να προστατευθεί από το μίασμα.

      Αλλά ρωτάω ειλικρινά: Έχεις δει κανένα να παραδέχεται αυτή την εύλογη ερμηνεία; Για να χρησιμοποιήσω το πιο πρόσφατο παράδειγμα, αυτή είναι η αντίληψη που περνάει ο Σεβαστάκης ή άλλοι που αναφέρονται στο ρετουσάρισμα στην Ελλάδα; Ειλικρινά θέλω να ξέρω, γιατί ποτέ δεν έχω δει κάποιον να συζητά το "εύλογο." Ούτε καν στο εξωτερικό.

      Διαγραφή
    2. Αντώνη μια αληθινά άδολη απορία:
      Αυτοί που χρησιμοποιούν τέτοιες πρακτικές σε τι κοινό πιστεύουν πως απευθύνονται;
      Σε κάθε περίπτωση, είσαι ικανός να καλύψεις θεωρητικά, μυστικό δείπνο με 11 μαθητές, άμα λάχει...

      Διαγραφή
    3. Δεν κατάλαβα το σχόλιο. Σε ποιες πρακτικές αναφέρεσαι, και σε τι αναφέρεσαι στην τελευταία πρόταση;

      Διαγραφή
    4. Διαγράφουμε πρόσωπα σε φωτογραφίες γιατί τα εναπομείνοντα μας χρειάζονται, όπως για παράδειγμα στις φωτογραφίες των τάφων. Σε εξελικτική κατάσταση δεν είναι παράλογη πράξη, ειδικά σε μια κατ΄εξοχήν λογική κοινωνία;
      Στην τελευταία πρόταση, εξέφρασα το δέος μου στην δυνατότητά σου να υποστηρίζεις ό,τι θέλεις να υποστηρίξεις. Χωρίς μομφή βέβαια, γιατί έγραψα για 11 μαθητές και όχι για λιγότερους.

      Διαγραφή
    5. "Στην τελευταία πρόταση, εξέφρασα το δέος μου στην δυνατότητά σου να υποστηρίζεις ό,τι θέλεις να υποστηρίξεις."

      Πολύ ενδιαφέρον. Με άλλα λόγια, με αποκαλείς σοφιστή. Και με ειρωνεύεσαι ως αποτυχημένο σοφιστή επειδή, όπως το ΚΚΕ φυσικά, έχω λίγους.

      Κανένα πρόβλημα, εσύ θα ξέρεις καλύτερα, αφού μορφώνεσαι όπως μορφώνονται οι πολλοί.

      Διευκρινιστικά, είχα αρκετές εκατοντάδες μαθητές ως τώρα στην πραγματικότητα, δεν τους αναζητώ στο διαδίκτυο.

      Διαγραφή
    6. Παρεξήγησες Αντώνη και κακιώνεις άδικα. Οι μαθητές αφορούν στο θέμα "Μυστικός Δείπνος" και όχι δικούς σου.
      Τελικά ήταν (είναι και θα είναι) ή όχι παράλογη η συγκεκριμένη πρακτική;

      Διαγραφή
    7. "Παρεξήγησες Αντώνη και κακιώνεις άδικα. Οι μαθητές αφορούν στο θέμα "Μυστικός Δείπνος" και όχι δικούς σου."

      Τώρα γίνεσαι απλά αστείος. Πολύ Τατσόπουλο παρακολουθείς. Για να "κακιώσει" κάποιος με κάποιον πρέπει να ασχοληθεί πρώτα με αυτόν. Έχεις την αίσθηση ότι απασχολείς κάποιον επειδή διευκρίνησα τι είναι αυτό που έγραψες;

      "Τελικά ήταν (είναι και θα είναι) ή όχι παράλογη η συγκεκριμένη πρακτική;"
      Προσπάθησε να κάνεις λίγη ησυχία μέσα σου και να καταλάβεις τι είπες. Τι σχέση έχει η ιστορική πραγματικότητα με το "παράλογο"; Έγραψα ένα άρθρο για την ιστορική πραγματικότητα και μού απευθύνεις ερωτήσεις για φαν κλαμπ του Σάκη Ρουβά. Τι απάντηση περιμένεις; Προφανέστατα για το καθεστώς το ίδιο ήταν αυστηρά λογικό να εκφράζεται η απαξίωσή του σε άτομα τα οποία θεωρούσε προδότες. Το ότι είναι παράλογο για σένα, κανένα ενδιαφέρον δεν έχει, συζήτα το με τις φίλες σου.

