Τρίτη, 6 Δεκεμβρίου 2011

"Ποτέ ξανά!" : Ή, η αδιάκριτη γοητεία του ρεβιζιονισμού

Η φωτογραφία είναι απ' το Νταχάου. Ίσως κάποιοι την γνωρίζουν ή έχουν δει το μνημείο από κοντά. "Ποτέ ξανά": ήταν το σύνθημα που ένωσε, ίσως περισσότερο αποτελεσματικά από οποιοδήποτε άλλο, την δυτικοευρωπαϊκή, ολοένα και πιο "μεταμαρξιστική" αριστερά με την φιλελεύθερη οικονομική δεξιά, κάτω από την ομπρέλα της έλλογης πίστης στους δημοκρατικούς θεσμούς, της φυλετικής ανεκτικότητας, του σεβασμού στην πολυφωνία, της καχυποψίας για τον "ολοκληρωτισμό."

Για κάμποσες δεκαετίες, ο γάμος πήγαινε λαμπρά. Τόσο λαμπρά που ενώθηκαν οι δύο εις σάρκαν μίαν, όπως γίνεται σε κάθε ευτυχή γάμο. Ο Χάμπερμας, για τον οποίο μιλήσαμε πρόσφατα, είναι το παιδί ενός γάμου που πριν το τέλος του πολέμου θα φαινόταν αφύσικος, contra naturam: Φρανκφούρτη και Ζυρίχη, κριτική θεωρία και χρηματιστήρια, φιλοσοφία και ευρωγραφειοκρατία, αντιφασισμός και αντικομμουνισμός.

Και ο καλύτερος όμως γάμος φτάνει πολλές φορές στην αποσύνθεση και τον ευτελισμό. Και το "ποτέ ξανά" ξαναγίνεται σύνθημα στην Ευρώπη, από τα χείλη των δύο μεγάλων συμφιλιωμένων του Β' παγκοσμίου και στυλοβατών της Ευρώπης που έχτισε ο προαναφερθής γάμος αλλά με νόημα τέτοιο που αναρωτιέται κανείς --μισοαστεία, μισοσοβαρά-- γιατί δεν ξεσηκώνονται οι αντιρεβιζιονιστές του Ολοκαυτώματος. Πού πήγε εκείνη η συναινετική έλλειψη ανεκτικότητας με την διαστροφή των ιερών λέξων και φράσεων, την κένωσή τους, τον εξευτελισμό τους; Υπάρχουν, μήπως, ρεβιζιονισμοί και ρεβιζιονισμοί, συμβιβασμοί με το κακό απαράδεκτοι και παραδεκτοί;

Στη χθεσινή συνάντησή τους στο Παρίσι -την πρώτη αυτήν την εβδομάδα- η Γερμανίδα καγκελάριος Αγκελα Μέρκελ και ο Γάλλος πρόεδρος Νικολά Σαρκοζί συμφώνησαν ότι για να αποκατασταθεί η εμπιστοσύνη των αγορών προς την ευρωζώνη θα πρέπει να ενισχυθεί η δημοσιονομική πειθαρχία. Γι' αυτό το σκοπό κατέληξαν σε μια σειρά προτάσεων, τις οποίες θα καταθέσουν στην κρίσιμη σύνοδο κορυφής της Ε.Ε. την επόμενη Παρασκευή. Μεταξύ άλλων οι δύο ηγέτες προτείνουν:
...
4. Την προστασία των κατόχων ομολόγων, έτσι ώστε να μη ζητηθεί ποτέ ξανά από τους ιδιώτες επενδυτές να υποστούν ζημιές όπως συνέβη με το κούρεμα του ελληνικού χρέους.
"Ξεχάστε την Ευρώπη που γνωρίσατε", τιτλοφορείται το άρθρο. Μα, εγώ αυτή την Ευρώπη γνώρισα. Δεν ήταν ποτέ διαφορετική. Ένα καλοδιατηρημένο μουσείο βδελυρής υποκρισίας, στόμφου και ψέμματος. Καλές προθέσεις και περισσή έπαρση. Επιλεκτικές ευαισθησίες. Κονσέρτα και βομβαρδισμοί. Πολιτισμικός ναρκισσισμός και υποτέλεια στο κέρδος. 

Δεν ξέρω οι άλλοι ποια Ευρώπη γνώρισαν και πού ακριβώς την είδαν. Η δική μου Ευρώπη θάφτηκε τελεσίδικα το 1932-44. Ο Τσέλαν με τον Αντόρνο, ο Μπέκετ, οι άνθρωποι που είχαν κάτι να πουν που ήταν αληθινό, την κήδεψαν με κείμενα που έκαιγαν από οργή, απογοήτευση, πόνο, και αηδία. Τα υπόλοιπα αφορούν κάτι θλιβερούς δημοσιοσχετίστες, κάτι κλητήρες των Βρυξελλών.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου