Κυριακή, 30 Οκτωβρίου 2011

«Μια μικρή τζούρα από το εκφασισμένο(;) μέλλον μας» (ή αλλιώς: το νου σου εργάτη)

Θεωρούμε ότι τα σημερινά (πρωτόγνωρα για την ιστορικά διαμορφωμένη ελλαδική πολιτική κουλτούρα) γεγονότα στις παρελάσεις είναι πολύ επικίνδυνα και ανησυχητικά όχι τόσο για την αστική δημοκρατία, αλλά κυρίως για την αποτύπωση του πολιτικού συσχετισμού κεφαλαίου-εργασίας μέσα σε αυτήν. Το Ιούνιο σε αυτό το ιστολόγιο είχαμε γράψει ένα κείμενο με τίτλο «Δεν θα περάσουν», με το οποίο κρούαμε τον κώδωνα του κινδύνου αναφορικά με την ανάπτυξη τάσεων, πρακτικών και σημειολογιών, οι οποίες οδηγούν σε εκφασισμό, διαβλέποντας ως κομβικά σημεία σε αυτήν την διεργασία αφενός τα αντι-μεταναστευτικά πογκρόμ του Μαΐου και αφετέρου το «κίνημα των αγανακτισμένων». Αν τον Ιούνιο, ότε και γράψαμε το κείμενο, διατηρούσαμε μια επιφύλαξη γι’ αυτά που γράφαμε, σήμερα είμαστε αναγκασμένοι να πούμε ότι η ζωή επαληθεύει αυτές τις ανησυχίες με πολύ ανησυχητικό τρόπο.

Για εμάς οι σημερινές ματαιώσεις των παρελάσεων συνιστούν δυναμική και κεντρική εκδήλωση του εθνικιστικού υπόγειου ρεύματος, το οποίο υποβόσκει μέσα στην ελληνική κοινωνία. Αν θέλετε να το πάμε ακόμα παραπέρα, μπορούμε να πούμε ότι για όποιον έχει μελετήσει τη μεσοπολεμική ανάπτυξη του φασισμού και γνωρίζει ότι το «κιτς» είναι η βασική πολιτισμική συνθήκη για την φασιστική πολιτισμική ηγεμονία, τότε ένας τέτοιος άνθρωπος, μπορεί να βρει στα σημερινά γεγονότα την απογείωση του «κιτς».

Τεκμηριωτικό της παραπάνω διαπίστωσης είναι το ότι πάνδημος ο «εθνικιστικός/πατριωτικός χώρος» από τις «αριστερές», τις πασόκικες και μέχρι τις εθνικοσοσιαλιστικές του εκφράσεις πανηγυρίζει για τα σημερινά γεγονότα και παραδέχεται την άμεση και πρωταγωνιστική του εμπλοκή σε αυτά.

Σήμερα λοιπόν, αν στις 19-20 Οκτώβρη «έπαιξε μπάλα» η «αριστερά» και κομμάτια από τη μισθωτή εργασία, «έπαιξε μπάλα» ο «εθνικιστικός χώρος» και κομμάτια από τη μικροαστική μάζα. Το δυστύχημα είναι ότι ενώπιον της «κοινωνίας του θεάματος» ο «εθνικιστικός χώρος» έχει σημειολογικά να επιδείξει πολιτική νίκη με την ματαίωση των παρελάσεων και την αποχώρηση των εκπροσώπων του Κράτους, ενώ το εργατικό κίνημα έχει να επιδείξει σε αυτήν την σημειολογική αντιπαράθεση ενώπιον της «κοινωνίας του θεάματος» δεκάδες τραυματίες και έναν νεκρό.

Από την άλλη, η ανάπτυξη της παραπάνω περιγραφόμενης τάσης είναι πλήρως ενταγμένη σε αστικούς και κρατικούς σχεδιασμούς, που αφορούν την πολιτική διαχείριση της «ελληνικής κρίσης». Γι’ αυτό και η αστυνομία είχε, απ’ ό,τι αποκαλύπτεται, ρητές εντολές να μην αποτρέψει τις σημερινές εκδηλώσεις. Με αυτήν την έννοια τα σημερινά γεγονότα είναι ακόμα ένα ψηφίο στο συνολικότερο ψηφιδωτό της αστικής στρατηγικής εις βάρος του προλεταριάτου, το οποίο μάλιστα όσο οξύνεται ο κοινωνικός ανταγωνισμός τόσο θα αποκτά και μεγαλύτερο ειδικό βάρος.

Δεν είναι μετά ταύτα για μας το ζητούμενο η υπεράσπιση της δημοκρατίας, αλλά να δείξουμε ότι ο εκφασισμός ως βέλος μες στην φαρέτρα του αστισμού στην πάλη του κατά του προλεταριάτου, δήλωσε σήμερα δυναμικά παρών. Γι’ αυτό εξάλλου και δεν υπάρχουν στην ανάλυσή μας θολές αταξικές έννοιες όπως «λαός», «έθνος», «κόσμος», «πατρίδα» κλπ. Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι στο εθνικοσοσιαλιστικό εννοιολογικό πλαίσιο η «εθνο-λαϊκή κοινότητα» και το «δίκαιο κράτος» ήταν οι πρωταρχικές αναφορές. Αν χάσουμε λοιπόν τα ταξικά μας γυαλιά, θα κάνουμε ότι κάνει σήμερα η ΑΝΤΑΡΣΥΑ, να πανηγυρίζουμε δηλαδή για τον «λαό» και την «οργή».