      Διαγραφή
    8. Πανηγύρι ετοιμάζεται Αντώνη μου και όσο να 'ναι δικαιολογείται λίγη φασαρία-ανακατωσούρα μέσα και έξω μέχρι να αρχίσουν τα όργανα. Το θέμα είναι να έχει επιτυχία, να μείνει αξέχαστο, προς μίμηση που λένε. Συγχώρα με για την απαράδεκτη θρασύτητα μου να σου απευθύνω το λόγο. Φάγαμε πόρτα, που λένε.

      Διαγραφή
  3. όχι στο ρετουσάρισμα των φωτογραφιών!
    ναι στο ρετουσάρισμα των ιδεολογιών!
    ναι ένα σύνθημα..
    Γ.Κ

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. Περιμένουμε με αγωνία την ερμηνία, των ανάλογων ρετούς των των μαζικών παρεμβάσεων του ΚΚΕ/ΠΑΜΕ από τα ΣΥΝασπιστήρια, που τόσο ευαίσθητα είναι στις "Σταλινικές μέθοδες" (ζαχαριαδικός δημοτικισμός)

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  5. Δεν έχω κάποιο σχόλιο επί του κειμένου, δεν γνώριζα ποιά ήταν η κυρίαρχη ερμηνεία των συμβάντων αυτών, η ερμηνεία που δίνεται στο τέλος μου φαίνεται απολύτως λογική.

    Αλλά μιας και αφορμή για το κείμενο είναι το άρθρο του σεβαστάκη θέλω να αναφερθώ σε κάποια θέματα επί του συγκεκριμένου.

    Ο κύριος αυτός έχει αποφασίσει να συνταχθεί πολιτικά με τον συριζα. Το γεγονός αυτό καθιστά άκρως γελοία την χρησιμοποίηση των παραπάνω φωτογραφιών για τον απλούστατο λόγο ότι το κόμμα του είναι πλέον ο αδιαμφισβήτητος πρωταθλητής στο πείραγμα φωτογραφιών (το οποίο κάνει για διαφορετικούς λόγους από τον στάλιν φυσικά). Τις κατηγορίες δε για αυτές του τις κινήσεις τις αντιμετωπίζει με αλαζονεία, γελοίες δικαιολογίες, ενώ έχει απολογηθεί μία φορά αν δεν κάνω λάθος, και αυτήν όχι σε αυτούς από τους οποίους έκλεψε τις φωτογραφίες (προσπαθώντας να καπηλευτεί και την δράση τους) αλλά στους οπαδούς του.

    Το δεύτερο ζήτημα είναι οι κατηγορίες περί πλαστογραφίας. Σε τι ακριβώς στηρίζονται αυτές; Τι ακριβώς πλαστογραφείται στο σύντομο κείμενο του ριζοσπάστη; Το παραπάνω ερώτημα γίνεται έχοντας κάνει ήδη την υπέρβαση ότι η ιστορία καταγράφεται για το κκ κυρίως μέσω των μονόστηλων του ριζοσπάστη (αλλά για να γίνει διάλογος σε τέτοιες συνθήκες με άρθρα σαν και αυτό του νικόλα απαιτούνται πολλές υπερβάσεις...).

    Τέλος, έχουμε και το δέσιμο όλων των παραπάνω με το βασικό αντικομμουνιστικό όπλο του ολοκληρωτισμού (που δένει τέλεια με την φωτογραφία του στάλιν), ένα σκανδαλωδώς αντιεπιστημονικό κατασκεύασμα για προπαγανδιστική χρήση, παρέα με κριτική για τον απεχθή λόγο του κκ. Ας κρίνει ο καθένας την ποιότητα λόγου του κκ, για την ποιότητα λόγου του συριζα παραπέμπω στην αυγή, στο rednotebook, στο left.gr και αλλού, ενώ για τον ανοιχτά φασιστικό λόγο του σεβαστάκη παραπέμπω στα λινκς που έδωσα στα άρθρα του εναντίον του ιδεολογήματος του ιμπεριαλισμού, υπέρ του "δυτικισμού" κτλ.

    Ijon Tichy

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. " παραπέμπω στα λινκς που έδωσα στα άρθρα του εναντίον του ιδεολογήματος του ιμπεριαλισμού, υπέρ του "δυτικισμού" κτλ. "

      http://leninreloaded.blogspot.com/2012/02/flashback.html
      http://leninreloaded.blogspot.com/2012/08/deja-vu-pavlov.html

      Διαγραφή
    2. Τον διάβαζα κι εγώ τακτικά τον νικόλα, και πριν κάποια χρόνια που στήριζα και τότε κκ αλλά σκεφτόμουν σαν συριζαιος, έλεγα κι εγώ "τι ωραία που τα χώνει στους μανδραβέληδες". Από ένα σημείο κι έπειτα όμως αυτό έγινε πολύ εύκολο, κι άρχισαν να μου μπαίνουν ψύλλοι στ'αυτιά όταν διάβαζα διάφορα του τύπου "που είναι οι σοβαροί νεοφιλελεύθεροι σαν τον νότσικ να κάνουμε καμιά κουβέντα της προκοπής".

