Σάββατο, 25 Φεβρουαρίου 2012

"Δημόσια ζητήματα"

Στην επιστήμη, για παράδειγμα, το άτομο μπορεί πλήρως να διεκπεραιώσει δημόσια ζητήματα, και είναι πάντα τα άτομα που το κάνουν. Αλλά τα δημόσια ζητήματα γίνονται πράγματι δημόσια μόνο όταν παύουν να είναι το ζήτημα ενός ατόμου, και είναι ζητήματα της κοινωνίας. Αυτό αλλάζει όχι απλώς τη μορφή, αλλά και το περιεχόμενο. Στην περίπτωση αυτή όμως, πρόκειται για το ζήτημα ενός κράτους όπου ο λαός ο ίδιος συγκροτεί τα δημόσια ζητήματα, για ζήτημα της βούλησης του είδους μόνο στην ενσυνείδητη βούληση του λαού, και, περαιτέρω, για ζήτημα της ιδέας του κράτους. 

Το σύγχρονο κράτος, στο οποίο τα δημόσια ζητήματα και η αναζήτησή τους είναι μονοπώλιο, ενώ τα μονοπώλια είναι τα πραγματικά δημόσια ζητήματα, έχει φέρει την ιδιότυπη τεχνική της ιδιοποίησης των δημόσιων ζητημάτων ως καθαρής μορφής. (Στην πραγματικότητα, μόνο η μορφή συνιστά τα δημόσια ζητήματα). Μ' αυτό, το σύγχρονο κράτος βρήκε την κατάλληλη μορφή για το περιεχόμενό του, το οποίο φαίνεται μόνο να είναι τα πραγματικά δημόσια ζητήματα.

Το συνταγματικό κράτος είναι το κράτος στο οποίο το κρατικό συμφέρον είναι μόνο με την τυπική έννοια λαϊκό συμφέρον, αλλά παρ' όλα αυτά παρίσταται ως ξεχωριστή μορφή δίπλα στο πραγματικό κράτος. Εδώ, το κρατικό συμφέρον έχει και πάλι λάβει τυπική πραγματικότητα ως λαϊκό συμφέρον. Αλλά πρόκειται να διατηρήσει μόνο αυτή την τυπική πραγματικότητα. Έχει γίνει τυπικότητα, το υψηλό γούστο της ζωής του λαού -- μια τελετουργία.

Karl Marx, Κριτική της "Φιλοσοφίας του Δικαίου" του Χέγκελ

2 σχόλια:

  1. Το απόσπασμα, αν δεν κάνω λάθος, λειτουργεί ως κριτική τής σύγχρονης διαδικαστικής δημοκρατίας. Κι, εδώ, άνοιξες κονσέρβες με πολλά σκουλήκια (πηγή νομιμοποίησης τής αστικής δημοκρατίας). Ερώτημα Κρίσεως: Γιατί «μαρξιστές» φιλόσοφοι όπως ο Χάμπερμας και ο Καστοριάδης έχυσαν τόνους μελάνι αναζητώντας τη νομιμοποιητική βάση της σύγχρονης δημοκρατίας;

    Απάντηση (Σελ.345): Γιατί ήταν «μαρξιστές».

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Το απόσπασμα, αν δεν κάνω λάθος, λειτουργεί ως κριτική τής σύγχρονης διαδικαστικής δημοκρατίας.

      Ναι, έτσι το εξέλαβα. Ή αλλιώς της "τυπικής δημοκρατίας" (formal democracy) ως δημοκρατίας στους τύπους, δημοκρατίας της οποίας ο δημόσιος χαρακτήρας αποτελεί οφθαλματάτη (δηλ. Schein) και πυροτέχνημα.

      Διαγραφή