Χρειάζεται να καταλάβουμε ότι η ματαίωση της παρέλασης στη Θεσσαλονίκη, ο ψαλμός του εθνικού ύμνου, τα συνθήματα που ακούστηκαν, οι ελληνικές σημαίες, το «οι προδότες στο Γουδί-ο Βελουχιώτης στην Βουλή», οι παραδομένες στην πυρά γερμανικές σημαίες-όλο αυτό το σημειολογικό σύμπαν, το οποίο αναδείχθηκε σήμερα με σχεδόν εμετικό τρόπο, κουβαλούν από πίσω τους κοινωνικές σχέσεις, εκφράζουν την αγανάκτηση και την ανημπόρια του μικροαστού-μικροϊδιοκτήτη, τις ματαιωμένες προσδοκίες που είχε καλλιεργήσει η καπιταλιστική ανάπτυξη, την αίφνης συντετριμμένη εθνο-μαλακία, η οποία φούσκωσε απότομα την περίοδο 1995-2004 και πάει λέγοντας. Το συναίσθημα «λαϊκή οργή» ως αυτονομημένη από τις κοινωνικές σχέσεις πολιτική δυναμική δεν μας λέει τίποτα. Αν θέλετε η φασιστική προπαγάνδα είναι που στοχεύει στο θυμικό, ενώ η κομμουνιστική στις ταξικές ανάγκες και επιθυμίες.

Οι μικροαστοί είναι κοινωνικό υποκείμενο χωρίς χαρακτήρα, πλήρως έκθετοι στον αστισμό, εύκολα μετατρέψιμοι σε όχλο, εύκολα χειραγωγήσιμοι από τον πολιτικό εσμό, ο οποίος οργάνωσε τα σημερινά γεγονότα. Το επικίνδυνο με τα σημερινά γεγονότα, είναι ότι η κοινωνική τάση εκφασισμού τείνει να προσλάβει πιο συγκροτημένα και μορφοποιημένα πολιτικά χαρακτηριστικά. Αν αυτή η εξέλιξη συνδεθεί περαιτέρω με συγκεκριμένες πολιτικές οργανώσεις και σχηματισμούς, τότε θα αποκτήσει οργανικότητα και θα καταστεί «κίνημα». Σε αυτήν την περίπτωση όσοι μιλάνε για εργατικές ομάδες αυτοάμυνας και περιφρούρησης στις γειτονιές και στους χώρους δουλειάς θα σταματήσουν ξαφνικά να είναι γραφικοί.

Ο ΣΥΡΙΖΑ στο παραπάνω παιχνιδάκι έχει έντονο μερίδιο ευθύνης και δεν το κρύβει. Αντικειμενικά λειτουργεί ως σοσιαλφασισμός, όπως τον εννοούσε η Γ’ Διεθνής. Να απαγκιστρωθεί από τον επικίνδυνο τυχοδιωκτισμό του, όποιος συνεπής αριστερός άνθρωπος τον πιστεύει και συγχρόνως πιστεύει και στην εργατική τάξη.

Η εργατική τάξη είναι τάξη με ιστορικό χαρακτήρα. Ο εργάτης μπορεί να καταλάβει την ρίζα της κακοδαιμονίας. Ο εργάτης έχει τη δύναμη μέσα από την παράλυση της παραγωγής να προκαλέσει ρήγματα στην αστική Κυριαρχία. Ο εργάτης, η στρατηγική του και η κουλτούρα του μπορεί να ηγεμονεύσει επί των υπόλοιπων καταπιεζόμενων στρωμάτων και να οδηγήσει έτσι στην κοινωνική απελευθέρωση. Η εναλλακτική απέναντι στην επίθεση του κεφαλαίου δεν είναι το «όλοι μαζί» αλλά η εργατική τάξη ηγέτιδα του αντι-ηγεμονικού μπλοκ κοινωνικών δυνάμεων. Αν η εργατική τάξη αυτή τη στιγμή φαίνεται στους μικροαστούς αριστερούς διανοούμενους να είναι λιγότερο «συγκρουσιακή» από τους μικροαστούς, αυτό γίνεται επειδή ακριβώς είναι τάξη με χαρακτήρα και ξέρει αφενός ότι για να χτυπήσει τη γροθιά στο μαχαίρι πρέπει αυτό να είναι λυγισμένο και αφετέρου ότι η φασίζουσα εθνικιστική εκτροπή είναι θανάσιμος κίνδυνος πρώτ’ απ’ όλα γι’ αυτήν και για ολόκληρη την κοινωνία…Η ευθύνη για να αναλάβει το ρόλο της η εργατική τάξη πέφτει ακέραια στις πλάτες των κομμουνιστών.

ΥΓ: Τα σημερινά «κατορθώματα» των «αγωνιζόμενων ελλήνων» δεν έχουν καμία σχέση με την αξιοπρεπή, πραγματικά αντιστασιακή και παραδειγματική στάση μαθητών, οι οποίοι είτε έστρεψαν το κεφάλι στους εκπροσώπους του Κράτους είτε παρέλασαν με υψωμένες τις γροθιές τους. Μόνο αυτοί τίμησαν το λαϊκό ΟΧΙ…Είναι αθλιότητα του φασισμού και του σοσιαλφασισμού που προσπαθεί να εμπλέξει το αγωνιζόμενο κομμάτι της μαθητιώσας νεολαίας των λαϊκών οικογενειών, στα καμώματά του.

Πηγή: Μενόκιο

24 σχόλια:

  1. Τους επαναστατικούς μου χαιρετισμούς σε όλους του μαχητές της ανατροπής του σάπιου καπιταλιστικού συστήματος.. Giannis Ivanov

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Να προσθέσω και τους δικούς μου προβληματισμούς πάνω στο ίδιο θέμα http://palioskaro.blogspot.com/2011/10/blog-post.html

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. @palioskaro: Καλώς ήλθες και ευχαριστώ για το λινκ, σ/φε.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. Έχω την εντύπωση πως το κείμενο είναι υπερβολικό. Με τον ίδιο τρόπο που υπερβάλλει ο αριστερισμός που φαντασιώνεται την επανάσταση προ των πυλών σε κάθε λαϊκό ξέσπασμα, όποια χαρακτηριστικά και αν έχει αυτό (απεργίες, συγκρούσεις στα Εξάρχεια μεταξύ αστυνομικών και αναρχικών, αγανακτισμένων πολιτών, ταξιτζήδων κλπ), αντίστοιχα υπάρχει ο κίνδυνος να βλέπουμε σε κάθε μικροαστικό ξέσπασμα (αναφέρομαι σε μικροαστικό και όχι των μικροαστών σκόπιμα) τον κίνδυνο εκφασισμού.