      Και μετά ήρθε κι η λιβύη, για την οποία δεν ήξερα όμως και πολλά, αλλά κάτι δεν πήγαινε καλά μ'αυτούς που κατηγορούσαν τους μαρξιστές για οικονομισμό στο συγκεκριμένο θέμα. Η συνέχεια γνωστή: περνάμε την κρίση μ'ένα βιβλίο στην τσέπη, προωθούμε την πολιτική οικολογία στους χώρους δουλειάς, τι να σου κάνει σήμερα ο λενινισμός κτλ

      Τα τελευταία όμως περί ιμπεριαλισμού και δυτικισμού (για την υπεράσπιση της συνάντησης τσίπρα-πέρεζ!) είναι μακράν χειρότερα. Πρόκειται για τα αϋνραντικής κοπής επιχειρήματα που είναι πολύ συνηθισμένα στην αμερικάνικη πολιτική σκηνή, πραγματικός εμετός το να διαβάζουμε ότι ο δίκαιος αγώνας των τίμιων παλαιστινίων δεν βρίσκει δικαίωση εξ'αιτίας της χαμάς, της αλ κάιντα και του ιράν.

      Χαίρομαι ιδιαίτερα πάντως που έχει ανοίξει (τουλάχιστον σε αυτό εδώ το μπλογκ) η συζήτηση περί σταλινισμού και αντισταλινισμού. Ανήκω σε αυτούς που θεωρούν άνευ ουσιαστικού περιεχομένου την κατηγορία του σταλινισμού, όμως πιστεύω ότι ο αντισταλινισμός είναι μία από τις κυριάρχες ιδεολογίες της εποχής καθώς πολύς κόσμος ετεροπροσδιορίζεται (συνειδητά και μη) από αυτά που εμπερικλείει στην έννοια του σταλινισμού.

      Ijon Tichy

      Διαγραφή
  6. Πολύ ενδιαφέρουσα προσέγγιση !!!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  7. Πολύ με χαροποίησε αυτή η ανάρτηση σου γιατί έκανα ανάλογες σκέψεις χτες ενώ ξεφύλλιζα ένα βιβλίο του Getty στη δουλειά. Το ότι το Σοβιετικό ρετουσάρισμα φωτογραφιών ήταν ένα ιδιότυπο είδος Damnatio Memoriae είναι μια άποψη που έχω πολλά χρόνια, πριν ακόμα γίνω σταλινικος του κερατά κατά τα μέτρα του σύγχρονου φιλελευθερισμού. Οι σοβαροι ιστορικοί της περιόδου συνήθως απλά αγνοούνε το εν λόγω ζήτημα γιατί είναι σαφέστατα κάτι παντελώς αδιάφορο και ασήμαντο σε σχέση με τα ουσιώδη ιστορικά ζητήματα που εγείρει η σοβιετική εμπειρία. Η επιμονή διαφόρων ψυχροπολεμικών και μη αντικομμουνιστών αλλά και τροχιστών και λοιπών αριστερών νομίζω είναι λόγω του ότι το θέμα προσφέρεται για ιδεολογική κατήχηση. Είναι κάτι καθαρά οπτικό που κάνει άμεση εντύπωση στον παρατηρητή (ή δέκτη ιδεολογηματος). Γιεζώφ είνα διπλα στο Στάλιν και μετά δεν είναι δίπλα στο Στάλιν. Είναι εύκολο να το δεις και εύκολο να το θυμάσαι και η ανάκληση του σαν πληροφορία παίρνει πολύ λιγότερο χρόνο από το να ρωτήσεις καλά ποιός ήταν ο Γιεζώφ, πως βρέθηκε δίπλα στον Στάλιν, τι έκανε πριν, γιατί μετά δεν ήταν δίπλα στον Στάλιν και τι σκατά έκανε όταν ήταν δίπλα στον Στάλιν, πόσο μάλλον απτο να κατσεις να σκεφτείς αυτα τα ερωτήματα.