    Οι διαμαρτυρίες στις παρελάσεις υπήρξαν ένα ανάμεικτο πολιτικό φιανόμενο, με την έννοια πως σε μερικές περιπτώσεις είχαν περισσότερο αριστερό περιεχόμενο (συμμετοχή, συνθήματα) ενώ σε άλλες δεξιό - εθνικιστικό (κυρίως στη Θεσσαλονίκη). Επίσης οι διαμαρυρίες υπήρξαν τόσο μαζικές και εξαπλωμένες ανά τη χώρα που δύσκολα μπορεί κάποιος να αποφανθεί πως αποτελούνταν κυρίως από μικροαστούς, εκτός και αν η θέση αυτή εκφέρεται από το ιδιαίτερα μεγάλο μέγεθος των μικροαστικών στρωμάτων στην Ελλάδα. Το πιο πιθανό όμως είναι πως ένα μεγάλο μέρος όσων συμμετείχαν στη διήμερη γενική απεργία, με τα σωματεία τους ή χωρίς αυτά, ως απεργοί ή άνεργοι, συμμετείχαν και στις 28/10.
    Είναι ένα ζήτημα να ασκήσει κάποιος κριτική ως προς το ρηχό πολιτικό λόγο των εν λόγω διαμαρτυριών και την αδιέξοδη προοπτική που υποδεικνύουν και είναι διαφορετικό να συμπεραίνει τον αντιδραστικό τους χαρακτήρα καταφεύγοντας στην κοινωνιολογία.

    Από εκεί και πέρα η αίσθηση μου είναι πως το κείμενο διακατέχεται από μία ιδεαλιστική αντίληψη για την εργατική τάξη. Η φράση πως η εργατική τάξη είναι μία τάξη με ιστορικό χαρακτήρα παραπέμπει σε έναν ιστορικισμό που εκμαιεύει τον επανασταικό χαρακτήρα του προλεταριάτου από το ρόλο που υποτίθεται πως καλείται να παίξει στην ιστορία. Ενώ τα χαρκατηριστικά που αποδίδει στην εργ. τάξη (στρατηγική και κουλτούρα που μπορούν να ηγεμονεύσουν στα υπόλοιπα καταπιεσμένα στρώματα) δεν είναι αυτόματα αλλά ζητούμενα, αποτελέσματα της πολιτικής και ιδεολογικής διαπαιδαγώγησης, οργάνωσης και εμπειρίας της ταξικής πάλης. όταν λοιπόν στην Ελλάδα έχουμε κάτω από το 50% του οικονομικά ενεργού πληθυσμού να ανήκει στην εργατική τάξη και όταν η πλειοψηφία αυτής της εργατικής τάξης εργάζεται σε επιχειρήσεις μέχρι 5 εργαζομένων που δεν επιτρέπουν κανενός είδους συνδικαλισμό και οργάνωση, από που θα προκύψει αυτή η ταξική συνείδηση; ή όταν εμφανίζεται μεγάλη κινητικότητα μεταξύ της μισθωτής εργασίας με αποτέλεσμα μόνο ένα μερος των εργατών να ξεκινούν την εργασιακή τους πορεία ως μισθωτοί και να την ολοκληρώνουν ως τέτοιοι. Ας μη γελιόμαστε ακόμη και στους κόλπυς της εργατικής τάξης, αυτό που μπορο΄υμε να ονομάσουμε ταξική συνείδηση είναι σχετικά περιορισμένο φαινόμενο, τόσο λόγω θέσης όσο και λόγω κυριαρχίας της αστικής - μικροαστικής ιδεολογίας. Η ταξική οργάνωση και κινητοποίηση θα μπορούσε να διαμορφώσει μία διαφορετική δυναμική και να προσδώσει στις λαικές εκδηλώσεις δυσαρέσκειας διαφορετικό περιεχόμενο και άλλη προοπτική. Όμως αυτό είναι ζητούμενο το οποίο δεν απορρέει από τη θεωρητική αντιπαράθεση ανάμεσα σε μία ιδεατα συνειδητοποιημένη και συγκροτημένη εργατική τάξη και στα ευμετάβλητα, συντηρητικά αλλά θορυβώδη και μαχητικά μικροαστικά στρώματα.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  5. συνέχεια

    Τέλος η θέση πως τέτοιου τύπου αντιδράσεις και η πολιτική κατεύθυνση που υποδεικνύουν (ακροδεξιά - φασιστική εκτροπή) εκπορεύονται από κάποιου είδους σχέδιο της αστικής τάξης προκειμένου να διαχειρισθεί την κρίση, είναι μαλλον αστήρικτη. Το γεγονός πως η αστυνομία δεν κατάφερε να διαλύσει τις διαμαρυρίες σχετίζεται περισσότερο με το ότι αυτές υπήρξαν τόσο εκτεταμένες και τόσο μαζικές που έπιασαν τους κατασταλτικούς μηχανισμούς απροετοίμαστους, άλλωστε είναι μία μορφή κινητοποίησης με την οποία η αστυνομία δεν είναι εξοικειωμένη και δεν έχει εμπειρία διαχείρισης της. Αντίθετα, παρακολουθώντας κανέις την αντίδραση του αστικού πολιτικού κόσμου και των ιδεολογικών μηχανισμών, μετά το γεγονός, αντιλαμβάνεται το φόβο τους απέναντι στη διάχυτη οργή που πλέον εκδηλώνεται σε κάθε ευκαιρία, μαζί βέβαια με την περιφρόνηση και την απέχθεια τους απέναντι στον απολίτιστο και άξεστο λαό που εκδηλώνεται βίαια και χυδαία.