    Εγώ πάντως θα θελα να μάθω τα εξής: Πόσο διαδεδομένο ήταν αυτό το ρετούς; Στην τελική, όλο με αυτη τη φωτογραφία του Γιεζώφ ασχολούμαστε. Πόσο κόσμο επηρέαζε στην πράξη; Στην ΕΣΣΔ δεν υπήρχε ίντερνετ, η φωτογραφία με τον Γιεζώφ δεν κατέβηκε και ξανανεβηκε σε κάποιο κεντρικό σάητ του ΚΚΣΕ. Στο βαθμό που ήταν ήδη δημοσιευμένη σε διάφορα μέσα θα ήταν αδύνατο να ρετουσαριστεί σε αυτά εκτός αν είμαστε διατεθιμένοι να πιστέψουμε ότι ειδικοι φωτοσοποκομμάντος του ΝΚΒΝτ ξεχύθηκαν στην σοβιετικη επικράτεια προσπαθώντας να μαζέψουν εφημερίδες και αφίσες. Αν η φωτογραφία ήταν αδημοσίευτη τότε το εύλογο είναι να υποθέσουμε οτι ο συντάκτης κάποιας εφημερίδας ήθελε να δημοσιεύσει μια φωτογραφια του Στάλιν με τον Μόλοτωφ να βολτάρουν και επειδή δεν είχε άλλη και οι εν λόγω κύριοι δεν ήταν Αβραμόπουλοι να ποζάρουν συνέχεια για να χουν υλικό τα μέσα, απλά αποφάσισε να βγάλει αυτήν αφαιρώντας τον Γιεζώφ. Η πρόθεση σε αυτήν την περίπτωση δεν είναι η εξαφάνιση του Γιεζώφ από την κοινή μνήμη αλλά η προβολή του Στάλιν και του Μόλοτωφ δια του μέσου της φωτογραφίας. Ακόμα και αν ο Γιεζώφ δεν είχε καταδικαστεί, εκτελεστεί κλπ, θα μπορούσε κάλλιστα να μην έχει σχέση με το θέμα στο οποίο θα συμπεριλαμβανόταν η φωτογραφία. Από όλες τις πιθανές εκδοχές, αυτή της πρόθεσης διαγραφής της μνήμης του Γιεζώφ είναι η πιο ανεδαφική.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Damnatio memoriae ακριβώς. Μια όχι και τόσο ιδιότυπη έννοια αν λάβει κανείς υπόψη όψεις του ρωμαϊκού δικαίου, δικαίου που πρωταγωνιστεί, ειρήσθω εν παρόδω, στον ιακωβινισμό της γαλλικής επανάστασης. Νομίζω αξίζει τον κόπο περαιτέρω διερεύνησης η ιδέα. Και ο Τρας σωστά κατά την άποψή μου θέτει επίσης το θέμα στη βάση των ρωμαϊκών πρακτικών. Ο βανδαλισμός και η αμαύρωση της εικόνας όπως και η εξάλειψη της μνήμης του μιαρού όχι ως απόκρυψη της τιμωρίας του αλλά ως μέρος της τιμωρίας του: αυτές οι έννοιες, με το ρεπουμπλικανικό τους παρελθόν, θεωρώ ότι έχουν συνάφεια κεντρική για το θέμα.

      "Οι σοβαροι ιστορικοί της περιόδου συνήθως απλά αγνοούνε το εν λόγω ζήτημα γιατί είναι σαφέστατα κάτι παντελώς αδιάφορο και ασήμαντο σε σχέση με τα ουσιώδη ιστορικά ζητήματα που εγείρει η σοβιετική εμπειρία."

      Αυτό απαντά επαρκώς στην απορία μου και πρέπει να πω ότι δεν το είχα σκεφτεί.

      "Είναι κάτι καθαρά οπτικό που κάνει άμεση εντύπωση στον παρατηρητή (ή δέκτη ιδεολογηματος). Γιεζώφ είνα διπλα στο Στάλιν και μετά δεν είναι δίπλα στο Στάλιν. Είναι εύκολο να το δεις και εύκολο να το θυμάσαι και η ανάκληση του σαν πληροφορία παίρνει πολύ λιγότερο χρόνο από το να ρωτήσεις καλά ποιός ήταν ο Γιεζώφ, πως βρέθηκε δίπλα στον Στάλιν, τι έκανε πριν, γιατί μετά δεν ήταν δίπλα στον Στάλιν και τι σκατά έκανε όταν ήταν δίπλα στον Στάλιν, πόσο μάλλον απτο να κατσεις να σκεφτείς αυτα τα ερωτήματα."

      Πολύ σωστή παρατήρηση νομίζω.