    Τούτων λεχθέντων η στάση εκείνης της αριστεράς (ΣΥΡΙΖΑ, ΑΝΤΑΡΣΥΑ πχ) η οποία υμνεί κάθε εκδήλωση δυσαρέσκειας εντοπίζωντας σε αυτή το σπέρμα της επερχόμενης εξέγερσης που θα φέρει στα πράγματα την αριστερά και θα λύσει το κοινωνικό ζήτημα δεν συνιστά τίποτα άλλο παρά μία χυδαία υπόκλιση στο αυθόρμητο που δεν αποσκοπεί παρά σε μία κοντόφθαλμη ενίσχυση των εκλογικών της ποσοστών στα πλαίσια ενός πολιτικού καθεστώτος που καταρρέει. Δεν αποδεικνύει όμως τίποτα άλλο παρά την παραδειγματική αδυναμία αυτής της αριστεράς, τόσο λόγο στόχευσης (ΣΥΝ) όσο και λόγω ανυπαρξίας (ΑΝΤΑΡΣΥΑ) η οποία τους οδηγεί στην στις αγκάλες ενός μεσσιανισμού του αυθόρμητου, του αναπάντεχου λαϊκού ξεσπάσματος που θα έρθει και θα μετατρέψει την ήττα της σε περηφανή νίκη.

    ΥΓ. Γράφοντας αυτές τις γραμμές άκουσα πως ο ΓΑΠ ανακοίνωσε δημοψήφισμα για την επικύρωση της νέας δανειακής σύμβασης, τωρα λοιπόν θα δούμε πόσα απίδια πιάνει ο σάκος...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  6. Κατ' αρχάς σ/φε Σμιρνόφ καλώς ήλθες στο νέο ιστολόγιο, χαίρομαι που σε ξαναβλέπω.

    Κατά δεύτερο, να απαντήσω από τη δική μου οπτική για όσα εγείρεις:

    α) Βεβαίως και οι διαμαρτυρίες της 28ης ήταν ένα ανάμεικτο πολιτικό φαινόμενο, όπως ανάμεικτη είναι η ίδια η μικροαστική ταξική συνείδηση, όπως έγραψα πιο πάνω. Κατά τη γνώμη μου, το κείμενο πουθενά δεν αποδίδει αμιγώς αντιδραστικές διαστάσεις στις εκδηλώσεις. Επισημαίνει όμως, σωστά κατά τη γνώμη μου, τους κινδύνους φασιστοποίησης που παρίστανται σε μια σειρά εκδηλώσεων και λογοθετικών πρακτικών.

    β) Σχετικά με το υπερβολικό ή όχι των φόβων: είναι ξεκάθαρο ότι η ανάλυση του Μενόκιο αντλεί από μια υπόθεση συνέχειας μεταξύ όψεων των εκδηλώσεων στις πλατείες, όψεων των γεγονότων της 19ης/20ης και των αντιδράσεων σ' αυτά και όψεων των γεγονότων της 28ης. Η συνέχεια αυτή πιστοποιεί κάτι νομίζω αρκετά αυταπόδεικτο: δεν πρόκειται για "επαναστατικού τύπου" αριστερές πρωτοβουλίες αλλά για συγκεχυμένα πεδία αλληλεπίδρασης και ζύμωσης αριστερών και δεξιών ιδεών. Ο Μενόκιο πιστεύω πως δίνει μεγαλύτερο βάρος στις δεύτερες για λόγους που θα πρέπει να εξηγήσω αναλυτικότερα από την σκοπιά μου σε ποστ.

    γ) Σχετικά με την ιδεαλιστική αντίληψη της εργατικής τάξης: Φυσικά, αυτό είναι μια αρκετά στάνταρ κριτική σε κάθε προσπάθεια συγκρότησης στον λόγο ενός υποκειμένου με πυρήνα την εργατική τάξη. Και φυσικά η κριτική έχει βάση. Όμως την ίδια στιγμή βλέπουμε σαφώς μικρότερη τάση στα αριστερά μέσα κριτικής ανάδειξης των ιδεαλισμών που εκφέρονται από τον "μετα-ταξικό" λόγο, τον λόγο περί "οριζόντιων συμμαχιών", κλπ. Η αντίληψή μου είναι ότι στο όνομα της κριτικής αποστασιοποίησης από την φετιχοποίηση του εργάτη η αριστερά έχει καταλήξει να φετιχοποιεί ΟΤΙΔΗΠΟΤΕ ΚΑΙ ΟΠΟΙΟΝΔΗΠΟΤΕ ΑΛΛΟ στη θέση του.

    Για να είμαστε λοιπόν ευθείς, στην πράξη η αριστερά αυτή τη στιγμή ΔΙΑΛΕΓΕΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΣΕ ΙΔΕΑΛΙΣΜΟΥΣ. Αυτό είναι αναπόφευκτο με δεδομένο το πολύ ανώριμο ακόμη στάδιο της ταξικής συνειδητοποίησης στις δυτικές κοινωνίες, και στην Ελλάδα. Με τόσους και τόσους να εξιδανικεύουν "λαό" και "εθνος" στην αναζήτηση μιας φαντασιακής "επαναστατικής λαοθάλασσας" --ανεξαρτήτως του πού ακριβώς οδηγεί αυτό με τις σημερινές εθνικές και παγκόσμιες συνθήκες και συσχετισμού ισχύος, καλό είναι να μιλά και κάποιος που εξιδανικεύει το προλεταριάτο. Είναι σαφώς λιγότερο πολιτικά επικίνδυνο για την υπόθεση της χειραφέτησης αυτό.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  7. Αντώνη, χαίρομαι που επανέρχεσαι στο blogging και εύχομαι καλή συνέχεια με το νέο σου ιστολόγιο.

    PS: Είχα ΠΟΛΥ μεγάλο πρόβλημα να στείλω αυτό το μήνυμα γιατί δεν έχω blog. Οι "ταυτότητες" που υπάρχουν στο pull-down menu για να επιλέξει ο σχολιαστής δεν δίνουν τη δυνατότητα δημοσίευσης σε κάποιον που δεν έχει μπλογκ. Εγώ μπήκα στο google και εικονικά έφτιαξα ένα προφίλ (που ελπίζω να είναι κενό!) με το ιντερνετικό μου νικ. Αν όμως κάποιος δεν έχει την υπομονή να κάνει κάτι τέτοιο; Μήπως θα ήταν καλύτερο να επανέλθει η πολιτική ταυτοποίησης των σχολιαστών που είχες στο RD; (εγώ π.χ. εκεί επέλεγα "Ονομα διεύθυνση URL" και μετά πληκτρολογούσα "Ανανεωτικός κομμουνιστής" χωρίς να χρειάζεται κάποιο λινκ...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  8. @Ανανεωτικός: Έχω επιλέξει την οψιόν registered users (includes open ID). Μπορώ, αν αυτό δεν είναι πρόβλημα για άλλους, να την μετατρέψω σε "Users with Google Accounts". Η οψιόν "Only members of this blog" είναι υπερβολικά περιοριστική, και η οψιόν "Anyone (includes anonymous users)" απορρίπτεται εκ βάθρων λόγω πικρής πείρας.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  9. Αντώνη,

    νομίζω πως το κείμενο είναι μονόπλευρο και δεν αναδεικνύει τον αντιφατικό χαρακτήρα των διαμαρτυριών. Αντίθετα, τις αποδίδει σύσσωμες στην ακροδεξιά και τον εθνικισμό, οι πρώτες 4 παράγραφοι είναι χαρακτηριστικές. Είναι εμφανές πως δεξιές λαϊκιστικές και ακροδεξιές εθνικιστικές πολιτικές δυνάμεις προσπαθούν να πλασαριστούν εντός του πλκαισίου της λαϊκής δυσαρέσκειας και να τη στρέψουν προς τη δική τους κατεύθυνση. Όμως είμαστε πολύ μακριά από το να συμβεί κάτι τέτοιο. Δεν έχουμε φτάσει ακόμη στο σημείο όπου εμφανίζεται ένα μαζικό πολιτικο - κοινωνικό κίνημα που προβάλλει ένα φετίχ ως αιτία της κρίσης και ως υποκατάστατο διεξόδου από αυτή (μετανάστες, εξωτερικός ή εσωτερικός εχθρός κλπ) που είναι και η βασική δομή του φασισμού. Ούτε βέβαια έχουμε ένα τόσο ισχυρό εργατικό κίνημα που να σπρώχνει την αστική τάξη προς επιλογές υποστήριξης στρατιωτικών ή φασιστικών λύσεων, οι οποίες να μην το ξεχνάμε, συνοδεύονται με ένα ορισμένο κόστος γι αυτούς (την πολιτική τους απαλλοτρίωση). Δεν έχει σχηματοιποιειθεί ένα κίνημα, ούτε καν ένας πολιτικός λόγος που διεκδικεί να δώσει λύσεις στην κρίση κατ' επίφαση φιλολαϊκές αλλά εχθρικές προς το εργατικό κίνημα. Μπορεί ο λόγος της συνέλευσης των αγανακτισμένων να ήταν σκεπτικός ή και εχθρικός, ορισμένες φορές, προς τα συνδικάτα και την αριστερά, αυτό όμως ήταν περισσότερο αποτέλεσμα των συνεπειών της μεταπολιτικής αποπολιτικοποίσης και λιγότερο μίας συνείδητής αντεργατικής και αντικομμουνιστικής λογικής.

    Ο κίνδυνος σήμερα είναι περισσότερο αυτός της ανάδειξης ενός δεξιού λαϊκισμού, τύπου Ουγγαρίας πχ που θα διεκδικεί να συγκροτήσει πολιτικά όλη αυτή τη διάχυτη δυσαρέσκεια και διαμαρυρία. Ο λαϊκισμός (με την έννοια που του δίνει ο Λακλάου) έχει κοινή δομή, ανεξάρτητα αν έχει αριστερό ή δεξιο πολιτικό περιεχόμενο. Στην έντονα μικροαστική ελληνική κοινωνία λοιπόν και σε συνθήκες αποσύνθεσης του προηγούμενου πολιτικού καθεστώτος, είναι μάλλον απίθανο να διαμορφωθεί ένα νέο μαζικό κίνημα, εκφραζόμενο από κάποια πολιτική δύναμη, που να μην εμπίπτει στην τυπολογία του λαϊκισμού, ετσι όπως την ορίζει ο Λακλάου: τη διχοτόμηση του κοινωνικού πεδίου ανάμεσα στις ελιτ και τα λαό (ή μη προνομιούχους) και την παράκαμψη του θεσμικού πλαισίου (κόμματα, συνδικάτα κλπ) και την απευθείας απέυθυνση στις μάζες. Από τη στιγμή που η εργατική τάξη ή έστω ένα τμήμα της δεν διαθέτει τον απαράιτητο βαθμό οργάνωσης, πολιτικής συνειδητοποίησης και στρατηγικής αποφασιστικότητας, ώστε να αποτελέσει τον πυρήνα μίας νέας κοινωνικής και πολιτικής ηγεμονίας, το πιο πιθανό είναι πως οδηγούμαστε σε μία λαϊκιστικού τύπου πολιτική εξέλιξη. Το επίδικο είναι κατά πόσο αυτή θα είναι αριστερή ή δεξιά ως προς το περιεχόμενο. Από αυτή την άποψη μία παρέμβαση της αριστεράς οφείλει να νοηματοδοτήσει με συγκεκριμένα περιεχόμενα (ταξικά - αντικαπιταλιστικά) τη διάχυτη λαϊκή αποστροφή απέναντι στους πολιτικούς, το πολιτικό σύστημα, τους τραπεζίτες και τις ελιτ και όχι να τα ξορκίζει ως μικροαστικές αντιδράσεις που συγκαλύπτουν τους ταξικούς ανταγωνισμούς και εγγυμονούν ακροδεξιές εκτροπές, αντιπαραβάλλοντας τα ταυτόχρονα, με μία ιδεατή, ως προς τη συγκρότηση αλλά και την κατεύθυνση, προλεταριακή απάντηση.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  10. συνέχεια