      Διαγραφή
    2. "Εγώ πάντως θα θελα να μάθω τα εξής: Πόσο διαδεδομένο ήταν αυτό το ρετούς; Στην τελική, όλο με αυτη τη φωτογραφία του Γιεζώφ ασχολούμαστε. Πόσο κόσμο επηρέαζε στην πράξη;"

      Δεν είναι εύκολο να δοθεί γενική απάντηση χωρίς επισταμένη έρευνα. Δείγματα φωτογραφιών που εμπλέκονται μπορείς να δεις εδώ: http://www.google.gr/search?num=100&hl=el&site=imghp&tbm=isch&source=hp&biw=1246&bih=954&q=the+commissar+vanishes&oq=the+commissar+vanishes&gs_l=img.3..0i19.1139.5593.0.5728.24.12.1.11.11.0.252.1313.0j7j1.8.0...0.0...1ac.1.hvfqbp3iAFw

      και εδώ: http://myweb.lmu.edu/rrolfs/commissar01.html (5 σελίδες)

      Υπάρχουν φωτογραφίες γνωστές και διαδεδομένες, άλλες άγνωστες. Υπάρχουν ρετούς που έγιναν στην σταλινική περίοδο, και άλλα που εμφανίστηκαν μετά τον θάνατό του.

      Χρειάζεται να γίνει σοβαρότερη δουλειά από την προπαγανδιστική που κάνει ο Κινγκ, πάντως, γιατί είναι ενδιαφέρον θέμα οι συμβολικές πρακτικές νοηματοδότησης της συλλογικής μνήμης σε σχέση με το κύρος ή την ατίμωση ιστορικών μορφών.

      Θεωρώ βέβαιαο ότι δεν στέκει η θεωρία περί ενοχικής απόκρυψης στοιχείων εκ μέρους του κράτους μέσα από τα ρετούς ή τις αμαυρώσεις προσώπων, πάντως. Αυτό δείχνει πολύ μειωμένη αντίληψη της αυτοαντίληψης του κράτους αυτού και της λαϊκής νομιμότητας που κατέκτησε. Το ότι αυτή η νομιμότητα ενισχύθηκε μάλλον παρά αποδυναμώθηκε από τις εκκαθαρίσεις είναι πολύ ενοχλητικό από την δυτική και νεώτερη σκοπιά, οπότε εφευρίσκονται διάφορα τεχνάσματα για να κατασταλθεί ως συνειδητοποίηση.

      Όμως η ιστορία δεν αφορά το τι μας αρέσει ή το τι εγκρίνουμε ηθικά, αλλά το τι έγινε. Και το γιατί, φυσικά.

      Διαγραφή
    3. Συμφωνω με την εξηγηση που δινετε.

      Υπαρχει βεβαια κ το ζητημα οτι ο γιεζωφ ηταν επικεφαλης της διωξης προδοτων, οποτε αν μια φορα η παρουσια του διπλα στο σταλιν ηταν αρνητικη μια φορα το ποστο του την εκανε δυο.

      Ν.Ο.

      Διαγραφή
  8. ...εσχάτη προδοσία ..."τρομοκρατική" στόχευση ...ατιμασμένα πρόσωπα!

    Με τόση αστική σαβούρα δεν με παραξενεύει η κατάληξη του υπαρκτού.

    dimitris t

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  9. Ευχαριστώ τον φίλο που σωστά παρατήρησε ότι η λέξη "φαλκίδευση" που χρησιμοποίησα είναι εσφαλμένη ετυμολογικά. Η σωστή είναι χάλκευση. Το κείμενο διορθώθηκε αναλόγως σε ό,τι αφορά τη λέξη.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Αντώνη, να διορθώσω κάτι που προφανώς αναφέρεις από παραδρομή: για την ετυμολογία της λέξης δεν μπορούμε να αποφανθούμε με βάση τη χρήση της, όπως εδώ. Προφανώς ο φίλος εννοούσε ότι η χρήση ή η σημασία της λέξης 'φαλκίδευση' εδώ δεν είναι σωστή.

      Εκτός αυτού, και μια που έγινε αναφορά στο θέμα, στη συγκεκριμένη περίπτωση προσωπικά βρίσκω τη 'φαλκίδευση' καταλληλότερη από τη 'χάλκευση' (αν πρέπει οπωσδήποτε να διαλέξουμε ανάμεσα στα δύο). Η πρώτη λέξη χρησιμοποιείται μεν συνήθως με δικαιώματα ή θεσμούς, όμως είναι συχνή η χρήση της και με τη λέξη 'στοιχεία', για παράδειγμα (όπως θα μπορούσε να εννοηθεί εδώ το νόημα των λέξεων 'φωτογραφίες' και 'έργα τέχνης'), ενώ η 'χάλκευση' υπονοεί την επινόηση, την εξαρχής δημιουργία πλαστού στοιχείου (π.χ. 'χάλκευση κατηγοριών'). Η 'παραποίηση' ίσως θα ήταν μια επιλογή που θα ικανοποιούσε τους πάντες για το αγγλικό falsification :)

      Έφη Α.