    Η παραπάνω τακτική δεν είναι καθόλου απλή ούτε και εύκολη, απαιτεί από τον πολιτικό φορέα που την ασκεί, την ικανότητα να εντοπίζει κάθε φορά και σε κάθε γύρισμα της συγκυρίας, εκείνες τις διαχωριστικές γραμμές που διαμορφώνουν μαζικές πολώσεις στου κόλπους του λαού σε ταξική - αντικαπιταλιστική κατεύθυνση, χωρίς όμως να διαχωρίζεται βίαια από το επίπεδο συνειδητοποίησης στο οποίο βρίσκονται τη δεδομένη στιγμή οι μάζες. Και βέβαια εκείνα τα συνθήματα και αιτήματα που ξεγυμνώνουν τους "φίλους του λαού", όποιον μανδύα και αν ενδύονται (εθνικισμός, πατριωτικός αντιιμπεριαλισμός, δεξιός λαϊκισμός,αδιέξοδος ρεφορμισμός). Από αυτή την άποψη είμαι πολύ σκεπτικός απέναντι σε οπτικές που επικαλούνται ένα ιδεατό προλεταριάτο που με τη σιδερένια πειθαρχία του και την πεντακάθαρη στρατηγική του στόχευση θα έρθει και θα σαρώσει τη μικροαστική αμφιταλάντευση και αμφιθυμία. Είναι μία στρατηγική που παραπέμπει σε ένα ηρωικό μεν αλλά καταστροφικό αναχωρητισμό δε και δεν έχει καμία σχέση με το λενινισμό ούτε και με τις καλύτερες μαϊκές στιγμές. Κάτι που μου το θύμισε και η επίκληση στο καταστροφικό δόγμα του σοσιαλφασισμού της Γ Διεθνούς από το κείμενο, η αδυναμία της οποίας να ξεχωρίσει τη σοσιλδημοκρατία από τον εθνικοσοσιαλισμό και να διαμορφωσει μία συνεκτική τακτική κερδίσματος των μικροαστικών στρωμάτων, οδήγησε κατευθείαν στη νίκη του ναζισμού και στην καταστροφή του ΚΚ Γερμανίας.

    Ωστόσο για να είμαι ειλικρινής με βάση τις ιδιαίτερες κοινωνικές και πολιτικές συνθήκες της Ελλάδας αλλά και την τραγική κατάσταση της αριστερά, κυρίως από στρατηγική και πολιτική οπτική, θεωρώ πολυ πιο πιθανή την ανάδειξη ενός δεξιου λαϊκισμού παρά ενός αριστερου. Ένα νέο ΠΑΣΟΚ της περιόδου 74 - 81 είναι μάλλον απίθανο να συμβεί σήμερα. Είναι για αυτούς τους λόγους που υπήρξα ιδιαίτερα κριτικός απέναντι στην ευκολιά με την οποία η αριστερά οικοιοποιήθηκε διαμαρυρίες σαν και αυτή των αγανακτισμένων ή την πρόσφατη της 28/10. Το πρόβλημα με αυτές τις διαμαρτυρίες δεν είναι πως είναι αντικειμενικά αντιδραστικές, γιατί δεν είναι. Το πρόβλημα είναι πως αποτελούν πεδίο αντιπαράθεσης αναγωνιστικών ηγεμονικών σχεδίων και είναι ανοικτές σε διαφορετικές εξελίξεις, πολλές από τις οποίες δεν είναι καθόλου ελπιδοφόρες για την εργατική τάξη και τα λαϊκά στρώματα.

    Εύχομαι καλή επιτυχία στο νέο μπλογκ.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  11. "Ωστόσο για να είμαι ειλικρινής με βάση τις ιδιαίτερες κοινωνικές και πολιτικές συνθήκες της Ελλάδας αλλά και την τραγική κατάσταση της αριστερά, κυρίως από στρατηγική και πολιτική οπτική, θεωρώ πολυ πιο πιθανή την ανάδειξη ενός δεξιου λαϊκισμού παρά ενός αριστερου. Ένα νέο ΠΑΣΟΚ της περιόδου 74 - 81 είναι μάλλον απίθανο να συμβεί σήμερα. Είναι για αυτούς τους λόγους που υπήρξα ιδιαίτερα κριτικός απέναντι στην ευκολιά με την οποία η αριστερά οικοιοποιήθηκε διαμαρυρίες σαν και αυτή των αγανακτισμένων ή την πρόσφατη της 28/10. Το πρόβλημα με αυτές τις διαμαρτυρίες δεν είναι πως είναι αντικειμενικά αντιδραστικές, γιατί δεν είναι. Το πρόβλημα είναι πως αποτελούν πεδίο αντιπαράθεσης αναγωνιστικών ηγεμονικών σχεδίων και είναι ανοικτές σε διαφορετικές εξελίξεις, πολλές από τις οποίες δεν είναι καθόλου ελπιδοφόρες για την εργατική τάξη και τα λαϊκά στρώματα."

    Συμφωνούμε σε αυτό ως βασική διάγνωση της κατάστασης, καλά μας κουράγια.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  12. Για το άλλο θέμα που ήγειρε ο Σμιρνόφ:

    "Το «μεγάλο ναι ή το μεγάλο όχι» στη νέα συμφωνία της Ελλάδας με την Ευρώπη θα κληθούν να πουν οι πολίτες, δήλωσε ο Πρωθυπουργός Γιώργος Παπανδρέου, προαναγγέλλοντας τη διενέργεια δημοψηφίσματος για την κύρωση ή μη της νέας δανειακής σύμβασης από τον ελληνικό λαό. "

    Απόψεις για την κίνηση ως στρατηγική κίνηση με στόχο το "άδειασμα" της αυξανόμενης πίεσης στην κυβέρνηση "απ τα κάτω", καθώς και προβλέψεις για το αποτέλεσμα ευπρόσδεκτες.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  13. Αντώνη, επειδή ανεφερες την κίνηση του ΓΑΠ για δημοψήφισμα, έχω την αίσθηση ότι είναι το πρώτο βήμα για την ηρωϊκή του έξοδο από την πρωθυπουργία και του κόμματός του από την κυβερνηση. Για να δούμε (γιατί δεν το θεωρώ καθόλου σίγουρο ότι τελικά θα γίνει το δημοψήφισμα...).

    Αυτά ως μια πρώτη πολύ επιφανειακή "ανάγνωση" -είναι περασμενη η ώρα και οι στροφές του μυαλού μου όχι ακριβώς στο μεγαλύτερο αριθμό τους...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  14. @Ανανεωτικός: Κι αν γίνει και του βγει; Εκεί τι γίνεται; Θα είναι η σατανικότερη πολιτική κίνηση έβερ. Πάντως αν το κάνει, θα χει μεγάλο ενδιαφέρον το αποτέλεσμα.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  15. Το ΚΚΕ δεν αγοράζει την ιδέα δημοψηφίσματος. Κατά τη δική μου άποψη, πολύ καλά κάνει:

    "Η εξαγγελία του πρωθυπουργού για δημοψήφισμα σημαίνει ότι στήνεται ένας πελώριος μηχανισμός καταναγκασμού του λαού, όπου η κυβέρνηση και η Ε.Ε. θα χρησιμοποιήσουν όλα τα μέσα, τις απειλές, την προβοκάτσια για να γονατίσουν την εργατική τάξη και τα λαϊκά στρώματα, για να υφαρπάξουν το ναι στη νέα σύμβαση", τονίζει το ΚΚΕ.
    Επισημαίνει ότι "το δημοψήφισμα πρόκειται να διεξαχθεί με έναν αντιδραστικό νόμο και βάζοντας στο ίδιο τσουβάλι τη θέση του ΚΚΕ με εκείνη της ΝΔ και των άλλων κομμάτων, παρότι αυτή είναι διαμετρικά αντίθετη, ενώ η στρατηγική της κυβέρνησης ταυτίζεται με της ΝΔ, του ΛΑΟΣ και των παρατρεχάμενών τους".


    "Εκλογές τώρα. Η εργατική τάξη και τα λαϊκά στρώματα να τις επιβάλλουν και να τις υποδεχθούν με μαζικές κινητοποιήσεις σε όλη τη χώρα. Με τη δράση και την ψήφο τους να καταφέρουν ένα ισχυρό πλήγμα στο αστικό πολιτικό σύστημα, να ανοίξουν το δρόμο για την ανατροπή της αντιλαϊκής πολιτικής, της εξουσίας των μονοπωλίων", καταλήγει η ανακοίνωση του ΚΚΕ.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  16. Το ΚΚΕ ορθά επικρίνει την απόφαση για δημοψήφισμα όμως η εναλλακτική που προτείνει, αυτή των εκλογών, δεν είναι ποιοτικά διαφορετική από αυτή του δημοψηφίσματος, αφού τα ίδια εκβιαστικά διλήμματα θα μπουν και σε αυτές, μέσα σε ένα πιο ευέλικτο πλαίσιο βέβαια όπου η ΝΔ θα εμφανίζεται ως η μόνη πειστική εναλλακτική πρόταση διακυβέρνησης. Από αυτή την άποψη είναι εξαιρετικά προβληματική η απόρριψη του δημοψηφίσματος προς όφελος των εκλογών οι οποίες το μόνο αποτέλεσμα που θα έχουν είναι μία προσωρινή εκτόνωση της λαϊκής δυσαρέσκειας, αποκλιμάκωση των αγώνων και αναζήτηση απατηλών πολιτικών λύσεων. Το ΚΚΕ θα έπρεπε αυτή τη στιγμή να καλεί και να οργανώνει τη μαζική ανυπακοή, άρνηση εφαρμογής των κυβερνητικών πολιτικών, παράλυση του κρατικού μηχανισμού με συντονισμό και κλιμάκωση των αγώνων. Μόνο μέσα σε ένα τέτοιο πλαίσιο οι εκλογές θα μπορούσαν να συνεισφέρουν στην ενίσχυση μίας πραγματικής πολιτικής εναλλακτικής αφού θα αναδείκνυαν το αντιδραστικό περιεχόμενο των προτάσεων του Σαμαρά, του ΛΑΟΣ και των υπολοίπων εξαπτέρυγων.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  17. @Smirnoff: Συμφωνώ ότι αυτό θα ήθελα να δω απ' το ΚΚΕ αυτή τη στιγμή. Και πραγματικά δεν νομίζω ότι το παιχνίδι θα συνεχίσει να παίζεται για πολύ με όρους αστικοκοινοβουλευτικούς.