      Διαγραφή
    2. Το νόημα εννοούσ, όχι την ετυμολογία. Ήμουν πτώμα, δείξτε κατανόηση:-)

      Δεν ήξερα ότι χρησιμοποιείται το φαλκίδευση και για στοιχεία ιδιαίτερα, θεώρησα ότι αφορά κυρίως θεσμούς και δικαιώματα. Προτιμώ το παραποίηση τελικά, θα το υιοθετήσω. Και το παραχάραξη επίσης.

      Διαγραφή
  10. Μιας και ο λόγος για "σταλινικές πρακτικές" θέλω να κάνω δύο συγκεκριμένες ερωτήσεις.

    1. Με ποια ιδεολογική και πολιτική αιτιολόγηση κυνηγήθηκαν οι κονστρουκτιβιστές; Τί έλεγε εκείνο το μανιφέστο τους που τους έκανε επικίνδυνους;
    2. Είναι αλήθεια ότι είχε απαγορευτεί η ταινία "the man with a movie camera" ; Αν ναι, για ποιους λόγους;

    .
    .
    .

    Ευρύτερα, υπάρχει περίπτωση να κάνεις άρθρο ή σειρά άρθρων για έργα τέχνης ή βιβλία που "κυνηγήθηκαν" από σοσιαλιστικά κράτη;

    Tsaf

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. 1. Ο Μάλεβιτς πέθανε από καρκίνο το 1935. Ο Rodchenko το 1956, χωρίς ποτέ να έρθει σε σύγκρουση με την κυβέρνηση από όσο ξέρω. Ο Τάτλιν πέθανε το 1953, επίσης χωρίς ιστορία δίωξης από το καθεστώς. ο Μοχόλι-Νάγκι, που ήταν Ούγγρος, πήγε στο Σικάγο το 1937, έμεινε εκεί, και πέθανε από λευχαιμία το 1946. ο Ελ Λιζίτσκι πέθανε το 1941, από περιπλοκές της πνευμονίας που είχε από το 1923. Όλοι τους ήταν ενεργοί καλλιτέχνες ως τον θάνατό τους.

      Αν μπορείς να μου διευκρινήσεις σε ποιους "κονστρουκτουβιστές" αναφέρεσαι πλην των προαναφερθέντων, να σου πω ποιοι "κυνηγήθηκαν." Προς το παρόν, δεν έχω καταλάβει σε τι αναφέρεσαι.

      2. Δεν υπάρχει καμία αναφορά σε απαγόρευση της ταινίας στο λήμμα wikipedia: http://en.wikipedia.org/wiki/Man_with_a_Movie_Camera

      Στο American Film Institute αναφέρεται ότι η ταινία απαγορεύτηκε αλλά τίποτε παραπάνω, πχ ούτε πότε ούτε γιατί: http://www.afi.com/silver/films/2012/v9i4/alloyorchestra.aspx

      Σε εργασία για το Man With a Movie Camera και τη σχέση του με τον Στάλιν που εντόπισα δεν είδα καμία αναφορά σε απαγόρευση της ταινίας.

      Επειδή με ενδιαφέρει ιδιαίτερα η ταινία, που είναι από τις αγαπημένες μου από την νεότητα, αν έχει κάποιος πληροφορίες για το πότε και γιατί (και αν, βέβαια) απαγορεύτηκε η ταινία, ας τις γράψει.

      Διαγραφή
    2. Η διεύθυνση της εργασίας που ξέχασα να βάλω: http://people.duke.edu/~gmg5/firstdraft.htm

      Διαγραφή
    3. @Tsaf: Μήπως αναφέρεσαι, με τον όρο "κονστροκτουβιστές", στον Gustav Klutsis; Περιλαμβάνεται στους κονστροκτουβιστές, αν και ειδικεύεται στο φωτομοντάζ. Αυτός συνελλήφθη στις αρχές του 1938 και εκτελέστηκε από το καθεστώς. Περιέργως, και σε αντίθεση με τους προηγούμενους, είχε ενεργή συμμετοχή στην σταλινική πολιτική προπαγάνδα: http://en.wikipedia.org/wiki/Gustav_Klutsis

      Διαγραφή
    4. -Kαταρχάς είσαι μεγάλο αλάνι που απαντάς κάποιες φορές σχετικά εμπεριστατωμένα κι άλλες φορές χωρίς να αφήνεις περιθώριο διαφωνίας σε κάθε τρολ (έτσι για να μαθαίνει ο όποιος αδαής έχει όντως χαζοαπορίες) αλλά και σε κάθε όντως αδαή ή ημιμαθή ή χυδαίο ή σε κάποιον που απλά θέλει να μάθει.
      -Δυστυχώς η εργασία δε φαίνεται και δεν έχουμε όλοι την πανεπιστημιακή πρόσβαση σε τέτοιου τύπου σελίδες. (αχάριστη κενωνία)

      -Θα ψάξω περισσότερο αυτές τις -απ ό,τι φαίνεται- εντυπώσεις -και όχι γνώσεις- που μου έχουνε μείνει στο πίσω μέρος του μυαλού μου και θα επανέρθω γιατί σήμερα δυστυχώς δεν έχω χρόνο.