    Μπορεί κάποιος να εξηγήσει για ποιο λόγο το ΚΚ ξαναπροβάλλει σε αυτή τη φάση το ξεκάθαρα ξεφτισμένο αίτημα των εκλογών; Τι περιμένει δηλαδή πολιτικά από αυτό;

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  18. Μια διαφορετική και ανταγωνιστική θέση προς συζήτηση: http://red-traverso.blogspot.com/2011/10/blog-post_5677.html.

    Το ζουμί:

    "→ Να αρνηθούμε να συμμετάσχουμε σε ένα στημένο δημοψήφισμα επιβεβαίωσης της κυριαρχίας της μια ή της άλλης πλευράς της αστικής πολιτικής. Να απορρίψουμε τα αστικά πολιτικά διλλήματα, να μην πάρουμε θέση για του όρους και τους τρόπους εξαθλίωσης της ζωής μας, να συγκρουστούμε με την σύγχρονη «πολιτική βία και νοθεία» της κυβέρνησης του ΠΑΣΟΚ ,

    → Να γίνουν λαϊκές-εργατικές συνελέυσεις σε κάθε πόλη, σε κάθε πλατεία με ένα και μοναδικό ερώτημα :"να φύγει η κυβέρνηση και να πάρουν την εξουσία οι εργαζόμενοι ή να μείνει αυτή η κυβέρνηση δηλαδή αυτή η πολιτική εξουσία που με διαγραφή ή μη του χρέους, εντός ή εκτός του ευρώ θα συνεχίσει να εξαθλιώνει τις ζωές της κοινωνικής πλειοψηφίας"; "

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  19. Η Παπαρήγα από ότι βλέπω διευκρίνησε στον ΑΝΤ1 ότι δεν είναι απλώς ζήτημα εκλογών. Πράγμα που οπωσδήποτε έχει περισσότερη λογική από την αρχική εκτίμηση εδώ:

    "«Να ξεκαθαρίσω το εξής: Ακούω επίσης «να γίνουν εκλογές για να εκτονωθεί ο λαός», από πολιτικούς απ' όλο το φάσμα. Άλλοι λένε μπορεί να έρθει και μια χειρότερη κυβέρνηση, άλλοι λένε μπορεί να έρθει μια καλύτερη κυβέρνηση, μια προοδευτική, μια αριστερή κτλ, να εκτονωθεί ο λαός. Όχι, εμείς δεν βλέπουμε τις εκλογές σαν το κλειδί της λύσης σήμερα, ούτε σαν μέσο εκτόνωσης του λαού, ούτε σαν μέσο να πετάξουν το μπαλάκι στο λαό, εκφοβίζοντας τον ταυτόχρονα για να δώσει λύση. Και οι εκλογές είναι ένα μετερίζι και εμείς συμφωνούμε ότι πρέπει να γίνουν εκλογές. Και μάλιστα στη συζήτηση 151 - 180, λέμε: Καταψήφιση της συμφωνίας και εκλογές. Γιατί η καταψήφιση αναπόφευκτα φέρνει εκλογές.

    Εμείς λέμε ότι ο λαός πρέπει καταρχήν να παλέψει καθημερινά και συγκεκριμένα για να παρεμποδίσει την υλοποίηση κάποιων μέτρων. Αντικειμενικά σήμερα περιέχεται σε αυτή τη θέση το αμυντικό στοιχείο στον αγώνα, αλλά δεν μπορεί να μείνει μόνο σ' αυτό. Ταυτόχρονα πρέπει να συγκεντρώσει δυνάμεις για την ανατροπή αυτής της πολιτικής. Τι θα πεί ανατροπή αυτής της πολιτικής; Τα δύο κόμματα καταρχήν και κάτι παραφυάδες που έχουν, κάτι συγκολλητικές ουσίες, πρέπει να αποδυναμωθούν πάρα πολύ. Αυτό βεβαίως μπορεί να καταδειχθεί με τις εκλογές και πρέπει να καταδειχθεί. Πρέπει να γίνει οριστικό το ξέκομμα εργατικών, λαϊκών, φτωχών αγροτικών στρωμάτων απ' αυτά τα κόμματα. Τέρμα οι αυταπάτες. Ένα αυτό.
    Δεύτερο, χρειάζεται να ανασυνταχθεί το κίνημα των εργατοϋπαλλήλων, των μικρών επιχειρηματιών, των αυτοαπασχολουμένων, της φτωχής αγροτιάς. Έτσι όπως είναι σήμερα το κίνημα μπορεί να δίνει μάχες, αλλά δεν θα έχει αποτελεσματικότητα. Και ανασύνταξη σημαίνει να παραμεριστούν εργατοπατέρες, συμβιβασμένοι, διάφορες συνδικαλιστικές ηγεσίες.

    Και τρίτον πρέπει να είναι καθαρό, οποιαδήποτε κυβέρνηση και να έρθει, με σημαίες αριστερές, επαναστατικές, όταν τα μονοπώλια, που θα γίνουν τώρα ακόμα πιο ισχυρά, κυριαρχούν σε όλους τους κλάδους, στην οικονομία, στη βιομηχανία, στην αγροτική παραγωγή, στον πολιτισμό, αυτή η κυβέρνηση θα υποταχθεί σ' αυτά. Δεν θα λύσει κανένα πρόβλημα του λαού και τότε τα πράγματα θα είναι πολύ χειρότερα».

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  20. θυμιζω μια ..παλια συζητηση περι ..δημοψηφισματων
    http://leftg700.blogspot.com/2010/01/blog-post_15.html

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  21. Η δική μου παλιότερη και σχετική ανάρτηση εδώ: http://radicaldesire.blogspot.com/2010/01/blog-post_16.html

    ΑπάντησηΔιαγραφή