      - Απλά είσαι αλάνι. (και η ταινία ναι, είναι αγαπημένη μου επίσης)

      Διαγραφή
    5. Λοιπόν, λυπάμαι, αλλά με τη βοήθεια του google δε βρήκα κάτι σοβαρό ώστε να το φέρω προς συζήτηση. Μόνο αναφορές σε τυχαίες σελίδες, χωρίς υπογραφή αλλά με επιγραμματικές αναφορές όπως "banned in the Soviet Union" για την ταινία, αλλά και αναφορές πως ο κονστρουκτιβισμός εγκαταλείφθηκε και αντικαταστάθηκε από τον σοβιετικό ρεαλισμό.
      Ή η μνήμη μου με απατά ή η αντισοβιετική προπαγάνδα έχει ρίζες από πολύ μικρή ηλικία και δεν ξεριζώνονται εύκολα.
      Παρ' όλα αυτά, αν έχεις υπόψιν καλλιτέχνες ή έργα τους που αποσιωπήθηκαν (ναι, είπαμε ριζωμένη) και τους λόγους που έγινε αυτό, θα ήτανε ενδιαφέρουσες οι παραπομπές σου ή ακόμη και ένα άρθρο.

      Διαγραφή
    6. Αυτό το σχόλιο αφαιρέθηκε από τον συντάκτη.

      Διαγραφή
    7. "για το πότε και γιατί (και αν, βέβαια) απαγορεύτηκε"

      Απ' όσο γνωρίζω δεν απαγορεύτηκε ποτέ. Είναι όμως εξαιρετικά δύσκολο να βρεθεί πηγή για ένα "μη συμβάν", δηλαδή η πηγή θα πρέπει να αφορά τον "αποκλεισμό" και όχι τον "μη αποκλεισμό"...
      Παλιότερα είχα δει και ολόκληρο "ντοκιμαντέρ" (βρετανικό αν θυμάμαι καλά, παραγωγής γυρω στα τέλη δεκ. 90) βασισμένο ολόκληρο σε αστήριχτες εικασίες ότι ο Αϊζενστάιν δολοφονήθηκε από το "καθεστώς"...
      Όσο για την ταινία του Βερτόφ, από όσο θυμάμαι το περιεχόμενό της, αν υπήρχε πρόθεση "αποκλεισμού" της, αυτή κατά πάσα πιθανότητα θα έπρεπε να προέρχεται από υποστηρικτές της ΝΕΠ, αφού τα πιο καυστικά της σημεία αφορούν την απεικόνιση της χλιδής κάποιων αστικών κοινωνικών στρωμάτων σε αντιδιαστολή με την γενικότερη "λιτή και μετρημένη" ζωή των εργαζομένων στα μέσα της δεκαετίας του '20.

      Διαγραφή
  11. Περα απο τον Συριζα που στις φωτογραφιες του εξαφανιζονται το ΚΚΕ, το ΠΑΜΕ το σφυροδρεπανο κλπ υπαρχει και ια μεγάλη εκστρατεια αποκαθαρισης του κινηματογραφου αλλα και των αστέρων του απο το τσιγαρο.

    Ναι το σβησιμο απο τις φωτογραφιες των παλιων ηρώων που μετραπηκαν σαν προδοτες ειχε προπαγανδιστικο στοχο. Η ιστορία για τις νεες γεννιες επρεπε να απαλλαγει απο τα καθαρματα. Και τοτε οπως και τωρα ειμαστε σε πολεμο δεν διδασκεις αλλα προπαγανδιζεις πειθεις

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Το κακό με την ιστορία είναι ότι δεν απαλλάσσεται απ' οτιδήποτε με μια γόμμα, ή με μπλάνκο ή φώτοσοπ. Αυτό κατά κάποιο τρόπο ισχύει από τις εικόνες των παλιών ηρώων του '30 μέχρι την ελιά του Γκορμπατσόφ. Κατά τη γνώμη μου δεν μπορεί να θεωρηθεί αυτονόητη αλήθεια το περιεχόμενο της φράσης: "δεν διδασκεις αλλα προπαγανδίζεις πείθεις". Πειθώ που στηρίζεται σε προπαγάνδα χωρίς γνώση είναι πειθώ με πήλινα πόδια. Η ιστορία ως αυτογνωσία οφείλει να είναι επώδυνη, όσο επώδυνη είναι (και οφείλει να είναι) και η κατάκτηση της αυτογνωσίας σε προσωπικό επίπεδο. Το αντίθετο είναι μικροαστισμός. Κατά κάποιο τρόπο είναι: ο μικροαστισμός.

      Διαγραφή
  12. Επιτελους ..πρεπει να πουμε και μια αληθεια. Γιατι αυτή η δαιμονοποίηση του Σταλιν. Μα εχουν και οι αστοι τα δικια τους εδω που τα λεμε ...δεν τους εκανε και λιγη ζημια ο συντροφος Σταλιν... και ασφαλως δεν θελουν να επαναληφθει ι ιδια ζημια!
    Μπραβο σου για το αρθρο εχουμε πηξει στις αντισταλινικές-αντικομμουνιστικες αποψεις....

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  13. Για να αποφύγουμε τα πομπώδη;
    Ευγε κι ευχαριστώ κι εγώ....

    rednready2

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  14. Βασικά στη σχολή, μας έλεγαν οτι ο Στάλιν κυνήγησε όλη τη ρωσική πρωτοπορία και όλους τους καλλιτέχνες επειδή δεν μπορούσε να κατανοήσει τα έργα τους!!!! Και φυσικά ότι δεν μπορούσε να κατανοήσει, το κατέστρεφε!!! Πραγματικά πρέπει κάποιος να είναι ηλίθιος για να μπορέσει να πιστέψει κάτι τέτοιο. Παρουσιάζεται ο Στάλιν ως άξεστος πανύβλακας που δεν έχει ιδέα από πολιτισμό και τέχνη, κοινώς μπουρτζόβλαχος που οτιδήποτε δεν μπορεί να περάσει απ'το μυαλό του το εχθρεύεται. Απορώ αν έχουν διαβάσει ποτέ, έστω και μια γραμμή από τα άπαντα του Στάλιν ή από τα άρθρα του ή να έχουν ακούσει κάποια ομιλία του. Απορώ αν αγνοούν ή αν θέλουν να αγνοούν την πραγματικότητα ότι επι Στάλιν η Σοβιετική Ενωση έγινε μεγάλη δυναμη και ότι νικήθηκε το τέρας του φασισμού.
    Και αυτοί οι άνθρωποι που μας λένε αυτά στη Σχολή θέλουν να ονομάζουν και τον εαυτό τους καθηγητή μεταφέροντας άκριτα ότι ακουν ή διαβάζουν. ΕΙΝΑΙ ΔΥΝΑΤΟΝ ΝΑ ΕΞΟΛΟΘΡΕΥΣΕ Ο ΣΤΑΛΙΝ ΟΛΟΚΛΗΡΟ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΟ ΡΕΥΜΑ ΕΠΕΙΔΗ ΔΕΝ ΤΟ ΚΑΤΑΛΑΒΑΙΝΕ?? Θα τρελαθούμε τελείως! Πάντως αυτό το χαζοεπιχείρημα έρχεται δεύτερο σε σχέση με το άλλο ότι ο Στάλιν εξόντωσε ΟΛΟ το πολιτικό γραφείο του Λένιν και φυσικά ΟΛΟΥΣ τους πολιτικούς του αντιπάλους.
    Ο μόνος τρόπος να τον εξισώσουν με το απόβρασμα το Χίτλερ, είναι να του καταλογίσουν ίδια και περισσότερα. Ο ισχυρισμός πιστεύω ότι ο Στάλιν εξολόθρευσε τους καλλιτέχνες, είναι για να ταυτιστεί με τις πρακτικές του Χίτλερ που έκαιγε βιβλία, κατέστρεφε έργα και εκτελούσε ανθρώπους του πνεύματος. Πως αλλιώς θα δημιουργήσουμε ένα τέρας μεγαλύτερο από το τέρας για να αθωωθεί στο φινάλε το πραγματικό τέρας? Ετσι ακριβώς

    Α.Κ.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Πάτα στην ετικέτα Bulgakov δεξιά για ένα ενδεικτικό παράδειγμα του τι καταλάβαινε ή όχι ο Στάλιν.

      Διαγραφή
  15. Διάβασα τα άρθρα των δημοσιογραφίσκων και πέθανα στα γέλια. Είναι τόσο αντιφατικοί που καταντάνε εντελώς αναξιόπιστοι και σκέτη αηδία. Ο Στάλιν εξολόθρευε τους καλλιτέχνες γιατί δεν του άρεσε το αντικαθεστωτικό τους έργο, αλλά από την άλλη τους διόριζε και διευθυντές!!! Οτι να'ναι. Ευχαριστώ πολύ για την παραπομπή, πολύ χρήσιμη για επιχειρηματολογία, όπως και όλα σου τα ποστ άλλωστε

    Α.Κ.

    ΑπάντησηΔιαγραφή